I SA/OP 232/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznał sprzeciw A. K. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Opola odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Sąd uznał sprzeciw za zasadny i uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego. Głównym zarzutem Sądu było błędne zastosowanie przez Kolegium art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA). Sąd podkreślił, że organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, musi wykazać, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Sąd zakwestionował ustalenia Kolegium dotyczące braku drogi wewnętrznej (działka nr d), uznając, że nawet jeśli nie jest ona oznaczona jako 'dr' w ewidencji gruntów, może stanowić drogę wewnętrzną zapewniającą faktyczny dostęp do drogi publicznej. Ponadto, Sąd uznał, że zarzuty dotyczące wadliwego łączenia terenów i wyliczenia parametrów zabudowy mogły być naprawione w ramach postępowania odwoławczego na podstawie art. 136 § 1 KPA, a Kolegium nie wykazało, dlaczego nie skorzystało z tej możliwości. Sąd zwrócił również uwagę na długotrwałość postępowania (ponad 2 lata) i wielokrotne uchylanie decyzji, co narusza zasadę szybkości postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących stosowania art. 138 § 2 KPA w kontekście możliwości uzupełnienia materiału dowodowego przez organ odwoławczy, a także definicji i znaczenia dróg wewnętrznych w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze sprzeciwem od decyzji kasacyjnej i może być stosowane w podobnych sprawach, gdzie organ odwoławczy nieprawidłowo uchyla decyzję organu pierwszej instancji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania (art. 138 § 2 KPA), jeśli istnieje możliwość uzupełnienia materiału dowodowego w postępowaniu odwoławczym (art. 136 § 1 KPA)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie może bezzasadnie zastosować art. 138 § 2 KPA, jeśli istnieje możliwość uzupełnienia materiału dowodowego, np. poprzez zlecenie sporządzenia nowej lub skorygowanie dotychczasowej analizy urbanistycznej.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że Kolegium błędnie zastosowało art. 138 § 2 KPA, ponieważ nie wykazało, że nie było możliwości uzupełnienia materiału dowodowego w postępowaniu odwoławczym. Wady analizy urbanistycznej mogły być naprawione na podstawie art. 136 § 1 KPA.
Czy działka oznaczona w ewidencji gruntów jako użytek RV, która faktycznie służy jako dojazd do terenu inwestycji i jest utwardzona, może być uznana za drogę wewnętrzną w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, działka taka może być uznana za drogę wewnętrzną, nawet jeśli nie jest ujawniona w ewidencji gruntów jako 'dr' lub nie została objęta wnioskiem o wydanie decyzji lokalizacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że definicja drogi wewnętrznej nie wymaga specyficznego oznaczenia w ewidencji gruntów ani objęcia jej wnioskiem. Kluczowe jest faktyczne zapewnienie dostępu do drogi publicznej.
Czy ustalenie frontu działki budowlanej i obszaru analizy urbanistycznej musi być zawsze oparte na regularnym, koncentrycznym okręgu wokół działki inwestora?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obszar analizy nie musi stanowić regularnego, koncentrycznego okręgu, ale musi obejmować minimalny teren wytyczony zgodnie z przepisami i otaczać działkę inwestora.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził, że powiększenie obszaru analizowanego w celu objęcia urbanistycznej całości jest uzasadnione, a obszar ten nie musi być wyznaczony w formie koła, pod warunkiem zachowania minimalnych wymogów.
Przepisy (20)
Główne
u.p.z.p. art. 60 § 1 i 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa wymogi dotyczące sporządzenia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy.
u.p.z.p. art. 64 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wymaga sporządzenia analizy urbanistycznej.
u.p.z.p. art. 61 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa warunki ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu.
u.p.z.p. art. 61 § 5a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa sposób wyznaczenia obszaru analizowanego wokół terenu inwestycji.
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje możliwość uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
p.p.s.a. art. 151a § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając sprzeciw od decyzji uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a.
u.p.z.p. art. 61 § 5a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Definicja frontu terenu i obszaru analizy.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasady zwrotu kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.p.a. art. 136 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Umożliwia organowi odwoławczemu uzupełnienie materiału dowodowego.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek działania organów w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny dowodów na podstawie własnego przekonania.
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu w sprawach ze sprzeciwu.
u.d.p. art. 8 § 1
Ustawa o drogach publicznych
Definicja dróg wewnętrznych.
k.p.a. art. 12
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada szybkości i prostoty postępowania.
u.p.z.p. art. 52 § 2 pkt 1a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa teren, wokół którego wyznacza się obszar analizowany.
u.p.z.p. art. 59 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepisy ustawy w brzmieniu sprzed nowelizacji z 7 lipca 2023 r. mają zastosowanie do wniosku złożonego przed wejściem w życie nowelizacji.
u.p.z.p. art. 2 § 14
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Definicja dostępu do drogi publicznej.
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może wydać decyzję reformatoryjną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 KPA, podczas gdy istniała możliwość uzupełnienia materiału dowodowego na podstawie art. 136 § 1 KPA. • Nieprawidłowe zakwestionowanie przez organ odwoławczy istnienia drogi wewnętrznej na działce nr d. • Wady analizy urbanistycznej mogły być skorygowane przez organ odwoławczy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd podziela pogląd prawny, że dowód w postaci analizy urbanistycznej może być uzupełniany przez organ wyższego stopnia i nie narusza to zasady dwuinstancyjności postępowania. • Drogą wewnętrzną może być nawet wydzielony liniami granicznymi grunt, stąd nie ma decydującego znaczenia fakt wpisania w ewidencji gruntów tego terenu jako RV (podobnie NSA w wyroku z dnia 6 marca 2025 r., sygn. akt II OSK 1752/22 i powołane w nim wyroki sądów administracyjnych). • Takie działania organów administracji publicznej w sprawie naruszają zasadę szybkości i prostoty postępowania administracyjnego (art. 12 k.p.a.).
Skład orzekający
Tomasz Judecki
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosowania art. 138 § 2 KPA w kontekście możliwości uzupełnienia materiału dowodowego przez organ odwoławczy, a także definicji i znaczenia dróg wewnętrznych w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze sprzeciwem od decyzji kasacyjnej i może być stosowane w podobnych sprawach, gdzie organ odwoławczy nieprawidłowo uchyla decyzję organu pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy częstego problemu w postępowaniach administracyjnych - nadużywania przez organy odwoławcze możliwości uchylania decyzji organu pierwszej instancji, zamiast samodzielnego rozpatrzenia sprawy. Wyjaśnia też praktyczne aspekty ustalania warunków zabudowy.
“Organ odwoławczy nie może uchylać decyzji, jeśli sam może naprawić błąd: kluczowa interpretacja WSA ws. warunków zabudowy.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.