Orzeczenie · 2024-01-11

I SA/Wa 1701/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2024-01-11
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościużytkowanie wieczysteuwłaszczeniePKPSkarb Państwakomunalizacjawłasnośćpostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę [...] S.A. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego gruntu. Skarżąca spółka domagała się uwłaszczenia na podstawie art. 34 ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe", argumentując, że grunty te były w jej posiadaniu w 1990 r. i nie posiadała dokumentów o ich przekazaniu. Kluczowym elementem sporu była własność gruntu w określonych datach. Minister i Wojewoda odmówili stwierdzenia nabycia prawa, wskazując na ostateczną decyzję Wojewody z maja 2022 r., która stwierdziła nabycie własności tych gruntów przez Gminę [...] z dniem 27 maja 1990 r. na podstawie przepisów wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym. W ocenie organów, skoro grunty stały się własnością gminy w 1990 r., to nie mogły być już własnością Skarbu Państwa ani w 1990 r., ani w 2000 r., co wykluczało możliwość uwłaszczenia na podstawie art. 34 ustawy. Sąd administracyjny zgodził się z tym stanowiskiem, uznając, że podstawowy warunek nabycia prawa użytkowania wieczystego przez spółkę – własność Skarbu Państwa – nie został spełniony. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo zastosowały prawo materialne i nie naruszyły przepisów postępowania, gdyż brak spełnienia jednej z kluczowych przesłanek czynił zbędnym badanie pozostałych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek nabycia prawa użytkowania wieczystego na podstawie ustawy o komercjalizacji PKP, zwłaszcza w kontekście wcześniejszej komunalizacji gruntów i konieczności łącznego spełnienia wszystkich warunków.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przekształceniami własnościowymi przedsiębiorstw państwowych i gruntów Skarbu Państwa w określonym okresie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy spółka mogła nabyć z mocy prawa prawo użytkowania wieczystego gruntu na podstawie art. 34 ustawy o komercjalizacji PKP, jeśli grunt ten nie stanowił własności Skarbu Państwa w dniu 5 grudnia 1990 r. lub 27 października 2000 r. z uwagi na wcześniejszą komunalizację?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie mogła nabyć prawa użytkowania wieczystego, ponieważ kluczowy warunek – własność Skarbu Państwa w wymaganych datach – nie został spełniony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skoro przedmiotowe grunty zostały nabyte przez Gminę [...] z dniem 27 maja 1990 r., to nie mogły stanowić własności Skarbu Państwa ani w 1990 r., ani w 2000 r., co wyklucza możliwość uwłaszczenia na podstawie art. 34 ustawy o komercjalizacji PKP.

Czy organy administracji naruszyły przepisy postępowania (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie tych przepisów nie miało wpływu na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że nawet jeśli nie wszystkie przesłanki zostały dogłębnie zbadane, to brak spełnienia kluczowej przesłanki własności Skarbu Państwa czynił dalsze postępowanie dowodowe w tym zakresie bezcelowym. Uchybienie przepisom proceduralnym ma znaczenie tylko wtedy, gdy wpływa na wynik sprawy, czego skarżąca nie wykazała.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii utrzymującą w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego gruntu.

Przepisy (9)

Główne

ustawa o komercjalizacji PKP art. 34 § 1

Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

Grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu PKP, co do których PKP nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (tj. z dniem 27 października 2000 r.), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego PKP. Budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na tych gruntach stają się z mocy prawa, nieodpłatnie, własnością PKP. Nabycie ww. praw nie może naruszać praw osób trzecich.

Pomocnicze

ustawa o komercjalizacji PKP art. 35 § 1

Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

Nabycie praw, o których mowa w art. 34 ust. 1 i ust. 3, potwierdza wojewoda, w drodze decyzji administracyjnej, po złożeniu wniosku przez PKP lub PKP SA.

Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym art. 18 § 1

Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych

W związku z art. 5 ust. 1 pkt 1, stwierdzono nabycie własności nieruchomości przez Gminę [...] z dniem 27 maja 1990 r.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej, nakaz podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 75 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania dowodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie kluczowej przesłanki nabycia prawa użytkowania wieczystego, tj. własności Skarbu Państwa do gruntu w wymaganych datach, z uwagi na wcześniejszą komunalizację.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 8, 77 § 1, 75 § 1 k.p.a.) poprzez brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy. • Naruszenie prawa materialnego (art. 34 ustawy o komercjalizacji PKP) poprzez odmowę stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego.

Godne uwagi sformułowania

"Skoro tak, to nie można twierdzić, że Skarb Państwa w dniu 5 grudnia 1990 r. mógł być właścicielem tego mienia." • "Uwzględniając powyższe, w ocenie Sądu, zarówno organ I instancji, jak i Minister zasadnie przyjęły, że brak było podstaw do stwierdzenia nabycia przez skarżącą spółkę powstania z mocy prawa (ex lege) prawa użytkowania wieczystego gruntów opisanych we wniosku." • "Niemniej jednak wobec niewątpliwej okoliczności niespełnienia przesłanki własności Skarbu Państwa do gruntu, zdaniem Sądu, ustalanie spełnienia pozostałych przesłanek jest bezcelowe, ponieważ muszą być one spełnione łącznie, aby mogło dojść do uwłaszczenia w trybie art. 34 ust. 1 ustawy."

Skład orzekający

Łukasz Trochym

przewodniczący sprawozdawca

Elżbieta Lenart

członek

Nina Beczek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek nabycia prawa użytkowania wieczystego na podstawie ustawy o komercjalizacji PKP, zwłaszcza w kontekście wcześniejszej komunalizacji gruntów i konieczności łącznego spełnienia wszystkich warunków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przekształceniami własnościowymi przedsiębiorstw państwowych i gruntów Skarbu Państwa w określonym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego dla wielu podmiotów prawa (zwłaszcza związanych z byłymi przedsiębiorstwami państwowymi) zagadnienia uwłaszczenia i nabycia prawa użytkowania wieczystego. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z dotychczasową linią orzeczniczą, wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Czy spółka PKP mogła nabyć prawo do gruntu? Sąd rozwiewa wątpliwości dotyczące uwłaszczenia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst