I SA/Wa 1492/23

I SA/Wa 1492/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-12-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-07-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak /sprawozdawca/
Jolanta Dargas /przewodniczący/
Nina Beczek
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 2034/21 - Postanowienie NSA z 2025-03-27
III SA/Kr 1108/20 - Wyrok WSA w Krakowie z 2021-03-18
II GSK 2034/24 - Postanowienie NSA z 2024-11-20
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Dargas, sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.), asesor WSA Nina Beczek, Protokolant referent Agata Szczepanik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 maja 2023 r. nr DPP-TPZ.0272.39.2023(1) w przedmiocie wpisu na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] maja 2023 r., nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpoznaniu wniosku Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, orzekł o wpisaniu R. T. na listę osób i podmiotów wspierających agresję [...] na [...] rozpoczętą [...] lutego 2022 r.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym;
Pismem nr [...] Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (dalej także jako "Szef ABW") wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej także jako "Minister" lub "organ") o zastosowanie wobec R. T. (dalej także jako "skarżący") środków przewidzianych w art. 1 pkt 2 - 4 ustawy z 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz. U. z 2002 r., poz. 835, dalej jako "ustawa" lub "ustawa z 13 kwietnia 2022 r.").
Decyzją z [...] maja 2023 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w pkt 1 wpisał skarżącego na listę, o której mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z 13 kwietnia 2022 r., w pkt 2 zastosował wobec skarżącego: a) zamrożenie środków finansowych i zasobów gospodarczych w rozumieniu rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 z dnia 17 marca 2014 r., będących własnością, pozostających w posiadaniu, pozostających w faktycznym władaniu lub pod kontrolą osoby, o której mowa w punkcie 1, w pełnym zakresie, b) zakaz udostępniania skarżącemu lub na jego rzecz - bezpośrednio lub pośrednio - jakichkolwiek środków finansowych lub zasobów gospodarczych w rozumieniu rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 z 17 marca 2014 r. oraz c) zakaz świadomego i umyślnego udziału w działaniach, których celem lub skutkiem jest ominięcie środków wskazanych w lit. a i b, zaś w pkt 3 zastosował wobec skarżącego wpis do wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany, o którym mowa w art. 434 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ przywołał treść wniosku Szefa ABW o objęcie skarżącego środkami ograniczającymi wskazanymi w art. 1 ustawy. Minister podniósł, że do wniosku dołączono załącznik mający charakter dokumentu niejawnego, opatrzonego klauzulą "poufne". Minister przywołał art. 3 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 6 i ust. 7 ustawy z 13 kwietnia 2022 r. i wskazał, że po całościowym rozważeniu przedstawionych we wniosku uwarunkowań odnoszących się do skarżącego uznał, że zachodzą uregulowane w art. 3 ust. 2 ustawy przesłanki do zastosowania wskazanych w sentencji zaskarżonej decyzji środków. Zdaniem organu, opisane we wniosku okoliczności faktyczne wskazują bowiem, że skarżący jest osobą bezpośrednio lub pośrednio związaną, w szczególności przez powiązania o charakterze osobistym, z osobami bezpośrednio lub pośrednio wspierającymi agresję [...] na [...] rozpoczętą w dniu [...] lutego 2022 r. lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez nie środków finansowych lub zasobów gospodarczych.
Organ dodał, ze wskazany w sentencji zakres zastosowanych środków określił stosownie do art. 1 ustawy, przy uwzględnieniu definicji zawartych odpowiednio w art. 1 lit. d i g rozporządzenia 269/2014. Rozstrzygając o zastosowaniu powyższych środków organ wziął również pod uwagę art. 3 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym uwzględnia się w szczególności charakter i zakres działalności prowadzonej przez adresata decyzji, jego strukturę kapitałową oraz względy bezpieczeństwa narodowego.
Postanowieniem z [...] czerwca 2023 r., nr [...], Minister orzekł o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji z [...] maja 2023 r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji złożył R. T. zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie:
I. Prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
1) art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez podjęcie zaskarżonej decyzji w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, który uniemożliwił dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, co było konieczne do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a ponadto brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wnikliwy, prawidłowy i wyczerpujący, co poskutkowało wydaniem w sprawie wadliwej decyzji, w szczególności poprzez:
a) oparcie decyzji wyłącznie na podstawie wniosku Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
b) niepodjęcie przez organ jakichkolwiek czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym bezpośredniego przesłuchania skarżącego oraz wezwania go do przedłożenia wszelkich dokumentów, które są w jego posiadaniu, bądź co do których mógłby uzyskać dostęp, aby ustalić wszelkie niezbędne fakty niezbędne do wydania decyzji, w tym wskazujące na:
- brak jakichkolwiek powiązań o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym z R. K.; brak utrzymywania jakichkolwiek relacji z R. K. oraz osobami z jego otoczenia, zarówno przez skarżącego, jak i przez całą rodzinę E.,
- brak jakichkolwiek transferów środków finansowych, zasobów gospodarczych przez B. E. na rzecz skarżącego,
- okoliczności współpracy jego [...] B. E. z organizacją [...];
- legalne źródła pochodzenia wszelkich środków finansowych jakie skarżący posiada, oraz wszelkich innych aktywów,
- osobisty stosunek skarżącego wobec wojny, jakichkolwiek konfliktów zbrojnych i potępienie agresji [...]na [...],
- brak jakiegokolwiek powiązania pomiędzy organizacją [...] i organizacją [...],
- brak jakichkolwiek korzyści, które skarżący miałby czerpać w związku z domniemanym powiązaniem [...] skarżącego z R. K. oraz z kimkolwiek z jego otoczenia,
2) art. 8 w związku a art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak realizacji wymogu przedstawienia uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonej decyzji w sposób umożliwiający skarżącemu realizację prawa do zaskarżenia decyzji w oparciu o wskazane konkretne elementy stanu faktycznego i prawnego leżące u podstaw jej wydania,
II. Prawa materialnego, to jest:
1) art. 3 ust. 2 Ustawy poprzez jego zastosowanie wobec skarżącego w sytuacji gdy
a) skarżący nigdy bezpośrednio lub pośrednio nie wspierał:
- agresji [...] na Ukrainę rozpoczętej w dniu [...] lutego 2022 r.,
- naruszeń praw człowieka lub represji wobec społeczeństwa obywatelskiego i opozycji demokratycznej lub których działalność stanowi inne poważne zagrożenie dla demokracji lub praworządności w [...] lub na [...],
b) skarżący nigdy bezpośrednio lub pośrednio nie był związany z osobami lub podmiotami popierającymi agresję [...] na [...] lub wspierającymi naruszenia praw człowieka lub represji wobec społeczeństwa obywatelskiego, w szczególności poprzez powiązania o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, a także nigdy nie dysponował żadnymi zasobami gospodarczymi, funduszami czy środkami finansowymi w takim celu.
Powołując się na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący wniósł również o udzielenie zgody na zapoznanie się z częścią niejawną informacji, na których podstawie została wydania zaskarżona decyzja, w zakresie pozwalającym mu na udzielenie wyjaśnień dotyczących tych informacji, które nie mają żadnego oparcia w faktach. Ponadto, wskazał na naruszenie przez ustawę z 13 kwietnia 2023 r. przepisów Konstytucji w zakresie w jakim art. 4 ust. 1 tej ustawy wyłącza z zastosowania art. 107 § 3 k.p.a. w procedurze wydania decyzji o nałożeniu sankcji, co skutkuje tym, że organ nie jest zobligowany do wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne nie musi zawierać wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, co skutkuje tym, że nie istnieje realna możliwość skorzystania z prawa zaskarżenia decyzji, w szczególności w kontekście utajnienia notatki Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego będącej podstawą wydania zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie odnosząc się do zawartej w skardze argumentacji i zarzutów.
Pismem z [...] października 2023 r. Sąd poinformował skarżącego o nieudzieleniu zgody na udostępnienie tej części akt administracyjnych, które stanowią dokumenty tajne opatrzone klauzulą niejawności i przechowywane w Kancelarii Tajnej.
Pismem procesowym z [...] grudnia 2023 r. skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu w postaci: 1) wyroku Sądu Unii Europejskiej z [...] marca 2023 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym z języka [...] w sprawie [...] W. P. przeciwko [...], w szczególności na okoliczność kierunku wykładni przepisów unijnych dotyczących nakładania sankcji, poprzez wykazanie, że sam fakt pokrewieństwa nie może stanowić podstawy do umieszczania danej osoby na listach sankcyjnych, a także konieczności wykazania zaistnienia podstaw wpisania na listę sankcyjną w momencie wydawania odpowiedniej decyzji przez uprawniony organ, 2) sprawozdania z badania wariograficznego B. E. na okoliczność braku powiązań z reżimem R. K. sporządzonego przez biegłego sądowego wpisanego na listę biegłych sądowych Sądu Okręgowego w [...], 3) przesłuchania B. E. na okoliczność: (i) braku jakichkolwiek powiązań o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym z R. K., (ii) braku utrzymywania jakichkolwiek relacji z R. K. oraz osobami z jego otoczenia, (iii) jego współpracy z organizacją [...] oraz jego wiedzy co do źródeł finansowania tej organizacji, (iv) braku jakichkolwiek transferów środków finansowych, zasobów gospodarczych na jakiekolwiek konta [...], (v) legalnego źródła pochodzenia wszelkich środków finansowych jakie posiada na swoich rachunkach bankowych oraz wszelkich innych aktywów, (vi) braku jakiegokolwiek powiązania pomiędzy utworzeniem organizacji [...] a zakończeniem współpracy pomiędzy organizacją [...], 4) przesłuchania D. E. na okoliczność: (i) braku jakichkolwiek powiązań o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym z R. K., (ii) brak utrzymywania jakichkolwiek relacji z R. K. oraz osobami z jego otoczenia, 5) dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczność braku jakichkolwiek stosunków gospodarczych oraz przepływów finansowych pomiędzy [...]., [...] a podmiotami [...].
Ponadto, mając na uwadze, że nałożenie na skarżącego sankcji jest konsekwencją nałożenia sankcji na jego [...] D. E., co wynika wprost z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, skarżący wniósł, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie, ewentualnie o odroczenie rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie przeprowadzanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Rozpoznając sprawę w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za niezasadną.
W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że nie uwzględnił zawartego w piśmie z [...] grudnia 2023 r. wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 125 §1 pkt 1 p.p.s.a., ewentualnie o odroczenie rozprawy. Powyższy wniosek skarżący uzasadnił tym, że umieszczenie jego osoby na liście sankcyjnej jest konsekwencją umieszczenia na tej liście jego [...] D. E., co wynika wprost z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. W konsekwencji rozstrzygnięcie niniejszej sprawy w sposób oczywisty zależy od toczącej się również w tutejszym sądzie sprawy D. E.. Źródłem decyzji sankcyjnej wobec skarżącego jest bowiem domniemane czerpanie korzyści wynikających z powiązań jego [...] z reżimem R. K..
Odnosząc się do powyższego Sąd wskazuje, że w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych trafnie podnosi się, że art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. znajdzie zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy sąd nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego. Przykładowo, na gruncie ustawy z 13 kwietnia 2022 r. tego rodzaju sytuacja mogłaby wystąpić pomiędzy sprawą dotyczącą zastosowania środka w postaci wpisu na listę sankcyjną a sprawą dotyczącą ustanowienia tymczasowego zarządu przymusowego na podstawie art. 6a powołanej ustawy. Ewentualne bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego rozstrzygnięcia o wpisie na listę sankcyjną (co z kolei umożliwia wydanie decyzji o ustanowieniu tymczasowego zarządu przymusowego w trybie art. 6a ust. 1 ustawy) czyniłoby bezprzedmiotowym postępowanie sądowe dotyczące kontroli tej ostatniej decyzji. Tego rodzaju zależność natomiast nie występuje w przypadku spraw, których przedmiotem jest umieszczenie (wpis) danej osoby/osób na liście sankcyjnej. Wpis na wspomnianą listę nie jest bowiem skutkiem aktu umieszczenia na niej konkretnej osoby, lecz wyłącznie konsekwencją ustalonych przez organ administracji powiązań, w tym o charakterze osobistym, z osobami bezpośrednio lub pośrednio wspierającymi agresję [...] na [...] rozpoczętą w dniu [...] lutego 2022 r. lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez nie środków finansowych lub zasobów gospodarczych. Z podanych wyżej przyczyn nie można podzielić stanowiska skarżącego, że pomiędzy rozpoznawaną sprawą a sprawą dotyczącą wpisu na listę sankcyjną jego [...] D. E. istnieje zależność tego rodzaju, która mogłaby mieć bezpośredni wpływ na wynik przedmiotowego postępowania.
Przechodząc do kwestii merytorycznych podnieść trzeba, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy z 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz. U. z 2023 r., poz. 129), zwanej dalej "ustawą" lub "ustawą z 13 kwietnia 2022 r."
Zgodnie z art. 1 ustawy, wobec osób i podmiotów wpisanych na listę, o której mowa w art. 2, stosuje się: 1) odpowiednio środki określone w art. 2 ust. 1-3 rozporządzenia Rady (WE) nr 765/2006 z 18 maja 2006 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z sytuacją na [...] i udziałem [...] w agresji [...] wobec Ukrainy na zasadach określonych w tym rozporządzeniu, z wyłączeniem art. 1fb, art. 1fc i art. 7, 2) odpowiednio środki określone w art. 2 i art. 9 rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 z 17 marca 2014 r. w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających na zasadach określonych w tym rozporządzeniu, z wyłączeniem art. 8, art. 12 i art. 16, 3) wykluczenie z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego lub konkursu prowadzonego na podstawie ustawy z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych oraz 4) wpis do wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany, o którym mowa w art. 434 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach.
Lista osób i podmiotów, wobec których są stosowane środki, o których mowa w art. 1, zwana dalej "listą" lub "listą sankcyjną", jest prowadzona przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych (art. 2 ust. 1) i publikowana w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Zawiera ona oznaczenie osoby lub podmiotu, wobec których stosuje się środki ograniczające wraz z rozstrzygnięciem, który z tych środków ma do nich zastosowanie. W art. 2 ust 2 ustawy przewidziano, że zakres środków ograniczających stosowanych wobec osób i podmiotów wpisanych na listę nie może powielać zakresu środków określonych względem tych osób i podmiotów w wykazach określonych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 765/2006 z 18 maja 2006 r. oraz rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 z 17 marca 2014 r.
Decyzję w sprawie wpisu na listę wydaje Minister właściwy do spraw wewnętrznych wobec osób i podmiotów dysponujących środkami finansowymi, funduszami oraz zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 765/2006 lub rozporządzenia 269/2014, bezpośrednio lub pośrednio wspierających agresję [...] na [...] rozpoczętą w dniu [...] lutego 2022 r. lub bezpośrednio związanych z takimi osobami lub podmiotami, w szczególności ze względu na powiązania o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez nie takich środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych (art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy).
W niniejszej sprawie Minister uznał, że wskazane w powołanych przepisach przesłanki wpisu na listę sankcyjną zostały wobec skarżącego spełnione. Powołując się na okoliczności faktyczne opisane we wniosku Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego organ wskazał, że skarżący jest osobą bezpośrednio lub pośrednio związaną, w szczególności przez powiązania o charakterze osobistym, z osobami bezpośrednio lub pośrednio wspierającymi agresję [...] na [...] rozpoczętą [...] lutego 2022 r. lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez nie środków finansowych lub zasobów gospodarczych. Jednocześnie zakres zastosowanych środków Minister określił stosownie do art. 1 ustawy przy uwzględnieniu definicji zawartych odpowiednio w art. 1 lit. d i g rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 z 17 marca 2014 r. Minister dodał, że decydując o zastosowaniu wskazanych środków wziął pod uwagę art. 3 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym uwzględnia się w szczególności charakter i zakres prowadzonej przez adresata decyzji działalności, jego strukturę kapitałową oraz względy bezpieczeństwa narodowego.
W ocenie Sądu, w skardze nie przedstawiono argumentów, które zdołałyby podważyć prawidłowość powyższych ustaleń i ocen dokonanych przez organ w niniejszej sprawie.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do szczególnie eksponowanych w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z przyjętymi w ustawie z 13 kwietnia 2022 r. regulacjami prawnymi decyzję w sprawie wpisu na listę wydaje minister właściwy do spraw wewnętrznych z urzędu lub na uzasadniony wniosek wskazanych w art. 3 ust. 3 ustawy właściwych, w tym także wyspecjalizowanych w dziedzinie bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego, organów lub podmiotów. Podmiotem takim jest, między innymi, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, który złożył do Ministra wniosek o wydanie wobec skarżącego decyzji w niniejszej sprawie. Przy tym art. 3 ust. 4 ustawy stanowi, że propozycję zastosowania środków, o których mowa w art. 1, określa się z uwzględnieniem w szczególności charakteru i zakresu działalności prowadzonej przez osobę lub podmiot, struktury kapitałowej tego podmiotu oraz względów bezpieczeństwa narodowego.
W rozpoznawanej sprawie kontroli Sądu podlegało zatem rozstrzygnięcie wydane na wniosek szefa służby specjalnej powołanej do ochrony bezpieczeństwa wewnętrznego państwa i porządku konstytucyjnego Rzeczypospolitej Polskiej, a akta sprawy zawierają również dodatkowe materiały zdeponowane w kancelarii tajnej. Formułując zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym podstawowych zasad Kodeksu postępowania administracyjnego rządzących postępowaniem dowodowym, skarżący pomija to, że postępowanie w sprawie wpisu na listę sankcyjną jest szczególnym, nietypowym postępowaniem administracyjnym. Ustawodawca zdecydował bowiem, że do tego rodzaju postępowań stosuje się, w zakresie nieuregulowanym w ustawie z 13 kwietnia 2022 r., jedynie niektóre, szczegółowo wymienione, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 4 ustawy). Wśród tych przepisów ustawodawca nie wymienił, między innymi, art. 107 § 3 k.p.a. Oznacza to, że w postępowaniu toczącym się na podstawie przepisów ustawy z 13 kwietnia 2022 r. organ nie jest zobowiązany oceniać, czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zaś uzasadnienie decyzji nie musi zawierać wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Powyższe koresponduje z treścią art. 3 ust. 9 ustawy, który stanowi, że minister może ograniczyć zakres uzasadnienia decyzji w sprawie wpisu na listę ze względu na bezpieczeństwo państwa lub porządek publiczny. Ustawodawca uznał zatem, że szczególny charakter tego rodzaju spraw, a w szczególności okoliczność, że wykazanie powiązań z podmiotami wspierającymi agresję wiązać się może z koniecznością ujawnienia informacji uzyskanych w toku działań operacyjnych służb bezpieczeństwa państwa, może wymagać ograniczenia zakresu uzasadnienia decyzji. Nie bez znaczenia dla oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia pozostaje również to, że ustawodawca zdecydował się pozostawić poza katalogiem uregulowanym w art. 4 ust. 1 ustawy z 13 kwietnia 2022 r. przepisy art. 10 § 1, art. 61 § 4 oraz art. 73 § 1 k.p.a., które to regulacje zobowiązują organy administracji publicznej odpowiednio do zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Z woli ustawodawcy do postępowania w sprawie wpisu na listę nie stosuje się również szczegółowych przepisów k.p.a. dotyczących poszczególnych środków dowodowych, w tym art. 82 i 83 k.p.a., które dotyczą zeznań świadków i art. 86 k.p.a., który dotyczy przesłuchania strony. To wszystko powoduje, że – w ocenie Sądu – nie można zarzucić Ministrowi przy prowadzeniu przedmiotowego postępowania istotnego naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 8 w związku z art. 107 § 1 k.p.a.
Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia prawa materialnego, to jest naruszenia art. 3 ust. 2 ustawy z 13 kwietnia 2022 r. Stawiając ten zarzut skarżący wywodzi, że organ nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających spełnienie wobec jego osoby przesłanek wpisu na listę w postaci bezpośrednich lub pośrednich powiązań skarżącego, w szczególności o charakterze osobistym, z osobami bezpośrednio lub pośrednio wspierającymi agresję [...] na [...]. Skarżący pomija jednak okoliczność, że z woli ustawodawcy przepisy ustawy z 13 kwietnia 2022 r. zostały tak skonstruowane, że już choćby samo potencjalne podejrzenie w tym zakresie, oparte na bezpośrednich bądź choćby tylko pośrednich powiązaniach z podmiotami bezpośrednio lub pośrednio wspierającymi agresję [...] na [...], może uzasadniać zastosowanie środków określonych w ustawie. Uwzględniając powyższe, Sąd podzielił ocenę Ministra, że podniesione w zaskarżonej decyzji okoliczności wynikające z uzasadnienia wniosku Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o umieszczenie skarżącego na liście sankcyjnej uzasadniają stanowisko, że skarżący pozostaje potencjalnie w kręgu podmiotów powiązanych z podmiotami wspierającymi agresję [...] na [...]. Nie bez znaczenia dla powyższej oceny pozostaje to, że z woli ustawodawcy wpisowi na listę podlegać mają nie tylko podmioty bezpośrednio lub pośrednio wspierające agresję, lecz także wszelkie inne osoby lub podmioty, o ile są bezpośrednio powiązane z podmiotami tę agresję wspierającymi. Powiązania te mogą mieć, między innymi, charakter osobisty lub gospodarczy. Przy tym w art. 3 ust. 2 ustawy z 13 kwietnia 2022 r. ustawodawca posłużył się zwrotem "w szczególności". Zdaniem Sądu, użycie tego sformułowania oznacza, że podstawą wpisu na listę sankcyjną mogą być powiązania różnego rodzaju, o ile można im przypisać choćby przymiot działań pośrednich (tak trafnie również WSA w Warszawie w wyrokach z: 2 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 2527/22, Lex nr 3516055 i 18 maja 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 2524/22, Lex nr 3602305).
Wpływu na prawidłowość zaskarżonej decyzji nie mogły mieć również podnoszone w skardze okoliczności dotyczące negatywnych skutków zaskarżonej decyzji dla skarżącego i jego rodziny. Sąd wyjaśnia, że w niniejszej sprawie kontrola legalności decyzji Ministra ograniczała się do zbadania czy w sprawie zostały spełnione ustawowe przesłanki do wydania decyzji o umieszczeniu skarżącego (jako osoby fizycznej) na liście osób i podmiotów, wobec których są stosowane środki, o których mowa w art. 1 ustawy. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że ustawa z 13 kwietnia 2022 r. jest szczególnym aktem prawnym. Jej zadaniem jest przeciwdziałanie wspieraniu agresji na [...] oraz ochrona bezpieczeństwa narodowego. Tymi właśnie wytycznymi kierował się ustawodawca i przez ich pryzmat należy interpretować przyjęte w tym akcie regulacje. Ewentualne negatywne skutki dla określonego podmiotu, który został wpisany na listę sankcyjną, nie mogą stanowić podstawy uchylenia tego rodzaju decyzji. Byłoby to bowiem sprzeczne z ratio legis ustawy z 13 kwietnia 2022 r. i nie służyło jej głównym celom. Cele tej regulacji i jej szczególny charakter uzasadniają również przyjęte przez ustawodawcę rozwiązania w zakresie ograniczenia czy też znacznego uproszczenia postępowań administracyjnych w sprawach dotyczących wpisu na listę. Nie oznacza to jednak, że dana osoba czy podmiot podlegający wpisowi na listę są zupełnie pozbawione ochrony prawnej. Od tego rodzaju decyzji przysługuje bowiem skarga do sądu administracyjnego (art. 3 ust. 6 ustawy), a w toku postępowania sądowego skarżący może przedstawić własną argumentację, zarzuty i wnioski, co też miało miejsce w niniejszej sprawie. Dodać trzeba, że ani strona ani organ administracji publicznej właściwy w tego typu sprawach, a tym bardziej Sąd, nie mają wpływu na decyzje legislacyjne polskiego ustawodawcy. Organy administracji publicznej obowiązane są działać na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.). Stąd też nie można uznać, że stosując w przedmiotowej sprawie art. 3 ust. 1 i ust. 6, a także art. 4 ust. 1 ustawy organ naruszył przepisy ustawy z 13 kwietnia 2022 r. czy też przepisy Konstytucji RP.
Końcowo Sąd wskazuje, że nie uwzględnił zawartego w piśmie procesowym skarżącego z [...] grudnia 2023 r. wniosku o przeprowadzenie dowodu z wyroku Sądu Unii Europejskiej w sprawie [...], gdyż orzecznictwo sądów europejskich jest Sądowi znane z urzędu. Sąd nie uwzględnił również zawartego w powołanym piśmie wniosku o przeprowadzenie dowodu ze sprawozdania z badania wariograficznego, dowodu z przesłuchania stron oraz dowodu z opinii biegłego. Reguły postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym określa art. 106 § 3 p.p.s.a. Z uwagi na specyfikę tego postępowania powołany przepis nie przewiduje możliwości prowadzenia postępowania dowodowego z innych środków dowodowych niż dokumenty i to tylko w ograniczonym zakresie. Z tych przyczyn zawarte w piśmie skarżącego z [...] grudnia 2023 r. wnioski dowodowe nie mogły zostać uwzględnione.
Podsumowując Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Sąd nie dopatrzył się przy jej wydaniu tego rodzaju naruszeń prawa materialnego czy przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Przy wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nie doszło również do naruszenia przepisów dających podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności kontrolowanego aktu.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634) orzekł jak w sentencji.