I SA/Op 606/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga Gminy Skoroszyce na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej (RIO) w Opolu, która stwierdziła nieważność uchwały Rady Gminy z dnia 12 kwietnia 2024 r. zmieniającej uchwałę w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok 2024. Uchwała Rady Gminy wprowadzała nowe, niższe stawki podatku od nieruchomości od gruntów i budynków pozostałych, z dniem wejścia w życie 1 czerwca 2024 r. RIO uznała tę uchwałę za nieważną z powodu naruszenia art. 5 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (upol), wskazując na istotne naruszenie prawa materialnego poprzez wprowadzenie dwóch różnych stawek podatku od nieruchomości w jednym roku podatkowym oraz naruszenie procedury uchwałodawczej (brak uzasadnienia projektu, brak opinii Skarbnika). Gmina zarzucała RIO naruszenie procedury nadzorczej, w tym brak należytego zawiadomienia o posiedzeniu Kolegium RIO, oraz błędną interpretację przepisów upol, twierdząc, że możliwe jest obniżenie stawek podatku w trakcie roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę Gminy. Sąd uznał, że uchwała Rady Gminy istotnie naruszała prawo, ponieważ wprowadzała dwie różne stawki podatku od nieruchomości w jednym roku podatkowym, co prowadziło do zróżnicowania sytuacji prawnej podatników (osób fizycznych i prawnych) oraz naruszało zasadę równości wobec prawa. Sąd podkreślił, że podatek od nieruchomości ma charakter roczny, a jego stawki powinny być jednolite w ciągu roku podatkowego, chyba że zmiana dotyczy wyłącznie nowych przedmiotów opodatkowania lub następuje od początku kolejnego roku podatkowego. Sąd odrzucił zarzuty Gminy dotyczące naruszenia procedury nadzorczej przez RIO, uznając, że Gmina została prawidłowo zawiadomiona o posiedzeniu i miała możliwość uczestnictwa. Sąd potwierdził, że RIO prawidłowo stwierdziła nieważność uchwały Rady Gminy z powodu istotnego naruszenia przepisów prawa materialnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zmiany stawek podatku od nieruchomości w trakcie roku podatkowego oraz zasady prawidłowego prowadzenia procedury nadzorczej przez RIO.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji obniżenia stawek podatku od nieruchomości w trakcie roku podatkowego, z datą wejścia w życie w połowie roku, co doprowadziło do nierównego traktowania podatników. Interpretacja może być odmienna w przypadku zmian stawek od początku roku podatkowego lub w innych rodzajach podatków.
Zagadnienia prawne (2)
Czy możliwe jest obniżenie stawek podatku od nieruchomości w trakcie roku podatkowego poprzez uchwałę rady gminy, która wchodzi w życie w trakcie tego roku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wprowadzenie dwóch różnych stawek podatku od nieruchomości w jednym roku podatkowym, dotyczących tych samych przedmiotów opodatkowania, stanowi istotne naruszenie prawa, w szczególności art. 5 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Uzasadnienie
Podatek od nieruchomości ma charakter roczny, a jego stawki powinny być jednolite w ciągu roku podatkowego. Wprowadzenie dwóch różnych stawek w tym samym roku prowadzi do zróżnicowania sytuacji prawnej podatników i narusza zasadę równości wobec prawa. Zmiana stawek podatku w trakcie roku podatkowego, nawet w celu ich obniżenia, jest dopuszczalna jedynie z zachowaniem określonych warunków, np. poprzez przepisy przejściowe lub z mocą od początku kolejnego roku podatkowego, a nie z mocą wsteczną lub z datą wejścia w życie uchwały w trakcie roku, jeśli prowadzi to do nierównego traktowania podatników.
Czy naruszenie procedury uchwałodawczej (brak uzasadnienia projektu, brak opinii Skarbnika) oraz procedury nadzorczej (nieprawidłowe zawiadomienie o posiedzeniu Kolegium RIO) stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy?
Odpowiedź sądu
Naruszenie procedury uchwałodawczej, w tym wymogów określonych w statucie gminy, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały, jeśli jest istotne. W tym przypadku, choć sąd skupił się na naruszeniu prawa materialnego, wskazał na istotność tych naruszeń proceduralnych. Zarzuty dotyczące procedury nadzorczej zostały odrzucone jako niezasadne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zarzuty dotyczące procedury nadzorczej są niezasadne, ponieważ Gmina została prawidłowo zawiadomiona o posiedzeniu Kolegium RIO. Natomiast naruszenie wymogów statutu gminy, takich jak brak uzasadnienia projektu uchwały czy brak opinii Skarbnika w sprawach o skutkach finansowych, zostało uznane za istotne naruszenie prawa, które mogło stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały.
Przepisy (77)
Główne
usg art. 91 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały.
upol art. 5 § 1
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Określenie wysokości stawek podatku od nieruchomości przez radę gminy; podatek ma charakter roczny.
upol art. 5 § 1
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Naruszenie tego przepisu poprzez wprowadzenie dwóch różnych stawek podatku od nieruchomości w jednym roku podatkowym.
urio art. 11 § 1
Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych
Właściwość rzeczowa RIO w sprawach podatków i opłat lokalnych.
urio art. 18 § 1
Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych
Wyłączna właściwość kolegium izby do orzekania o nieważności uchwał.
Dz.U. 2024 poz 609 art. 91 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 5 § 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 5 § 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 5 § 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 91 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 85
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 91 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 18 § 1
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 5 § 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Pomocnicze
usg art. 91 § 4
Ustawa o samorządzie gminnym
W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru ogranicza się do wskazania naruszenia.
usg art. 91 § 5
Ustawa o samorządzie gminnym
Odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
upol art. 6 § 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Obniżenie lub podwyższenie podatku w trakcie roku podatkowego w związku z zaistnieniem zdarzenia mającego wpływ na wysokość opodatkowania.
upol art. 6 § 7
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Podatek od nieruchomości dla osób fizycznych ustalany w drodze decyzji.
upol art. 6 § 9
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Podatek od nieruchomości dla osób prawnych powstaje z mocy prawa.
urio art. 18 § 3
Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych
Prawo przedstawiciela gminy do uczestnictwa w posiedzeniu kolegium.
kpa art. 61 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Zawiadomienie strony o wszczęciu postępowania.
kpa art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego, zasada zaufania.
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
Konstytucja RP art. 168
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Uprawnienie do stanowienia prawa podatkowego.
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 17 § 1
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 7
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 9
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 90 § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 17 § 1
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2024 poz. 572 art. 61 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 91 § 5
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 572 art. 79 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 91 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 98 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 98 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 935 art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2024 poz. 935 art. 148
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2024 poz. 1267 art. 1 § 1-2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 86
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 88
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 90 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 90 § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 91 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 91 § 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 91 § 5
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 93 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 14
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 15 § 1
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 17 § 1
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 18 § 3
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2023 poz. 1325 art. 18a § 4
Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych
Dz.U. 2024 poz. 572 art. 10 § 1
Ustawa z dnia 11 stycznia 2018 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz. 572 art. 61 § 1
Ustawa z dnia 11 stycznia 2018 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz. 572 art. 61 § 4
Ustawa z dnia 11 stycznia 2018 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz. 572 art. 79 § 1
Ustawa z dnia 11 stycznia 2018 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz. 572 art. 50 § 1-2
Ustawa z dnia 11 stycznia 2018 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 5 § 2-4
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 5
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 7
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 8
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 6 § 9
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 7 § 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 20 § 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 poz. 70 art. 20a § 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Dz.U. 2023 r. poz. 2383 art. 21 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 r. poz. 2383 art. 21 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 r. poz. 2383 art. 253
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 r. poz. 2383 art. 253a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 r. poz. 2383 art. 253b § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dz.U. 2023 r. poz. 2383 art. 254 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dz.U. z 2016 r. poz. 283 art. 6
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 18 § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 2 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym
Dz.U. 2024 poz. 609 art. 51 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wprowadzenie dwóch różnych stawek podatku od nieruchomości w jednym roku podatkowym stanowi istotne naruszenie prawa materialnego. • Uchwała Rady Gminy różnicuje sytuację prawną podatników, naruszając zasadę równości wobec prawa. • Podatek od nieruchomości ma charakter roczny i stawki powinny być jednolite w ciągu roku podatkowego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty Gminy dotyczące naruszenia procedury nadzorczej przez RIO (nieprawidłowe zawiadomienie o posiedzeniu). • Argumentacja Gminy o możliwości obniżenia stawek podatku w trakcie roku bez istotnych naruszeń prawa. • Argumentacja Gminy o braku istotnego naruszenia prawa w kontekście procedury uchwałodawczej.
Godne uwagi sformułowania
podatek od nieruchomości jest podatkiem rocznym • w trakcie jednego roku podatkowego będą obowiązywały dwie różne, co ważne, nominalnie roczne stawki podatku od nieruchomości • różnicuje sytuację prawną podatników • narusza zasadę sprawiedliwości społecznej • narusza zasadę równości wobec prawa • nie można przyjąć, by wprowadzenie zmiany stawek podatku od nieruchomości [...] w trakcie roku podatkowego było niedopuszczalne • stawki te mogą obowiązywać dopiero od daty wejścia w życie uchwały zmieniającej stawki
Skład orzekający
Aleksandra Sędkowska
przewodniczący
Marzena Łozowska
członek
Remigiusz Mazur
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany stawek podatku od nieruchomości w trakcie roku podatkowego oraz zasady prawidłowego prowadzenia procedury nadzorczej przez RIO."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji obniżenia stawek podatku od nieruchomości w trakcie roku podatkowego, z datą wejścia w życie w połowie roku, co doprowadziło do nierównego traktowania podatników. Interpretacja może być odmienna w przypadku zmian stawek od początku roku podatkowego lub w innych rodzajach podatków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla samorządów i podatników – możliwości zmiany stawek podatku od nieruchomości w trakcie roku. Wyrok wyjaśnia istotne zasady prawne i proceduralne.
“Czy gmina może obniżyć podatek od nieruchomości w połowie roku? Sąd administracyjny rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.