I SA/Wr 274/26Uchylenie decyzji o umorzeniu postępowania zabezpieczającego 5
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (DIAS) z 9 stycznia 2026 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie określenia przybliżonej kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług oraz zabezpieczenia wykonania tych zobowiązań na majątku podatnika. Organ I instancji (Naczelnik Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego) wydał decyzję o zabezpieczeniu, wskazując na obawę niewykonania zobowiązań ze względu na ich znaczną kwotę i wartość majątku podatnika. Następnie NDUCS wydał decyzję określającą wysokość zobowiązań podatkowych, co spowodowało wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu z mocy prawa. DIAS, na podstawie art. 233 § 1 pkt 3 w związku z art. 33a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, umorzył postępowanie odwoławcze, uznając je za bezprzedmiotowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję DIAS. Sąd, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i Trybunału Konstytucyjnego, stwierdził, że umorzenie postępowania odwoławczego nie zwalnia organu odwoławczego z obowiązku merytorycznego odniesienia się do zarzutów strony dotyczących zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu. Sąd podkreślił, że takie działanie organu II instancji narusza prawo do dwuinstancyjnej weryfikacji oraz prawo do sądu, gwarantowane przez Konstytucję RP. Sąd zasądził od DIAS na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie obowiązku merytorycznej oceny przez organ odwoławczy zarzutów dotyczących zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu, nawet po jej wygaśnięciu.
Dotyczy sytuacji, gdy decyzja o zabezpieczeniu wygasa w toku postępowania odwoławczego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ odwoławczy ma obowiązek merytorycznego rozpoznania zarzutów dotyczących zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych, jeśli decyzja ta wygasła z mocy prawa w toku postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy ma obowiązek merytorycznego odniesienia się do zarzutów dotyczących zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu, nawet jeśli postępowanie zostało umorzone z powodu wygaśnięcia decyzji zabezpieczającej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że umorzenie postępowania odwoławczego z powodu wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu nie zwalnia organu odwoławczego z obowiązku oceny prawidłowości decyzji organu I instancji w zakresie przesłanek zabezpieczenia. Brak takiej oceny narusza prawo do dwuinstancyjnej weryfikacji i prawo do sądu.
Czy umorzenie postępowania odwoławczego przez organ II instancji z powodu wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu, bez merytorycznego odniesienia się do zarzutów strony, narusza prawo do dwuinstancyjnej weryfikacji i prawo do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, takie umorzenie narusza prawo do dwuinstancyjnej weryfikacji i prawo do sądu, gwarantowane przez Konstytucję RP.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że strona została pozbawiona prawa do merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji oraz możliwości sądowej kontroli legalności działań organów podatkowych, co jest sprzeczne z zasadami konstytucyjnymi.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (11)
Główne
o.p. art. 33 § 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane.
o.p. art. 33 § 2
Ordynacja podatkowa
Zabezpieczenia można dokonać również w toku postępowania podatkowego, przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.
o.p. art. 33 § 3
Ordynacja podatkowa
Zabezpieczeniu podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu.
o.p. art. 33 § 4
Ordynacja podatkowa
Organ określa w decyzji o zabezpieczeniu przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego i kwotę odsetek za zwłokę, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania.
o.p. art. 33a § 1
Ordynacja podatkowa
Decyzja o zabezpieczeniu wygasa z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.
o.p. art. 127
Ordynacja podatkowa
Zasada dwuinstancyjności postępowania podatkowego.
o.p. art. 233 § 1
Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której m.in. umarza postępowanie odwoławcze.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Konstytucja art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.
Konstytucja art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji.
Pomocnicze
u.g.n. art. 7
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy powinien merytorycznie ocenić przesłanki zabezpieczenia, nawet po wygaśnięciu decyzji zabezpieczającej. • Umorzenie postępowania bez merytorycznej oceny narusza prawo do dwuinstancyjności i prawo do sądu.
Godne uwagi sformułowania
organ II instancji ma obowiązek odnieść się w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia merytorycznie do zarzutów dotyczących zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu wykonania zobowiązania podatkowego. • strona w istocie została pozbawiona prawa do merytorycznego rozpoznania jej sprawy przez organ II instancji w zasadniczych jej aspektach, a w konsekwencji odebrano jej prawo do oceny legalności działania organów, w tym zakresie, przez Sąd.
Skład orzekający
Tadeusz Haberka
przewodniczący-sprawozdawca
Iwona Solatycka
członek
Dagmara Stankiewicz-Rajchman
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku merytorycznej oceny przez organ odwoławczy zarzutów dotyczących zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu, nawet po jej wygaśnięciu."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy decyzja o zabezpieczeniu wygasa w toku postępowania odwoławczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie podatkowym, które ma bezpośrednie przełożenie na prawa podatników i obowiązki organów administracji. Wyjaśnia, że wygaśnięcie decyzji nie oznacza braku możliwości kontroli jej zasadności.
“Czy wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu oznacza koniec kontroli? Sąd Administracyjny wyjaśnia!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.