I SA/Wr 296/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi P. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. w kwocie 180.752 zł. Skarżący prowadził działalność gospodarczą w zakresie obrotu pojazdami mechanicznymi, rozliczając podatek na zasadach art. 30c u.p.d.o.f. Organy podatkowe zakwestionowały faktury VAT dokumentujące zakup pojazdów od spółek B, A i R2 oraz usługi transportowe od A, uznając je za nierzetelne i nieodzwierciedlające rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. W konsekwencji organy zakwestionowały zaliczenie tych faktur do kosztów uzyskania przychodów, co doprowadziło do znaczącego zwiększenia dochodu Skarżącego. Kluczowym zarzutem podniesionym w skardze, a następnie rozpatrzonym przez Sąd, był zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego. Organy podatkowe twierdziły, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej w związku z wszczęciem postępowania karnego skarbowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, powołując się na uchwałę NSA (I FPS 1/21), stwierdził, że organy podatkowe nie wykazały w uzasadnieniu decyzji, iż wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie miało charakteru instrumentalnego, czyli nie zostało podjęte wyłącznie w celu przedłużenia terminu przedawnienia. Sąd podkreślił, że kontrola sądowa obejmuje również ocenę, czy takie postępowanie nie było pozorowane. Z uwagi na brak wystarczającego uzasadnienia w tym zakresie, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu naruszenia przepisów proceduralnych (art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p.), nie odnosząc się do meritum sprawy. Wskazał, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ musi wykazać, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego było uzasadnione i nie miało charakteru instrumentalnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z postępowaniem karnym skarbowym oraz wymogów dotyczących uzasadnienia decyzji administracyjnej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której kluczowe jest wykazanie przez organ podatkowy braku instrumentalnego charakteru wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie kwestia przedawnienia nie jest głównym zarzutem.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organy podatkowe prawidłowo zawiesiły bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, wszczynając postępowanie karne skarbowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe nie wykazały w uzasadnieniu decyzji, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie miało instrumentalnego charakteru, czyli nie zostało podjęte wyłącznie w celu przedłużenia terminu przedawnienia.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny, opierając się na uchwale NSA, stwierdził, że samo formalne wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie jest wystarczające do zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Organy podatkowe muszą wykazać w uzasadnieniu decyzji, że postępowanie to nie było pozorne i miało na celu faktyczne wyjaśnienie sprawy, a nie tylko uniknięcie przedawnienia. W tej sprawie organ nie przedstawił wystarczających dowodów i chronologii czynności karno-procesowych, aby to udowodnić.
Czy zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej zawierała wystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie było wadliwe, ponieważ nie zawierało okoliczności istotnych dla oceny, czy nie doszło do instrumentalnego wykorzystania art. 70 § 6 pkt 1 O.p.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że uzasadnienie decyzji administracyjnej musi zawierać nie tylko opis stanu faktycznego i podstawę prawną, ale także wyjaśnienie, dlaczego organ przyjął dane ustalenia i jak ocenił zebrany materiał dowodowy, w tym kwestię ewentualnego instrumentalnego charakteru wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Brak takiego wyjaśnienia skutkuje naruszeniem art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p.
Czy faktury VAT dokumentujące zakup pojazdów od spółek B, A i R2 oraz usługi transportowe od A, mogą stanowić koszty uzyskania przychodów?
Odpowiedź sądu
Nie zostało rozstrzygnięte przez Sąd w tym orzeczeniu, ponieważ sprawa została uchylona z przyczyn proceduralnych.
Uzasadnienie
Sąd nie badał meritum sprawy dotyczącego rzetelności faktur i zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów, gdyż sprawa została uchylona z powodu wadliwości proceduralnych związanych z przedawnieniem i uzasadnieniem decyzji.
Przepisy (14)
Główne
O.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 70 § § 6 pkt 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 70c
Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Pomocnicze
k.p.c. art. 303
Kodeks postępowania cywilnego
k.k.s. art. 113 § § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 56 § § 1
Kodeks karny skarbowy
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
p.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego z powodu braku wykazania przez organ podatkowy, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie miało instrumentalnego charakteru. • Brak wystarczającego uzasadnienia decyzji organu podatkowego w zakresie stosowania art. 70 § 6 pkt 1 O.p.
Godne uwagi sformułowania
nie można pomijać zagadnienia merytorycznego - czy na tle okoliczności danej sprawy podatkowej, związanych z bytem zobowiązania podatkowego, wszczęcie postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe nie miało pozorowanego charakteru i nie służyło jedynie wstrzymaniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. • Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie wskazuje okoliczności istotnych dla oceny czy powołanie się na art. 70 § 6 pkt 1 O.p. miało czy też nie instrumentalny charakter. • Sąd nie może zastąpić organu podatkowego w wyjaśnieniu i przedstawieniu przesłanek zastosowania art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c O.p. w stanie faktycznym sprawy.
Skład orzekający
Dagmara Stankiewicz-Rajchman
sprawozdawca
Daria Gawlak-Nowakowska
przewodniczący
Piotr Kieres
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z postępowaniem karnym skarbowym oraz wymogów dotyczących uzasadnienia decyzji administracyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której kluczowe jest wykazanie przez organ podatkowy braku instrumentalnego charakteru wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie kwestia przedawnienia nie jest głównym zarzutem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z przedawnieniem zobowiązań podatkowych i potencjalnym nadużywaniem przez organy instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Wyrok NSA stanowi istotny precedens w tej dziedzinie.
“Czy postępowanie karne skarbowe może być 'hakiem' na przedawnienie podatkowe? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.