Pełny tekst orzeczenia I SA/Kr 660/20

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek WSA Urszula Zięba Protokolant sek.sąd. Aleksandra Osipowicz po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 września 2020 r. sprawy ze skarg M. W. na postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] oraz z dnia [...] maja 2020 r. [...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oraz określenia wysokości nieprzekazanej kwoty przez dłużnika zajętej wierzytelności skargi oddala.

UZASADNIENIE

I. Stan faktyczny sprawy o sygn. akt I SA/Kr 661/20

Postanowieniem z dnia [...] maja 2020 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 28 stycznia 2020 r. uchylające postanowienie z dnia 11 lipca 2019 r. i określające wysokość nieprzekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności na dzień 28 lutego 2020 r. na kwotę 166 566,64 zł plus odsetki.

Postanowienie to zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

NUS [...] jako organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanego A. K.. W toku postępowania organ ten skierował zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej do dłużnika zajętej wierzytelności, tj. M. W. prowadzącego pozarolniczą działalność gospodarczą pod nazwą W. M. M. (odebrane w okresie od 21 sierpnia 2018 r. do 15 kwietnia 2019 r.).

Ponieważ dłużnik zajętej wierzytelności w terminie określonym w art. 89 u.p.e.a. nie udzielił oświadczenia w przedmiocie realizacji zajęcia, organ egzekucyjny w dniach 28 grudnia 2018 r., 5 lutego 2019 r. skierował do dłużnika ponaglenia oraz w dniu 5 lutego 2019 r. wezwanie do wskazania przyczyn braku realizacji zajęć oraz do podania daty płatności, kwoty istniejącej wierzytelności wraz z numerem dokumentu (nr faktury), z którego wynika wierzytelność, względnie o przesłanie kopii dokumentu. Wezwanie doręczono dłużnikowi w dniu 11 lutego 2019 r. Dłużnik pismami z dnia 27 lutego 2019 r. poinformował organ, że za usługę transportową płacił gotówką, bo tak sobie życzył zobowiązany A. K.. Oświadczył także, że jeżeli nadal będą problemy, zrezygnuje z usług zobowiązanego, bo nie będzie odpowiadał za czyjeś długi. Organ uznał, że dłużnik zajętej wierzytelności uchyla się od realizacji zajęcia. Pismem z dnia 4 marca 2019 r. skierował do NUS w C., organu właściwego zgodnie z miejscem zamieszkania dłużnika, wniosek o przeprowadzenie kontroli prawidłowości realizacji środka egzekucyjnego. NUS w C. w dniu 8 maja 2019 r. sporządził protokół z kontroli. Dłużnik do protokołu kontroli oświadczył, że A. K. świadczy usługi transportowe na jego rzecz od około półtora roku. W okresie od 21 sierpnia 2018 r. do 8 maja 2019 r. wysokość wierzytelności wynosiła 350 000 zł, która została wypłacona po zajęciu, odpowiednio w sierpniu 2018 r. – 70 tys. zł, wrześniu 2018 r. – 53 tys. zł, październiku 2018 r. – 49 tys. zł, listopadzie 2018 r. – 57 tys. zł, grudniu 2018 r. – 47 tys. zł, styczniu 2019 r. – 45 tys. zł, lutym 2019r. – 29 tys. zł, marcu 2019 r. – brak (umowa rozwiązana). Zapłata nastąpiła w formie gotówki. Dłużnik oświadczył, że był niedoinformowany w przepisach, nie wiedział, że nie powinien wypłacać pieniędzy zobowiązanemu.

Mając na uwadze wynik kontroli prawidłowości realizacji środka egzekucyjnego jakim jest zajęcie wierzytelności pieniężnej, NUS [...] postanowieniem z dnia 11 lipca 2019 r. określił wysokość nieprzekazanej przez dłużnika kwoty na 350 000 zł. Postanowienie doręczono dłużnikowi w dniu 22 lipca 2019 r. Następnie w dniu 24 września 2019 r. doręczono dłużnikowi upomnienie z wezwaniem do zapłaty należności. W wyniku braku zapłaty kwoty nieprzekazanej, w dniu 19 listopada 2019 r. organ egzekucyjny wystawił tytuł wykonawczy, a w dniu 25 listopada 2019 r. sporządził zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego PKO BP S.A.. Zawiadomienie wraz z tytułem wykonawczym doręczono dłużnikowi w dniu 4 grudnia 2019 r. Pismem z dnia 10 grudnia 2019 r. dłużnik wniósł zarzuty z art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm.), zwane dalej "u.p.e.a.", i dołączył kopie faktur oraz kopie potwierdzeń uregulowania tych faktur w formie gotówki.

Ponieważ dołączone do zarzutów kopie faktur nie były znane organowi w dniu wydania postanowienia w sprawie określenia kwoty nieprzekazanej, postanowieniem z dnia 7 stycznia 2020 r. zostało z urzędu wznowione postępowanie w tej sprawie. W toku wznowionego postępowania, dłużnik został wezwany do przedstawienia wszystkich dokumentów (faktur wraz z potwierdzeniem ich uregulowania) mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Stosowne dokumenty zostały przekazane przez pełnomocnika strony. W wyniku zawiadomienia o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, pełnomocnik dłużnika w dniu 12 lutego 2020 r. stawił się w organie egzekucyjnym. Po zapoznaniu z aktami sprawy nie wniósł żadnych uwag.

Organ egzekucyjny w konsekwencji wznowienia postępowania, postanowieniem z dnia 28 lutego 2020 r. uchylił postanowienie z dnia 11 lipca 2019 r. i określił wysokość nieprzekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności na dzień 28 lutego 2020 r. na kwotę 166 566,64 zł plus odsetki liczone od dnia wpłaty od kwoty 32 163 zł.

Postanowieniem z dnia 12 maja 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Organ II instancji przywołał treść art. 1a pkt 18 u.p.e.a., art. 67a §1 u.p.e.a., art. 89 u.p.e.a., art. 71b u.p.e.a. Wskazał, że w toku prowadzonej egzekucji do majątku zobowiązanego A. K. organ egzekucyjny na podstawie art. 89 u.p.e.a. wystawił:

- w dniu 14 sierpnia 2018 r. zawiadomienie o zajęciu (dalej "zajęcie1") wierzytelności u dłużnika (data doręczenia dłużnikowi: 21 sierpnia 2018 r.). Kwota objęta zajęciem na dzień wystawienia zajęcia: łącznie dochodzone należności 34 477,97 zł;

- w dniu 26 listopada 2018 r. zawiadomienie o zajęciu (dalej "zajęcie2") wierzytelności u dłużnika (data doręczenia dłużnikowi: 3 grudnia 2018 r.). Kwota objęta zajęciem na dzień wystawienia zajęcia: łącznie dochodzone należności 306 125,12 zł.

DIAS w K. podał, że zaskarżone postanowienie wydano w trybie art. 71 §9 u.p.e.a. W wyniku przeprowadzonej o dłużnika kontroli stwierdzono, że bezpodstawnie uchylał się do on od przekazania zajętej wierzytelności, gdyż jak stwierdził, "był niedoinformowany w przepisach nie wiedział, że nie powinien mu (zobowiązanemu) wypłacać pieniędzy". W sprawie po doręczeniu zajęcia1 dłużnik przekazał w gotówce zobowiązanemu kwotę 70 tys. zł, a która to kwota w części dotyczącej wysokości zajęcia1 powinna być przekazana na rachunek organu egzekucyjnego. Przekazana kwota przez dłużnika wynika z faktury z dnia 31 sierpnia 2018 r. Naczelnik US w zaskarżonym postanowieniu dokonał zatem określenia kwoty nieprzekazanej przez dłużnika poprzez sumowanie kwoty należności głównej (32 163 zł) + kosztów upomnienia (11,60 zł) + odsetek za zwłokę obliczonych na dzień 28 lutego 2020 r. (4 321,30 zł), co określiło kwotę nieprzekazanej wierzytelności w wysokości 38 566,64 zł. Kolejno po doręczeniu zajęcia2 dłużnik przekazał w gotówce zobowiązanemu kwotę 128 tys. zł, a którą to kwotę w całości powinien był przekazać na rachunek organu egzekucyjnego z uwagi na dokonane zajęcie w wysokości 306 125,12 zł. Przekazana zobowiązanemu kwota wynikała z faktur z dnia 30 listopada 2018 r., 28 grudnia 2018 r., 31 stycznia 2019 r. i 28 lutego 2019 r. Naczelnik US w ww. postanowieniu dokonał określenia kwoty nieprzekazanej przez dłużnika poprzez sumowanie dokonanych przez dłużnika wypłat zobowiązanemu, co określiło kwotę nieprzekazanej wierzytelności z zajęcia2 w wysokości 128 tys. zł.

DIAS wskazał, że organ egzekucyjny miał podstawy do określenia dłużnikowi kwoty nieprzekazanej. W toku postępowania stwierdzono, że dłużnik uchybił obowiązkowi udzielenia wyczerpującej odpowiedzi na doręczone mu zawiadomienie o zajęciu wierzytelności. Przeprowadzona kontrola jak i kolejno przedłożone faktury potwierdziły istnienie wierzytelności po stronie dłużnika, a przekazanie zobowiązanemu w gotówce kwot z zajętej wierzytelności było podstawą określenia nieprzekazanej wierzytelności. Konsekwencją zajęcia przez organ egzekucyjny wierzytelności jest natomiast możliwość dysponowania przez organ zajętą wierzytelnością. Oznacza to, że M. W. jako dłużnik zajętej wierzytelności, płatności za faktury winien był przekazać nie swojemu kontrahentowi ale organowi egzekucyjnemu. Ww. faktury oraz przesłane zawiadomienia o zajęciu wierzytelności dały podstawę organowi egzekucyjnemu do wydania postanowienia określającego kwotę nieprzekazanej wierzytelności przez dłużnika. Organ nadzoru stwierdził, że działania dłużnika zajętej wierzytelności jednoznacznie wypełniały przesłankę uchylania się od przekazania zajętej wierzytelności. Nie zmienia tego stwierdzenie samego dłużnika, że był niedoinformowany w przepisach. Takie stwierdzenie go nie usprawiedliwia.

Organ, mając na uwadze treść art. 89 u.p.e.a., podał, że wezwanie organu egzekucyjnego ukierunkowane na realizację obowiązku dłużnika zajętej wierzytelności zakłada istnienie wierzytelności przyszłych w tytułu dostaw, robót i usług. Informacja znajduje się w pouczeniu przedmiotowego zawiadomienia o zajęciu. Powyższy przepis prowadzi do konstatacji, że zajęcie wierzytelności obejmuje nie tylko wierzytelność wymagalną w dniu zajęcia ale i przyszłą. Za mylne zostało uznane twierdzenie dłużnika, że jedynie stały stosunek prawny wyrażony w formie umowy pisemnej, a następnie przełożony (jak można się domyślać) na wystawienie faktury może być skuteczny wobec zajęcia wierzytelności. Organ stwierdził, że w sprawie nie doszło do tzw. prewencyjnego czy chybionego zajęcia wierzytelności. Jest wręcz przeciwnie. Dokonane zajęcia dotyczyły realnego stosunku prawnego pomiędzy dłużnikiem a zobowiązanym. Okresowość wystawiania faktur świadczy zaś o istnieniu wierzytelności, która powinna być przekazana na rachunek organu egzekucyjnego, zgodnie z zawiadomieniami o zajęciu. Nie zmienia tego odmienne rozumienie zaistniałego stanu faktycznego i prawnego przez dłużnika.

II. Stan faktyczny sprawy o sygn. akt I SA/Kr 660/20.

Postanowieniem z dnia 20 maja 2020 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 14 stycznia 2020 r. uznające za nieuzasadnione zarzuty na postępowanie egzekucyjne.

DIAS w K. wskazał, że postanowieniem z dnia 11 lipca 2019 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] określił M. W. wysokość nieprzekazanej przez dłużnika kwoty na 350 000 zł. Wobec niezapłacenia kwoty nieprzekazanej, w dniu 19 listopada 2019 r. organ egzekucyjny wystawił tytuł wykonawczy nr [...], który doręczono dłużnikowi w dniu 4 grudnia 2019 r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu rachunku bankowego. Pismem z dnia 10 grudnia 2019 r. dłużnik wniósł zarzuty z art. 33§1 pkt 1, 8 i 9 u.p.e.a. i dołączył kopie faktur oraz kopie potwierdzeń uregulowania tych faktur w formie gotówki.

Naczelnik US [...] postanowieniem z dnia 14 stycznia 2020 r. uznał wniesione zarzuty za niezasadne.

Dłużnik wniósł zażalenie na to postanowienie w części dotyczącej uznania za niezasadny zarzutu nieistnienia obowiązku (przedmiot niniejszego postępowania). W uzasadnieniu zażalenia wskazał w szczególności na wznowienie przez organ egzekucyjny postępowania w sprawie zakończonej wydaniem przez NUS [...] postanowienia z dnia 11 lipca 2019 r. w sprawie określenia nieprzekazanej przez dłużnika kwoty będącej podstawą wystawienia przedmiotowego tytułu wykonawczego. W związku z tym wskazał, że nowe postanowienie może wpłynąć na wysokość określenia kwoty nieprzekazanej, a przez to na istnienie obowiązku, o którym mowa w art. 33 §1 pkt 1 u.p.e.a..

Uchylając postanowienie z dnia 14 stycznia 2020 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wskazał, że w sprawie kluczową kwestią dla rozpoznania zarzutu nieistnienia obowiązku była ww. okoliczność dotycząca wznowienia z urzędu przez NUS [...] postępowania w sprawie określenia wysokości nieprzekazanej kwoty przez dłużnika M. W.. W następstwie wznowienia postępowania, NUS [...] postanowieniem z dnia 28 lutego 2020 r. uchylił postanowienie z dnia 11 lipca 2019 r. i określił wysokość nieprzekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności na dzień 28 lutego 2020 r. na kwotę 166 566,64 zł plus odsetki. Postanowieniem z dnia 12 maja 2020 r. DIAS w K. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Mając na uwadze, że postanowienie z dnia 11 lipca 2019 r. będące podstawą wystawienia przedmiotowego tytułu wykonawczego zostało uchylone, a określona tym postanowieniem kwota nieprzekazanej wierzytelności tym samym nie jest aktualna w pełnej wysokości – organ II instancji uznał, że koniecznym jest ponowne rozpoznanie sprawy przez organ I instancji. Wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ egzekucyjny uwzględni nowe okoliczności sprawy, w tym wydane postanowienia organu I i II instancji w przedmiocie określenia dłużnikowi zajętej wierzytelności kwoty nieprzekazanej. Organ egzekucyjny dokonując analizy sprawy wyda tym samym postanowienie w przedmiocie zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku.

W skardze na postanowienie DIAS w K. z dnia 12 maja 2020 r. pełnomocnik skarżącego zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy:

- art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2019 r., poz. 1292 ze zm., dalej "prawo przedsiębiorców") poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieuzasadnione niezastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji kiedy niedające się rozstrzygnąć okoliczności faktyczne sprawy obligują organ do rozpatrzenia ich na korzyść skarżącego;

- art. 89 §1 i 2 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieuzasadnione zajęcie wierzytelności pieniężnych ze stosunków umownych, które powstały po dacie doręczenia skarżącemu zawiadomień, a w konsekwencji złamaniu zasady tzw. zakazu zajęć prewencyjnych;

2. naruszenie przepisów prawa procesowego:

- art. 7 w zw. z art. 107 §3 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię, skutkującą poczynieniem błędnych ustaleń ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a to poprzez nieuzasadnione uznanie przez organ istnienia jednego ciągłego stosunku prawnego pomiędzy skarżącym a dłużnikiem w sytuacji istnienia wielu odrębnych i niezależnych od siebie stosunków prawnych;

- art. 138 §1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię, skutkującą niezastosowanie go w niniejszej sprawie, w przypadku kiedy z materiału zgromadzonego w sprawie wynikało, że zachodzą podstawy do uchylenia postanowienia organu I instancji i orzeczenia o istocie sprawy.

Z uwagi na powyższe uchybienia, pełnomocnik skarżącego wniósł o: uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia; uchylenie w części postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w K. z dnia 28 lutego 2020 r., tj. w zakresie pkt 2 rozstrzygnięcia – określenia wysokości nieprzekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności na dzień 28 lutego 2020 r. na kwotę 166 566,64 zł plus odsetki liczone od dnia wpłaty od kwoty 32 163 zł; zobowiązanie DIAS w K. w zakreślonym przez Sąd terminie do wydania postanowienia w przedmiocie ustalenia wysokości nieprzekazanej przez skarżącego kwoty zajętych wierzytelności.

W uzasadnieniu skargi, skarżący podkreślał, że łączył go z zobowiązanym cały szereg umów zawieranych w formie ustnej. Zdaniem dłużnika nieuzasadnionym jest wniosek organu dotyczący istnienia jednego stosunku prawnego, który w efekcie powodował zajęcie części wierzytelności, które powstały co prawda po doręczeniu zawiadomienia o zajęciu, ale z tytułu innych umów, także zawartych później.

Z kolei w skardze na postanowienie DIAS w K. z dnia 20 maja 2020 r., pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego:

- art. 33 §1 pkt 1 w zw. z art. 34 §4 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieuzasadnionym niezastosowaniu w niniejszej sprawie, w sytuacji kiedy okoliczności faktyczne i prawne sprawy obligują organ do uwzględnienie zarzutu skarżącego i w konsekwencji umorzenia postępowania egzekucyjnego;

- art. 29 §2 z zw. z art. 27 §1 pkt 3 i 6 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię, skutkującą prowadzeniem przez organ egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego, który nie posiada podstawy prawnej w postaci postanowienia wydanego na podstawie art. 71a §9 u.p.e.a.;

2. przepisów prawa procesowego:

- art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 107 §3 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe wnioskowanie ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego;

- art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie w sprawie, w przypadku kiedy istniały przesłanki uniemożliwiające skorzystanie z orzeczenia kasacyjnego w sprawie i obligujące organ do orzeczenia reformatoryjnego;

- art. 138 §1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i nieuzasadnione niezastosowanie w niniejszej sprawie, w szczególności gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jasno wynikało, że podniesiony przez skarżącego zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku jest zasadny.

Z uwagi na powyższe uchybienia, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i zobowiązanie DIAS w K. w zakreślonym przez Sąd terminie do wydania postanowienia w przedmiocie zażalenia na postanowienie o nieuwzględnieniu zarzutów dłużnika.

Odpowiadając na skargi organ wniósł o ich oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawach.

Postanowieniami z dnia 16 września 2020 r., WSA w Krakowie, działając na zasadzie art. 111§2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach I SA/Kr 660/20 i I SA/Kr 661/20 i postanowił prowadzić je pod sygn. akt I SA/Kr 660/20.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Postanowienie z dnia 12 maja 2020 r. zostało wydane na podstawie art. 71a§9 u.p.e.a.. Należy w związku z tym przypomnieć, że w myśl art. 71a u.p.e.a.:

§ 1. Organy egzekucyjne uprawnione są do przeprowadzania u dłużników zajętej wierzytelności, z wyłączeniem banków, kontroli prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego, z zastrzeżeniem § 2.

§ 2. Jeżeli środek egzekucyjny zastosowany został przez organ egzekucyjny, o którym mowa w art. 19 § 3, 4, 7 i 8, kontrolę prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego przeprowadza, z urzędu lub na wniosek tego organu, naczelnik urzędu skarbowego.

§ 3. Udostępnienie organowi egzekucyjnemu dokumentów i informacji niezbędnych do przeprowadzenia kontroli prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego nie narusza obowiązku zachowania przez dłużników zajętej wierzytelności tajemnicy określonej w odrębnych przepisach.

§ 4. Czynności kontrolnych dokonuje się w obecności dłużnika zajętej wierzytelności lub osoby odpowiedzialnej za realizację zajęcia.

§ 5. Osoba dokonująca czynności kontrolnych obowiązana jest okazać pisemne upoważnienie organu egzekucyjnego do dokonywania tych czynności.

§ 6. Kopię protokołu z czynności kontrolnych doręcza się dłużnikowi zajętej wierzytelności lub osobie odpowiedzialnej za realizację zajęcia.

§ 7. Jeżeli dłużnik zajętej wierzytelności nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w protokole, może zgłosić niezwłocznie do protokołu odpowiednie wyjaśnienia lub zastrzeżenia albo w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia przedłożyć je w formie pisemnej.

§ 8. Przepisy § 1-7 stosuje się odpowiednio do zobowiązanego.

§ 9. Jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, organ ten wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej kwoty. Na postanowienie w sprawie wysokości nieprzekazanej kwoty przysługuje zażalenie.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz akt sprawy wynika, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności kwoty, zostało wydane po przeprowadzeniu kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności, w wyniku której stwierdzono, że bezpodstawnie uchyla się on od przekazania zajętej wierzytelności. Dłużnik stwierdził bowiem, że "był niedoinformowany w przepisach nie wiedział, że nie powinien mu (zobowiązanemu) wypłacać pieniędzy". Sąd stwierdza w związku z tym, że postanowienie w przedmiocie określenia kwoty nieprzekazanej przez skarżącego wydane zostało po spełnieniu przesłanek koniecznych do wydania postanowienia, o którym mowa w art. 71a § 9 u.p.e.a. Dodatkowo zaskarżone postanowienie zawiera wszystkie elementy, o których mowa w przepisach art. 124 § 1 i § 2 k.p.a., w tym uzasadnienie faktyczne oraz prawne. Organ wskazał bowiem na konkretne dowody, w oparciu o które podjął stosowne rozstrzygnięcie. Należy w tym miejscy przypomnieć, że zajęcie egzekucyjne zdefiniowane w art. 1a pkt 18 u.p.e.a. stanowi czynność organu egzekucyjnego, na podstawie którego następuje odebranie zobowiązanemu swobody rozporządzania przysługującym mu prawem majątkowym. Otrzymanie natomiast zawiadomienia o zajęciu nakłada na dłużnika zajętej wierzytelności ustawowy obowiązek realizacji tego zajęcia bez względu na sposób rozliczeń realizowany z kontrahentem – rola dłużnika ogranicza się wyłącznie do przekazania kwoty zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu.

Mając na uwadze zarzuty skargi, należy także wskazać, że art. 89 §2 u.p.e.a. umożliwia dochodzenie należności pieniężnych z wierzytelności przyszłych, tj. takich, które w chwili zajęcia jeszcze nie istniały, ale powstaną po dokonaniu zajęcia. Przepis ten stanowi bowiem, że zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. Zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług dotyczy również wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po dokonaniu zajęcia z tytułu tych dostaw, robót i usług. W ten właśnie sposób należy ocenić zobowiązania skarżącego wobec zobowiązanego A. K., udokumentowane wskazanymi przez organ fakturami wystawionymi już po doręczeniu skarżącemu zawiadomienia o zajęciu1 i zajęciu2. Sąd zauważa także, że z protokołu kontroli z dnia 8 maja 2019 r. wynikało, że A. K. świadczył usługi transportowe na rzecz skarżącego od około półtora roku. Skarżący współpracował więc z wW. w sposób stały – co znajduje potwierdzenie w wystawionych fakturach, a współpraca ta sięgała czasów sprzed doręczenia stronie zawiadomień o zajęciu. Twierdzenia skarżącego dotyczące braku pisemnej umowy z A. K. i doraźne wybieranie go do realizacji usług transportowych nie może uzasadniać tezy o niespełnieniu przesłanki zajęcia wierzytelności, wynikającej z art. 89 § 2 zd. 2 u.p.e.a. Za niezasadny Sąd uznaje w związku z tym zarzuty dotyczące naruszenia 10 ust. 1 i 2 ustawy Prawo przedsiębiorców, gdyż nie wystąpiły przesłanki jego zastosowania. W sprawie nie wystąpiły bowiem niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego.

Podsumowując powyższe rozważania, Sąd stwierdza, że organ egzekucyjny zasadnie uznał, że działanie skarżącego polegające na przekazywaniu kwot w gotówce na rzecz swojego kontrahenta nosi znamiona bezpodstawnego uchylania się od przekazania zajętej kwoty organowi egzekucyjnemu, o którym mowa w art. 71a § 9 u.p.e.a. i w konsekwencji przyjął, że została spełniona przesłanka do określenia wysokości nieprzekazanej kwoty.

Sąd nie stwierdził także, aby postanowienie DIAS w K. z dnia 20 maja 2020 r. naruszało prawo. Postanowieniem tym - wydanym na podstawie art. 138 § 2 kpa w związku z art. 144 kpa i wskazanymi w nim przepisami u.p.e.a. - uchylono postanowienie NUS [...] z dnia 14 stycznia 2020 r. dotyczące zarzutów egzekucyjnych i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia. Okoliczność ta determinuje zakres kontroli Sądu. Sprawa, w której wydano zaskarżone orzeczenie (kasacyjne) nie została rozstrzygnięta merytorycznie. Sąd badając legalność zaskarżonego postanowienia oceniać może jedynie spełnienie przesłanek zastosowania instytucji przewidzianej w art. 138 § 2 k.p.a., a nie przekonań pełnomocnika skarżącego dotyczących konieczności umorzenia postępowania egzekucyjnego. Przepis ten stanowi, że "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Art. 144 k.p.a. stanowi zaś, że w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Sąd podziela ocenę organu, że okoliczność uchylenia postanowienia z dnia 11 lipca 2019 r. będącego podstawą wystawienia tytułu wykonawczego nr [...], spowodowała, że koniecznym stało się ponowne rozpoznanie sprawy przez organ I instancji. DIAS w K. wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ egzekucyjny winien uwzględnić nowe okoliczności sprawy, w tym wydane postanowienia organu I i II instancji w sprawie kwoty nieprzekazanej. Organ egzekucyjny I instancji dokonując analizy sprawy winien wydać tym samym postanowienie w przedmiocie zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku. Niewątpliwie konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Mając na uwadze ww. okoliczności, Sąd orzekł o oddalenie skarg działając na zasadzie art. 151 p.p.s.a.