Orzeczenie · 2026-05-14

I SA/Ol 38/26Oddalenie skargi zajęcie towaru 2

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2026-05-14
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo celneprzywóz towarówlekiwłasne potrzeby leczniczekontrola granicznaunijny kodeks celnyprawo farmaceutycznezajęcie towaruprzepisy celne

Sprawa dotyczyła skargi L.U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie, która częściowo utrzymała w mocy decyzję o zajęciu wyrobów leczniczych przywiezionych przez skarżącą z Rosji. Skarżąca została zatrzymana na granicy z 18 opakowaniami leku A. i 6 opakowaniami leku B. Organ celny I instancji zajął cały towar, powołując się na naruszenie obowiązku przedstawienia towarów organowi celnemu oraz przepisy unijnego kodeksu celnego i prawa celnego. Skarżąca w odwołaniu argumentowała, że leki były jej potrzebne do własnych celów leczniczych, przedstawiając dokumentację medyczną. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił decyzję w części dotyczącej pięciu najmniejszych opakowań każdego z leków, powołując się na art. 68 ust. 5 Prawa farmaceutycznego, który zezwala na przywóz takiej ilości na własne potrzeby bez zgody Prezesa URPL. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że skarżąca nie wykazała w momencie kontroli celnej własnych potrzeb leczniczych w sposób wystarczający, a przedstawiona dokumentacja medyczna (wyniki RTG i MRT) nie dowodziła konieczności przyjmowania konkretnych leków. Sąd podkreślił, że brak wymaganego pozwolenia na obrót lekami w Polsce oraz przekroczenie limitu pięciu najmniejszych opakowań uzasadniały zajęcie towaru. Sąd zaznaczył, że prawo do ochrony zdrowia, o którym mowa w Konstytucji, jest realizowane poprzez stosowanie tylko dopuszczonych do obrotu produktów leczniczych, a wyjątek w postaci przywozu na własne potrzeby lecznicze jest ściśle limitowany ilościowo i wymaga odpowiedniego udokumentowania w momencie kontroli.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przywozu leków na własne potrzeby lecznicze, wymogów dokumentacyjnych w kontroli celnej oraz zakresu kognicji sądu administracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów celnych oraz farmaceutycznych. Ograniczone do przypadków przywozu leków z krajów spoza UE.

Zagadnienia prawne (4)

Czy ilość przywożonych z zagranicy produktów leczniczych na własne potrzeby lecznicze jest ograniczona do pięciu najmniejszych opakowań, nawet w przypadku chorób przewlekłych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ilość przywożonych produktów leczniczych na własne potrzeby lecznicze jest ograniczona do pięciu najmniejszych opakowań zgodnie z art. 68 ust. 5 Prawa farmaceutycznego, bez względu na rodzaj choroby czy miejsce zamieszkania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 68 ust. 5 Prawa farmaceutycznego, określający limit pięciu najmniejszych opakowań leków przywożonych na własne potrzeby, ma zastosowanie do wszystkich osób i nie przewiduje odstępstw dla osób z chorobami przewlekłymi.

Czy dokumentacja medyczna (wyniki badań obrazowych) jest wystarczającym dowodem na wykazanie własnych potrzeb leczniczych w momencie kontroli celnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sama dokumentacja medyczna w postaci wyników badań obrazowych nie jest wystarczająca do wykazania własnych potrzeb leczniczych w rozumieniu przepisów celnych; konieczne jest okazanie recept, zaświadczeń lekarskich lub innych dokumentów potwierdzających konieczność przyjmowania konkretnych produktów.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że wyniki badań RTG i MRT nie dowodzą konieczności przyjmowania konkretnych leków, a skarżąca powinna była przedstawić stosowne dokumenty (recepty, zaświadczenia) w trakcie kontroli celnej, aby wykazać swoje potrzeby lecznicze.

Czy brak świadomości lub wiedzy skarżącej o konieczności zgłoszenia przywożonych towarów zwalnia ją z obowiązku przedstawienia ich organowi celnemu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w postępowaniu celnym nie ma znaczenia fakt, czy brak zgłoszenia towaru był działaniem świadomym, czy wynikał z braku wiedzy.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 139 ust. 1 lit. a UKC, który nakłada obowiązek niezwłocznego przedstawienia towarów organom celnym, podkreślając, że jego niewypełnienie skutkuje zajęciem towaru, niezależnie od intencji strony.

Czy sąd administracyjny jest właściwy do oceny zarzutów dotyczących zachowania funkcjonariuszy celnych, nałożenia mandatu czy braku możliwości powrotu po zaświadczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kompetencje sądu administracyjnego są ograniczone do oceny legalności zaskarżonej decyzji administracyjnej, a nie do rozstrzygania wszelkich zarzutów dotyczących naruszeń praw obywatela przez funkcjonariuszy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami skargi, ale nie może orzekać w sprawach karnych czy oceniać zachowań funkcjonariuszy wykraczających poza przedmiot zaskarżonej decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie utrzymującą w mocy częściowe zajęcie wyrobów leczniczych.

Przepisy (10)

Główne

Prawo celne art. 31 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

Obowiązek organu celnego polegający na zajęciu towarów i wystąpieniu o ich przepadek, jeśli nie są dopuszczone do obrotu w Polsce.

UKC art. 29

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 198 § ust. 1 lit. a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Podstawa do podjęcia przez organy celne wszelkich środków niezbędnych do dysponowania towarami, włącznie z orzeczeniem ich przepadku, jeżeli nie został wypełniony jeden z obowiązków przewidzianych w przepisach prawa celnego.

UKC art. 139 § ust. 1 lit. a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Obowiązek osoby wprowadzającej towary na obszar celny Unii polegający na niezwłocznym przedstawieniu ich organom celnym.

Prawo farmaceutyczne art. 68 § ust. 5

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne

Zezwala na przywóz z zagranicy produktu leczniczego na własne potrzeby lecznicze w liczbie nieprzekraczającej pięciu najmniejszych opakowań, bez zgody Prezesa Urzędu Produktów Leczniczych.

Pomocnicze

Op art. 233 § § 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Prawo celne art. 73 § ust. 1

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

ppsa art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

ppsa art. 134 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kognicji sądu administracyjnego.

Konstytucja RP art. 68 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do ochrony zdrowia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez skarżącą w momencie kontroli celnej własnych potrzeb leczniczych w sposób wystarczający. • Przekroczenie przez skarżącą limitu pięciu najmniejszych opakowań leków przywożonych na własne potrzeby. • Produkty lecznicze nie były dopuszczone do obrotu w Polsce i nie spełniały warunków dopuszczenia do obrotu bez pozwolenia. • Obowiązek przedstawienia towarów organowi celnemu został naruszony.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącej o braku konieczności przedstawiania dokumentacji medycznej w momencie kontroli celnej. • Argument skarżącej, że limit pięciu opakowań nie ma zastosowania do osób z chorobami przewlekłymi. • Argument skarżącej o nieprawidłowościach w działaniu funkcjonariuszy celnych.

Godne uwagi sformułowania

nie przedstawiając przywiezionych spoza obszaru UE towarów naruszyła obowiązek wynikający z art. 139 ust. 1 lit. a UKC • w postępowaniu celnym nie ma znaczenia fakt, czy brak zgłoszenia wwozu towaru był działaniem świadomym czy też jak twierdzi strona wynikał z braku wiedzy w tym zakresie • nie wymaga zgody Prezesa Urzędu Produktów Leczniczych przywóz z zagranicy produktu leczniczego na własne potrzeby lecznicze w liczbie nieprzekraczającej pięciu najmniejszych opakowań • nie spełniają też określonych w art. 4 tej ustawy warunków dopuszczenia do obrotu bez konieczności uzyskania pozwolenia, gdyż nie wynika z akt sprawy, aby ich zastosowanie było niezbędne dla ratowania życia lub zdrowia pacjentów • obowiązkiem organu celnego było zajęcie towarów i wystąpienie o orzeczenie jego przepadku na rzecz Skarbu Państwa • nie wykazała przez skarżącą w trakcie kontroli celnej zaistnienia "własnych potrzeb leczniczych", co nastąpiło dopiero w postępowaniu odwoławczym • niezasadnie oczekuje skarżąca w tym zakresie od funkcjonariuszy celnych wiedzy z farmakologii czy medycyny • w ramach ochrony zdrowia i bezpieczeństwa obywateli mieści się także nakaz stosowania tylko takich produktów leczniczych, które zostały dopuszczone do obrotu poprzez uzyskanie stosownego pozwolenia

Skład orzekający

Andrzej Brzuzy

przewodniczący

Katarzyna Górska

sprawozdawca

Anna Janowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywozu leków na własne potrzeby lecznicze, wymogów dokumentacyjnych w kontroli celnej oraz zakresu kognicji sądu administracyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów celnych oraz farmaceutycznych. Ograniczone do przypadków przywozu leków z krajów spoza UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu przywozu leków z zagranicy i potencjalnych problemów na granicy, co może zainteresować szersze grono odbiorców.

“Leki z Rosji zatrzymane na granicy – czy pięć opakowań to zawsze limit?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst