I SA/Wa 907/23

I SA/Wa 907/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-08-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Milicka-Stojek
Jacek Mrozek /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
Symbol z opisem
6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne
Gospodarka mieniem
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Mrozek (spr.), sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, asesor WSA Anna Milicka-Stojek, Protokolant specjalista Monika Bodzan, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi J. K. i D. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 22 lutego 2023 r. nr KOC/769/Go/23 w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem nr KOC/769/Go/23 z dnia 22 lutego 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej jako "Kolegium") utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] (dalej jako "Prezydent") nr [...] z dnia 12 stycznia 2023 r. odmawiające J. K. i D. K. (dalej jako "skarżący") wydania z akt administracyjnych dotyczących postępowania o przyznania prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], ozn. Nr hip. [...] następujących odpisów: 1) decyzji Prezydium Rady Narodowej m. [...] z dnia 24 lipca 1969 r., znak sprawy [...]; 2) decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia 22 września 1969 r., znak sprawy [...].
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Pismem złożonym do Prezydenta dnia 24 listopada 2022 r. skarżący zastępowani przez profesjonalnego pełnomocnika, na podstawie 73 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej jako "k.p.a."), wnieśli o wydanie z akt administracyjnych przedmiotowej nieruchomości odpisów dwóch decyzji dekretowych na potrzeby planowanego przez nich złożenia pozwu przed Sądem Okręgowym w [...] w celu dochodzenia roszczeń za wydanie ww. decyzji.
Po rozpatrzeniu wniosku skarżących, Prezydent postanowieniem z dnia 12 stycznia 2023 r. odmówił wydania żądanych odpisów i wskazał, że w świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego uzasadnienie istnienia ważnego interesu tylko koniecznością posiadania uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych, czy to dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, czy to w celu ich wykorzystania w innych postępowaniach prawnych, jest niewystarczające. Jego zdaniem, uzyskiwanie uwierzytelnionych odpisów lub kopii pozostaje pod kontrolą organu administracji, ponieważ powstają wtedy nowe dokumenty, które mogą być wykorzystywane poza prowadzonym postępowaniem. Wydania zaś dokumentu z akt sprawy strona może się domagać, gdy nie jest w stanie osobiście lub przez pełnomocnika zapoznać się z aktami sprawy w siedzibie organu i samodzielnie sporządzić notatek lub kopii. Ważnego interesu nie uzasadnia więc sama chęć posiadania uwierzytelnionego odpisu z akt sprawy ani chęć zweryfikowania treści uwierzytelnionego odpisu dokumentu z zebranymi przez siebie dowodami. Zatem obowiązek sporządzenia uwierzytelnionych odpisów i przesłania ich stronie lub jej pełnomocnikowi obciąża organ administracji państwowej, jednak tylko wtedy, gdy strona lub jej pełnomocnik nie mają możliwości sporządzenia odpisów ww. dokumentów i uzyskania ich uwierzytelnienia w trybie art. 73 § 1 w zw. z art. 73 § 2 in initio k.p.a. Dlatego żądanie uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy ze względu na ewentualną perspektywę ich wykorzystania w przyszłości w nieskonkretyzowanym postępowaniu nie stanowi ważnego interesu strony.
Na powyższe postanowienie skarżący dnia 26 stycznia 2023 r. wnieśli zażalenie do Kolegium, żądając zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez jego uchylenie i wydanie uwierzytelnionego odpisu decyzji dekretowych, ewentualnie wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i wydanie uwierzytelnionego odpisu decyzji dekretowych, względnie o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu zażalenia skarżący przytoczyli orzeczenia sądów administracyjnych, które według nich wskazują, że jako ważny interes strony może być potraktowana już sama potrzeba posiadania przez stronę uwierzytelnionych odpisów dokumentów. Zatem ważnym interesem strony, o którym mowa w art. 73 § 2 k.p.a., może być posiadanie uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych tak dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, jak i w celu ich wykorzystania w innych postępowaniach prawnych. W związku z tym skarżący wskazali, że po ich stronie przejawia się ważny interes, o którym mowa w art. 73 § 2 k.p.a. Dlatego, ich zdaniem, Prezydent powinien dokonać czynności materialno-technicznej w postaci wydania żądanych uwierzytelnionych odpisów dokumentów znajdujących się w aktach sprawy administracyjnej.
Po rozpatrzeniu zażalenia skarżących, Kolegium postanowieniem z dnia 22 lutego 2023 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Prezydenta. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że regulacja prawna określona w art. 74 § 2 k.p.a. zobowiązuje organ administracji publicznej do wydania stronie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów dokumentów, jeżeli jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Zatem organ może odmówić wydania jej takich odpisów ze względu na brak ważnego interesu strony. Jednakże to strona, żądając doręczenia uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać swój ważny interes, a organ rozpatrując takie żądanie dokonać oceny, czy ze względu na okoliczność prowadzonego postępowania lub ze względu na potrzeby strony w innej sprawie zaistniał ważny interes strony. Zatem – jak twierdzi Kolegium – wydanie przez organ uwierzytelnionych odpisów lub uwierzytelnionych kopii z akt sprawy ma charakter wyjątkowy, dlatego też realizacja tego uprawnienia uzależniona jest od legitymowania się przez stronę ważnym interesem. Ponadto Kolegium podkreśliło, iż żądając wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów należy jeszcze wykazać, że nie ma się samemu możliwości sporządzenia pożądanych odpisów z akt sprawy. W związku z tym, sama chęć posiadania przez stronę dokumentów w postaci ich uwierzytelnionych odpisów z ewentualna perspektywą ich wykorzystania w przyszłości nie uzasadnia wystąpienia ważnego interesu strony w rozumieniu art. 73 § 2 k.p.a.
Na powyższą decyzję skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na rozstrzygnięcie oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
1) art. 74 § 2 k.p.a. w zw. z art. 73 § 2 k.p.a. w zw. z art. 129 § 1 i 2 oraz § 3 i 4 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43 poz. 296, dalej jako "k.p.c.") w zw. z art. 187 § 2 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów, w wyniku uznania braku występowania ważnego interesu po stronie skarżących – podczas gdy skarżący w treści wniosku z dnia 21 listopada 2022 r. wykazali swój ważny interes do uzyskania uwierzytelnionych decyzji dekretowych wskazując, iż te są potrzebne skarżącym na potrzeby postępowania przed Sądem Okręgowym w [...] o zapłatę, a potrzeba przedłożenia decyzji dekretowych w postępowaniu sądowym jest wystarczającym ważnym interesem strony. Dodatkowo zgodnie z praktyką Sądu Okręgowego w [...] w sytuacji braku załączenia uwierzytelnionych kopii dochodzi do zwrotu pozwu, a więc interes strony do uzyskania uwierzytelnionych kopii powstaje przed wdaniem się w spór, a nie po wdaniu się w spór;
2) art. 74 § 2 k.p.a. w zw. z art. 73 § 2 k.p.a. w zw. z art. 129 § 1 i 2 oraz § 3 i 4 k.p.c. w zw. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie wydania uwierzytelnionych odpisów, w wyniku uznania, iż strona nie wykazała ważnego interesu do otrzymania uwierzytelnionych kopii decyzji dekretowych – podczas, gdy ze względu na moc dowodową uwierzytelnionych kopii decyzji dekretowych skarżący mają ważny interes w uzyskaniu ich uwierzytelnionych kopii tych decyzji, a jak wskazano w zażaleniu na postanowienie Prezydenta fotokopie z akt sprawy mogą być kwestionowane przez Sąd;
3) art. 9 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 73 § 2 k.p.a. w zw. z art. 74 § 2 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na braku wskazania skarżącym okoliczności faktycznych i prawnych, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy – podczas gdy organ powinien wskazać względem wniosku skarżących jakie okoliczności faktyczne i prawne mogłyby spełniać przesłankę uzasadnionego interesu, zwłaszcza gdy jego zdaniem fakty wskazane we wniosku skarżących z dnia 21 listopada 2022 r. mogą się okazać niewystarczające do spełnienia żądania.
Uwzględniając powyższe, skarżący wnieśli o uchylenie przez Sąd postanowienia Kolegium oraz postanowienia Prezydenta w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, względnie o uchylenie przez Sąd postanowienia Kolegium w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organu II instancji, a w każdym przypadku o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Ponadto, skarżący wnieśli o dopuszczenie dowodu z zarządzenia Przewodniczącego w Sądzie Okręgowym w [...] z dnia 25 lutego 2022 r. sygn. akt [...] celem stwierdzenia faktów, że w przypadku braku uzyskania uwierzytelnionej kopii z akt sprawy sądy cywilne zwracają pozwy z uwagi na fakt, iż załączniki są nieczytelne, a w związku z tym interes strony do uzyskania uwierzytelnionych dokumentów aktualizuje się przed wszczęciem postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzyli argumentację z powołaniem się na orzecznictwo sądowoadministracyjne zawarte w treści uzasadnienia zażalenia na postanowienie Prezydenta z dnia 12 stycznia 2023 r. Wyrazili także wątpliwości, czy działania organów nie mają na celu wspierania pozwanego Skarbu Państwa w procesie skarżących przez utrudnianie zdobycia dowodów potwierdzających przysługiwanie roszczeń.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało dotychczas wyrażone stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.).
Rozpoznając niniejszą sprawę w ramach powyższych kryteriów, Sąd uznał skargę za niezasadną.
Podstawą prawną odmowy wydania skarżącym uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy był art. 73 § 2 k.p.a., zgodnie z którym strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 października 2018 r. (sygn. akt II GSK 2948/16, LEX nr 2580902) wyjaśnił, że kodeks postępowania administracyjnego przewiduje dwa odrębne uprawnienia w zakresie dostępu strony do dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy. Pierwsze uprawnienie, wyrażone w art. 73 § 1 k.p.a., obejmuje zaznajomienie się strony z aktami sprawy oraz utrwalenie zawartych tam dokumentów na własne potrzeby – co stosownie do treści tego przepisu nie wymaga spełnienia przez stronę żadnych dodatkowych wymogów. Organ administracji nie może – co do zasady – ograniczać stronie takiego dostępu do akt sprawy (zob. jednak art. 73 § 1a czy art. 74 k.p.a.). Drugie uprawnienie, uregulowane w art. 73 § 2 k.p.a., odnosi się do szczególnej formy dostępu do akt sprawy, sprowadzającej się do uzyskania przez stronę uwierzytelnienia dokumentu znajdującego się w tychże aktach, co wymaga już jednak wykazania przez stronę ważnego interesu, który uzasadnia tego rodzaju dostęp do akt. Podstawową formą, nieograniczoną w istocie koniecznością spełnienia przez stronę dodatkowych wymogów, pozostaje wobec tego wgląd do akt sprawy i pozyskanie z nich nieuwierzytelnionych kopii lub odpisów, natomiast ich uwierzytelnienie albo wydanie przez organ już uwierzytelnionych odpisów nabiera w tym względzie charakteru wyjątkowego, jako że realizacja ostatnio wspomnianego uprawnienia uzależniona jest od legitymowania się przez stronę ważnym interesem. Pojęcie "ważnego interesu strony", o którym stanowi art. 73 § 2 k.p.a. nie zostało w ustawie zdefiniowane, wobec czego rozpatrując zgłoszone na podstawie tego przepisu żądanie, organ administracji w każdym zindywidualizowanym przypadku powinien dokonać własnej oceny, czy w danej sprawie taki ważny interes zaistniał.
Nie jest w sprawie sporne, że skarżący są stroną postępowania z akt którego zażądali wydania uwierzytelnionych odpisów. W sprawie prowadzonej przez Prezydenta zwrócili się o wydanie z jej akt uwierzytelnionych urzędowo odpisów następujących dokumentów: 1) decyzji Prezydium Rady Narodowej m. [...] z dnia 24 lipca 1969 r., znak sprawy [...]; 2) decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia 22 września 1969 r., znak sprawy [...]. Wniosek uzasadniono tym, że ww. uwierzytelnione odpisy mogą być przydatne skarżącym na potrzeby planowanego przez nich złożenia pozwu przed Sądem Okręgowym w [...] w celu dochodzenia roszczeń za wydanie ww. decyzji.
Jak się podkreśla w orzecznictwie sądów administracyjnych strona, żądając doręczenia uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać w tym swój ważny interes, a organ rozpatrując takie żądanie dokonuje własnej oceny, czy w danej sytuacji ze względu na wskazane okoliczności zaistniał ważny interes strony.
Zatem kwestią zasadniczą jest w niniejszej sprawie ocena czy organy przyjmując, że skarżący nie wykazali ważnego interesu w uzyskaniu takich odpisów właściwie oceniły podane okoliczności. W ocenie Sądu tak właśnie było, ale decydujące znaczenie miała także inna okoliczność.
Przepis art. 73 § 1 k.p.a. pozwala stronie na dokonanie wglądu w akta sprawy, sporządzanie z nich notatek, kopii lub odpisów. Z uprawnienia tego strona może korzystać zarówno w toku postępowania, jak i po jego zakończeniu. Uzyskane w ten sposób kopie lub odpisy, strona może przedstawić w postępowaniu cywilnym wraz z ostatecznym postanowieniem, którym odmówiono jej wydania uwierzytelnionych odpisów. Sąd cywilny w takiej sytuacji opierając się na przepisach procedury cywilnej we własnym zakresie będzie mógł ocenić czy rzeczywiście – w zależności od okoliczności, które strona ma zamiar udowodnić na ich podstawie – mogą one stanowić dowód okoliczności mających istotny wpływ na wynik konkretnej sprawy. W postępowaniu cywilnym istnieją przepisy pozwalające – po takiej wstępnej ocenie – na uzyskanie przez organ sądowy prowadzący postępowanie takich dowodów na potrzeby postępowania. Jest to art. 250 k.p.c. Zgodnie z § 1 tego przepisu, jeżeli dokument znajduje się w aktach organów lub podmiotów, o których mowa w art. 244 § 1 i 2 k.p.c., wystarczy przedstawić urzędowo poświadczony przez ten organ lub podmiot odpis lub wyciąg z dokumentu, przy czym sąd zażąda wydania odpisu lub wyciągu, jeżeli strona sama nie może go uzyskać.
Odmowa wydania skarżącym uwierzytelnionych odpisów dokumentów z akt sprawy administracyjnej, ze względu na niewykazanie ważnego interesu, nie oznacza zatem, że nie mogą oni samodzielnie bądź przez swojego pełnomocnika sporządzić kopii bądź odpisów takich dokumentów (art. 73 § 1 k.p.a.). Następnie kopie te bądź odpisy mogą zostać przedstawione w postępowaniu cywilnym z jednoczesnym wskazaniem sądowi, gdzie znajdują się oryginały. W sytuacji natomiast gdyby organ prowadzący postępowanie cywilne uznał, że dokumenty te mogą stanowić dowód w danej sprawie, mogą zawsze zażądać od organu wydania odpisu lub wyciągu, jeżeli strona nie może go uzyskać (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2021 r., sygn. akt II OSK 1461/18, LEX nr 3158638).
Zatem wydanie przez organ uwierzytelnionych odpisów lub uwierzytelnionych kopii z akt sprawy ma charakter wyjątkowy, dlatego też realizacja tego uprawnienia uzależniona jest od legitymowania się przez stronę ważnym interesem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 1667/18, LEX nr 2799034).
Jak trafnie wskazały orzekające w sprawie organy, uprawnienie przewidziane w art. 73 § 2 k.p.a. dotyczy szczególnej formy zapoznania się z aktami sprawy i w tym przypadku to na stronie spoczywa obowiązek wykazania ważnego interesu w uzyskaniu uwierzytelnionych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Pojęcie "ważnego interesu strony" nie zostało w ustawie zdefiniowane, niemniej jednak w orzecznictwie podkreśla się, że uzasadnianie istnienia ważnego interesu strony li tylko koniecznością posiadania uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych, czy to dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, czy to w celu wykorzystania ich w innych postępowaniach prawnych, jest niewystarczające (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1319/06, LEX nr 364669).
Również w piśmiennictwie wskazuje się, że to czy interes jest ważny można ustalić dopiero po jego konkretyzacji, a sama chęć posiadania dokumentów uwierzytelnionych nie stwarza takiej możliwości (por. J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2012, s. 328). Gdyby ustawodawca chciał uzależnić uprawnienie strony do żądania uwierzytelnienia odpisów od samej potrzeby ich posiadania przez stronę, to zapewne nie wprowadzałby dodatkowego wymogu, by strona uzasadniła, iż ma ważny interes w ich uzyskaniu, lecz ograniczyłby brzmienie przepisu do samych uprawnień strony do posiadania tych dokumentów, rezygnując tym samym z jakichkolwiek ograniczeń w możliwości żądania przez stronę uwierzytelniania odpisów. Jednak takie ograniczenia przez dodatkowe wymagania wprowadził (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2063/10, LEX nr 1138055).
Analiza wniosku strony wskazuje, że uzasadnienie żądania było nierzeczywiste (hipotetyczne), bowiem dotyczyło planowanego złożenia pozwu. W ocenie Sądu trafnie więc przyjęły organy, że żądając wydania uwierzytelnionych kopii dokumentów z akt w niniejszej sprawie strona nie wykazała, że jest to uzasadnione ważnym interesem. Ustawodawca postanowił zaś w art. 73 § 2 k.p.a., że nie każdy interes uzasadnia uwzględnienie takiego wniosku a tylko ważny interes.
W aktualnym stanie powszechnej dostępności wysokiej klasy urządzeń technicznych czy elektronicznych możliwe jest przecież nawet skanowanie czy fotografowanie dokumentów w ramach wykorzystania uprawnień z art. 73 § 1 k.p.a. W niniejszej sprawie skarżący mieli więc nieskrępowaną możliwość sporządzenia we własnym zakresie kopii, fotografii, skanów itp. z pomocą przenośnych urządzeń w pełni zachowujących czytelność powielanych dokumentów, co ma istotne znaczenie dla oceny legalności zaskarżonych postanowień.
Sąd jeszcze raz podkreśla, że kwalifikator "ważnego" interesu jest w przepisach k.p.a. wyjątkiem. W ocenie Sądu pozwala to ograniczyć uwzględnienie takich żądań strony do wyjątkowych sytuacji, takich kiedy strona nie może skorzystać z uwierzytelnionego odpisu dokumentu wykorzystując możliwości jakie dają jej procedury. Sąd stoi zatem na stanowisku, że ważny interes strony nie jest wykazany wówczas, gdy strona nie jest nawet pewna czy żądane uwierzytelnione odpisy rzeczywiście będą wykorzystane postępowaniu cywilnym, o czym świadczy choćby użycie we wniosku z 24 listopada 2022 r. zwrotu: "planowanego złożenia pozwu".
Sąd w tym składzie orzekającym podziela stanowisko tej części judykatury, która przyjmuje, że nie stanowi ważnego interesu strony zamiar skarżących wystąpienia z pozwem. Dla przykładu, w wyroku z dnia 17 stycznia 2012 r. (sygn. akt II OSK 2063/10, LEX nr 1138055) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że nie jest ważnym interesem potrzeba przedstawienia uwierzytelnionych odpisów dokumentów w postępowaniu toczącym się przed sadem powszechnym. W takiej sytuacji brak posiadania przez skarżących uwierzytelnionego odpisu decyzji dekretowych nie uniemożliwia co do zasady przeprowadzenia takiego dowodu przez właściwy sąd.
Nadmienić należy, że w toku rozprawy Sąd postanowił oddalić wniosek skarżących o dopuszczenie dowodu z zarządzenia Przewodniczącego w Sądzie Okręgowym w [...] z dnia 25 lutego 2022 r. w sprawie o sygn. akt [...] z uwagi na fakt, że skarżący nie są stroną postępowania wskazanego w tym zarządzeniu, zarządzenie to ma postać niepodpisanego wydruku komputerowego, a także zarządzenie to nie potwierdza – wbrew twierdzeniu skarżących – utrwalonej praktyki zwracania przez sądy cywilne pozwów w przypadku braku uzyskania uwierzytelnionej kopii z akt sprawy z powodu nieczytelności załączonych dokumentów urzędowych.
Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, organy prawidłowo wskazały, że powołanie się przez skarżących jedynie na możliwość wykorzystania tych dokumentów w innym postępowaniu (nawet wskazując jakim konkretnie) jest niewystarczające do tego, aby uznać, że wydanie ich jest uzasadnione ważnym interesem, o którym mowa w art. 73 § 2 k.p.a.
Z tych względów należało skargę oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.