SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka (sprawozdawca) Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer WSA Monika Kazubińska-Kręcisz Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Kożuch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2021 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kosztów egzekucyjnych oddala skargę. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...] czerwca 2021 r., nr: [...], wydane wobec A. G. w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych, określonych na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...], [...], [...] i [...] na łączną kwotę [...]zł. Jak wynika z jego uzasadnienia, wierzyciel – Burmistrz Miasta [...] – pismem z 16 lutego 2021 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] o wszczęcie wobec skarżącego egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych o wskazanych numerach, obejmujących zaległy podatek od nieruchomości za okres od 1 stycznia do 30 września 2020 r. Wniosek ten wraz z wymienionymi tytułami wykonawczymi został doręczony organowi egzekucyjnemu 22 lutego 2021 r., a w dniu 5 marca 2021 r. tytuły te zostały skierowane do egzekucyjnej realizacji. Organ egzekucyjny w celu wyegzekwowania omawianych zaległości zawiadomieniem z 23 marca 2021 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] Bank S.A. Zawiadomienie to Bank otrzymał w tym samym dniu za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, natomiast skarżącemu odpis wskazanego zawiadomienia wraz z odpisami wskazanych tytułów wykonawczych doręczono 26 marca 2021 r. – odbiór tej przesyłki w miejscu jego zamieszkania pokwitował dorosły domownik. Dnia 24 marca 2021 r. [...] Bank S.A. w odpowiedzi na zajęcie poinformował, że nie może być ono zrealizowane ze względu na niewystarczającą kwotę środków na rachunku bankowym (saldo zajętych rachunków bankowych wynosi [...] zł, wykorzystana kwota wolna wynosi [...] zł). Następnie wierzyciel pismem z 1 kwietnia 2021 r. zawiadomił organ egzekucyjny o zapłacie w dniu 26 marca 2021 r. należności pieniężnych wraz z kosztami upomnienia, egzekwowanych na podstawie wskazanych tytułów i wniósł o ograniczenie prowadzonej egzekucji do kosztów egzekucyjnych. Zawiadomieniem z 14 kwietnia 2021 r. organ egzekucyjny zaktualizował zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] Bank S.A., ograniczając je do wysokości należnych kosztów egzekucyjnych. Odpis tej aktualizacji doręczono na adres skarżącego 19 kwietnia 2021 r. Zawiadomieniem z 17 maja 2021 r., w celu wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych w łącznej kwocie [...]zł, organ egzekucyjny dokonał skutecznego zajęcia przysługującej skarżącemu wierzytelności pieniężnej z tytułu wykonywanych usług i sprzedaży w S. spółce z o.o. z siedzibą w [...]. Zawiadomienie to, zarówno skarżącemu, jak i spółce doręczono 19 maja 2021 r. Dnia 27 maja 2021 r. środki te zostały przekazane na rachunek organu egzekucyjnego, co zakończyło prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. W dniu 27 maja 2021 r. skarżący wystąpił do organu egzekucyjnego o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. Postanowieniem z [...] czerwca 2021 r., wydanym na podstawie art. 64c § 9 pkt 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm.) -dalej: "u.p.e.a.", organ egzekucyjny określił wysokość kosztów na łączną kwotę [...]zł, wyjaśniając, że na koszty te składają się: opłata manipulacyjna (art. 64 § 1 u.p.e.a) i opłata egzekucyjna (art. 64 § 5 u.p.e.a), naliczone odrębnie od każdego tytułu wykonawczego oraz wydatki egzekucyjne (art. 64b § 1 pkt 15 i 16 u.p.e.a). Skarżący, nie zgadzając się ze wskazanym postanowieniem, wniósł o jego uchylenie, a w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów art. 64 § 1 i § 2 oraz art. 64 § 5 u.p.e.a. W jego ocenie koszty egzekucyjne nie powinny być w ogóle naliczone, gdyż w sprawie nie doszło do skutecznej egzekucji, a on sam dobrowolnie uregulował swoje zobowiązanie. Zarzucił, że organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego, na którym nie było żadnych środków, a tytuły wykonawcze i informacja o zajęciu zostały nieskutecznie doręczone. Na potwierdzenie swojej argumentacji wskazał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 lipca 2020 r., sygn. akt I GSK 836/20. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w pierwszej kolejności zwrócił uwagę, że w niniejszej sprawie, ze względu na datę wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie wymienionych tytułów wykonawczych znajdują zastosowanie przepisy u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym od 20 lutego 2021 r. Wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru (art. 26 § 1 zd. pierwsze u.p.e.a), zaś w toku tego postępowania organ egzekucyjny podejmuje czynności i stosuje przewidziane ustawą środki egzekucyjne (art. 7 § 1 i § 2 u.p.e.a.). Organ nadzoru podkreślił następnie, że w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny pobiera określone przez u.p.e.a. opłaty (tj. opłatę manipulacyjną - art. 64 § 1, opłatę egzekucyjną - art. 64 § 4 i § 5, opłatę za czynności egzekucyjne - art. 64 § 10) oraz wydatki egzekucyjne wyszczególnione w art. 64b § 1 i § 2, które stanowią koszty egzekucyjne. Zgodnie z art. 64c § 2 u.p.e.a., koszty egzekucyjne – poza wyjątkami ściśle określonymi przez ustawę – co do zasady obciążają zobowiązanego. W myśl art. 64c § 9 pkt 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych na wniosek zobowiązanego, złożony w terminie 30 dni od dnia m.in.: wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych (...). Na postanowienie to przysługuje zażalenie. W jego ocenie, organ egzekucyjny zasadnie obciążył skarżącego kosztami egzekucyjnymi, powstałymi na podstawie tytułów wykonawczych w łącznej wysokości [...] zł. W zestawieniu tych kosztów wykazał, że składają się na nie przypisane oddzielnie do każdego ze wskazanych tytułów wykonawczych: opłata manipulacyjna (łącznie w wysokości [...] zł) oraz opłata egzekucyjna, naliczona w wysokości 5% wpłaconych przez skarżącego do wierzyciela środków (łączna kwota – [...] zł), a także łącznie poniesione przez organ egzekucyjny w toku tego postępowania egzekucyjnego wydatki egzekucyjne (7,59 zł). W postanowieniu tym organ egzekucyjny powołał i wyjaśnił podstawy prawne naliczenia tychże kosztów egzekucyjnych. Organ odwoławczy uznał za prawidłowy przedstawiony w zaskarżonym postanowieniu rachunek kosztów egzekucyjnych i sposób ich wyliczenia. Argumentował, że zgodnie z art. 64 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny pobiera opłatę manipulacyjną za wszczęcie postępowania egzekucyjnego, dotyczącego należności pieniężnej. Opłata manipulacyjna wynosi [...] zł, a w przypadku wszczęcia egzekucji administracyjnej opłata ulega podwyższeniu i wynosi [...] zł. Obowiązek zapłaty tej opłaty powstaje z chwilą wszczęcia postępowania egzekucyjnego, oddzielnie od każdego tytułu wykonawczego – art. 64 § 2 u.p.e.a. Momenty wszczęcia postępowania egzekucyjnego i egzekucji administracyjnej jednoznacznie określa art. 26 omawianej ustawy. W myśl art. 26 § 3a pkt 1 u.p.e.a. w sytuacji, gdy wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym – wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje z chwilą doręczenia wniosku o wszczęcie egzekucji administracyjnej i tytułu wykonawczego organowi egzekucyjnemu (w niniejszej sprawie – 22 lutego 2021 r.). Z kolei art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a stanowi, że wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. W niniejszej sprawie naliczono opłatę manipulacyjną w wysokości [...] zł od każdego tytułu wykonawczego, gdyż w dniu 23 marca 2021 r. wszczęto na ich podstawie egzekucję administracyjną (w tym dniu doręczono [...] Bank S.A. zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, natomiast odpisy tytułów wykonawczych doręczono na adres skarżącego dopiero w dniu 26 marca 2021 r.). Zdaniem organu nadzoru, w sprawie nie wystąpiła żadna przesłanka, która zgodnie z art. 64 § 3 u.p.e.a wykluczałaby pobranie przez organ egzekucyjny opłaty manipulacyjnej, stąd też jej naliczenie było zasadne. Z kolei zasadność naliczenia opłaty egzekucyjnej w wysokości 5% uzyskanych środków wynika z regulacji art. 64 § 5 u.p.e.a. Na podstawie tego przepisu organ egzekucyjny – w przypadku zapłaty należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie lub kosztów upomnienia organowi egzekucyjnemu lub wierzycielowi przez zobowiązanego lub przez podmiot wymieniony w art. 71ca § 1 pkt 3 – 5, po wszczęciu egzekucji administracyjnej – pobiera opłatę egzekucyjną w wysokości 5% uzyskanych w ten sposób środków. Maksymalna wysokość tej opłaty, liczonej od uzyskanej: należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie naliczonych na dzień wystawienia tytułu wykonawczego i kosztów upomnienia została przez ustawodawcę ograniczona do kwoty [...]zł, jednakże kwotę to stosuje się odrębnie dla każdego tytułu wykonawczego (§ 6). Art. 64 § 7 pkt 2 u.p.e.a stanowi, że obowiązek zapłaty opłaty egzekucyjnej powstaje z chwilą zapłaty po wszczęciu egzekucji administracyjnej organowi egzekucyjnemu lub wierzycielowi należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie lub kosztów upomnienia. Dokonana przez skarżącego w dniu 26 marca 2021 r. zapłata egzekwowanej należności wraz z odsetkami i kosztami upomnienia bezpośrednio do wierzyciela miała miejsce już po wszczęciu egzekucji administracyjnej. Organ egzekucyjny był więc uprawniony i zobligowany do naliczenia i obciążenia skarżącego opłatą egzekucyjną na podstawie art. 64 § 5 u.p.e.a. Zdaniem organu nadzoru, zgodnie z art. 64b pkt 15 i 16 u.p.e.a. organ egzekucyjny do łącznej sumy kosztów egzekucyjnych prawidłowo doliczył również faktycznie poniesione w toku postępowania egzekucyjnego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych koszty, związane z przesyłaniem korespondencji w wysokości [...] zł, odpowiadającej najniższej wysokości opłaty pobieranej przez operatora pocztowego za polecenie przesyłki poleconej oraz koszty przesłania, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego Ognivo, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w wysokości [...] zł. W jego ocenie, dobrowolna zapłata należności już po wszczęciu egzekucji administracyjnej nie zwolniła skarżącego z obowiązku zapłaty należnych kosztów egzekucyjnych, albowiem w myśl art. 64ba u.p.e.a. wygaśnięcie obowiązku, którego dotyczy tytuł wykonawczy, po wszczęciu postępowania egzekucyjnego nie zwalnia z obowiązku zapłaty kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych. Nie miał też racji skarżący, że egzekucja nie była skuteczna. Zarówno dokonane zajecie wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Bank S.A., jak i zajęcie innej wierzytelności pieniężnej w spółce S. były skuteczne. Zajęcie rachunku bankowego nie zostało jedynie zrealizowane z uwagi na niewystarczające środki na rachunku, nie świadczy to jednak o nieskuteczności zastosowanego środka egzekucyjnego. Natomiast zajęcie innej wierzytelności pieniężnej zostało w całości zrealizowane. Odnośnie zarzutu braku doręczenia tytułów wykonawczych organ nadzoru wyjaśnił, że ich odpisy wraz z odpisem zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego doręczono w dniu 26 marca 2021 r. na wskazany w tytułach adres miejsca zamieszkania skarżącego przy ul. [...] w [...] – ich odbiór pokwitował dorosły domownik. Powołany zaś w zażaleniu wyrok NSA z 30 lipca 2020 r., sygn. akt I GSK 836/20 nie może mieć odniesienia do przedmiotowej sprawy, gdyż dotyczy innej sytuacji faktycznej i zapadł w odmiennym stanie prawnym. W skardze do Sądu skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz o zwrot kosztów postępowania wg norm przepisanych, w pierwszej kolejności podniósł, że zgodnie z art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. organ egzekucyjny jest zobowiązany dokładnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy. W jego ocenie organ nadzoru powielił błąd organu egzekucyjnego poprzez przyjęcie, że w dniu 26 marca 2021 r. pod adresem jego zamieszkania przy ul. [...] w [...] zostały prawidłowo doręczone (w sposób zastępczy) odpisy tytułów wykonawczych. Po pierwsze – organ błędnie ustalił adres doręczenia: omawiane przesyłki zostały doręczone pod adresem wykonywania działalności gospodarczej ul. [...] w [...], a nie pod adresem miejsca zamieszkania przy ul. [...]. Po drugie – co jest konsekwencją powyższego – nie było możliwe odebranie tej przesyłki przez domownika strony. To zaś oznacza, że rozstrzygnięcie zostało wydane przedwcześnie. Skarżący podał nadto, że równocześnie z zaskarżeniem kosztów postępowania egzekucyjnego zostały złożone zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym. W związku z tym, że w ramach tego postępowania badana będzie właśnie kwestia prawidłowości doręczeń, organ zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. powinien zawiesić niniejsze postępowanie. Końcowo podkreślił, że w dniu 26 marca 2021 r. dobrowolnie uregulował swoje zobowiązanie. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasową argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie ma uzasadnionych podstaw prawnych. Na wstępie podkreślenia wymaga, że w myśl art. 26 § 3a pkt 1 u.p.e.a. w sytuacji, gdy wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym, wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje z chwilą doręczenia wniosku o wszczęcie egzekucji administracyjnej i tytułu wykonawczego organowi egzekucyjnemu. W niniejszej sprawie miało to miejsce 22 lutego 2021 r. A skoro tak, to rację ma organ odwoławczy, iż mają w niej zastosowanie przepisy u.p.e.a. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2019.1553) zmieniającą u.p.e.a. z dniem 20 lutego 2021 r. Stosownie do art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a., wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Co do zasady zatem chwilą wszczęcia egzekucji w rozumieniu omawianego przepisu jest dzień (konkretna data dzienna), w którym dochodzi do prawem określonego zdarzenia wywołującego po myśli tej regulacji określony w niej skutek w postaci wszczęcia egzekucji. Przepis powyższy różnicuje jedynie datę wszczęcia egzekucji w zależności od tego, czy wcześniej doręczono zawiadomienie o zajęciu, czy też odpis tytułu wykonawczego. Pozwala to przyjąć, że o ile doręczono zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego – dokonane wcześniej zajęcie wierzytelności (prawa majątkowego) uczynione zostało w ramach egzekucji administracyjnej. Taki też był cel wprowadzenia tego przepisu. Stanowisko to jest aprobowane także w literaturze, gdzie akcentuje się, że doręczenie dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu nie oznacza, że organ egzekucyjny jest zwolniony z doręczenia odpisu tytułu wykonawczego zobowiązanemu (R. Hauser, A. Skoczylas, Postępowanie egzekucyjne w administracji, 2014). Zmiany w u.p.e.a., dotyczące kosztów egzekucyjnych wynikają z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r. (SK 31/14). Trybunał uznał, że art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. są niezgodne z zasadą zakazu nadmiernej ingerencji, wynikającą z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP. Jako częściowo niezgodny z przywołanymi regulacjami ustawy zasadniczej wskazano również art. 64 § 8 u.p.e.a. – w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości obniżenia opłaty, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i opłaty manipulacyjnej w razie umorzenia postępowania z uwagi na dobrowolną zapłatę egzekwowanej należności po dokonaniu czynności egzekucyjnych. Jednocześnie w uzasadnieniu wyroku Trybunał wskazał, że dla właściwej realizacji wyroku konieczna jest interwencja ustawodawcy, który powinien – w granicach norm konstytucyjnych i z uwzględnieniem wniosków wynikających z omawianego wyroku – określić nie tylko maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, o której mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a., ale także maksymalną wysokość innych opłat egzekucyjnych. Nadto Trybunał podkreślił, że ustawodawca, podejmując odpowiednie kroki w celu wykonania wyroku, powinien szerzej spojrzeć na przyjęty model opłat w egzekucji administracyjnej. W konsekwencji od 20 lutego 2021 r., na podstawie powołanej ustawy zmieniającej, zasadniczym zmianom uległ rozdział 6 "Koszty egzekucyjne" znajdujący się w dziale I, Rozdziale 6 u.p.e.a. Z uwzględnieniem tych zmian, w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny pobiera określone przez u.p.e.a. opłaty (tj. opłatę manipulacyjną - art. 64 § 1, opłatę egzekucyjną - art. 64 § 4 i § 5, opłatę za czynności egzekucyjne - art. 64 § 10) oraz wydatki egzekucyjne wyszczególnione w art. 64b § 1 i § 2, które stanowią koszty egzekucyjne. Zgodnie z art. 64c § 2 u.p.e.a., koszty egzekucyjne, co do zasady – poza wyjątkami ściśle określonymi przez ustawę – obciążają zobowiązanego. W myśl art. 64c § 9 pkt 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych na wniosek zobowiązanego, złożony w terminie 30 dni od dnia m.in.: wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych (...). Na postanowienie to przysługuje zażalenie. Organ egzekucyjny obciążył skarżącego kosztami egzekucyjnymi, powstałymi na podstawie omawianych tytułów wykonawczych w łącznej wysokości [...] zł. W ich zestawieniu wykazał, że składają się na nie przypisane oddzielnie do każdego z wymienionych tytułów wykonawczych: opłata manipulacyjna (łącznie w wysokości [...] zł) oraz opłata egzekucyjna, naliczona w wysokości 5% wpłaconych do wierzyciela środków (łączna kwota – [...] zł), a także łącznie poniesione przez organ egzekucyjny w toku tego postępowania egzekucyjnego wydatki egzekucyjne (7,59 zł). Zgodnie z art. 64 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny pobiera opłatę manipulacyjną za wszczęcie postępowania egzekucyjnego, dotyczącego należności pieniężnej. Opłata manipulacyjna wynosi [...] zł, a w przypadku wszczęcia egzekucji administracyjnej opłata ulega podwyższeniu i wynosi [...] zł. Obowiązek zapłaty tej opłaty powstaje z chwilą wszczęcia postępowania egzekucyjnego, oddzielnie od każdego tytułu wykonawczego – art. 64 § 2 u.p.e.a. W rozpatrywanym przypadku wobec skarżącego zasadnie naliczono opłatę manipulacyjną w wysokości [...] zł, od każdego tytułu wykonawczego, gdyż w dniu 23 marca 2021 r. wszczęto na ich podstawie egzekucję administracyjną (w tym dniu doręczono [...] Bank S.A. zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku). Poza sporem pozostaje, że skarżący w dniu 26 marca 2021 r. dokonał zapłaty egzekwowanej należności wraz z odsetkami i kosztami upomnienia, bezpośrednio do wierzyciela, natomiast przedmiotem kontrowersji pomiędzy stronami jest kwestia kosztów egzekucyjnych. Obowiązujące przepisy prawa normujące koszty egzekucyjne, nie uzależniają ich naliczenia i pobrania przez organ egzekucyjny – jak twierdzi skarżący – od skuteczności egzekucji z konkretnie zastosowanego środka egzekucyjnego, a zatem m. in. od tego, czy na zajętym rachunku bankowym były środki pieniężne wystarczające na realizację zajęcia, czy też ich nie było. Na marginesie, nawet gdyby uznać jego twierdzenie za zasadne, a mianowicie, że do wszczęcia egzekucji nie doszło w dniu 23 marca 2021 r. z powodu braku środków na rachunku bankowym, to na pewno doszło do niej w dniu 26 marca 2021 r., w którym skarżącemu doręczono odpisy tytułów wykonawczych na wskazany w nich przez wierzyciela adres miejsca jego zamieszkania przy ul. [...] w [...]. W konsekwencji zapłata egzekwowanych należności w dniu 26 marca 2021 r. i tak miałaby miejsce po wszczęciu egzekucji, chociaż byłoby to w tym samym dniu. Odnosząc się w tym miejscu do zarzutu braku skutecznego doręczenia skarżącemu tytułów wykonawczych, wskazać należy, że ich doręczenia dokonano na wskazany przez wierzyciela w tytułach wykonawczych adres jego miejsca zamieszkania, przy ul. [...] w [...]. Ich odbiór pokwitował dorosły domownik (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 5 akt administracyjnych). Z niewiadomych względów skarżący aktualnie twierdzi, że odpisy tytułów wykonawczych zostały przesłane na adres miejsca prowadzenia działalności gospodarczej przy ul. [...] w [...] oraz że ich odbiór pokwitowała osoba do tego nieuprawniona. Zgodnie z art. 27 § 1a u.p.e.a., w tytule wykonawczym wierzyciel wskazuje jako adres zobowiązanego ostatni znany mu adres miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego. W tytułach wykonawczych w przedmiotowej sprawie wierzyciel jako adres zamieszkania skarżącego wskazał adres przy ul. [...] w [...] i zgodnie z tym wskazaniem na ten też adres skierowane zostały odpisy tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego (vide również: karta nr 18 akt administracyjnych). Z materiału dowodowego nie można wywieść – jak tego chce skarżący – że odpisy tytułów wykonawczych zostały przesłane na adres prowadzenia przez niego działalności gospodarczej przy ul. [...] w [...]. Przeciwnie bowiem wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Zauważyć przy tym należy, że w toku postępowania na adres przy ul. [...] w [...] było także doręczane zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej – koszty egzekucyjne w łącznej kwocie [...]zł (k. 10 administracyjnych – odbiór pokwitował dorosły domownik). Adres przy ul. [...] w [...] jako adres miejsca zamieszkania skarżącego wynika nadto z pisma spółki z o.o. S. z siedzibą w [...] do której skierowano zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej z tytułu wykonywanych usług i sprzedaży (k. 11 akt administracyjnych). Adres przy ul. [...] w [...] jako miejsce prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego pojawił się dopiero na etapie ustanowienia pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego (pełnomocnictwo z dnia 25 maja 2021 r., k. 12 akt administracyjnych). Z tego też względu podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 oraz art. 42 k.p.a. są nieuzasadnione. W opisanym stanie rzeczy, organ egzekucyjny był więc uprawniony i zobligowany do naliczenia i obciążenia skarżącego opłatą egzekucyjną na podstawie art. 64 § 5 u.p.e.a. Zdaniem Sądu, w sprawie nie wystąpiła żadna przesłanka, która zgodnie z art. 64 § 3 u.p.e.a wykluczałaby pobranie przez organ egzekucyjny opłaty manipulacyjnej, stąd też jej naliczenie jest zasadne. Prawidłowe jest też stanowisko – w świetle art. 64b pkt 15 i 16 u.p.e.a. – w myśl którego organ egzekucyjny do łącznej sumy kosztów egzekucyjnych doliczył również faktycznie poniesione w toku postępowania egzekucyjnego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych koszty związane z przesyłaniem korespondencji w wysokości [...] zł, odpowiadającej najniższej wysokości opłaty pobieranej przez operatora pocztowego za polecenie przesyłki poleconej oraz koszty przesłania, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego Ognivo, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w wysokości [...] zł. Zasadnie też organ nadzoru uznał, że dobrowolna zapłata należności już po wszczęciu egzekucji administracyjnej nie zwolniła skarżącego z obowiązku zapłaty należnych kosztów egzekucyjnych, albowiem w myśl art. 64ba u.p.e.a. wygaśnięcie obowiązku, którego dotyczy tytuł wykonawczy, po wszczęciu postępowania egzekucyjnego nie zwalnia z obowiązku zapłaty kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych. Końcowo trzeba zauważyć, że wyrok NSA z 30 lipca 2020 r., sygn. akt I GSK 836/20 dotyczy innego stanu prawnego sprawy, albowiem odnosi się on do brzmienia poprzednio obowiązującego (przed 20 lutego 2021 r.) art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zakresie naliczenia opłaty za czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego zajęcia wierzytelności pieniężnej z rachunku bankowego. Ze względów wskazanych wyżej nie miał on zastosowania w przedmiotowej sprawie. Podzielić nadto należy stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że przepisy u.p.e.a. w obecnym brzmieniu umożliwiają zobowiązanemu złożenie w tych samych terminach zarówno zarzutów (art. 33 § 5 u.p.e.a) jak i wniosku o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych (art. 64c § 9 pkt 1 lit. a u.p.e.a). Postępowania te mogą być prowadzone równolegle i są od siebie niezależne, zarzuty rozpatruje wierzyciel, a wniosek w sprawie kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny. Konsekwencje zaś zasadnie złożonych zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne organ egzekucyjny uwzględnia dopiero po otrzymaniu od wierzyciela zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia w przedmiocie tych zarzutów (art. 34 § 4 u.p.e.a) bądź na podstawie stosownych wniosków wierzyciela w tym zakresie (art. 34a i art. 34 b u.p.e.a). Postępowanie w sprawie zarzutów nie wstrzymuje jednak czynności organu egzekucyjnego w zakresie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych, dotyczących przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. Odrębnie bowiem w przepisach u.p.e.a. – w art. 64cd – ustawodawca uregulował procedurę ewentualnego zwrotu zobowiązanemu niesłusznie wyegzekwowanych lub uzyskanych kosztów egzekucyjnych. Stąd też rozstrzygnięcie w przedmiocie zarzutów przeciwegzekucyjnych nie może być rozpatrywane w kategorii zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Biorąc pod uwagę przytoczony wyżej stan faktyczny i prawny sprawy uznać należało, że zarzuty zawarte w skardze są nieuzasadnione i pozbawione podstaw prawnych, co uzasadniało jej oddalenie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Lu 397/21
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.