I SA/PO 675/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając, że samochód typu 'miękka hybryda' z silnikiem o pojemności 2000 cm3 kwalifikuje się do obniżonej stawki podatku akcyzowego.
Sprawa dotyczyła opodatkowania akcyzą nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego typu 'miękka hybryda'. Organ podatkowy zakwestionował zastosowanie obniżonej stawki podatku akcyzowego (1,55%), uznając, że pojazd ten nie spełnia kryteriów pojazdu hybrydowego w rozumieniu przepisów, ponieważ nie jest w stanie poruszać się wyłącznie na napędzie elektrycznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję organu, stwierdzając, że polskie przepisy nie wymagają od silnika elektrycznego w pojazdach hybrydowych możliwości samodzielnej jazdy, a jedynie współdziałania z silnikiem spalinowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę P. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki [...] o pojemności silnika 1993 cm3, roku produkcji 2022. Skarżący zadeklarował podatek akcyzowy, stosując połowę obowiązującej stawki (1,55%), uznając pojazd za hybrydowy. Organy podatkowe zakwestionowały tę klasyfikację, powołując się na opinie Komitetu Systemu Zharmonizowanego (HSC) oraz fakt, że pojazd typu 'miękka hybryda' nie jest w stanie poruszać się wyłącznie na napędzie elektrycznym. Sąd administracyjny, opierając się na gramatycznej wykładni art. 105 pkt 1b ustawy o podatku akcyzowym, uznał, że polskie przepisy nie precyzują wymogów co do mocy silnika elektrycznego ani nie wymagają możliwości samodzielnej jazdy na tym napędzie. Kluczowe jest współdziałanie silnika spalinowego i elektrycznego. Sąd podkreślił, że klasyfikacja CN służy określeniu przedmiotu opodatkowania, a nie stawki podatku, która jest regulowana przepisami krajowymi. W związku z tym, że samochód posiadał hybrydowy napęd spalinowo-elektryczny i nie akumulował energii z zewnętrznego źródła, sąd uznał, że skarżący miał prawo do zastosowania obniżonej stawki podatku akcyzowego. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, samochód osobowy typu 'miękka hybryda' z silnikiem spalinowym o pojemności 2000 cm3 kwalifikuje się do obniżonej stawki podatku akcyzowego, ponieważ polskie przepisy nie wymagają od silnika elektrycznego możliwości samodzielnej jazdy, a jedynie współdziałania z silnikiem spalinowym.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na gramatycznej wykładni art. 105 pkt 1b u.p.a., stwierdzając, że przepis ten nie określa wymogów co do mocy silnika elektrycznego ani nie wymaga możliwości jazdy wyłącznie na tym napędzie. Kluczowe jest hybrydowe współdziałanie obu silników. Opinie Komitetu Systemu Zharmonizowanego nie są źródłem prawa i nie mogą zastępować krajowych przepisów dotyczących stawek podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
u.p.a. art. 105 § pkt 1b
Ustawa o podatku akcyzowym
Określa obniżoną stawkę akcyzy (1,55%) dla samochodów osobowych o hybrydowym napędzie spalinowo-elektrycznym, w którym energia elektryczna nie jest akumulowana przez podłączenie do zewnętrznego źródła zasilania, o pojemności silnika spalinowego równej 2000 cm3 lub niższej. Sąd interpretuje 'hybrydowy napęd' jako współdziałanie silnika spalinowego i elektrycznego, bez wymogu możliwości samodzielnej jazdy na silniku elektrycznym.
Pomocnicze
u.p.a. art. 3 § ust. 1
Ustawa o podatku akcyzowym
Nakazuje stosowanie klasyfikacji Nomenklatury Scalonej (CN) do celów poboru akcyzy, ale nie jest decydująca przy ustalaniu stawki podatku.
u.p.a. art. 100 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatku akcyzowym
Określa przedmiot opodatkowania akcyzą w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego.
u.p.a. art. 100 § ust. 4
Ustawa o podatku akcyzowym
Definiuje samochody osobowe w rozumieniu przepisów o akcyzie, odwołując się do pozycji CN.
u.p.a. art. 105 § pkt 2
Ustawa o podatku akcyzowym
Określa stawkę akcyzy (3,1%) dla pozostałych samochodów osobowych.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa właściwość sądów administracyjnych do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądów administracyjnych, obejmujący orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 2a
Ustawa Ordynacja podatkowa
o.p. art. 120
Ustawa Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Ustawa o elektromobilności i paliwach alternatywnych art. 2 § pkt 13
Argumenty
Skuteczne argumenty
Polskie przepisy ustawy o podatku akcyzowym nie wymagają od silnika elektrycznego w pojazdach hybrydowych możliwości samodzielnej jazdy ani określonej mocy, a jedynie współdziałania z silnikiem spalinowym. Opinie Komitetu Systemu Zharmonizowanego nie są źródłem prawa powszechnie obowiązującego i nie mogą być podstawą do profiskalnej wykładni przepisów krajowych. Klasyfikacja Nomenklatury Scalonej (CN) służy ustaleniu przedmiotu opodatkowania, a nie stawki podatku, która jest regulowana przepisami krajowymi.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów podatkowych oparta na opiniach Komitetu Systemu Zharmonizowanego, że pojazd typu 'miękka hybryda' nie kwalifikuje się do obniżonej stawki akcyzy z uwagi na brak możliwości jazdy wyłącznie na silniku elektrycznym.
Godne uwagi sformułowania
clara non sunt interpretanda nie ma też warunku w ustawie, że obniżona stawka podatku akcyzowego dotyczy samochodów hybrydowych, które mają możliwość poruszania się wyłącznie na silniku elektrycznym.
Skład orzekający
Katarzyna Nikodem
przewodniczący sprawozdawca
Barbara Rennert
sędzia
Michał Ilski
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie interpretacji przepisów dotyczących stawki akcyzy dla samochodów typu 'miękka hybryda' oraz znaczenia opinii Komitetu Systemu Zharmonizowanego w polskim prawie podatkowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, w szczególności interpretacji art. 105 pkt 1b u.p.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie nabycia pojazdu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego tematu zakupu samochodów, a konkretnie interpretacji przepisów podatkowych dla popularnych obecnie pojazdów hybrydowych typu 'miękka hybryda'. Wyrok wyjaśnia istotne wątpliwości interpretacyjne.
“Miękka hybryda a akcyza: Sąd rozwiewa wątpliwości – niższa stawka jest możliwa!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Po 675/24 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2025-03-20 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-10-31 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Barbara Rennert Katarzyna Nikodem /przewodniczący sprawozdawca/ Michał Ilski Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Hasła tematyczne Podatek akcyzowy Sygn. powiązane I FSK 903/25 - Wyrok NSA z 2025-10-23 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1542 art. 3 ust. 1, art. 105 pkt 1b Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t. j.) Sentencja Dnia 20 marca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Asesor sądowy WSA Michał Ilski Protokolant: starszy specjalista Barbara Dropek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2025 roku sprawy ze skargi P. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 4 września 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...]- zł (słownie [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z 4 września 2024 r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozparzeniu odwołania P. G., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z 20 czerwca 2024 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Skarżący 12 czerwca 2023 r. złożył deklarację w formie elektronicznej AKC-US z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki [...] o numerze nadwozia: [...], pojemności silnika 1993 cm3, roku produkcji 2022. Zgodnie z danymi zawartymi w deklaracji AKC-US pojazd został sprowadzony na terytorium kraju 30 maja 2023 r. W ww. formularzu AKC-US skarżący zadeklarował: stan techniczny - uszkodzony bez opinii rzeczoznawcy; podstawę opodatkowania w kwocie [...]zł; sposób napędu - hybrydowy inny niż typu plug oraz zastosował połowę obowiązującej stawki podatku, tj. 1,55%, co dało kwotę podatku akcyzowego do zapłaty w wysokości [...] zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] 25 października 2023 r. zwrócił się do firmy M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o udzielenie informacji dot. napędu pojazdu marki [...] o numerze nadwozia: [...], pojemności silnika 1993 cm3, roku produkcji 2022. W odpowiedzi zapytanie podmiot ten poinformował, że pojazd o numerze nadwozia: [...] wyposażony jest silnik spalinowy oraz wspomagający go silnik elektryczny, co z uwagi na posiadane cechy wypełnia definicję pojazdu kwalifikowanego, jako tzw. miękka hybryda. Organ pismem z 18 stycznia 2024 r. wezwał skarżącego do złożenia korekty deklaracji od wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu marki [...], polegającej na zmianie stawki podatku z 1,55% na 3,1%. Skarżący w odpowiedzi na wezwanie przesłał dokument potwierdzający zapłatę podatku akcyzowego, kserokopię zagranicznego dowodu rejestracyjnego oraz kserokopię certyfikatu COC. Wskazał, że zastosowana obniżona stawka podatku jest prawidłowa według obowiązujących w owym czasie przepisów. Następnie organ I instancji ponownie zwrócił się z zapytaniem do dealera pojazdów M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o udzielenie informacji dot. napędu pojazdu marki [...] o numerze nadwozia: [...], pojemności silnika 1993 cm3, roku produkcji 2022. W odpowiedzi z 27 marca 2024 r. M. poinformował, że pojazd o numerze nadwozia: [...] jest pojazdem typu łagodna hybryda ([...]). Pojazd nie posiada zdolności przemieszczania się wyłącznie z napędem elektrycznym bez włączenia silnika spalinowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] postanowieniem z 17 kwietnia 2024 r., wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec skarżącego w sprawie podatku akcyzowego należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego marki [...] [...] o numerze VIN [...], pojemności silnika 1993 cm3, roku produkcji 2022, następnie decyzją z 20 czerwca 2024 r. określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego ww. pojazdu w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że pojazd osobowy marki [...] o numerze nadwozia: [...] jest pojazdem łagodna hybryda. Pojazd ten nie posiada zdolności przemieszczania się wyłącznie z napędem elektrycznym bez włączenia silnika spalinowego. Zebrane dowody w sprawie (zagraniczny dowód rejestracyjny, dokument techniczny pojazdu, odpowiedzi od dealera [...]) w łączności z przepisami pozwalają jednoznacznie stwierdzić, że nabyty wewnątrzwspólnotowo przez skarżącego pojazd winien być klasyfikowany do pozycji [...] jako pojazd przeznaczony zasadniczo do przewozu osób do podpozycji [...] jako pozostałe pojazdy, jedynie z silnikiem tłokowym wewnętrznego spalania o zapłonie iskrowym: o pojemności skokowej przekraczającej 1500 cm3, ale nieprzekraczającej 3000 cm3. W ocenie Naczelnika brak możliwości samodzielnej jazdy na silniku elektrycznym wyklucza go z klasyfikacji taryfowej do podpozycji [...], obejmującej pozostałe pojazdy, zarówno z silnikiem tłokowym wewnętrznego spalania z zapłonem iskrowym, jak i silnikiem elektrycznym, jako silnikami do napędu, innymi niż te zdolne doładowania przez podłączenie do zewnętrznego źródła energii elektrycznej. Klasyfikację taryfową pojazdu marki: [...] o numerze nadwozia: [...] do kodu [...], potwierdza również Wiążąca Informacja Akcyzowa (numer [...] z dnia 28.04.2023 r.)pojazdu o podobnej budowie. Zdaniem organu I instancji pojazdy, których silnik elektryczny wyłącznie wspomaga pracę silnika spalinowego i nie posiada możliwości poruszania się wyłącznie na napędzie elektrycznym po wyłączeniu silnika spalinowego, nie może być klasyfikowane, jako pojazdy z obniżona stawką podatku. Taką decyzję podjęto 20 października 2022 r na posiedzeniu 69 sesji Komitetu Systemu Zharmonizowanego (HSC) (Dz. Urz. UE C 404/1 z 20.10.2022 r.), a więc przed nabyciem wewnątrzwspólnotowym przez skarżącego pojazdu, które miało miejsce 30 maja 2023 r. W wyniku decyzji klasyfikacyjnych podjętych na 69 sesji Komitetu Systemu Zharmonizowanego (HSC) organy celne państw U. E. wydały decyzje o Wiążących Informacjach Taryfowych, w których pojazdy określane, jako "łagodne hybrydy" dotychczas klasyfikowane, jako pojazdy hybrydowe z obniżoną stawką akcyzy (1,55% lub 9,3%), są teraz klasyfikowane jako pojazdy posiadające jedynie silnik spalinowy i nie przysługuje im obniżona stawka podatku akcyzowego. Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie art. 105 pkt 1b i 2 ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1542 z późn. zm.; w skrócie: "u.p.a.") polegające na uznaniu, że w niniejszej sprawie należało zastosować stawkę akcyzy wynoszącą 3,1%. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (DIAS) decyzją z 4 września 2024 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że kwestią sporną jest to czy przedmiotowy pojazd jest tzw. miękką hybrydą, czy nie i w związku z tym, czy może korzystać z obniżonej stawki podatku akcyzowego. DIAS wskazał, że z karty technicznej pojazdu wynika, że samochód ten posiada silnik spalinowy o mocy 147,00 kW i niewielki silnik elektryczny 15,00 kW. Z zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu nr [...] oraz z ogólnodostępnych informacji wynika, że jest to miękka hybryda. Następnie DIAS wskazał, że z aktualnych wyjaśnień dotyczących klasyfikacji pojazdów hybrydowych, ujętych w komentarzu do Nomenklatury scalonej (CN) do pozycji [...] w Kompendium Opinii klasyfikacyjnych, a wynikających z decyzji klasyfikacyjnych podjętych na 69. Sesji Komitetu Systemu Zharmonizowanego wynika, że aby móc uznać dany pojazd za hybrydowy samochód osobowy, który będzie mógł korzystać z obniżonej stawki podatku akcyzowego, obok silnika spalinowego musi posiadać on również silnik elektryczny o takiej mocy, który w efekcie umożliwi sprawne ruszenie z miejsca oraz rozpędzenie pojazdu - czyli jazdę z napędem wyłącznie elektrycznym. Silnik elektryczny w nabytym przez skarżącego aucie nie umożliwia samodzielnej jazdy bez pracy silnika spalinowego. Z treści opinii Komitetu Systemu Zharmonizowanego podjętej na 69 sesji pojazdy, które posiadają zarówno silnik spalinowy z zapłonem iskrowym jak i rozrusznik/generator, który może jedynie zwiększyć moc silnika i nie posiadają wyłącznego trybu jazdy elektrycznej powinny być klasyfikowane, jako pojazdy jedynie z silnikiem spalinowym ([...] z 10 lipca 2024 r., nr [...] oraz [...]). Podatnik wniósł skargę do WSA w Poznaniu na decyzję DIAS, w której zarzucił: 1. błędną interpretację przepisów postępowania, która mogła mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy: a) naruszenie art. 105 pkt 1b i 2 w zw. z art. 3 ust. 1 u.p.a. poprzez dopuszczenie się błędu wykładni, polegającego na: - przyjęciu, że dla zastosowania stawek akcyzy określonych w art. 105 pkt 1b i 2 u.p.a. kluczowe znaczenie ma konkretna klasyfikacja samochodu osobowego w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN), z uwzględnieniem pozycji kodu CN, a nie na posiadanie hybrydowego napędu spalinowo-elektrycznego, - zawężeniu pojęcia samochodów osobowych posiadających hybrydowy napęd spalinowo-elektryczny, które posiadają napęd zarówno spalinowy jak i elektryczny, tylko do tych przypadków, w których moc lub konstrukcja napędu hybrydowego umożliwia sprawne ruszanie z miejsca i w pełni autonomiczną jazdę z napędem wyłącznie elektrycznym (przy wyłączonym silniku spalinowym) oraz pozostawieniu poza zakresem tego pojęcia samochodów posiadających hybrydowy napęd spalinowo-elektryczny, który oparty jest na współdziałaniu obydwu jednostek napędowych; 2. naruszenie art. 105 pkt 1b i 2 w zw. z art. 3 ust. 1 u.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę co do ich zastosowania, tj. uznanie, że obniżonej stawce akcyzy nie będzie podlegał opisany samochód, jako Hybryda [...], klasy [...], tzw. miękką hybrydą, czyli M. H., z uwagi na to, że nie jest to pojazd w pełni elektryczny, i nie może poruszać się wyłącznie na napędzie elektrycznym, ani hybrydowy pojazd elektryczny doładowywany zewnętrznie, a w konsekwencji napęd elektryczny w tym samochodzie nie umożliwia rozpędzenie się pojazdu, sprawnego ruszania z miejsca i w pełni automatyczną jadę z napędem wyłącznie elektrycznym (przy wyłączonym silniku spalinowym); 3. naruszenie art. 3 ust. 1 u.p.a. poprzez dopuszczenie się błędu w jego wykładni i przyjęcie, że z przepisu tego wynika generalny zakaz dokonywania interpretacji wszystkich pojęć użytych w ustawie w zgodzie lub w oparciu o opisy podpozycji kodów CN, a nie tylko pojęć, które zostały zdefiniowane przez odesłanie do kodów CN; 4. naruszenie art. 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 z późn. zm.; w skrócie: "o.p.") i art. 120 oraz art. 121 § 1 o.p. w zw. z art. 105 pkt 1b i 2 u.p.a. poprzez błędną, profiskalną wykładnię wymienionych przepisów ustawy w oparciu o interpretację opinii klasyfikacyjnej Komitetu Systemu Zharmonizowanego Światowej Organizacji Celnej, niebędącej źródłem prawa powszechnie obowiązującego - w oczywistej kolizji z zasadą legalizmu oraz rozstrzygnięcia wątpliwości interpretacyjnych na korzyść podatnika oraz w sposób sprzeczny z rezultatami wykładni językowej, celowościowej i systemowej. Skarżący wniósł o: 1) uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji DIAS z 4 września 2024 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika z 20 czerwca 2024 r., 2) zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych W uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął i umotywował podniesione w niej zarzuty, powielając argumentację przedstawioną w postępowaniu podatkowym. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przystępując do rozpoznania sprawy, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Dokonując tak rozumianej kontroli sądowej zaskarżonej decyzji, Sąd doszedł do przekonania, że decyzja wydana przez DIAS nie jest zgodna z obowiązującym prawem. W myśl art. 3 ust. 1 u.p.a. do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów akcyzowych znakami akcyzy, a także do wiążących informacji akcyzowych, zwanych dalej "WIA", stosuje się klasyfikację w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN) zgodną z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256 z 07.09.1987, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 2, str. 382, z późn. zm.). Z powyższego wynika, zdaniem Sądu, że do celów poboru akcyzy stosuje się klasyfikację CN, o ile przepisy ustawy odsyłają do takiej klasyfikacji. Stosownie do art. 100 ust. 1 pkt 2 u.p.a. w przypadku samochodu osobowego przedmiotem opodatkowania akcyzą jest nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Pierwsza sprzedaż na terytorium kraju samochodu osobowego niezarejestrowanego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym: a) wyprodukowanego na terytorium kraju, b) od którego nie została zapłacona akcyza z tytułu czynności, o których mowa w pkt 1 albo 2 (art. 100 ust. 1 pkt 3 u.p.a.). Natomiast w myśl art. 100 ust. 4 u.p.a. samochody osobowe są to pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją CN [...] przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją [...], włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi, z wyłączeniem pojazdów samochodowych i pozostałych pojazdów, które nie wymagają rejestracji zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Stosownie natomiast do art. 105 u.p.a. stawka akcyzy na samochody osobowe wynosi: 1) 18,6% podstawy opodatkowania - dla samochodów osobowych o pojemności silnika powyżej 2000 centymetrów sześciennych; 1a) 9,3 % podstawy opodatkowania - dla samochodów osobowych: a) o hybrydowym napędzie spalinowo-elektrycznym, w którym energia elektryczna nie jest akumulowana przez podłączenie do zewnętrznego źródła zasilania, o pojemności silnika spalinowego wyższej niż 2000 centymetrów sześciennych, ale nie wyższej niż 3500 centymetrów sześciennych, b) stanowiących pojazd hybrydowy w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1289) o pojemności silnika spalinowego wyższej niż 2000 centymetrów sześciennych, ale nie wyższej niż 3500 centymetrów sześciennych; 1b) 1,55% podstawy opodatkowania - dla samochodów osobowych o hybrydowym napędzie spalinowo-elektrycznym, w którym energia elektryczna nie jest akumulowana przez podłączenie do zewnętrznego źródła zasilania, o pojemności silnika spalinowego równej 2000 centymetrów sześciennych lub niższej; 2) 3,1% podstawy opodatkowania - dla pozostałych samochodów osobowych. Zdaniem skarżącego w deklaracji zastosował właściwą stawkę 1,55%, ponieważ nabyty samochód spełniał kryteria przewidziane w powołanym wyżej przepsie. Sąd podziela stanowiska zawarte w wyrokach WSA z: 18 lutego 2025 r., I SA/Gd 922/24; 09 października 2024 r. I SA/Ol 328/24; 14 sierpnia 2024 r. III SA/WA 1147/24, wszystkie powołane w uzasadnieniu niniejszego wyroku orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, publ. bazy; w skrócie "CBOSA"). W wyrokach tych przyjęto w oparciu o gramatyczną wykładnię ww. przepisu, że samochodem o hybrydowym napędzie spalinowo - elektrycznym "jest każdy samochód osobowy, który oparty jest na współdziałaniu obydwu silników - spalinowego i elektrycznego, zaś to współdziałanie polegać może już na wspomaganiu napędu będącego wynikiem pracy silnika spalinowego napędem wynikającym z pracy silnika elektrycznego." Pojazdem hybrydowym jest zatem samochód składający się dwóch napędów. Przy czym przez "napęd" należy rozumieć "urządzenie służące do nadawania ruchu mechanizmowi lub maszynie" bądź jest to "energia powodująca ruch określonego elementu lub urządzenia" albo "wprawianie w ruch" takiego elementu lub urządzenia. Dla ustalenia, czy samochód posiada napęd hybrydowy, konieczne jest rozstrzygnięcie, "czy urządzenie do nadawania temu samochodowi ruchu nadaje ten ruch w wyniku działania dwóch różnych źródeł mocy, ewentualnie, czy energia powodująca ruch samochodu pochodzi z takich różnych źródeł, ewentualnie, czy "wprawianie samochodu w ruch" jest wynikiem oddziaływania na ten samochód (niewątpliwie chodzi o oddziaływanie poprzez układ napędowy) dwóch różnych źródeł mocy." Posłużenie się w art. 105 pkt 1b u.p.a. określeniem "napęd hybrydowy", w wyżej podanym znaczeniu wskazuje clara non sunt interpretanda, że napęd taki posiada tylko samochód, w którym oba różne źródła mocy oddziaływają bezpośrednio na urządzenie do nadawania samochodowi ruchu albo taki, w którym energia pochodząca z dwóch źródeł mocy bezpośrednio powoduje ruch pojazdu, bądź taki, w którym wprawianie pojazdu w ruch jest bezpośrednim wynikiem działania dwóch różnych źródeł mocy, jednakże przepis ten nie wskazuje wielkość mocy poszczególnych silników. Skoro użyte w przepisie określenie "hybrydowy" odnosi się do napędu, to wymogi art. 105 pkt 1a lit. a oraz pkt 1b ustawy spełnia taki pojazd, w którym ruch pojazdu stanowi bezpośrednią konsekwencję pracy co najmniej dwóch różnych silników. Przepis art. 105 pkt 1b u.p.a. nie określa konkretnych wymogów, co do mocy któregokolwiek z silników. Jedyny wynikający z u.p.a. wymóg, co do pojemności silnika dotyczy silnika spalinowego. W związku z tym wbrew treści przepisu, organy wskazują, że obniżoną stawkę podatku akcyzowego można zastosować do pojazdu, którego moc silnika elektrycznego jest na tyle wysoka, aby silnik ten nie tylko wspomagał silnik spalinowy, ale też umożliwiał ruszanie z miejsca oraz alternatywną jazdę wyłącznie na silniku elektrycznym, bez udziału silnika spalinowego. Niesporne jest, że skarżący nabył wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy opisany we wstępnej części uzasadnienia. Samochód ten posiada napęd hybrydowy inny niż typu plug-in, pojemność silnika 1993 cm3 oraz mocy odpowiednio 15,00 kW. Pojazd ten jest wyposażony w silnik spalinowy oraz wspomagający go silnik elektryczny, co z uwagi na posiadane cechy wypełnia definicję pojazdu kwalifikowanego, jako tzw. miękka hybryda. Pojazd ten nie posiada zdolności przemieszczania się wyłącznie z napędem elektrycznym bez włączenia silnika spalinowego. W ocenie Sądu, w kontekście wcześniejszych wywodów, przedstawione cechy spornego samochodu nie pozwalały organowi na wykluczenie obniżonej stawki akcyzy. Sąd nie podważa wynikającego z art. 3 ust. 1 u.p.a. nakazu zastosowania Nomenklatury Scalonej. Jednak klasyfikacja ta odgrywa istotną rolę przy określaniu przedmiotu opodatkowania, gdy trzeba ustalić przedmiot opodatkowania, tj. w rozpoznawanej sprawie należało wyjaśnić, czy doszło do nabycia samochodu osobowego, towarowego, czy też może nabyty został inny pojazd. Zdaniem Sądu, uznanie, że skarżący nabył wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy oznacza, bez konieczności analizowania poszczególnych podpozycji CN, że nabyty został towar mieszczący się w pozycji [...]. Treść podpozycji byłaby szczególnie istotna wówczas, gdyby nastąpiło nabycie "pozostałego pojazdu mechanicznego". Wówczas należałoby dokonać zabiegów interpretacyjnych opisanych w zaskarżonej decyzji, a w tym także rozważyć skorzystanie z opinii klasyfikacyjnych HSC. Natomiast na etapie badania, czy do towaru sklasyfikowanego już jako samochód osobowy dopuszczalne jest zastosowanie preferencyjnej stawki akcyzy, należy oprzeć się na treści przepisu krajowego ustalającego stawki akcyzy, co w rozpoznawanej sprawie wymagało wyjaśnienia, czy sporny samochód posiada hybrydowy napęd spalinowo-elektryczny. W tym zakresie należało kierować się wykładnią językową przepisu a nie opinią Komitetu Systemu Zharmonizowanego, która to opinia nie jest źródłem prawa, jedynie służy prawidłowej interpretacji pozycji Nomenklatury. Podsumowując, w ocenie Sądu, treść art. 105 pkt 1b u.p.a. jest czytelna; oniżona stawka akcyzy przysługuje, jeżeli samochód osobowy posiada odpowiedni (hybrydowy, czyli mieszany) naped. O ile ustawodawca określił w art. 105 pkt 1b u.p.a. parametry silnika spalinowego (pojemność od 2000 do 3500 cm3), to co do silnika elektrycznego nie ustanowił żadnych konkretnych wymagań. Z przepisu tego nie wynika, aby od mocy silnika elektrycznego zależało, czy dany samochód jest samochodem osobowym o hybrydowym napędzie spalinowo-elektrycznym, czy jest samochodem o napędzie spalinowym. Nie ma też warunku w ustawie, że obniżona stawka podatku akcyzowego dotyczy samochodów hybrydowych, które mają możliwość poruszania się wyłącznie na silniku elektrycznym. W ocenie Sądu, organ winien zastosować stawę akcyzy wynikającą z art. 105 pkt 1b u.p.a., gdyż ze stanu faktycznego wynika, że pojazd spełniał wszystkie przesłanki wymienione w tym przepisie, tj. posiadał określoną pojemność silnika, nie akumulował energii elektrycznej przez podłączenie do zewnętrznego źródła zasilania oraz posiadał hybrydowy napęd spalinowo-elektryczny zgodnie z wymogami u.p.a. Reasumując, w ocenie Sądu, DIAS naruszył przepisy prawa materialnego, tj. art. 105 pkt 1b u.p.a. w zw. z art. 3 ust. 1 u.p.a. Wyżej przedstawiona interpretacja przepisów prawa materialnego powinna skutkować uznaniem prawa skarżącego do zastosowania preferencyjnej stawki podatku akcyzowego. Organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien przyjąć wykładnię prawa materialnego przedstawiona w wyroku. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji. O kosztach postępowania (pkt II sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI