Orzeczenie · 2021-11-24

I SA/Ol 585/21Uchylenie postanowienia zaliczanie wpłat odsetki podatkowe 2

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2021-11-24
NSAPodatkoweWysokawsa
zaliczanie wpłatodsetki za zwłokęOrdynacja podatkowaprzerwa w naliczaniu odsetekVATCITpostępowanie podatkoweprzewlekłość postępowaniaWSAkontrola podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę Spółki A na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS), które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczące zaliczenia wpłaty z 15.04.2021 r. w kwocie 316.006,28 zł na poczet zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowym od osób prawnych. Spółka zarzuciła organom błędy w rozliczeniu wpłaty, w szczególności odmowę uwzględnienia przerw w naliczaniu odsetek za zwłokę na podstawie art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej (Op) dla zaległości w podatku VAT za lata 2013 i 2014. Organ pierwszej instancji uwzględnił przerwę w naliczaniu odsetek dla podatku CIT, ale odmówił jej zastosowania dla VAT, argumentując, że postępowania w sprawie VAT były prowadzone prawidłowo, a opóźnienia wynikały z przyczyn niezależnych od organu lub z winy strony. DIAS podtrzymał to stanowisko, błędnie utożsamiając ocenę zasadności ponaglenia z oceną przesłanek materialnoprawnych do zastosowania art. 54 § 2 Op. Sąd uznał, że DIAS dokonał błędnej wykładni przepisów, myląc instytucję ponaglenia (prawo procesowe) z przesłankami materialnoprawnymi dotyczącymi przerw w naliczaniu odsetek. Sąd podkreślił, że organy nie wykazały, iż opóźnienia w postępowaniach VAT wynikały z przyczyn niezależnych od organu lub z winy strony, a także nie wykazały, dlaczego te same przesłanki, które pozwoliły na zastosowanie przerwy w naliczaniu odsetek dla CIT, nie miały zastosowania dla VAT, mimo równoległego prowadzenia postępowań. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując na naruszenie art. 54 § 2 Op oraz zasad postępowania podatkowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przerw w naliczaniu odsetek za zwłokę (art. 54 Op), rozróżnienie między prawem procesowym (ponaglenie) a materialnym (przerwa w odsetkach), oraz zasady oceny przyczyn opóźnień w postępowaniach podatkowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji równoległego prowadzenia postępowań VAT i CIT oraz interpretacji art. 54 Op w kontekście tych postępowań.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w przypadku równoległego prowadzenia postępowań podatkowych w zakresie podatku VAT i CIT, w których wystąpiły opóźnienia w wydaniu decyzji, należy zastosować przerwę w naliczaniu odsetek za zwłokę na podstawie art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej również do zaległości w podatku VAT, jeśli została ona zastosowana do zaległości w podatku CIT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, należy zastosować przerwę w naliczaniu odsetek za zwłokę również do zaległości w podatku VAT, jeśli przesłanki z art. 54 § 1 pkt 7 Op zostały spełnione, a organ nie wykazał przyczyn niezależnych od siebie lub winy strony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy błędnie rozróżniły postępowania VAT i CIT pod kątem stosowania art. 54 § 1 pkt 7 Op, mimo że toczyły się one równolegle i wynikały z tych samych kontroli. Odmowa zastosowania przerwy w naliczaniu odsetek dla VAT, podczas gdy została ona zastosowana dla CIT, jest wewnętrznie sprzeczna i narusza zasadę budzenia zaufania. Sąd podkreślił, że organy nie wykazały, iż opóźnienia w postępowaniach VAT wynikały z przyczyn niezależnych od organu lub z winy strony, a jedynie błędnie oceniły zasadność ponaglenia.

Czy ocena zasadności ponaglenia złożonego przez stronę w trybie art. 141 Op może stanowić podstawę do odmowy zastosowania przerwy w naliczaniu odsetek za zwłokę na podstawie art. 54 § 2 Op?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ocena zasadności ponaglenia jest kwestią prawa procesowego, natomiast przesłanki do zastosowania przerwy w naliczaniu odsetek na podstawie art. 54 § 2 Op są kwestią prawa materialnego. Błędne jest utożsamianie tych dwóch instytucji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że DIAS błędnie utożsamił negatywne rozpatrzenie ponaglenia z przesłanką do odmowy zastosowania przerwy w naliczaniu odsetek. Ponaglenie ma na celu przyspieszenie postępowania, a jego rozpatrzenie nie może ingerować w merytoryczne rozpoznanie sprawy ani stanowić podstawy do oceny przesłanek materialnoprawnych z art. 54 § 2 Op.

Jakie są kryteria stosowania przerwy w naliczaniu odsetek za zwłokę na podstawie art. 54 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej oraz jakie są przesłanki wyłączające ich stosowanie na podstawie art. 54 § 2 Op?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przerwa w naliczaniu odsetek stosuje się, gdy decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (pkt 3) lub gdy postępowanie trwało dłużej niż 3 miesiące od dnia wszczęcia do doręczenia decyzji organu pierwszej instancji (pkt 7). Przepisów tych nie stosuje się, jeżeli do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel lub opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że organy muszą precyzyjnie wykazać, jakie konkretne czynności i dlaczego doprowadziły do opóźnienia, a także kto ponosi za nie odpowiedzialność. Ogólnikowe stwierdzenia o skomplikowanym charakterze sprawy lub obszerności materiału dowodowego nie są wystarczające. Sąd wskazał, że ciężar wykazania przyczyn niezależnych od organu lub winy strony spoczywa na organie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając błędną wykładnię przepisów dotyczących przerw w naliczaniu odsetek za zwłokę.

Przepisy (14)

Główne

Op art. 54 § § 1 pkt 3

Ordynacja podatkowa

Odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres od dnia wszczęcia postępowania podatkowego do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

Op art. 54 § § 1 pkt 7

Ordynacja podatkowa

Odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres od dnia wszczęcia postępowania podatkowego do dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

Op art. 62 § § 1

Ordynacja podatkowa

Określa zasady zaliczania wpłat na poczet zaległości podatkowych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Pomocnicze

Op art. 54 § § 2

Ordynacja podatkowa

Przepisu § 1 pkt 3 i 7 nie stosuje się, jeżeli do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel lub opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu.

Op art. 70 § § 6 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Określa przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, w tym wszczęcie postępowania karnego skarbowego.

Op art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada budzenia zaufania do organów podatkowych.

Op art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organów podatkowych podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Op art. 139 § § 3

Ordynacja podatkowa

Termin do wydania decyzji przez organ odwoławczy.

Op art. 140 § § 1

Ordynacja podatkowa

Przedłużenie terminu załatwienia sprawy.

Op art. 141 § § 1

Ordynacja podatkowa

Instytucja ponaglenia.

Op art. 141 § § 2

Ordynacja podatkowa

Skutki uwzględnienia ponaglenia.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy błędnie odmówiły zastosowania przerwy w naliczaniu odsetek za zwłokę na podstawie art. 54 § 1 pkt 7 Op dla podatku VAT, mimo że postępowania VAT i CIT toczyły się równolegle i wystąpiły te same opóźnienia. • Ocena zasadności ponaglenia nie może stanowić podstawy do odmowy zastosowania przerwy w naliczaniu odsetek na podstawie art. 54 § 2 Op. • Organy nie wykazały, że opóźnienia w postępowaniach VAT wynikały z przyczyn niezależnych od organu lub z winy strony. • Działanie organu odwoławczego było wewnętrznie sprzeczne i naruszało zasadę budzenia zaufania.

Godne uwagi sformułowania

DIAS błędnie utożsamił ponaglenie, o którym mowa w art. 141 O.p. z treścią art. 54 § 2 O.p. • Sąd podziela argumenty skargi i stwierdza, że DIAS uchylił się od ustalenia w sposób prawidłowy stanu faktycznego. • Pojęcie przyczyn "niezależnych od organu podatkowego" należy rozumieć jako wystąpienie obiektywnie oraz faktycznie niezależnych od organu podatkowego przeszkód procesowych, na które to organ ten nie ma wpływu, a które gdyby nie zaistniały, to organ zdążyłby z zakończeniem postępowania w terminie ustawowym. • Organ nie prowadził de facto czterech różnych postępowań dowodowych, tylko wyłącznie jedno postępowanie dowodowe, z którego dokumenty włączano do akt poszczególnych postępowań podatkowych stosownymi postanowieniami.

Skład orzekający

Andrzej Brzuzy

przewodniczący

Ryszard Maliszewski

sprawozdawca

Katarzyna Górska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przerw w naliczaniu odsetek za zwłokę (art. 54 Op), rozróżnienie między prawem procesowym (ponaglenie) a materialnym (przerwa w odsetkach), oraz zasady oceny przyczyn opóźnień w postępowaniach podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji równoległego prowadzenia postępowań VAT i CIT oraz interpretacji art. 54 Op w kontekście tych postępowań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla podatników - naliczania odsetek za zwłokę i możliwości ich przerwania. Sądowa analiza błędów organów podatkowych w stosowaniu przepisów jest pouczająca.

“Kiedy przerwa w naliczaniu odsetek od zaległości podatkowych jest możliwa? WSA wyjaśnia błędy organów!”

Dane finansowe

WPS: 316 006,28 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst