I SA/RZ 550/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę podatniczki M.C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) w Rzeszowie, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Jaśle. Decyzje te określały podatniczce podatek dochodowy od osób fizycznych za 2018 rok w kwocie [...]. Spór dotyczył rzetelności prowadzonej przez podatniczkę księgi przychodów i rozchodów (PKPiR) w zakresie usług budowlano-remontowych. Organy podatkowe ustaliły szereg nieprawidłowości, w tym zaniżenie przychodów o kwotę [...],92 zł (m.in. z tytułu nieodpłatnego świadczenia w postaci bezpłatnego korzystania z lokalu, usług dla M. O., różnicy w raportach kasowych, faktury dla J. C.), zawyżenie przychodów o [...],34 zł (z powodu niewłaściwych stawek VAT), zawyżenie kosztów uzyskania przychodów o [...],32 zł (m.in. faktury J. sp. z o.o., E., I. s.c., L.s.c., [...] T. s.c., faktury na inny podmiot W. sp. z o.o.) oraz zaniżenie kosztów podatkowych o [...] zł (m.in. faktura korygująca, odliczenie VAT od paliwa, zaniżenie remanentu końcowego). Podatniczka zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania (art. 122, 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej) i błędną ocenę dowodów, co miało skutkować wadliwymi ustaleniami faktycznymi. Kwestionowała przypisanie jej przychodów z usług dla M. O., uznanie kosztów zakupu betonu i materiałów za niezwiązane z działalnością, a także sposób rozliczenia podatku VAT od paliwa do samochodu Opel [...]. Sąd administracyjny, po analizie materiału dowodowego, uznał postępowanie podatkowe za przeprowadzone rzetelnie i zgodnie z prawem. Stwierdził, że organy podatkowe zgromadziły wystarczający materiał dowodowy, a ich ocena był swobodna, logiczna i przekonująca. Sąd podzielił stanowisko organów co do zaniżenia przychodów (m.in. z tytułu usług dla M. O., nieodpłatnego świadczenia, faktury dla J. C.) oraz zawyżenia kosztów uzyskania przychodów (m.in. faktury za beton i materiały budowlane, które nie wykazały związku z działalnością gospodarczą). Uznano również za prawidłowe skorygowanie odliczenia VAT od paliwa do samochodu osobowego. W konsekwencji Sąd oddalił skargę jako bezzasadną, uznając, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasad prawidłowego dokumentowania kosztów uzyskania przychodów, związku wydatków z działalnością gospodarczą, kwalifikacji przychodów z nieodpłatnych świadczeń oraz zasad odliczania VAT od paliwa do pojazdów osobowych.
Dotyczy specyficznych ustaleń faktycznych w zakresie konkretnych faktur i transakcji. Interpretacja przepisów dotyczących VAT od paliwa może być zależna od szczegółów dowodów rejestracyjnych i technicznych pojazdu.
Zagadnienia prawne (5)
Czy niezaewidencjonowanie w PKPiR przychodu z tytułu usług budowlanych świadczonych na rzecz M. O. stanowi podstawę do jego doliczenia do dochodu podatniczki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe zasadnie stwierdziły, że podatniczka uzyskała przychód z tytułu usług budowlanych świadczonych dla M. O., który nie został zafakturowany i wykazany w PKPiR.
Uzasadnienie
Mimo sprzecznych zeznań W.C., zeznania M. O. oraz faktura za materiały budowlane wystawiona na firmę podatniczki i ujęta w jej księgach, potwierdzają wykonanie usług budowlanych przez firmę podatniczki na rzecz M. O.
Czy wydatki na zakup betonu i materiałów budowlanych, udokumentowane fakturami, mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, jeśli nie wykazano ich związku z działalnością gospodarczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wydatki te nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ podatniczka nie wykazała związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy tymi wydatkami a przychodem lub zachowaniem/zabezpieczeniem jego źródła.
Uzasadnienie
Analiza dokumentów (WZ, faktury) oraz wyjaśnień podatniczki i jej pełnomocnika wykazała, że beton i materiały były dostarczane do miejsc niezwiązanych z działalnością gospodarczą podatniczki (np. prywatny dom, baza na gruncie teściowej męża, nieznane miejsca dostaw), lub nie wykazano związku z działalnością (np. materiały dla podwykonawcy M. sp. z o.o., gdzie zlecenie obejmowało tylko robociznę).
Czy nieodpłatne korzystanie z lokalu do prowadzenia działalności gospodarczej stanowi przychód podatkowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nieodpłatne korzystanie z lokalu stanowi przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń, równowartości czynszu, którego podatniczka nie zapłaciła.
Uzasadnienie
Podatniczka korzystała nieodpłatnie z pomieszczenia o pow. 10 m2, wynajmowanego przez spółkę W. L., która ponosiła koszty czynszu. Wartość tego świadczenia, obliczona proporcjonalnie do powierzchni, została prawidłowo ustalona na kwotę 826,22 zł.
Czy odliczenie 100% podatku naliczonego od zakupu paliwa do samochodu Opel [...] jest prawidłowe, jeśli pojazd jest zarejestrowany jako osobowy i nie prowadzono ewidencji przebiegu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odliczenie przysługuje jedynie w 50% wartości, ponieważ nie spełniono przesłanek do pełnego odliczenia podatku naliczonego od zakupu paliwa do pojazdu osobowego.
Uzasadnienie
Dowód rejestracyjny wskazywał na samochód osobowy, a podatniczka nie prowadziła ewidencji przebiegu pojazdu, co uniemożliwia pełne odliczenie VAT zgodnie z art. 86a ustawy o VAT.
Czy zaniżenie wartości remanentu końcowego o 12.039,26 zł jest prawidłowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zaniżenie wartości remanentu końcowego jest prawidłowe.
Uzasadnienie
Organ I instancji wykazał, że wartość remanentu końcowego została zaniżona o 12.039,26 zł, ponieważ nie uwzględniono materiałów zakupionych w 2018 r. na realizację inwestycji dla J. C., które stanowiły produkcję w toku lub materiały podlegające inwentaryzacji na koniec roku.
Przepisy (23)
Główne
u.p.d.o.f.
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Tekst jednolity z 2018 r. poz. 1509 oraz tekst jednolity z 2023 r. poz. 1634.
p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Tekst jednolity z 2023 r. poz. 1634.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 10 § 1 pkt 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 11 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 24 § 1 i 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 14 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 14 § 1 c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 24a § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 125
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 23
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Rozporządzenie art. § 11 § 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
Rozporządzenie art. § 27 § 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
Rozporządzenie art. § 28 § 3
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
Rozporządzenie art. § 29 § 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
Rozporządzenie art. § 2S § 3
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 193 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 193 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
ustawa o VAT art. 86a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
K.c. art. 353
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały właściwe przepisy prawa. • Podatniczka nie wykazała związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wydatkami na zakup betonu i materiałów budowlanych a prowadzoną działalnością gospodarczą. • Nieodpłatne korzystanie z lokalu stanowi przychód podatkowy. • Odliczenie 100% VAT od paliwa do samochodu osobowego jest nieprawidłowe. • Zaniżenie wartości remanentu końcowego jest uzasadnione.
Odrzucone argumenty
Organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania i dokonały błędnej oceny dowodów. • Firma skarżącej wykonywała usługi budowlane dla M. O. • Koszty zakupu materiałów były rzeczywiście poniesione i związane z działalnością. • Samochód Opel [...] jest pojazdem dostawczym, a nie osobowym.
Godne uwagi sformułowania
Sąd w pełni podziela przedstawioną przez organ odwoławczy w uzasadnieniu skarżonej decyzji argumentację i zajęte stanowisko w kontrolowanej sprawie. • Argumentacja strony skarżącej zawarta w skardze ogranicza się w głównej mierze do polemiki z ustaleniami organów poprzez prezentowanie własnej oceny wyników postępowania dowodowego, lecz zdaniem Sądu, to właśnie ta ocena nosi znamiona tendencyjności i wybiórczości, bo pomija niekorzystne dla strony okoliczności sprawy. • Samo udokumentowanie wydatku, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, nie jest wystarczające do zaliczenia go do kosztów w rachunku podatkowym, bo konieczne jest wykazanie, że zdarzenie gospodarcze opisane w dokumencie stwierdzającym poniesienie wydatku rzeczywiście miało miejsce, wydatek został przez podatnika poniesiony w kwocie wskazanej na tym dokumencie oraz pozostaje w związku przyczynowo- skutkowym z uzyskanym przychodem lub służy zachowaniu bądź zabezpieczeniu jego źródła.
Skład orzekający
Piotr Popek
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Niedobylska
sędzia
Jarosław Szaro
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad prawidłowego dokumentowania kosztów uzyskania przychodów, związku wydatków z działalnością gospodarczą, kwalifikacji przychodów z nieodpłatnych świadczeń oraz zasad odliczania VAT od paliwa do pojazdów osobowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych ustaleń faktycznych w zakresie konkretnych faktur i transakcji. Interpretacja przepisów dotyczących VAT od paliwa może być zależna od szczegółów dowodów rejestracyjnych i technicznych pojazdu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowe problemy podatników prowadzących działalność gospodarczą, związane z dokumentowaniem kosztów i przychodów, a także pokazuje, jak organy podatkowe i sądy analizują dowody w takich przypadkach. Jest to praktyczny przykład dla przedsiębiorców i księgowych.
“Jak nieudokumentowane wydatki mogą zrujnować rozliczenie podatkowe? Lekcja z orzecznictwa WSA.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.