Pełny tekst orzeczenia

I SA/Ol 757/15

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I SA/Ol 757/15 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2016-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-11-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Renata Kantecka /przewodniczący/
Ryszard Maliszewski
Wojciech Czajkowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 1164
art. 7 ust. 1 i ust. 1a
Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
Dz.U.UE.L 2009 nr 30 poz 16 art. 14, art. 15 ust. 1, art. 17, art. 20 ust. 1 i 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla  rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr  1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003
Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 16 ust. 5
Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.
Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 73
Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski sędzia WSA Wojciech Czajkowski (sprawozdawca) Protokolant sekretarz sądowy Jolanta Piasecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2016r. sprawy ze skargi E. F. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014 oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", którą odmówiono E.F. jednolitej płatności obszarowej w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014.
Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 15 maja 2014 r. E.F. zwróciła się do Biura Powiatowego ARiMR o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (dalej jako: "JPO") na rok 2014, do działek rolnych A i B o łącznej powierzchni 18,69 ha, położonych na działce ewidencyjnej o numerze "[...]" w K. (gm. J.). W wyniku kontroli na miejscu oraz kontroli administracyjnej organ ustalił, że powierzchnia wskazanej działki ewidencyjnej wynosi 14,49 ha. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną przez wnioskodawczynię a powierzchnią stwierdzoną w toku kontroli wyniosła zaś 28,9855 %, co zdaniem organu stanowiło podstawę odmowy przyznania wnioskowanej płatności ww. decyzją z dnia "[...]".
Utrzymując w mocy to rozstrzygnięcie, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, że przyznanie płatności bezpośredniej uzależnione jest od spełnienia warunków określonych w art. 7 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm.). Organ odwołał się również do treści art. 14 i art. 15 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) NR 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (DZ.U. L 30 z 31.01.2009 r. str. 16 – 99). Zgodnie z tymi unormowaniami, każde państwo członkowskie ustanawia i prowadzi zintegrowany system administrowania i kontroli, zwany następnie "zintegrowanym systemem", który obejmuje m.in. system identyfikacji działek rolnych. Państwa członkowskie zapewniają ponadto wiarygodny sposób identyfikacji działek rolnych, a w szczególności wymagają złożenia pojedynczego wniosku zawierającego szczegółowe dane lub wraz z określonymi przez właściwe organy dokumentami, umożliwiającymi lokalizację oraz pomiar każdej działki rolnej. Stosownie zaś do art. 20 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009, państwo członkowskie przeprowadza kontrole administracyjne wniosków o pomoc, kontrole administracyjne uzupełnia system kontroli na miejscu w celu weryfikacji warunków kwalifikowalności do pomocy.
Mając na uwadze te unormowania, organ odwoławczy wskazał, że w wyniku przeprowadzonej w dniu 4 lipca 2014 r. w gospodarstwie strony kontroli na miejscu stwierdzono uchybienia w zakresie powierzchni działek rolnych (raport z czynności kontrolnych Nr "[...]"). Pomiary działek A i B położonych na działce ewidencyjnej nr "[...]" wskazywały bowiem, że powierzchnia działki rolnej A wynosi 14,17 ha wobec deklarowanej 17,69 ha, zaś działki B - 0,44 ha wobec deklarowanego 1,00 ha. Łącznie w odniesieniu do działki ewidencyjnej nr "[...]" powierzchnia deklarowana wynosiła 18,69 ha, a ustalona w wyniku pomiarów - 14,61 ha. W odniesieniu do działki rolnej A zastosowano ponadto m.in. kod błędu DR50, zgodnie z którym stwierdzona granica uprawy wykracza poza granice działki ewidencyjnej (referencyjnej) zadeklarowanej we wniosku. Jak bowiem ustalono na podstawie przebiegu granic pomiarów wykonanych urządzeniem GPS, pomiarami tymi objęto części sąsiednich działek ewidencyjnych o numerach: "[...]", które nie zostały zadeklarowane we wniosku. Wobec tego przy ustalaniu powierzchni działki rolnej A nie uwzględniono tej części, która położona była na niedeklarowanych działkach ewidencyjnych. Dlatego powierzchnia tej działki wyniosła ostatecznie 14,05 ha. W związku z tym, że stwierdzona różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną i stwierdzoną przekroczyła 20%, zaszły zdaniem organu, podstawy do odmowy przyznania płatności na podstawie art. 16 ust. 5 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/11 z dnia 27 stycznia 2011r. ustanawiającego szczególne zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (DZ.U. L 25 z 28.01.2011, str. 8 – 23).
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podniósł, że stosownie do art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 kontrola administracyjna wniosków o przyznanie płatności wykonywana jest w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS (System Identyfikacji Działek Rolnych). LPIS jest systemem pozwalającym na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, kontrolę zadeklarowanej powierzchni pod względem kwalifikowalności, tzn. powierzchni uprawnionej do dopłat w odniesieniu do danego schematu pomocy oraz kontrolę w zakresie nakładania się deklaracji dla poszczególnych działek rolnych, zadeklarowanych przez jednego beneficjenta. Zgodnie z art. 15 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., system ten jest komponentem Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK), który jest wykorzystywany przez ARiMR m.in. do wykonywania pomiarów gruntów rolnych deklarowanych przez wnioskodawców i weryfikowania ich kwalifikowalności do objęcia płatnościami. Ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się przy tym z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10.000. Powierzchnię działki rolnej, do której przysługują płatności, stanowi natomiast powierzchnia działki ewidencyjnej wykorzystywana do celów rolniczych (pod uprawy rolne). Oznacza to, że nie można przyznać płatności do tej części uprawy, która znajduje się na niedeklarowanej przez producenta działce ewidencyjnej.
Uwzględniając powyższe, Dyrektor OR ARiMR uznał, że organ I instancji prawidłowo odmówił przyznania stronie płatności JPO na rok 2014. Wyniki kontroli na miejscu były wielokrotnie analizowane przez Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR, które potwierdziło prawidłowość przeprowadzonej kontroli w kierowanych do strony pismach z dnia 25 lipca, 18 września i 22 listopada 2014 r.. Natomiast w kwestii zarzutów odwołania dotyczących różnic pomiędzy pomiarem gruntów wykonanym przez geodetę na zlecenie strony oraz pomiarem wykonanym przez inspektorów terenowych, organ II instancji wskazał, że kontrola wykonana przez inspektorów ARiMR odbyła się w dniu 4 lipca 2014 r. i stwierdziła stan faktyczny istniejący w tej dacie. Ze szkiców pokontrolnych wykonanych przez inspektorów terenowych wynika, że na obrzeżach lasu powiększył się obszar nieużytkowany rolniczo. Natomiast w świetle przedłożonej wraz z odwołaniem mapy sporządzonej przez geodetę mgr inż. M.W., pomiarów działki rolnej A dokonano w dniu 30 kwietnia 2015 r.. W ocenie organu, porównywanie stanu i zasięgu upraw w dacie kontroli ze stanem, jaki przedstawia sporządzona na zlecenie strony na dzień 30 kwietnia 2015 r. dokumentacja, nie znajduje uzasadnienia. W tym czasie można było bowiem wykonać wiele zabiegów agrotechnicznych na gruntach rolnych, splantować teren, który wobec zaniedbania stał się obszarem nieużytkowanym rolniczo głównie na obrzeżach lasu, czy dosadzić drzewka, których nie było w dniu kontroli.
Odnosząc się do przedłożonych przez stronę kopii protokołów z kontroli wyrywkowej gospodarstwa wykonanej przez inspektora Jednostki Certyfikującej w dniach 28 października 2013 r. i 25 października 2014 r., organ odwoławczy stwierdził, że celem tych kontroli było sprawdzenie wykonania zaleceń z kontroli wykonanej poprzednio. Z protokołów tych wynika, że strona uzupełniła nasadzenia w październiku 2013 r. i w październiku 2014 r.. Jednak kontrola na miejscu przeprowadzona w dniu 4 lipca 2014 r. stwierdziła braki co do ilości posadzonych drzewek i spełnienia przez nie określonych wymogów. Organ odwołał się przy tym do stanowiska WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 6 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Rz 625/12, w świetle którego zadaniem jednostek certyfikujących jest tylko i wyłącznie kwalifikowanie produktów na rynek rolnictwa ekologicznego, a nie kwalifikowanie działek rolnych do płatności. Inspektor jednostki certyfikującej nie weryfikuje bowiem drzewek pod kątem spełnienia określonych wymogów, jak też nie dokonuje pomiaru gruntów rolnych.
Zdaniem organu II instancji, w sprawie nie zachodzą przesłanki odstąpienia od zastosowania obniżek i wyłączeń na podstawie art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Strona nie wykazała ponadto, że nie jest winna nieprawidłowości. Przy wypełnianiu wniosku dopuściła się winy w postaci co najmniej niedbalstwa. Nie powinna była bowiem składać wniosku o płatność, bez uprzedniego zweryfikowania go pod kątem zgodności ze stanem faktycznym. Jak zauważył organ, rolnik powinien określać powierzchnię gruntów rolnych na podstawie faktycznie przeprowadzonych pomiarów lub dostarczonych przez Agencję danych określających wielkość PEG (karta informacyjna dołączona do spersonalizowanego wniosku). Przy czym wypełniając załączniki graficzne, powinien zwrócić szczególną uwagę na przypadki, w których powierzchnia referencyjna nie została wyznaczona poprawnie i dokonać w takim przypadku korekty przebiegu działki na ortofotomapie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona wniosła o zmianę decyzji organu odwoławczego i przyznanie jej wsparcia bezpośredniego do powierzchni 14,49 ha, bądź o ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ niższej instancji.
W uzasadnieniu podniosła, że w latach 2005 – 2010 dla działki ewidencyjnej o numerze "[...]" deklarowała powierzchnię 17 ha. Począwszy od 2011 r. Agencja zmieniła dotychczas deklarowaną powierzchnię ewidencyjno – gruntową (PEG) na 18.69 ha. W marcu 2014 r. doręczono stronie formularz wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014 r, ze wskazaną w nim powierzchnią 18,69 ha. Strona zadeklarowała do płatności tę powierzchnię, z czego 17,69 ha obejmowało uprawę sadowniczą (działka rolna A), zaś 1 ha – trawę (działka rolna B). W wyniku kontroli na miejscu w dniu 4 lipca 2014 r. zmniejszono powierzchnię ewidencyjno – gruntową do powierzchni 14,45 ha. W toku tej kontroli kontrolujący inspektor nie był w stanie wskazać, jaka była przyczyna zmiany PEG, a Agencja do tej pory nie uzasadniła przyczyny tej zmiany. Jak podano w skardze, cała powierzchnia możliwa do uprawy na działkach rolnych A i B była wykorzystana rolniczo. Odnosząc się do stwierdzenia organu, że składając wniosek bez uprzedniego zweryfikowania stanu powierzchni działek rolnych, strona dopuściła się niedbalstwa, podniesiono w skardze, że Agencja dostarczyła rolniczce dane określające wielkość PEG bez pouczenia, iż dane te mogą być błędne. Obecnie zaś Agencja przerzuca na rolnika odpowiedzialność za swoje działania. Strona działała w zaufaniu do organu, nie przypuszczając, że dane nie odpowiadają rzeczywistości. Niedbalstwo wystąpiło zatem nie po jej stronie, lecz Agencji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uchylenie zaskarżonej do sądu decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy jej wydanie nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.).
Wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Podkreślenia wymaga, że przedmiot kontroli stanowić może tylko zaskarżony akt, w tym przypadku decyzja, którą w oparciu o powołane w niej przepisy prawa odmówiono skarżącej płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na 2014r.. Nie jest kompetencją sądu administracyjnego rozstrzyganie sprawy administracyjnej, w tym przypadku poprzez dokonywanie samodzielnych ustaleń faktycznych w zakresie kwalifikowanych powierzchni uprawniających do przyznania rolnikowi płatności, a następnie orzekanie o uprawnieniach bądź obowiązkach indywidualnego podmiotu. Te bowiem zadania odnoszą się do właściwości organów administracji publicznej, powołanych z mocy stosownych przepisów do rozpoznawania i załatwiania konkretnych spraw danej kategorii w postępowaniu administracyjnym.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia legalności, Sąd stwierdził, że nie narusza ona prawa materialnego, jak i procesowego w stopniu, który nakazywałby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Zasadnicza kwestia sporna sprowadzała się w niniejszej sprawie do oceny prawidłowości działań i stanowiska organów w związku z odmową przyznania producentce rolnej płatności obszarowych w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za 2014r.. W złożonym wniosku o przyznanie płatności za ten rok strona zadeklarowała bowiem do objęcia płatnością JPO działki rolne o łącznej powierzchni 18,69 ha położone na działce o numerze ewidencyjnym "[...]", podczas, gdy w wyniku przeprowadzonej kontroli organy stwierdziły, że powierzchnia uprawniona do płatności w ramach JPO wynosi 14,49 ha.
Na tle tak zarysowanego sporu wskazać na wstępie należy, że stosownie do treści art. 7 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r. poz. 1164 ze zm.), rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:
1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha;
2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Z powołanych przepisów art. 7 ust. 1 pkt 2 i pkt 2a ustawy o płatnościach wynika zatem, że jednolita płatność obszarowa jest przyznawana do powierzchni faktycznie użytkowanej w celu rolniczym. Natomiast w myśl ust. 2 tego artykułu, działki rolne deklarowane do płatności uzupełniających muszą być położone na działkach rolnych, do których przyznano jednolitą płatność obszarową.
Postępowanie w przedmiocie uzyskania płatności rolnych jest wszczynane na wniosek producenta rolnego (art. 18 ust. 1 cyt. ustawy), przy czym złożone wnioski podlegają kontroli, m.in. w zakresie zgodności danych w nich zawartych dotyczących zadeklarowanych działek ewidencyjnych i rolnych, z bazami danych. W związku z ubieganiem się przez rolnika o przyznanie płatności powinien on więc dołożyć należytej staranności w celu jednoznacznego wykazania, iż spełnia ustawowe przesłanki uzyskania danej płatności. Jakiekolwiek nieprawidłowości w tym zakresie obciążają ujemnie wnioskodawcę.
W świetle przekazanych Sądowi akt sprawy, skutkiem przeprowadzonej przez właściwy administracji rolnej organ kontroli w gospodarstwie rolnym strony (najpierw kontroli na miejscu, a następnie kontroli administracyjnej), było ustalenie różnicy pomiędzy powierzchnią części działek zadeklarowaną przez rolnika we wniosku, a wynikającą z ustaleń kontroli na miejscu oraz danych opartych na systemie informacji geograficznej. Ustalenia te i dane zawarte zostały w dołączonej do akt dokumentacji pokontrolnej, w tym przekazanym stronie w dniu 4 sierpnia 2014r., przesyłką poleconą, raporcie z czynności kontrolnych (k.3/1 – 3/5 akt) oraz na elektronicznym nośniku danych - płycie CD. Opis poczynionych ustaleń odnośnie deklarowanych i stwierdzonych powierzchni, organy przedstawiły w uzasadnieniach decyzji.
Z akt niniejszego postępowania wynika, że różnica pomiędzy powierzchnią stwierdzoną działek rolnych a powierzchnią zadeklarowaną we wniosku strony, ustalona została zarówno w ramach kontroli administracyjnej - co związane było z wykorzystaniem do pomiaru gruntów urządzenia GPS w ramach inspekcji terenowej, jak i na podstawie ortofotomapy, jako metody mającej umocowanie w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) 73/2009. Przeprowadzenie kontroli na miejscu miało zasadniczo na celu ustalenie granic i powierzchni działek rolnych, zweryfikowanie zadeklarowanej grupy upraw na danej działce rolnej oraz sprawdzenie przestrzegania minimalnych wymagań (norm) utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej. Skutkiem ustaleń organu poczynionych w ramach kontroli, z uwzględnieniem wyznaczonej powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) dla danej działki, była weryfikacja kontrolowanej powierzchni. Jego obowiązkiem było bowiem ustalenie właściwej powierzchni ewidencyjnej danej działki, skoro płatność w ramach wsparcia bezpośredniego może być przyznana jedynie do powierzchni faktycznie użytkowanej w celu rolniczym.
W świetle przekazanych do kontroli Sądu akt administracyjnych, na podstawie pomiarów działek A i B położonych na działce ewidencyjnej nr "[...]", organy ustaliły, że powierzchnia działki rolnej A wynosi 14,17 ha wobec deklarowanej 17,69 ha, zaś działki B - 0,44 ha, wobec deklarowanego 1 ha. W odniesieniu do działki rolnej A organy stwierdziły, że granica uprawy w postaci sadu jabłoniowego wykracza poza granice działki ewidencyjnej o numerze "[...]"i obejmuje części sąsiednich niezadeklarowanych działek ewidencyjnych o numerach: "[...]". Wobec tego przy ustalaniu powierzchni wymienionej działki nie uwzględniły tej części, która położona była na niedeklarowanych działkach ewidencyjnych i przyjęły, że jej powierzchnia wynosi 14,05 ha. Powyższe ustalenia nie budzą wątpliwości i prawidłowo stanowiły podstawę do odmowy przyznania przez organy płatności JPO, w oparciu o art. 16 ust. 5 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/11.
W złożonych w dniu 7 lipca 2014 r. zastrzeżeniach do raportu z czynności kontrolnych strona zakwestionowała ustaloną w toku kontroli powierzchnię działki ewidencyjnej o numerze "[...]", wskazując, że według ewidencji gruntów powierzchnia ta wynosi ponad 18 ha, co wynika z przeprowadzonych w 2014 r. pomiarów. Przy czym, jak podała, nie było powodu kwestionowania pomiarów dokonanych przez powołane do tego organy. Podniosła również, że uiszczała podatek rolny od gruntów rolnych dla powierzchni zadeklarowanej we wniosku o przyznanie płatności. W piśmie z 24 października 2014 r. podała z kolei, że powołany przez nią geodeta potwierdził powierzchnię ustaloną przez inspektorów terenowych. Przez 3 lata (również w 2014 r.) Agencji udzielała informacji, że grunt, do którego producentka może wnioskować o przyznanie płatności JPO, ma powierzchnię 18,69 ha. Zdaniem strony, ta okoliczność, jak i przekazanie przez Agencję błędnych map oraz druków wypełnionych wniosków, stanowiło wprowadzenie w błąd co do wielkości uprawy na działce o numerze "[...]".
Wobec powyższych ustaleń faktycznych organów oraz zarzutów i argumentacji strony skarżącej, podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Z treści tego przepisu wynika, że maksymalna dopuszczalna powierzchnia gruntów rolnych uprawniająca do płatności została jednocześnie powiązana z systemem identyfikacji działek rolnych. W niniejszej sprawie organy, zgodnie z wyżej przytoczonym przepisem, dla obliczenia obszaru zadeklarowanych działek wykorzystały system identyfikacji działek rolnych LPIS, posługując się ortofotomapą, jak również skorzystały ze skomputeryzowanego systemu informacji geograficznej (GIS), tj. obrazów lotniczych lub satelitarnych oraz przeprowadziły kontrolę na miejscu. Zaktualizowały powierzchnię ewidencyjno-gospodarczą zadeklarowanych działek rolnych na podstawie map, z wykorzystaniem systemu LPIS, stosownie do treści art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. System ten ustanowiony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa wspólnotowego, zgodnie z art. 15 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009, jako komponent Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK), służy m.in. do wykonywania pomiarów gruntów rolnych deklarowanych przez wnioskodawców i weryfikowania ich kwalifikowalności do objęcia płatnościami. Wykorzystywanym w ramach tego systemu narzędziem pomiarowym jest ortofotomapa, czyli metryczny obraz powierzchni (mapa), uzyskany ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych. Rola ortofotomapy w systemie związana jest zaś m.in. z identyfikacją działki referencyjnej, jej granic i granic użytkowania gruntów na danej działce oraz pomiarem powierzchni uprawnionej do płatności. Dokonana przez organy identyfikacja działek rolnych w oparciu o system informacji geograficznej, a więc na podstawie ortofotomap, dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych, nie budzi tym samym zastrzeżeń. Wykorzystane w niniejszym postępowaniu narzędzie pomiarowe w postaci ortofotomapy, jak też ustalenia kontroli na miejscu, w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że deklarowane przez stronę granice działki rolnej A mają inny przebieg niż ustalony przez organ, z uwagi na stwierdzenie, że powierzchnie działek rolnych zmierzone podczas kontroli na miejscu znajdują się na niedeklarowanych działkach ewidencyjnych.
Tylko zaś powierzchnia maksymalnego obszaru kwalifikowanego, o którym mowa w art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 wyznaczonego na działce referencyjnej, jest na podstawie art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego powierzchnią uprawnioną do płatności obszarowych. Zgodnie z art. 6 rozporządzenia nr 1122/2009, system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia nr 73/2009, stosowany jest na poziomie działek referencyjnych takich jak działka katastralna lub na poziomie bloku produkcyjnego, co gwarantuje jednoznaczną identyfikację każdej działki referencyjnej (wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. akt II GSK 1046/14). Definicja działki referencyjnej zamieszczona w art. 2 pkt 27 ww. rozporządzenia obejmuje wyznaczony obszar geograficzny, któremu przypisany jest niepowtarzalny numer identyfikacyjny zarejestrowany w GIS w systemie państwa członkowskiego, o którym mowa w art. 15 rozporządzenia nr 73/2009.
Z powyższego wynika, że nie można dokonać płatności do powierzchni wykraczających poza działkę referencyjną, której powierzchnia ma być wyznaczona przy wykorzystaniu technologii GIS opartej na obrazie ortofotomapy (wyroki NSA: z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt II GSK 806/14, II GSK 817/14, II GSK 818/14).
Odnosząc się do zarzutów skargi, podnieść również należy, że udział w programach dotyczących płatności bezpośrednich jest fakultatywny, zaś skarżąca została wpisana do ewidencji producentów rolnych na jej wniosek w 2011 r.. Składając corocznie wnioski o przyznanie płatności z tego tytułu, podpisała oświadczenia i zobowiązania zamieszczone na formularzu wniosku (s. 4 formularza). Wśród nich jest m.in. oświadczenie, że wnioskodawcy znane są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznania płatności (pkt 3). W 2014 r. wnioskodawczyni jednocześnie zobowiązała się do niezwłocznego informowania na piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności lub pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności oraz do utrzymywania wszystkich gruntów rolnych zgodnie z normami i przestrzegania wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności (pkt 1 lit. a, pkt 3).
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że to do obowiązków rolnika należy wskazanie dokładnych obszarów działek rolnych, jeśli ubiega się o płatności do nich. Działki rolne, ze względu na zmienny ich charakter, nie są przedmiotem wpisu do ewidencji gruntów, ani innych rejestrów. Producent rolny we wniosku o przyznanie płatności jest natomiast zobowiązany podać zarówno działki rolne (ich powierzchnię, prowadzoną na nich uprawę), jak i działki ewidencyjne, na których są one położone. Obowiązek wyznaczenia w terenie i pomiaru powierzchni działek rolnych zgłaszanych do płatności spoczywa zatem wyłącznie na wnioskodawcy. To on ponosi pełną odpowiedzialność za skutki podania we wniosku informacji niezgodnych ze stanem faktycznym. Przesłany przez Agencję spersonifikowany załącznik graficzny do wniosku ma zaś jedynie ułatwić i pomóc producentowi rolnemu wypełnienie wniosku. Jednakże to producent rolny musi każdorazowo sprawdzić, czy wszystkie działki zgłaszane w ubiegłym roku będą przez niego uprawiane, czy ich stan się nie zmienił, np. w wyniku rozrośnięcia się terenów zadrzewionych, zakrzaczonych, zalanych. To producent rolny winien być najlepiej zorientowany w stanie uprawianych przez siebie działek rolnych. Przepisy dotyczące płatności skonstruowane są w sposób rygorystyczny i dyscyplinujący strony do zachowania szczególnej ostrożności przy formułowaniu wniosków o płatności.
W tej sytuacji samo stwierdzenie, że w poprzednich latach powierzchnia stwierdzona przez organ odpowiadała powierzchni deklarowanej przez skarżącą, pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.
Tym samym prawidłowo także organ stwierdził, że w sprawie nie zaistniały okoliczności przemawiające za odstąpieniem od zastosowania obniżek i wyłączeń, o których mowa w art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. W niniejszej sprawie wniosek o płatności nie był złożony poprawnie pod względem faktycznym, a skarżąca nie wykazała w toku postępowania, że nie jest winna nieprawidłowości.
Niezasadne są zarzuty strony odnośnie różnic pomiędzy pomiarem gruntów wykonanym przez geodetę na jej zlecenie oraz przez inspektorów terenowych, skoro kontrolę na miejscu właściwy organ przeprowadził 4 lipca 2014 r., zaś powołany przez skarżącą geodeta mgr inż. M.W. dokonał pomiarów działki dopiero w dniu 30 kwietnia 2015 r., a więc po upływie kilku miesięcy, w czasie których możliwe było przeprowadzenie zabiegów agrotechnicznych na spornych gruntach. Na ocenę zgromadzonych w niniejszej sprawie dowodów nie mogły mieć też wpływu wyniki kontroli wykonanej przez Jednostkę Certyfikującą w dniach 28 października 2013 r. i 25 października 2014 r., z uwagi na cel tej kontroli, którym była wyłącznie weryfikacja wykonania zaleceń z poprzedniej kontroli.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy nie naruszył zasad postępowania określonych w przepisach ustawy o płatnościach oraz Kodeksie postępowania administracyjnego. Rozpatrzony został w sposób wyczerpujący cały zgromadzony materiał dowodowy. Do poszczególnych dowodów organ odniósł się w zaskarżonej decyzji, przedstawiając przesłanki, którymi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy, fakty, które uznał za udowodnione i dowody, na których się oparł, a także przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wyjaśnił również podstawę prawną decyzji.
Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że organ orzekający nie dopuścił się zarzucanych mu w skardze uchybień. Zebrał zupełny materiał dowody, a dokonana przez niego ocena dowodów nie była dowolna i mieści się w ramach swobodnej oceny.
W tej sytuacji, nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.