I SA/Rz 182/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w sprawie podatku akcyzowego od sprzedaży samochodu osobowego, uznając, że organy celne powinny uwzględnić prawo podatnika do obniżenia kwoty akcyzy o podatek zapłacony przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem akcyzowym sprzedaży samochodu osobowego przez R. P. przed jego pierwszą rejestracją w kraju. Organy celne uznały sprzedaż za czynność podlegającą opodatkowaniu i określiły wysokość zobowiązania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa wspólnotowego, w tym art. 90 TWE. Sąd uchylił decyzje organów, wskazując, że organy celne powinny uwzględnić prawo podatnika do obniżenia kwoty akcyzy o podatek zapłacony przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym, zgodnie z art. 79 ustawy o podatku akcyzowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę R. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym od sprzedaży samochodu osobowego przed pierwszą rejestracją na terytorium kraju. Skarżący nabył samochód w drodze nabycia wewnątrzwspólnotowego i uiścił należny podatek akcyzowy, a następnie sprzedał go spółce jawnej. Organy celne uznały sprzedaż za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, stosując stawkę 65% podstawy opodatkowania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 25, 28 i 90 TWE, oraz przepisów Dyrektyw Rady 92/12/EWG i Komisji 70/50/EWG. Sąd, analizując przepisy ustawy o podatku akcyzowym oraz orzecznictwo ETS i Trybunału Konstytucyjnego, stwierdził, że sprzedaż samochodu przed pierwszą rejestracją w kraju podlega opodatkowaniu akcyzą. Jednakże, zgodnie z art. 79 ustawy, podatnik ma prawo do obniżenia kwoty akcyzy o podatek zapłacony przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym. Sąd uznał, że organy celne powinny uwzględnić to uprawnienie przy ustalaniu ostatecznej kwoty podatku, nawet jeśli podatnik nie złożył stosownej deklaracji. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone decyzje, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem powyższych wskazań.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, sprzedaż taka podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym.
Uzasadnienie
Ustawa o podatku akcyzowym w art. 4 ust. 1 pkt 3 i 5 oraz art. 80 ust. 2 jednoznacznie wskazuje, że sprzedaż samochodu osobowego przed pierwszą rejestracją na terytorium kraju jest czynnością podlegającą opodatkowaniu, a podatnikami są podmioty dokonujące takiej sprzedaży.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (20)
Główne
u.p.a. art. 4 § ust. 1 pkt 3 i 5
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 10 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 18
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 19
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 75 § ust. 1
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 79
Ustawa o podatku akcyzowym
Prawo do obniżenia kwoty akcyzy o podatek zapłacony przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym.
u.p.a. art. 80 § ust. 3
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 80 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o podatku akcyzowym
Pomocnicze
rozp. MF art. 7 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego
rozp. MF art. 7 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego
rozp. MF art. 2 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego
O.p. art. 21 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt.1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy celne powinny uwzględnić prawo podatnika do obniżenia kwoty akcyzy o podatek zapłacony przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym, zgodnie z art. 79 ustawy o podatku akcyzowym.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 25, 28 i 90 TWE oraz Dyrektyw Rady 92/12/EWG i Komisji 70/50/EWG zostały uznane za bezzasadne w kontekście sprzedaży samochodu przed pierwszą rejestracją.
Godne uwagi sformułowania
organy te powinny uwzględniać nie tylko jego obowiązki ale i uprawnienia, aby ostateczne rozstrzygnięcie było zgodne z prawem podatek akcyzowy ustanowiony w Polsce ustawą wymienioną wyżej, nie stanowi cła przywozowego ani opłaty o skutku równoważnym w rozumieniu art. 25 TWE podatek akcyzowy nakładany na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w Państwie Członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały zarejestrowane wcześniej w Państwie Członkowskim, które nałożyło podatek
Skład orzekający
Maria Piórkowska
przewodniczący
Bożena Wieczorska
sprawozdawca
Barbara Stukan-Pytlowany
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja prawa do obniżenia podatku akcyzowego o podatek zapłacony przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym, nawet w przypadku wydania decyzji przez organy celne."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do końca listopada 2006 r. w zakresie stawek akcyzy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii opodatkowania podatkiem akcyzowym sprzedaży samochodów używanych, z uwzględnieniem prawa wspólnotowego i możliwości odliczenia podatku zapłaconego wcześniej. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie podatkowym i celnym.
“Czy można uniknąć podwójnego opodatkowania akcyzą przy sprzedaży samochodu?”
Dane finansowe
WPS: 9090,9 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Rz 182/07 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2007-03-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-01-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Barbara Stukan-Pytlowany Bożena Wieczorska /sprawozdawca/ Maria Piórkowska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Hasła tematyczne Podatek akcyzowy Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2004 nr 29 poz 257 art. 4 ust. 1 pkt 3 i 5, art. 10 ust.1 pkt.1, art. 18 , art. 19, art. 75 ust.1, art. 79, art. 80 ust.3, Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym Dz.U. 2004 nr 87 poz 825 § 2 i § 7 Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego Dz.U. 2004 nr 90 poz 864 art. 90 Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską Dz.U. 1997 nr 137 poz 926 art. 21 § 3 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Piórkowska Sędziowie NSA Bożena Wieczorska /spr./ WSA Barbara Stukan-Pytlowany Protokolant sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym w dniu 27 marca 2007r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2005r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za sierpień 2004r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...], II. określa, że decyzje wymienione w punkcie I nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku. Uzasadnienie I SA/Rz 182/07 UZASADNIENIE Dyrektor Izby Celnej , na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60. ze zm.; powoływanej dalej jako: Ordynacja podatkowa/ decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., (nr 40-PA-9116-143/6/2005), po rozpatrzeniu odwołania R. P. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia (...) sierpnia 2005 roku (nr (...)), określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w związku ze sprzedażą samochodu osobowego przed pierwszą jego rejestracją na terytorium kraju za sierpień 2004 r., w wysokości 5.909,00 zł., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Z decyzji organu odwoławczego wynika, że R. P. sprzedał na podstawie umowy sprzedaży z dnia 26 sierpnia 2004 roku, samochód osobowy marki MERCEDES BENZ 200D, rok produkcji 1985, pojemność silnika 1983 cm3, "A" K. K. -Spółka jawna z siedzibą w R., za kwotę 15.000,00 zł. Samochód był przedmiotem nabycia wewnątrzwspólnotowego, co potwierdza, złożona przez R. P. deklaracja uproszczona nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC- U z dnia 3 sierpnia 2004 r.; Orzekające w sprawie organy podały, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym /Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm./ opodatkowaniu podatkiem akcyzowym podlega sprzedaż wyrobów akcyzowych na terytorium kraju. Do wyrobów akcyzowych ustawa zalicza samochody osobowe, klasyfikując je jako wyroby akcyzowe niezharmonizowane. Obowiązek podatkowy, w myśl art. 6 ust 1 powołanej ustawy, powstaje z dniem wykonania czynności podlegających opodatkowaniu, a podatnikami są osoby fizyczne, osoby prawe i jednostki organizacyjne dokonujące czynności podlegających opodatkowaniu. Jak stanowi art. 75 ust 1 ustawy o podatku akcyzowym, stawka akcyzy na wyroby niezharmonizowane, do których zalicza się samochody osobowe, wynosi 65 % podstawy opodatkowania. Jednakże ust. 3 art. 75 ustawy zawiera delegacje dla Ministra Finansów do obniżenia stawek akcyzy w drodze rozporządzenia. Korzystając z tejże delegacji Minister Finansów wydał rozporządzenie z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego /Dz. U Nr 87, poz. 825 ze zm./. Zgodnie z § 7 ust. 2 rozporządzenia, w przypadku samochodów starszych niż dwuletnie, wysokość stawki podatku akcyzowego liczona jest jako suma stawki akcyzy wyrażonej w procentach, która będzie wynosić 13,6 % dla samochodów o poj. silnika powyżej 2 000 cm 3 i 3,1 % dla pozostałych oraz wieku samochodu wyrażonego w latach i pomnożonego przez 12. W myśl art. 80 ust. 2 pkt 1 podatnikami akcyzy są podmioty dokonujące każdej sprzedaży samochodu osobowego przed pierwszą jego rejestracją na terytorium kraju, a zgodnie z ust. 3 powołanego wyżej artykułu obowiązek podatkowy powstaje w przypadku sprzedaży z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w terminie 7 dni, licząc od dnia wydania wyrobu. W związku z tym, że R. P. nie dopełnił ciążących na nim obowiązków, Naczelnik Urzędu Celnego określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym od sprzedaży w/w samochodu osobowego przed pierwszą jego rejestracją na terytorium kraju, w kwocie 5.909,00 zł., przyjmując podstawę opodatkowania 9.090,90 zł.., zgodnie z art., 10 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym i stosując stawkę 65 %; Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, ze decyzje organu I instancji są prawidłowe. R. P., dokonując sprzedaży samochodu przed pierwszą jego rejestracją stał się podatnikiem podatku akcyzowego. W związku z tym, że ciążący na nim obowiązek podatkowy nie został wykonany organ, na podstawie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej ustalił wysokość należnego świadczenia w drodze decyzji. Również wysokość należnego podatku została ustalona w sposób prawidłowy, albowiem stanowiące podstawę opodatkowania kwoty, na które opiewają umowy sprzedaży prawidłowo pomniejszono o należny podatek akcyzowy, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym, stawkę zaś obliczono zgodnie ze wskazaniami § 7 ust. 2 rozporządzenia z 22 kwietnia 2004 r. Dyrektor Izby Celnej podzielił stanowisko odwołującego odnośnie bezpośredniej stosowalności i skuteczności prawa wspólnotowego, wskazał jednak, że w niniejszych sprawach konieczność zastosowania przepisów Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską nie zachodzi. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej wniósł R. P.., zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie: - przepisów prawa materialnego mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. zastosowanie przepisu § 80 ustawy o podatku akcyzowym oraz § 7 rozporządzenia w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, wbrew postanowieniom art. 25, art. 28 i art. 90 TWE oraz wbrew postanowieniom Dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 roku w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przemieszczania oraz kontrolowania i Dyrektywy Komisji 70/50/EWG z dnia 22 grudnia 1969 roku w sprawie zniesienia środków mających skutek równoważny do ograniczeń ilościowych w przywozie (...); * przepisu art. 23 ust. 1 i 2 TWE poprzez wprowadzenie na teren unii celnej miedzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej opłat o skutku równoważnym do ceł przywozowych; * przepisu art. 25 TWE poprzez wprowadzenie na teren unii celnej miedzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej opłat o skutku równoważnym do ceł przywozowych; * naruszenie art. 90 TWE poprzez nałożenie na produkty innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej podatku wewnętrznego, wyższego od tych, jakie nakłada się bezpośrednio lub pośrednio na podobne produkty krajowe, * naruszenie art. 120 Ordynacji podatkowej poprzez działanie na podstawie przepisów sprzecznych z prawem wspólnotowym. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego. Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, uznając zawarte w niej zarzuty za bezzasadne. Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje: Jak wynika z ustaleń organów oraz zgromadzonych w aktach dokumentów, Skarżący R. P. nabył wewnątrzwspólnotowo przedmiotowy samochód osobowy tj. MERCEDES BENZ 200D, rok produkcji 1985, pojemność silnika 1983 cm3 ' uiścił należny podatek akcyzowy . Natomiast w dniu 26 sierpnia 2004 r. sprzedał tenże samochód Spółce jawnej "A" wskazując jego wartość na kwotę 15.000 zł. Zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 4 ustawy o podatku akcyzowym opodatkowaniu akcyzą podlega darowizna wyrobu akcyzowego, a takim wyrobem jest niewątpliwie samochód osobowy jako wyrób akcyzowy niezharmonizowany /ust.2 pkt.6, art. 2 ust.1 pkt. 1 i poz. 59 Załącznika nr 1 do cyt. ustawy/. Podstawą opodatkowania w takim przypadku jest kwota należna z tytułu sprzedaży na terytorium kraju, pomniejszona o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy, należne od tych wyrobów /art. 10 ust.1 pkt.1 cyt. ustawy o podatku akcyzowym/. W przedmiotowej ustawie wskazane zostały także inne przedmioty podlegające opodatkowaniu podatkiem akcyzowym i między innymi opodatkowaniu podlega nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego /art. 4 ust.1 pkt. 5 ustawy o podatku akcyzowym/ i równocześnie wskazano podatników akcyzy od samochodów, którymi w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego są podmioty dokonujące takiego nabycia, a w przypadku sprzedaży /darowizny/ są to podmioty dokonujące każdej sprzedaży /darowizny/ samochodu osobowego przed jego pierwszą rejestracją na terenie kraju / art. 80 ust.2 ustawy o podatku akcyzowym/. W powołanej ustawie określono także momenty powstania obowiązku podatkowego w poszczególnych przypadkach a mianowicie obowiązek ten powstaje: w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego - z chwilą nabycia prawa do rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel ale nie później niż z chwilą jego rejestracji w kraju, zaś w przypadku sprzedaży /darowizny/ - z chwilą wystawienia faktury ale nie później, niż z chwilą wydania samochodu nabywcy -obdarowanemu /art. 80 ust.3, art. 18 , art. 19 ustawy o podatku akcyzowym/; odrębnie też określono podstawy opodatkowania w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego, sprzedaży itd. /art. 10 ust.1 cyt. ustawy o podatku akcyzowym/. Z przytoczonych wyżej regulacji wynika, że orzekające w sprawie organy zasadnie dokonały opodatkowania przedmiotowego samochodu w związku z jego sprzedażą przez Skarżącego, skoro sprzedaż ta dokonana została przed pierwszą rejestracją na terenie kraju i w takim przypadku jest to opodatkowanie niezależne od wcześniejszego opodatkowania z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego. Jednakże dla uniknięcia wielokrotnego obciążania podatkiem akcyzowym, w przepisie art. 79 cyt. ustawy ustanowiono dla podatników prawo do obniżenia kwoty akcyzy o tę akcyzę, jaka została zapłacona przy nabyciu danego wyrobu akcyzowego niezharmonizowanego, związaną ze sprzedażą opodatkowaną albo zapłaconą od importu. Dokonując obliczenia podatku akcyzowego od wskazanej wyżej sprzedaży przedmiotowego samochodu organy zastosowały przepisy cyt. ustawy o podatku akcyzowym oraz Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego /Dz.U. nr 87 poz. 825 z późn. zm./. Według regulacji zawartych w powyższej ustawie, stawka akcyzy na wyroby akcyzowe niezharmonizowane tj. między innymi na samochody osobowe, wynosi 65% podstawy opodatkowania / art. 75 ust.1 cyt. ustawy/ z tym, że w cyt. wyżej rozporządzeniu ustalone zostały obniżki tych stawek: w załączniku nr 1 dla wyrobów akcyzowych sprzedawanych w kraju a w załączniku nr 2 dla wyrobów akcyzowych nabywanych wewnątrzwspólnotowo / § 2 ust.1/. W przypadku m. inn. nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego dokonanego po upływie 2 lat od jego produkcji a także przy sprzedaniu w kraju takiego samochodu - przy wliczeniu roku produkcji jako pierwszego roku kalendarzowego - wskazano sposób obliczenia ostatecznej procentowej stawki akcyzy według określonego wzoru przy uwzględnieniu: stawki akcyzy określonej w pozycji nr 23 załącznika nr 2 w zależności od pojemności silnika samochodu, wieku samochodu wyrażonego w latach kalendarzowych; z zastrzeżeniem, że obliczona ostatecznie stawka nie może być wyższa niż określona w ustawie tj. 65% podstawy opodatkowania / § 7 ust.2 i ust.3 cyt. rozporządzenia/. Określoną w poz. 23 załącznika nr 2 /podobnie jak w pozycji nr 30 załącznika nr 1/ akcyzę zróżnicowano: dla samochodów o pojemności silnika powyżej 2.000 cm3 w wysokości 13,6% a dla samochodów pozostałych w wysokości 3,1% podstawy opodatkowania. Tak więc dla samochodów sprzedawanych przed pierwszą rejestracją na terenie kraju i przed upływem 2 lat od ich produkcji, wskazano w § 7 ust. 1 jedynie stawki akcyzy jak wyżej /stawki podstawowe/ tj. bez uwzględnienia wieku samochodu; według ustawy nie są objęte akcyzą będące przedmiotem obrotu w Polsce samochody, które już w Polsce zostały zarejestrowane bez względu na wiek tych samochodów, natomiast samochody mające ponad dwa lata, takiej akcyzie podlegają aż do chwili ich rejestracji w Polsce z uwzględnieniem stawki związanej z wiekiem. Zgodność regulacji zawartej w art. 80 cyt. ustawy / opodatkowanie samochodów osobowych niezarejestrowanych na terenie kraju/ z art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską /Dz.U. nr 90 poz. 864/2/T/ z 2004r./ - powoływanego dalej jako TWE- i art. 91 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej była przedmiotem zagadnienia prawnego przedstawionego Trybunałowi Konstytucyjnemu, który postanowieniem z dnia 19 grudnia 2006r. sygn. P 37/05 umorzył postępowanie ze względu na niedopuszczalność wydania orzeczenia. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Trybunał Konstytucyjny wskazał, że w razie wątpliwości co do relacji normy prawa krajowego i normy prawa wspólnotowego w zakresie stosowania prawa, organem właściwym jest Europejski Trybunał Sprawiedliwości, który jest uprawniony do wykładni Traktatu i norm prawa pochodnego, a w niniejszym przypadku chodzi właśnie o kwestię stosowania a nie obowiązywania prawa i o interpretację prawa wspólnotowego tj. między innymi zakres znaczeniowy postanowień art. 90 TWE. Natomiast w postępowaniu zainicjowanym pytaniem prejudycjalnym zadanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, Europejski Trybunał Sprawiedliwości w Luksemburgu /powoływany dalej jako ETS/ w wyroku z dnia 18 stycznia 2007r. w sprawie C -313/05 orzekł, iż podatek akcyzowy ustanowiony w Polsce ustawą wymienioną wyżej, nie stanowi cła przywozowego ani opłaty o skutku równoważnym w rozumieniu art. 25 TWE. W wyroku tym ETS orzekł także, iż przepis art. 90 akapit pierwszy TWE sprzeciwia się "podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w Państwie Członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały zarejestrowane wcześniej w Państwie Członkowskim, które nałożyło podatek". Równocześnie ETS wskazał, że sąd krajowy /polski/ ma obowiązek zbadania czy polskie przepisy o podatku akcyzowym a w szczególności § 7 cyt. Rozporządzenia wywołuje takie skutki tj. czy wzrost stawki akcyzy wraz z wiekiem samochodu dotyczy wyłącznie samochodów używanych przywiezionych z innego Państwa Członkowskiego oraz czy w przypadku samochodów używanych zarejestrowanych w Polsce jako nowe, stawka rezydualnego podatku zawartego w wartości takiego samochodu pozostaje niezmienna. Jak wskazano wyżej, według polskich przepisów, stawka akcyzy uzależniona od pojemności silnika /3,1% i 13,6%/ ma zastosowanie zarówno w przypadku sprzedaży/ i zrównanych z nią czynności/ samochodu w kraju, jak i nabycia wewnątrzwspólnotowego, jednakże w przypadku dokonywania tych czynności dotyczących samochodów starszych niż dwa lata, ostateczna stawka akcyzy obliczana według wzoru wskazanego w § 7 ust. 2 cyt. rozporządzenia, wzrasta wraz z wiekiem samochodu. Ponadto stawka ta - z uwzględnieniem wieku samochodu - będzie miała zastosowanie do każdej sprzedaży /i czynności z nią zrównanych/ takiego " starego" samochodu bez względu na to, czy pochodzi on z produkcji krajowej, czy został nabyty wewnątrzwspólnotowo. Niewątpliwie obliczanie należnej akcyzy przy zastosowaniu tego wzoru wskazuje na progresywny charakter stawek na pojazdy starsze niż dwa lata, która to progresja ograniczona jest ustawowo do wysokości 65% podstawy opodatkowania. Zauważyć jednak należy, że o ile przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym takiego samochodu podatnik zobowiązany był do zapłacenia akcyzy według progresywnych stawek, to przy podejmowaniu czynności odnośnie takiego samochodu, który znajdował się już w kraju, podatnik mógł podejmować decyzję co do kolejności czynności tj. czy dokonać sprzedaży /darowizny/ przed pierwszą rejestracją, czy też po takiej rejestracji. W powołanym wyżej wyroku ETS wskazał jedynie na konieczność porównania skutków podatku akcyzowego obciążającego pojazdy przywożone z innego Państwa Członkowskiego /a przedmiotem sprawy był podatek związany z nabyciem wewnątrzwspólnotowym/ ze skutkami rezydualnego podatku obciążającego używane samochody krajowe opodatkowane przy pierwszej ich rejestracji /pkt. 32 uzasadnienia, pkt. 2 orzeczenia/. Stanowisko powyższe dotyczy więc podatku akcyzowego nakładanego po raz pierwszy w Polsce w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym, natomiast nie odnosi się już do dalszych czynności opodatkowanych w kraju mających za przedmiot "stary" samochód i sposób opodatkowania w tym zakresie nie został zakwestionowany ani przez Trybunał Konstytucyjny, ani przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości /natomiast zmiana przepisów cyt. rozporządzenia nastąpiła z dniem 1 grudnia 2006r./. Jak już bowiem zaznaczono wyżej, sposób takiego opodatkowania "starych" samochodów w stanie prawnym obowiązującym do końca listopada 2006r. był jednakowy dla wszystkich samochodów a więc nie miał cech dyskryminujących ze względu na pierwotne pochodzenie takich samochodów. W nawiązaniu do przytoczonych wyżej okoliczności przyjąć więc należy, że sposób opodatkowania /tj. obliczenia należnego podatku akcyzowego/ w związku z dokonaniem jego darowizny przed pierwszą rejestracją zastosowany przez organy, nie może być zakwestionowany. Jeśli natomiast chodzi o zastosowanie powołanego wyżej przepisu art. 79 cyt. ustawy, to stanowi on, iż " podatnik ma prawo do obniżenia" a więc jest to niewątpliwie uprawnienie podatnika, które wskazuje on w deklaracji sporządzanej w wykonaniu obowiązku z art. 80 ust. 3 pkt.1 w związku z art. 18 ust.1 i art. 19 ust.1 cyt. ustawy. Jak wskazano wyżej, obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym występuje w przypadkach ściśle określonych w ustawie a między innymi zarówno w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, jak i w przypadku jego sprzedaży w rozumieniu art. 4 ust.2, art. 80 ust.2 cyt. ustawy i w każdym z tych przypadków podatnik zobowiązany jest do złożenia stosownej deklaracji. Jeśli obowiązku tego nie wykona tj. ani nie złoży deklaracji, ani nie zapłaci podatku, organy celne po przeprowadzeniu stosownego postępowania określają ten podatek w decyzji. Niewątpliwie odliczenie kwoty akcyzy zapłaconej z tytułu wcześniejszej czynności opodatkowanej mającej za przedmiot ten właśnie wyrób akcyzowy, może nastąpić wtedy, jeśli zapłata tej akcyzy jest udokumentowana fakturą albo potwierdzeniem zapłaty - także w sytuacji, gdy od wcześniejszej czynności zapłaty dokonał inny podatnik. W stosunku do podatnika, który wprawdzie dysponuje dowodem zapłaty wcześniejszej akcyzy ale przy dokonywaniu kolejnego opodatkowanego obrotu nie składa deklaracji i nie uiszcza należnego podatku, na skutek czego organy określają ten podatek w decyzji, organy te powinny odliczyć wcześniej zapłaconą kwotę podatku. Obowiązek podatkowy jest bowiem obowiązkiem zobiektywizowanym, określonym przez ustawę a jeśli tak, to musi on być realizowany w takiej wysokości, w jakiej określił go ustawodawca. Jeśli więc stosowne organy uprawnione są i zobowiązane do wydania decyzji w przypadkach, kiedy podatnik nie wykonał nałożonych na niego przez ustawodawcę obowiązków, to określone przez nie podatek musi być zgodny z przepisami a więc muszą one uwzględniać wszystkie okoliczności danego przypadku, które mają wpływ na ostateczne wyliczenie należnej od podatnika kwoty. W ocenie Sądu, skoro organy działają wówczas "za podatnika", to muszą uwzględniać nie tylko jego obowiązki ale i uprawnienia, aby ostateczne rozstrzygnięcie było zgodne z prawem a przy niewykonaniu przez podatnika jego obowiązków /uprawnień/, ponosi on i tak negatywne skutki np. w postaci odsetek. Zauważyć przy tym należy, że - jak wskazano wyżej - ustawodawca nałożył na podatników obowiązek składania deklaracji ale w cyt. przepisie art. 79 ustawy nie uzależnił " odliczenia" wcześniejszej akcyzy od złożenia deklaracji a jedynie ustanowił prawo podatnika do takiego odliczenia i wobec tego prawo to powinny uwzględnić także organy wydające decyzję. Zaznaczyć przy tym jednak należy, że przy rozpoznawaniu skarg na decyzje organów, sąd administracyjny badający zgodność tych decyzji pod względem zgodności z prawem, nie jest wprawdzie związany granicami skargi ale związany jest granicami danej sprawy a mianowicie treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia, którego kontroli dokonuje w oparciu o akta sprawy tj. materiał zgromadzony w tychże aktach / art. 133 § 1, art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm. - powoływanej dalej jako p.p.s.a., art. 1 art. 3 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. nr 153 poz. 1269/. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie może więc zastępować organów w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy tj. ustalenia ostatecznie należnej kwoty akcyzy do zapłaty, a w uwzględnieniu naprowadzonych wyżej okoliczności organy te będą zobowiązane do podjęcia stosownych czynności - przy uwzględnieniu między innymi treści przepisów art. 122 i art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 8 poz. 60 z 2005r./ i zajęcia stanowiska co do wielkości odliczenia. Biorąc pod uwagę okoliczności naprowadzone wyżej, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt.1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji. Orzeczenie w przedmiocie niewykonywania uchylonych decyzji oparto na przepisie art. 152 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI