Orzeczenie · 2025-04-24

I SA/Op 973/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Miejsce
Opole
Data
2025-04-24
NSAnieruchomościWysokawsa
zagospodarowanie przestrzennestudium uwarunkowańuchwała rady gminyfotowoltaikaprawo własnościsprzeczność prawnanaruszenie proceduryWSA Opole

Przedmiotem skargi była uchwała Rady Gminy Lubsza zmieniająca studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Skarżący, właściciel działki nr a w obrębie C., zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie nieobowiązujących przepisów oraz ograniczenie prawa własności w związku z dopuszczeniem lokalizacji farm fotowoltaicznych na jego nieruchomości. Podniósł również zarzuty procesowe dotyczące procedury wyłożenia projektu studium. Gmina Lubsza wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że studium jest aktem kierownictwa wewnętrznego i nie narusza interesu prawnego skarżącego. Sąd uznał skargę za dopuszczalną, stwierdzając, że skarżący wykazał naruszenie swojego interesu prawnego jako właściciela nieruchomości. Kontrolując legalność uchwały, sąd skupił się na zgodności z prawem w zakresie zasad i trybu sporządzania studium. Stwierdzono istotne naruszenie zasad sporządzania studium, polegające na sprzeczności między tekstem uchwały (dopuszczającej instalacje o mocy >1000kW) a załącznikiem graficznym (legendą, która wskazywała moc >500kW). Sąd uznał tę rozbieżność za błąd merytoryczny, a nie oczywistą omyłkę, która nie mogła być skorygowana w trybie sprostowania. W konsekwencji, na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a., sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej tej sprzeczności, zasądzając jednocześnie od Gminy na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie dopuszczalności skargi na uchwałę o zmianie studium przez właściciela nieruchomości, a także kryteria oceny legalności studium pod kątem istotności naruszeń zasad i trybu jego sporządzania, zwłaszcza w kontekście spójności między częścią tekstową a graficzną.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sprzeczności między tekstem a rysunkiem studium oraz kwestii proceduralnych związanych z uchwalaniem studium. Interpretacja interesu prawnego właściciela nieruchomości może być stosowana w podobnych sprawach dotyczących aktów planistycznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sprzeczność między tekstem uchwały a załącznikiem graficznym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania studium, skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, istotna sprzeczność między tekstem uchwały a załącznikiem graficznym, dotycząca kluczowych ustaleń merytorycznych (np. mocy instalacji OZE), stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania studium i może prowadzić do stwierdzenia nieważności uchwały w części lub całości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rozbieżność między tekstem uchwały a załącznikiem graficznym (legendą) w zakresie dopuszczalnej mocy instalacji fotowoltaicznych jest błędem merytorycznym, a nie oczywistą omyłką. Taka sprzeczność narusza wymóg spójności aktu planistycznego i utrudnia jego interpretację, co stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania studium zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Czy właściciel nieruchomości ma interes prawny do zaskarżenia uchwały o zmianie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, która potencjalnie ogranicza jego prawo własności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, właściciel nieruchomości ma interes prawny do zaskarżenia uchwały o zmianie studium, jeśli jej postanowienia potencjalnie naruszają jego prawo własności lub określają sposób zagospodarowania terenu w sposób dla niego niekorzystny, nawet jeśli studium samo w sobie nie jest aktem prawa miejscowego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że studium, mimo iż nie jest aktem prawa miejscowego, ma wiążący charakter dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Zmiana przeznaczenia terenu w studium może bezpośrednio wpływać na sytuację prawną właściciela nieruchomości, kształtując jego prawo własności i wprowadzając ograniczenia, co uzasadnia jego legitymację do zaskarżenia uchwały na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Czy uchwała zmieniająca studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego może być korygowana przez radę gminy w trybie sprostowania oczywistej omyłki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy ustawy o samorządzie gminnym ani ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie przewidują możliwości sprostowania przez radę gminy uchwały w sprawie studium. Zmiany w studium muszą być dokonywane w trybie właściwym dla jego uchwalania.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do sprostowania uchwały w sprawie studium przez radę gminy. Próba skorygowania błędu merytorycznego w drodze sprostowania stanowiłaby obejście przepisów regulujących tryb uchwalania i zmiany studium, w tym art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części graficznej i tekstowej dotyczącej działki nr a, obręb C.

Przepisy (20)

Główne

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 5

Ustawa o samorządzie gminnym

Określa kompetencję rady gminy do uchwalania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Umożliwia zaskarżenie uchwały organu gminy do sądu administracyjnego przez podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.

P.p.s.a. art. 3 § par. 2 pkt 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa właściwość sądów administracyjnych do kontroli zgodności z prawem aktów organów jednostek samorządu terytorialnego.

P.p.s.a. art. 147 § par. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutki uwzględnienia skargi na uchwałę organu gminy, w tym stwierdzenie nieważności.

u.p.z.p. art. 3 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Stanowi, że kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej należy do zadań własnych gminy.

u.p.z.p. art. 9 § ust. 2, ust. 3a, ust. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Reguluje sporządzanie studium, jego spójność oraz wiążący charakter dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.

u.p.z.p. art. 10 § ust. 2, ust. 2a

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa zawartość studium, w tym wyznaczanie obszarów dla urządzeń OZE.

u.p.z.p. art. 11

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Reguluje procedurę sporządzania studium.

u.p.z.p. art. 12 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa, że tekst i rysunek studium stanowią załączniki do uchwały o uchwaleniu studium.

u.p.z.p. art. 27

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Reguluje, że zmiana studium następuje w trybie, w jakim jest ono uchwalane.

u.p.z.p. art. 28 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa przesłanki nieważności studium (istotne naruszenie zasad lub trybu sporządzania, naruszenie właściwości organów).

Ustawa o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw art. 65 § ust. 2 pkt 1

Określa, że do spraw opracowania i uchwalania studiów stosuje się przepisy ustawy w brzmieniu dotychczasowym, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej wystąpiono o opinie i uzgodnienia.

Pomocnicze

u.s.g. art. 91 § ust. 1, ust. 4

Ustawa o samorządzie gminnym

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności uchwał organów gminy.

P.p.s.a. art. 58 § par. 1 pkt 5a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawę do odrzucenia skargi w przypadku braku legitymacji procesowej skarżącego.

u.p.z.p. art. 15 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Nakazuje sporządzanie projektu planu miejscowego zgodnie z zapisami studium.

u.p.z.p. art. 20 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Stanowi, że rada gminy uchwala plan miejscowy po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium.

Konstytucja RP art. 21 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje ochronę własności.

Konstytucja RP art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo własności.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy art. 6 § ust. 2 pkt 1 lit. c, pkt 3

Określa zawartość projektu rysunku studium, w tym objaśnienia oznaczeń i symboli.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy art. 8 § ust. 2

Reguluje sposób wyłożenia do publicznego wglądu projektu zmiany studium.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istotna sprzeczność między tekstem uchwały a załącznikiem graficznym studium w zakresie dopuszczalnej mocy instalacji fotowoltaicznych. • Naruszenie interesu prawnego skarżącego jako właściciela nieruchomości, którego prawo własności zostało potencjalnie ograniczone przez uchwałę.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie nieobowiązujących przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (zarzut skarżącego, uznany przez sąd za niezasadny ze względu na art. 65 ust. 2 pkt 1 ustawy zmieniającej). • Brak naruszenia interesu prawnego skarżącego przez studium, które jest aktem kierownictwa wewnętrznego (argument Gminy, odrzucony przez sąd).

Godne uwagi sformułowania

sąd nie może brać pod uwagę argumentów natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność zaskarżonego aktu. • studium mimo to, iż nie jest aktem prawa miejscowego (...) to ze względu na charakter zawartych w nim postanowień, które w znacznej mierze determinują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie można kwestionować braku jakiegokolwiek oddziaływania na sferę uprawnień i obowiązków jednostki. • nie każde zatem naruszenie w tym zakresie będzie skutkowało nieważnością studium, lecz tylko to, które ma charakter istotny. • stwierdzona wadliwość stanowi błąd merytoryczny, a nie jak przyjęła Rada Gminy Lubsza oczywistą "omyłkę".

Skład orzekający

Beata Kozicka

przewodniczący

Elżbieta Kmiecik

sprawozdawca

Tomasz Judecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności skargi na uchwałę o zmianie studium przez właściciela nieruchomości, a także kryteria oceny legalności studium pod kątem istotności naruszeń zasad i trybu jego sporządzania, zwłaszcza w kontekście spójności między częścią tekstową a graficzną."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sprzeczności między tekstem a rysunkiem studium oraz kwestii proceduralnych związanych z uchwalaniem studium. Interpretacja interesu prawnego właściciela nieruchomości może być stosowana w podobnych sprawach dotyczących aktów planistycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego i ochrony prawa własności, a także pokazuje, jak istotne są szczegóły proceduralne i merytoryczne przy uchwalaniu aktów planistycznych. Rozbieżność między tekstem a rysunkiem studium jest ciekawym przykładem błędu, który może mieć poważne konsekwencje prawne.

Sprzeczność w dokumentach planistycznych doprowadziła do nieważności uchwały rady gminy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst