I SA/Kr 656/22

I SA/Kr 656/22 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2022-12-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Jarosław Wiśniewski /przewodniczący/
Piotr Głowacki /sprawozdawca/
Waldemar Michaldo
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I GSK 740/23 - Wyrok NSA z 2024-08-13
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1427
ART. 62,51
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Sygn. akt I SA/Kr 656/22. [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Wiśniwski Sędziowie: sędzia WSA Piotr Głowacki (spr.) sędzia WSA Waldemar Michaldo po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 8.04.2022r., nr 1201-IEE.711.2.38.2022.2.MB, w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania postanowienia; oddala skargę.
Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków-Krowodrza, jako organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanego M. B. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], sygn. akt komorniczych [...]. Organ egzekucyjny prowadził tę egzekucję z uwagi na zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej do świadczenia emerytalnego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Krakowie. W/w tytuł wykonawczy przekazany został przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla [...] w Krakowie do organu egzekucyjnego celem dalszego, łącznego prowadzenia egzekucji.
Postępowanie egzekucyjne zostało zakończone poprzez wyegzekwowanie całości zadłużenia zobowiązanego, a środki pieniężne organ egzekucyjny przekazał na konto wierzyciela tj. Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych S.A. Pismem z 4.11.2021 r. organ egzekucyjny zawiadomił więc komornika sądowego, wierzyciela oraz zobowiązanego o zakończeniu zbiegu egzekucji.
W dniu 22.11.2021 r. zobowiązany zwrócił się do organu egzekucyjnego z wnioskiem o wydanie "postanowienia wraz z uzasadnieniem w sprawie zakończenia zbiegu egzekucji".
W odpowiedzi, organ egzekucyjny pismem z 1.12.202Ir. ponownie skierował do zobowiązanego zawiadomienie w sprawie zakończenia zbiegu egzekucji wraz ze szczegółowym uzasadnieniem oraz informacją, dlaczego nie może wydać w tej sprawie postanowienia.
Pismem z 27.12.2021r. zobowiązany ponownie zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków Krowodrza z wnioskiem o "wydanie postanowienia wraz z uzasadnieniem w sprawie zakończenia egzekucji".
Organ egzekucyjny, postanowieniem nr 1208-SEE.711.14041469.2022.2.JP z 10.01.2022 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania postanowienia.
Nie zgadzając się z wydanym postanowieniem zobowiązany złożył zażalenie, zarzucając, iż postanowienie to zamyka mu drogę dalszego postępowania administracyjnego.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie postanowieniem z 8.04.2022r., nr 1201-IEE.711.2.38.2022.2.MB utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, podając w uzasadnieniu, iż w świetle art. 62f § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 z późn. zm., dalej "upea") organ egzekucyjny prowadzący łącznie egzekucje kończy w formie postanowienia egzekucję sądową z rzeczy albo prawa majątkowego, przejętą od sądowego organu egzekucyjnego, jeżeli jej dalsze prowadzenie jest niemożliwe, niecelowe lub jeżeli jest oczywiste, że nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów tej egzekucji. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że administracyjny organ egzekucyjny wydaje postanowienie o zakończeniu egzekucji sądowej z rzeczy lub prawa majątkowego tylko w takich okolicznościach, kiedy egzekucja nie została zakończona efektywnie, to znaczy, że nie wyegzekwowano roszczenia z rzeczy lub prawa majątkowego, a egzekucja nie może być dalej prowadzona lub jej dalsze prowadzenie jest niecelowe lub nie może zakończyć się efektywnie dla wierzycieli. Wydanie więc postanowienia o zakończeniu egzekucji sądowej nie jest natomiast ani potrzebne ani dopuszczalne w celu stwierdzenia (poinformowania), że egzekucja nie będzie się dalej toczyła, ponieważ została zakończona na skutek wyegzekwowania roszczenia z przedmiotu egzekucji sądowej prowadzonej przez organ egzekucyjny w trybie egzekucji administracyjnej, zgodnie z art. 62d § 1 u.p.e.a. (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 9.01.2019 r., sygn. I SA/Lu 775/18).
Na postanowienie to zobowiązany złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając naruszenie art. 62f § 1 u.p.e.a., gdyż zastosowana przez organy wykładnia prowadzi do tego, iż organ nie jest zobligowany do wydania postanowienia o zakończeniu egzekucji, co pozwalałoby na jego weryfikację.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.z 2021r., poz. 1540 ze zm., dalej, jako "p.p.s.a."), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku zaś nieuwzględnienia skargi, sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala.
Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja nie jest obarczona naruszeniami prawa mogącymi prowadzić do jej wyeliminowania z obiegu prawnego.
Wedle treści przywołanego przez organy, jako podstawa rozstrzygnięcia art. 62f § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny prowadzący łącznie egzekucje kończy, w formie postanowienia, egzekucję sądową z rzeczy albo prawa majątkowego, przejętą od sądowego organu egzekucyjnego, jeżeli jej dalsze prowadzenie jest niemożliwe, niecelowe lub jeżeli jest oczywiste, że nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów tej egzekucji. W postanowieniu organ egzekucyjny uchyla również czynności egzekucyjne podjęte w ramach tej egzekucji. Postanowienie doręcza się wierzycielowi, zobowiązanemu, dłużnikowi zajętej wierzytelności oraz sądowemu organowi egzekucyjnemu, od którego przejęto egzekucję.
Przepis ten znajduje się w Rozdziale 5 Działu I u,p.e.a. zatytułowanym "Zbieg egzekucji." Zatem uregulowana w art. 62f § 1 u.p.e.a. instytucja w braku odmiennych uregulowań musi być odnoszona tylko do sytuacji zaistniałej na skutek zbiegu egzekucji. Zgodnie z art. 62 § 1 u.p.e.a. w przypadku zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej do tej samej rzeczy albo prawa majątkowego egzekucje do tej rzeczy albo prawa majątkowego prowadzi łącznie sądowy organ egzekucyjny albo organ egzekucyjny, który jako pierwszy dokonał zajęcia, a w razie niemożności ustalenia tego pierwszeństwa - organ, który dokonał zajęcia na poczet należności w wyższej kwocie. Jest to więc swoista sytuacja procesowa, która nie dotyczy egzekucji (sądowej lub/i administracyjnej) jako takiej ale specyficznego jej obszaru zaistniałego na skutek zbiegu egzekucji do tej samej rzeczy albo prawa majątkowego.
Prowadzenie egzekucji sądowej może zakończyć się osiągnięciem celu tej egzekucji czyli uzyskaniem określonej sumy pieniężnej, z której możliwe będzie zaspokojenie, przynajmniej częściowe, wierzycieli lub mogą zaistnieć okoliczności, które uniemożliwią prowadzenie egzekucji. W ocenie sądu organy zasadnie odczytały dyspozycje zastosowanego przepisu i prawidłowo oceniły jego skutki prawne. Z treści przepisu wynika, że administracyjny organ egzekucyjny wydaje postanowienie o zakończeniu egzekucji sądowej z rzeczy lub prawa majątkowego tylko w takich okolicznościach, kiedy egzekucja nie została zakończona efektywnie, to jest nie wyegzekwowano roszczenia z rzeczy lub prawa majątkowego, a egzekucja nie może być dalej prowadzona (jej dalsze prowadzenie jest niemożliwe) lub jej dalsze prowadzenie jest niecelowe lub nie może zakończyć się efektywnie dla wierzycieli ("jeżeli jest oczywiste, że nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów tej egzekucji"). O zastosowaniu przepisu tylko w sytuacji, kiedy egzekucja nie zakończyła się efektywnie przesądza także treść art. 62f § 1 zdanie 2 u.p.e.a., według którego w postanowieniu organ egzekucyjny uchyla również czynności egzekucyjne podjęte w ramach tej egzekucji. Wynika z niego, po pierwsze, że rozstrzygnięcie o uchyleniu czynności egzekucyjnych podjętych w ramach egzekucji jest obligatoryjnym elementem postanowienia o zakończeniu egzekucji sądowej wydawanego przez administracyjny organ egzekucyjny. Taki element postanowienia jest zawsze potrzebny, ponieważ uchyleniu podlega co najmniej czynność, która doprowadziła do zbiegu egzekucji. Po drugie, skoro jest to obligatoryjny element postanowienia o zakończeniu egzekucji, to znaczy, że takie postanowienie nie może dotyczyć egzekucji zakończonej efektywnie, ponieważ uchylenie czynności egzekucyjnych podjętych w ramach egzekucji jest w takiej sytuacji bezprzedmiotowe. Zatem zauważyć należy istotną różnicę w uregulowaniu przez ustawodawcę różnych sposobów zakończenia postępowania egzekucyjnego wynikającą z konsekwencji łączących się z ich wystąpieniem. O ile w przypadku braku realizacji egzekwowanego obowiązku koniecznym pozostaje autorytatywne przesądzenie zaistnienia przeszkody uniemożliwiającej dalszą kontynuację postępowania, o tyle w razie pozytywnego zakończenia postępowania egzekucyjnego nie istnieje potrzeba potwierdzenia tego stanu faktycznego jakimkolwiek aktem procesowym. Zobowiązany ma wówczas do dyspozycji takie instrumenty prawne, które w sposób efektywny umożliwią podjęcie obrony przed ewentualnymi dalszymi działaniami polegającymi na dalszym prowadzeniu postępowania egzekucyjnego pomimo realizacji obowiązku. Należą do nich prawo do wniesienia zarzutu, żądania odstąpienia od czynności egzekucyjnych oraz powództwa przeciwegzekucyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2022 r. III FSK 1199/21). Zatem sugerowane w skardze wydanie postanowienia o zakończeniu egzekucji sądowej nie jest ani potrzebne ani dopuszczalne w celu stwierdzenia (poinformowania), że egzekucja nie będzie dalej toczyła się, ponieważ została ukończona na skutek wyegzekwowania roszczenia z przedmiotu egzekucji sądowej prowadzonej przez organ egzekucyjny w trybie egzekucji administracyjnej, zgodnie z art. 62d § 1 u.p.e.a.
Wobec powyższego skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy o p.p.s.a.