I SA/PO 1579/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2006-02-09
NSApodatkoweŚredniawsa
VATpodatek naliczonypodatek należnyodliczeniesamochód osobowysamochód ciężarowyhomologacjadowód rejestracyjnyVAT-7

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że brak homologacji uniemożliwia odliczenie podatku naliczonego przy zakupie samochodu, nawet jeśli został on zarejestrowany jako ciężarowy.

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą odliczył podatek naliczony od zakupu samochodu, który w dowodzie rejestracyjnym został określony jako ciężarowy. Organy podatkowe odmówiły prawa do odliczenia, powołując się na brak homologacji pojazdu, co było wymogiem w świetle przepisów ustawy o VAT i rozporządzenia wykonawczego obowiązujących w dacie zakupu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że brak homologacji jest decydujący dla prawa do odliczenia, niezależnie od wpisu w dowodzie rejestracyjnym.

Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego od zakupu samochodu osobowego, który w dowodzie rejestracyjnym został zaklasyfikowany jako ciężarowy. Podatnik, L.K., prowadzący działalność gospodarczą w zakresie usług ogólnobudowlanych i handlu materiałami budowlanymi, odliczył podatek naliczony wynikający z faktury zakupu samochodu w deklaracji VAT-7 za luty 2004 r. Organy podatkowe, opierając się na art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT oraz § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 2002 r., uznały, że prawo do odliczenia nie przysługuje, jeśli podatnik nie przedstawi homologacji pojazdu, z której wynikałoby, że nie jest to samochód osobowy. Podkreślono, że okoliczność wpisu w dowodzie rejestracyjnym jako samochodu ciężarowego nie jest decydująca w sytuacji braku homologacji. Skarżący argumentował, że wiążący jest wpis w dowodzie rejestracyjnym, który ma charakter decyzji administracyjnej, powołując się na orzecznictwo NSA i WSA. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, stwierdzając, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy obowiązujące w dacie zakupu pojazdu. Sąd podkreślił, że przepis § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów jednoznacznie przewiduje obowiązek posiadania homologacji, a jej brak wyklucza prawo do odliczenia podatku naliczonego, nawet jeśli pojazd został zarejestrowany jako ciężarowy. Sąd odwołał się również do wyroku Sądu Najwyższego, który wskazywał na decydujące znaczenie świadectwa homologacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wpis w dowodzie rejestracyjnym nie jest wystarczający. Prawo do odliczenia podatku naliczonego od zakupu samochodu innego niż osobowy, który nie jest samochodem o ładowności do 500 kg, wymaga przedstawienia homologacji producenta lub importera.

Uzasadnienie

Przepis § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. jednoznacznie przewiduje obowiązek posiadania przez podatnika homologacji, z której wynikałby rodzaj samochodu. Brak takiego dokumentu, mimo wezwania, uniemożliwia skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego, nawet jeśli pojazd został zarejestrowany jako ciężarowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.p.t.u. i p.a. art. 25 § 1 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych oraz innych samochodów o ładowności do 500 kg.

rozp. MF art. 10 § 3

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Podatnikom nabywającym samochody inne niż osobowe, które nie posiadają homologacji producenta lub importera wymaganej dla danego rodzaju samochodów, nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego oraz do zwrotu różnicy podatku, o kwotę podatku naliczonego związanego z nabyciem tych samochodów.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia nieuzasadnionej skargi.

p.r.d. art. 72 § 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Reguluje kwestie związane z rejestracją pojazdów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o VAT i rozporządzenia wykonawczego obowiązujące w dacie zakupu samochodu. Brak homologacji pojazdu uniemożliwia skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego, nawet jeśli pojazd został zarejestrowany jako ciężarowy. Dowód rejestracyjny nie jest wystarczający do skorzystania z przywileju podatkowego w sytuacji, gdy prawo podatkowe wymaga homologacji.

Odrzucone argumenty

Wpis w dowodzie rejestracyjnym jako samochód ciężarowy ma decydujące znaczenie dla organów podatkowych. Rejestracja pojazdu jako decyzja administracyjna wiąże organy podatkowe. Organy podatkowe oparły swoje rozstrzygnięcia na nieobowiązującym już rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 marca 2000r.

Godne uwagi sformułowania

Okoliczność, że w dowodzie rejestracyjnym pojazdu określono 4 drzwiowy i 5 osobowy samochód [...] jako samochód ciężarowy nie jest istotna w kwestii nie zasadności dokonanego przez podatnika odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego wobec braku jego homologacji. Prawo do odliczenia podatku naliczonego od zakupionego samochodu nie będącego samochodem osobowym z bezwzględnym wymogiem posiadania przez podatnika homologacji, jej brak przesądza o pozbawieniu go prawa do tego odliczenia. Podatnik homologacji nie przedstawił mimo wezwania lecz wyrażał pogląd, że organy podatkowe winny oprzeć swe rozstrzygnięcie na treści dowodu rejestracyjnego pojazdu, z którego wynika, że [...] jest samochodem ciężarowym.

Skład orzekający

Maria Skwierzyńska

przewodniczący sprawozdawca

Janusz Ruszyński

sędzia

Karol Pawlicki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu posiadania homologacji dla odliczenia VAT od zakupu pojazdu, nawet jeśli zarejestrowany jako ciężarowy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2004 roku. Obecne przepisy dotyczące odliczania VAT od samochodów mogą się różnić.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia odliczania VAT od zakupu samochodów, a rozstrzygnięcie opiera się na formalnym wymogu homologacji, co może być pouczające dla przedsiębiorców.

Homologacja kluczem do odliczenia VAT od samochodu – nawet jeśli jest ciężarowy?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 1579/04 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2006-02-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Janusz Ruszyński
Karol Pawlicki
Maria Skwierzyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 664/06 - Wyrok NSA z 2007-04-12
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska /spr./ Sędziowie NSA Janusz Ruszyński as. sąd. WSA Karol Pawlicki Protokolant: st. sekr. sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 09 lutego 2006 r. sprawy ze skargi L.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2004r. oddala skargę. /-/ K. Pawlicki /-/ M. Skwierzyńska /-/ J. Ruszyński
Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...]., na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, określił L. K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2004r. w wysokości [...] zł.
W toku kontroli przeprowadzonej przez Urząd Skarbowy u podatnika, prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie usług ogólnobudowlanych i handlu detalicznego materiałami budowlanymi, stwierdzono, że w deklaracji VAT-7 za miesiąc luty 2004r. dokonał on odliczenia podatku naliczonego w kwocie [...]zł wynikającego z faktury zakupu samochodu osobowego [...].
Organ podatkowy, mając na względzie przepis art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, zgodnie z którym obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych oraz innych samochodów o ładowności do 500 kg oraz § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r., zgodnie z którym prawo obniżenia podatku należnego lub zwrot różnicy podatku przysługuje podatnikom nabywającym samochody inne niż osobowe, które posiadają homologację producenta lub importera, uznał, że skoro podatnik homologacji tej - mimo wezwania - nie przedstawił, to nie przysługuje mu prawo obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy zakupie w. w. samochodu.
Okoliczność, że w dowodzie rejestracyjnym pojazdu określono 4 drzwiowy i 5 osobowy samochód [...] jako samochód ciężarowy nie jest istotna w kwestii nie zasadności dokonanego przez podatnika odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego wobec braku jego homologacji.
Dyrektor Izby Skarbowej , po rozpatrzeniu odwołania L. K., decyzją z dnia [...]. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając stanowisko organu I instancji.
Ustosunkowując się do argumentu odwołania, w którym podatnik powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2004r. (bez oznaczenia sygn. akt) organ odwoławczy stwierdził, że brak sygnatury sprawy uniemożliwia odwołanie się do tego rozstrzygnięcia sądu.
Dyrektor Izby Skarbowej powołał się natomiast na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9.XI.2001r. sygn. akt III RN 194/01 w którym Sąd ten uznał, że przy uznaniu czy podatnik nabył samochód osobowy czy ciężarowy rozstrzygające znaczenie ma treść świadectwa homologacyjnego tego pojazdu.
W skardze na tę decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, L. K. wnosi o jej uchylenie jako wydanej z naruszeniem prawa materialnego tj. art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, przez błędne przyjęcie, że ma on zastosowanie w sprawie.
Skarżący podnosi, że rejestracja pojazdu ma charakter decyzji administracyjnej. Pogląd ten wyraził NSA w uchwale z 15 listopada 1999r. sygn. akt OKP 25/99, a także w wyroku z dnia 30 października 1998r. sygn. akt I SA/Wr 445/98, w którym stwierdza, że klasyfikacja samochodu w dowodzie rejestracyjnym ma decydujące znaczenie jako dowód w sprawie podatkowej. Także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 12 marca 2004r. sygn. akt III SA 2100/02 uznał, że dla organów podatkowych wiążące jest zarejestrowanie samochodu jako ciężarowo - osobowego.
Z tych względów L. K. uważa, że niezasadnie organy podatkowe oparły swoje decyzje na postanowieniach przepisu § 10 ust. 3 nieobowiązującego już rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2000r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 27, poz. 268 ze zm.) i przyjęły, że w sprawie podatkowej decydujące znaczenie ma homologacja.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Istotne dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji jest podkreślenie, że skarżący nabył samochód [...] w dniu [...]. tj. pod rządami ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), która utraciła moc z dniem 1 maja 2004r. zgodnie z art. 175 ustawy z dnia 11 marca 2004r. (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.)
W związku z tym do dnia 30 kwietnia 2004r. obowiązywało także rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 27,0 poz. 268 ze zm.), które utraciło moc z dniem 30 kwietnia 2004r.
W tym stanie prawnym - wbrew stanowisku skargi - organy podatkowe prawidłowo oparły swe rozstrzygnięcia na przepisach obowiązujących w miesiącu lutym 2004r. czyli w czasie, kiedy skarżący dokonał zakupu samochodu.
W myśl przepisu art. 25 ust. 1 pkt 2 podatnik mógł dokonać obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego w przypadku dokonania zakupu samochodu nie będącego samochodem osobowym bądź innym samochodem o ładowności ponad 500 kg. Z kolei § 10 ust. 3 w. w. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. stanowi, że podatnikom nabywającym samochody inne niż osobowe, które nie posiadają homologacji producenta lub importera wymaganej dla danego rodzaju samochodów nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego oraz do zwrotu różnicy podatku, o kwotę podatku naliczonego związanego z nabyciem tych samochodów. Przepis ten jednoznacznie przewiduje obowiązek posiadania przez nabywcę samochodu jego homologacji, z której wynikałaby jaki jest rodzaj danego samochodu (osobowy, ciężarowy, inny). Tylko bowiem w przypadku, gdyby z tejże homologacji wynikało, że przedmiotem nabycia nie był samochód osobowy lecz inny samochód i to o ładowności ponad 500 kg, możliwe byłoby, o czym stanowi powołany art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z 8.I.1993r. skorzystania przez podatnika z prawa do odliczenia podatku naliczonego lub do zwrotu różnicy podatku (art. 19 ust. 1 ustawy).
Podatnik homologacji nie przedstawił mimo wezwania lecz wyrażał pogląd, że organy podatkowe winny oprzeć swe rozstrzygnięcie na treści dowodu rejestracyjnego pojazdu, z którego wynika, że [...] jest samochodem ciężarowym. Dowodu tego jednak nawet nie przedstawił, a jedynie kopię pozwolenia czasowego
Stanowiska strony skarżącej nie można podzielić skoro pozostaje ono w sprzeczności z wymogami § 10 ust. 3 powołanego rozporządzenia. Podobnie nie może być uznane w świetle powołanego przepisu określenie w fakturze sprzedaży w. w. samochodu jako samochodu ciężarowego "spec. inne". Wszelkie przywileje podatkowe, a do nich należy prawo do odliczenia podatku naliczonego, winny być stosowane zgodnie z wykładnią językową określanego przepisu, z pominięciem wykładni rozszerzającej. Z tych względów, skoro przepis prawa łączy prawo do odliczenia podatku naliczonego od zakupionego samochodu nie będącego samochodem osobowym z bezwzględnym wymogiem posiadania przez podatnika homologacji, jej brak przesądza o pozbawieniu go prawa do tego odliczenia.
Wobec powyższego zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Odnosząc się do argumentów skargi w kwestii wyłącznej mocy dowodowej dowodu rejestracyjnego samochodu zauważyć należy, że powołany przez stronę wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 marca 2004r. Sygn. akt III SA 2100/02 dotyczy podatku od towarów i usług z listopad i grudzień 1999r. W sprawie tej sąd stanął na stanowisku, że skoro rejestracja samochodu ma charakter decyzji administracyjnej to decyzja ta wiąże również organy podatkowe. Skład orzekający wyrażą pogląd mając na uwadze fakt, że rejestracji pojazdu dokonuje się na podstawie m. inn. faktury, - dowodu własności pojazdu - zgodnie z art. 72 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym której treść może być przez sprzedającego określana wg jego uznania co do charakteru samochodu, a przepis prawa podatkowego wyraźnie stanowi, że podatnik może skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego od samochodu nie będącego samochodem osobowym jedynie po przedstawieniu homologacji, to szczególny charakter tegoż przepisu przesądza o tym, że dowód rejestracyjny pojazdu nie stanowi podstawy do prawa do zastosowania przywileju podatkowego z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8.I.1993r. Zauważyć też należy, że skarżący nie przedstawił organom podatkowym dowodu rejestracyjnego samochodu lecz "pozwolenie czasowe" ważne do 9.IV.2004r. wydane celem potwierdzenia danych.
Podnieść także należy, że Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 listopada 2001r. sygn. akt III RN 194/01 stanął na stanowisku, że o tym jaki samochód osobowy, czy ciężarowy podatnik nabył przesądza świadectwo homologacyjne samochodu.
Z tych względów, uznając skargę za nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
/-/ K. Pawlicki /-/ M. Skwierzyńska /-/ J. Ruszyński
AR

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI