Orzeczenie · 2015-10-15

I SA/Wr 1047/15Uchylenie decyzji podatek akcyzowy naruszenie procedury biegłego

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2015-10-15
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek akcyzowywewnątrzwspólnotowe nabyciesamochód osobowywartość rynkowaekspertyza biegłegopostępowanie podatkowenaruszenie proceduryprawo procesoweOrdynacja podatkowaWSA

Sprawa rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu dotyczyła skargi spółki cywilnej "A" na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w W. określającą zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Spółka zakupiła samochód w F. i złożyła deklarację uproszczoną AKC-U, deklarując podatek akcyzowy. Organ podatkowy I instancji, uznając zadeklarowaną podstawę opodatkowania za odbiegającą od średniej wartości rynkowej, wszczął postępowanie podatkowe i zlecił sporządzenie opinii biegłego w celu ustalenia wartości rynkowej pojazdu. Opinia została sporządzona, a następnie Naczelnik Urzędu Celnego określił wysokość zobowiązania podatkowego. Strona złożyła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 190 § 1 (brak zawiadomienia o terminie i miejscu przeprowadzenia opinii biegłego), art. 197 § 1 (brak wskazania osoby biegłego) i art. 198 § 1 (zaniechanie oględzin). Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, uznając zarzut dotyczący wadliwości postępowania w zakresie opinii biegłego za zasadny, ale stwierdził, że opinia nadal może stanowić dowód w sprawie na podstawie art. 180 § 1 OP. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał jednak, że opinia biegłego przeprowadzona z naruszeniem przepisów proceduralnych (art. 190 § 1 i 2 OP) nie może stanowić podstawy rozstrzygnięcia. Sąd podkreślił, że naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 123 § 1 p.p.s.a.) miało istotny wpływ na wynik sprawy, co stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) p.p.s.a. Sąd nie badał zarzutów naruszenia prawa materialnego, gdyż wymagało to prawidłowo ustalonego stanu faktycznego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących dowodu z opinii biegłego, zasada czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym, konsekwencje naruszenia tych zasad dla ważności decyzji podatkowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury dowodowej w postępowaniu podatkowym; nie dotyczy meritum sprawy podatkowej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy opinia biegłego sporządzona z naruszeniem przepisów proceduralnych (np. brak zawiadomienia strony o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodu) może stanowić podstawę rozstrzygnięcia w sprawie podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opinia biegłego przeprowadzona niezgodnie z regułami określonymi w Ordynacji podatkowej nie może być podstawą rozstrzygnięcia sprawy podatkowej, gdyż narusza to zasady ogólne postępowania i może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że naruszenie art. 190 § 1 i 2 OP (zasada czynnego udziału strony) przy wydawaniu opinii biegłego dyskwalifikuje tę opinię jako dowód. Przyjęcie odmiennego toku rozumowania organu, który próbował sanować wadliwy dowód poprzez art. 180 § 1 OP, naruszałoby fundamentalne zasady postępowania podatkowego.

Czy prowadzenie postępowania podatkowego w sprawie określenia zobowiązania podatkowego jednocześnie z kontrolą podatkową obejmującą ten sam okres i przedmiot nabycia wewnątrzwspólnotowego narusza prawa strony?

Odpowiedź sądu

Nie, w tym konkretnym przypadku nie stwierdzono naruszenia, ponieważ zakres kontroli podatkowej dotyczył szerszego okresu i rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania, podczas gdy postępowanie podatkowe dotyczyło konkretnego obowiązku podatkowego powstałego w późniejszym terminie.

Uzasadnienie

Sąd analizując protokół kontroli podatkowej stwierdził, że jej zakres obejmował okres od 1.01.2012 r. do 31.12.2013 r., podczas gdy obowiązek podatkowy w rozpatrywanej sprawie powstał 1 czerwca 2014 r. Tym samym postępowania nie były zdublowane w sposób naruszający prawa strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Celnej we W. została uchylona z powodu naruszenia przepisów postępowania przez organ I instancji, w szczególności dotyczących przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego.

Przepisy (14)

Główne

u.p.a. art. 104 § 8

Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym

OP art. 190 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy ma obowiązek zawiadomienia strony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych. Naruszenie tego obowiązku może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

OP art. 197 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy może powołać na biegłego osobę dysponującą wiadomościami specjalnymi. Postanowienie o powołaniu biegłego powinno zawierać szczegółowe informacje o przedmiocie i zakresie opinii.

OP art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję w przypadku naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. b) - naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; lit. c) - inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

OP art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej.

OP art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek organów do całościowego i kompletnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

OP art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

OP art. 190 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, zadawać pytania świadkom i biegłym oraz składać wyjaśnienia.

OP art. 123 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania.

Pomocnicze

OP art. 198 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

OP art. 180 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.

OP art. 240 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przesłanka wznowienia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 190 § 1 OP poprzez zaniechanie zawiadomienia strony o terminie i miejscu przeprowadzenia opinii biegłego. • Naruszenie art. 123 § 1 p.p.s.a. poprzez naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu.

Odrzucone argumenty

Zarzut zdublowania postępowania podatkowego z kontrolą podatkową. • Zarzut naruszenia art. 197 § 1 OP poprzez wydanie postanowienia o przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego bez powołania osoby biegłego (sąd uznał, że wskazanie jednostki organizacyjnej jest dopuszczalne).

Godne uwagi sformułowania

opinia biegłego przeprowadzona niezgodnie z regułami określonymi w OP nie może być podstawą rozstrzygnięcia sprawy podatkowej • naruszenie art. 123§1 wypełnia hipotezę art.145§1 pkt 1 lit.b) p.p.s.a. • zasada prawdy obiektywnej • zasada swobodnej oceny dowodów • zasada czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania

Skład orzekający

Marta Semiczek

przewodniczący

Annetta Chołuj

członek

Marek Olejnik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących dowodu z opinii biegłego, zasada czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym, konsekwencje naruszenia tych zasad dla ważności decyzji podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury dowodowej w postępowaniu podatkowym; nie dotyczy meritum sprawy podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur dowodowych w postępowaniu podatkowym i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytorycznie organ miał rację. Jest to ważna lekcja dla prawników i podatników.

Błąd proceduralny w podatkach: Jak naruszenie praw strony przy opinii biegłego doprowadziło do uchylenia decyzji?

Dane finansowe

WPS: 34 439 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst