Lexedit
Wróć do analizy orzeczenia
Pełny tekst orzeczenia

I SA/Kr 404/23

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I SA/Kr 404/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-07-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grzegorz Klimek /sprawozdawca/
Inga Gołowska /przewodniczący/
Wiesław Kuśnierz
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III FSK 88/24 - Wyrok NSA z 2024-08-29
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 61a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 119 pkt 3, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 479
art. 33
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Inga Gołowska Sędziowie WSA Wiesław Kuśnierz WSA Grzegorz Klimek (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 lipca 2023 r. sprawy ze skargi A.W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 8 lutego 2023 r. nr 1201-IEE.711.1.121.2022.4.ET w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniesionego zarzutu skargę oddala.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie (dalej również jako: Organ, Dyrektor, DIAS) postanowieniem z dnia 8 lutego 2023 r. nr 1201-IEE.711.1.121.2022.4.ET, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 61a ustawy z 14 czerwca 1960r Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.; dalej jako k.p.a.) oraz art. 17, art. 18 oraz art. 33 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm.; dalej jako u.p.e.a.), po rozpoznaniu zażalenia A.W. (dalej również jako: Skarżąca, Strona, Zobowiązana) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków w Nowym Sączu z dnia 20 października 2022 r. nr 1217-SEE.711.391.2020/2022; 1217-SEE.711.1226. 2022.13 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutu na postępowanie egzekucyjne.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
1. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu jako organ egzekucyjny, prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku Zobowiązanej na podstawie własnego tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 29.01.2019 r. obejmującego należności z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów z innych źródeł za 2015 r., na kwotę należności głównej w wysokości 32.528,00zł.
Organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia 11.02.2019 r. zajął wierzytelności z rachunków bankowych. Odpis tytułu wykonawczego wraz z ww. zawiadomieniami został doręczone Zobowiązanej 28 lutego.2019 r., w trybie art. 44 k.p.a.
2. Pismem z dnia 16 lipca 2022 r. Zobowiązana wniosła do organu egzekucyjnego zarzut nieistnienia obowiązku z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. W zarzucie podniosła, że decyzja, na podstawie której prowadzone jest postępowanie egzekucyjne wysłana została na adres: [...], który jest nieaktualny. W Jej ocenie decyzja wysłana na nieaktualny i nieistniejący adres nie może być podstawą prowadzonej przeciwko niej egzekucji administracyjnej, a tytuł wykonawczy wystawiony w sprawie na podstawie nieostatecznej decyzji nie jest zgodny z prawem. W zarzucie zawarła wniosek o "wznowienie postępowania podatkowego", który został wyłączony do odrębnego rozpatrzenia.
3. Organ egzekucyjny, postanowieniem z dnia 27 lipca 2020 r. nr 1217-SEE.711.391.2020, odmówił wszczęcia postępowania, z uwagi na uchybienie 7-dniowego terminu do złożenia zarzutu.
4. Zobowiązana, nie zgadzając się z wydanym postanowieniem, pismem z dnia 10 sierpnia 2020 r. wniosła zażalenie na ww. postanowienie.
5. Po rozpoznaniu zażalenia DIAS – postanowieniem z dnia 23.09.2020 r. nr 1201-IEE.711.1.152.2020.2.ET – uchylił w całości zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ egzekucyjny powinien uzupełnić postępowanie poprzez ustalenie, czy Poczta Polska skierowała przesyłkę zawierającą odpis tytułu wykonawczego na zaktualizowany adres dla adresu [...] tj. z przypisaną ulicą i nr domu.
6. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ egzekucyjny – postanowieniem z dnia 21 stycznia 2021 r. nr 1217-SEE.711.391.2020.1 – odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonego zarzutu, z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia.
7. Skarżąca pismem z 16 lutego 2021 r. wniosła zażalenie na ww. postanowienie.
8. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie – postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2021r. nr 1201-IEE.711.1.30.2021.2.LJM – utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego.
9. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Skarżąca wniosła skargę do sadu administracyjnego.
10. Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Krakowie wyrokiem z dnia 15 października 2021 r., I SA/Kr 823/21, uchylił ww. postanowienie DIAS z dnia 2 kwietnia 2021 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że Organ w sposób nieprawidłowy i przedwczesny zastosował w przedmiotowej sprawie jako podstawę swych rozstrzygnięć przepis art. 61a § 1 k.p.a. Sąd podniósł, że istotne dla rozstrzygnięcia materiały i dowody nie znalazły odzwierciedlenia w aktach zgromadzonych przed wydaniem kontrolowanego rozstrzygnięcia tj. podstawowy dla rozstrzygnięcia sporu dowód, czyli oryginał zwróconej przesyłki listowej wraz potwierdzeniem odbioru nie był w posiadaniu organu zażaleniowego. W dalszej części WSA w Krakowie zaznaczył, że DIAS powinien uzupełnić materiały i dowody o powyższą korespondencję (oryginały). W tym ponownie ocenić prawidłowość doręczenia tytułu wykonawczego, ustalić czy ww. przesyłka listowa zawierała tenże tytuł wykonawczy oraz przesłuchać pracownika poczty doręczającego tą przesyłkę w charakterze świadka.
Sąd przesądził również, że to na Skarżącej ciążył obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym na podstawie ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników
11. Mając na uwadze powyższy wyrok, DIAS postanowieniem z dnia 10 maja 2022 r. uchylił do ponownego rozpatrzenia ww. postanowienie organu I instancji z dnia 21 stycznia 2021 r.
W uzasadnieniu stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji winien zbadać czy przesyłka [...] zawierała ww. tytuł wykonawczy oraz przesłuchać pracownika poczty doręczającego tą przesyłkę w charakterze świadka na okoliczność ustalenia dokładnego miejsca doręczenia i miejsca pozostawienia awiza w dniu 14.02.2019 r. i 22.02.2019 r. Zaznaczył, że organ odwoławczy nie może zastępować organu pierwszej instancji w prowadzeniu postępowania zmierzającego do wyjaśnienia ww. kwestii, dla rozstrzygnięcia, ponieważ prowadziłoby to do naruszenia prawa strony do dokonania ich oceny i rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie przez organy dwóch instancji.
12. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy NUS postanowieniem z dnia 20 października 2022 r. nr 1217-SEE.711.391.2020/2022; 1217-SEE.711.1226.2022.13 ponownie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniesionego zarzutu, z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia.
13. Pismem z dnia 28 listopada 2022 r. Skarżąca wniosła zażalenie, z uchybieniem terminu do jego wniesienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
1. art. 7, art. 7a, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez ustalenie stanu faktycznego sprawy w sposób dowolny, sprzeczny z zasadami prawidłowej oceny dowodów, a nadto bez rozstrzygnięcia wątpliwości na korzyść strony, pobieżnym załatwieniem sprawy z rażącym naruszeniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela z pominięciem wytycznych nałożonych przez organy wyższych instancji,
2. zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, wyrażonej w art. 10 § 1 k.p.a. przez odmowę dopuszczenia do wzięcia udziału pełnomocnikowi substytucyjnemu w czynności przesłuchania świadka,
3. art. 42 k.p.a. 43 k.p.a. i 44 k.p.a. poprzez niezasadne zastosowanie i przyjęcie, że przesyłka zawierająca odpis tytułu wykonawczego oraz zawiadomienia o zajęciu rachunków bankowych została skutecznie doręczona Zobowiązanej 28 lutego 2019 r. w trybie art. 44 k.p.a., podczas gdy w aktach sprawy znajduje się zwrócona przesyłka wysłana w dniu 13 lutego 2019r. na adres: "A.W., [...]’', tj. na adres pod którym Skarżąca w tym okresie nie zamieszkiwała, nie było to jej miejsce pracy (pomieszczenie, w którym skarżąca wykonywała czynności zawodowe); na adres, który wobec nadania nazwy ulic w miejscowości N. przestał formalnie istnieć, na adres pod którym znajduje się apteka i restauracja, a skarżąca nie jest w nim znana; a zawiadomienie o pozostawieniu kierowanej do skarżącej przesyłki w Urzędzie Pocztowym w N. zostało pozostawione na drzwiach bliżej niezidentyfikowanego biura, (a nie mieszkania) rzekomo należącego do skarżącej,
4. art. 61a § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące odmową wszczęcia postępowania w zakresie rozpatrzenia zarzutu nieistnienia obowiązku z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia, pomimo, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zarówno decyzja, jak również inne dokumenty i orzeczenia wydane w związku z postępowaniem, skierowane zostały na nieprawidłowy adres zobowiązanej,
5. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niezrozumiały dla Skarżącej i podważający jej zaufanie do organów podatkowych, poprzez wydanie postanowienia bez uprzedniego zastosowania się do wytycznych DIAS w Krakowie oraz WSA w Krakowie, co skutkowało brakiem wskazania zaktualizowanego adresu, na który powinny być kierowane przesyłki do Skarżącej.
14.1. Dyrektor postanowieniem z dnia 1 lutego 2023 r. przywrócił Skarżącej termin do wniesienia zażalenia.
14.2. Postanowieniem z dnia 8 lutego 2023 r. nr 1201-IEE.711.1.121.2022.4.ET Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
Na wstępie Organ streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz powołał przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy nowelizującej u.p.e.a., do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie u.p.e.a w brzmieniu obowiązującym przed 30.07.2020r. i niezakończonych przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułu wykonawczego wszczęto 05.02.2019 r. tj. w dniu nadania tytułowi wykonawczemu klauzuli o skierowaniu go do egzekucji. W omawianej sprawie zastosowanie mają zatem przepisy u.p.e.a. obowiązujące przed dniem 30 lipca 2020 r.
DIAS wskazał, że organ egzekucyjny przed przystąpieniem do ponownego rozpatrzenia zarzutów, zastosował się do wytycznych Sądu zawartych w wyroku WSA w Krakowie z dnia 15 października 2021 r., I SA/Kr 823/21 oraz postanowieniu DIAS z 10 maja 2022 r. nr 1201-IEE.711.1.35.2022.2.LJM. Ponownie ocenił prawidłowość doręczenia tytułu wykonawczego, ustalił czy ww. przesyłka listowa zawierała tytuł wykonawczy oraz przesłuchał pracownika poczty doręczającego tą przesyłkę w charakterze świadka. Organ egzekucyjny mając na celu ustalenie zawartości przesyłki nr [...], w dniu 27 września 2022 r., w obecności pełnomocnika Skarżącej, przeprowadził dowód z oględzin przedmiotowej przesyłki. Z czynności tej sporządził protokół z którego wynika, że przesyłka była zamknięta. Po otwarciu koperty w przesyłce znajdowało się zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 11.02.2019 r. skierowane do Banku X. - 2 karty; zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 11.02.2019 r. skierowane do Banku Y. - 2 karty; zawiadomienie o zajęciu wierzytelności rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 11.02.2019 r. skierowane do Banku Z. - 2 karty oraz odpis tytułu wykonawczego z 29.01.2019 r. znak [...] wystawiony na Skarżącą, przez NUS - 1 karta.
Ponadto organ egzekucyjny ustalił też tożsamość listonosza Poczty Polskiej doręczającego ww. przesyłkę, który oświadczył, że wiedział, że pod nieaktualnym adresem [...] znajdowały się budynki G., które Skarżąca wynajmowała od G. na biuro przed 2019r., gdyż już wcześniej otrzymywał do doręczenia przesyłki adresowane na Zobowiązaną. Doręczając jeszcze przed 2019r. przesyłkę (nie pamięta dokładnie roku) uzyskał informację od pracownika G., że Skarżąca wynajmuje od nich lokal na biuro. Pracownik G. wskazał wtedy konkretny pokój, jaki wynajmowała. Z uwagi na okoliczność, że drzwi do tego pokoju były zamknięte, a pracownicy G. nie chcieli odbierać korespondencji kierowanej do Skarżącej, wszelkie awiza pozostawiał w drzwiach tego biura. Pracownik Poczty Polskiej wiedział, że adres [...] już nie istnieje, a dotychczasowe adresy w N. zastąpiono nazwami ulic oraz że budynki G. znajdują się pod adresem N., ul. [...]. Dodał, że nie pamięta jaki numer budynku miał przypisany dokładnie ten, w którym skarżąca wynajmowała lokal. Wie, że była to ul. [...] w N. Pracownik Poczty Polskiej dodał, że doręczając przesyłkę adresowaną na nieaktualny już wtedy adres N. [...] , pozostawił awiza z 14 lutego 2019r. i 22 lutego 2019r. w drzwiach pokoju (biura), które wcześniej wskazał jej pracownik G. w N. Awiza pozostawiane były na drzwiach pomieszczenia mieszczącego pod adresem wskazanym przez zobowiązaną jako adres prowadzenia działalności gospodarczej tj. N. [...] (stary adres), który odpowiada adresowi ul. [...]; [...] N. (nowy adres po przypisaniu ulic do miejscowości). Organ egzekucyjny doręczył zatem zobowiązanej ww. tytuł wykonawczy w dniu 28 lutego 2019r. w trybie art. 44 k.p.a. (doręczenie zastępcze), pod adres wskazany przez Skrzącą w dokumentach zgłoszeniowych.
Ponadto z akt rejestracyjnych Urzędu Skarbowego w Nowym Sączu wynika, że adresem prowadzenia działalności gospodarczej zgłoszonym przez Zobowiązaną jest adres N. [...], [...] N. Adres ten został podany przez Zobowiązaną również jako adres do korespondencji. Adres ten jest ważny od 12 stycznia 2015 r. i nigdy nie został przez Zobowiązaną zmieniony. Posługiwanie przez organ egzekucyjny się podanym przez Zobowiązaną adresem było nie tylko w pełni uzasadnione, ale również należało do ustawowych obowiązków organu egzekucyjnego, wynikających z art. 14a u.z.e.i.p.p.
Dalej Dyrektor, powołując się na treść art. 33 u.p.e.a., wyjaśnił, że zarzuty wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Wynika to z treści art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., który stanowi, że tytuł wykonawczy zawiera m. in. pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uchybienie terminu – nawet jednodniowe – do złożenia zarzutów czyni więc czynność zobowiązanego prawnie nieskuteczną.
Jak wynika z akt sprawy, odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniami o zajęciu rachunków bankowych został doręczony Zobowiązanej 28 lutego 2019r. w trybie art. 44 k.p.a. Termin na złożenie zarzutów upływał zatem 7 marca 2019 r. Natomiast zarzuty na postępowanie egzekucyjne złożone zostały 16 lipca 2020 r., a więc znacznie po upływie terminu tj. ponad rok.
W tej sytuacji – zdaniem Dyrektora – organ egzekucyjny prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów egzekucyjnych.
Końcowo, Dyrektor odniósł się do zarzutów zażalenia, uznając je za bezzasadne.
15.1. W skardze z dnia 28 marca 2023 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a polegające na niezastosowaniu § 1 ust. 1 w zw. z § 5 Uchwały nr [...] Rady Gminy N. z dnia 30.08.2016 r. w sprawie nadania nazw ulic w miejscowości N., w obrębie geodezyjnym N. (dziennik Urzędowy Województwa Małopolskiego, Kraków dnia [...] r. poz. [...], dalej jako "Uchwała"), z których to przepisów wynika, że od 1 października 2016 r. w miejscowości N., w obrębie geodezyjnym N. ulicom dotąd bezimiennym nadane zostały nazwy ulic, co wiązało się z koniecznością zaktualizowania danych adresowych mieszkańców N. poprzez ustalenie prawidłowej nazwy ulicy i przyporządkowanego do tej ulicy numeru nieruchomości, zamiast poprzestania na wpisaniu jako adres miejscowości N. i numeru domu, co w realiach niniejszej sprawy skutkowało nieprawidłowym uznaniem, że wysłana 13 lutego 2019r. i podwójnie awizowana - przesyłka skierowana na adres "N. [...]" została skutecznie doręczona na zaktualizowany adres: "ul. [...] w N.",
2. naruszenie przepisów, w stospniu który mógł mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) naruszenie art.7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a k.p.a. stosowanych na mocy art. 18 u.p.e.a. polegające na błędnej ocenie prawidłowości doręczenia skarżącej odpisu tytułu wykonawczego i przyjęcie, że osoba pracująca wówczas w charakterze doręczyciela poczty polskiej pamiętała w sposób nie budzący wątpliwości, że pozostawiła zawiadomienie o przesyłce w drzwiach biura podczas gdy zeznania świadka w tym zakresie są sprzeczne, co spowodowało ustalenie stanu faktycznego sprawy w sposób dowolny, a nadto skutkowało dokonaniem ustaleń sprzecznych z zasadami logiki i doświadczenia życiowego z rażącym naruszeniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, w tym również poprzez stwierdzenie, że zostały spełnione przesłanki z art. 44 k.p.a. w sytuacji, gdy doszło do całkowitej zmiany adresu podatniczki i w tej sytuacji wobec niezastania adresata doręczyciel winien zwrócić przesyłkę do nadawcy z adnotacją o nieprawidłowości adresu,
b) art. 42, 43 i 44 k.p.a. stosowanych na mocy art. 18 u.p.e.a. poprzez niezasadne zastosowanie i przyjęcie, że przesyłka zawierająca odpis tytułu wykonawczego oraz zawiadomienia o zajęciu rachunków bankowych została skutecznie doręczona Zobowiązanej w dniu 28 lutego 2019 r. w trybie art. 44 k.p.a., podczas gdy w aktach sprawy znajduje się zwrócona przesyłka wysłana w dniu 13 lutego 2019 r. na adres: "A.W., N. [...]; [...] N.", tj. na adres pod którym Skarżąca w tym okresie nie zamieszkiwała, nie było to jej miejsce pracy i nie prowadziła tam działalności (pomieszczenie, w którym Skarżąca wykonywała czynności zawodowe); na adres, który wobec nadania nazwy ulic w miejscowości N. przestał formalnie istnieć, na adres pod którym znajduje się apteka i restauracja, a Skarżąca nie jest w nim znana; a zawiadomienie o pozostawieniu kierowanej do Skarżącej przesyłki w Urzędzie Pocztowym w N. zostało pozostawione na drzwiach bliżej niezidentyfikowanego biura, (a nie mieszkania), które po upływie kilku lat zostało dopiero "precyzyjnie" określone przez przesłuchaną w charakterze świadka pracownicę Poczty Polskiej,
c) dowolną i błędną ocenę zeznań świadka M.M., która z jednej strony nie pamiętała daty doręczenia, ale wskazywała, że pracownik G. wskazał jej biuro wynajmowane przez Skarżącą i jednocześnie w tych samych zeznaniach podawała, że znała osobiście Skarżącą i wiedziała, gdzie znajduje się biuro podatniczki, co wskazuje na wewnętrzną sprzeczność tych zeznań, złożonych zgodnie z oczekiwaniami organu prowadzącego, zwłaszcza, że udziału w tej czynności odmówiono umocowanemu substytucyjnie pełnomocnikowi podatniczki, a nadto nieustalenie, czy pod tym adresem w dacie doręczenia istniało w ogóle "biuro" Skarżącej, czy wynajmowała ona jakiekolwiek pomieszczenia w tym czasie w budynku, który wskazała pracownica Poczty Polskiej przesłuchana w charakterze świadka,
d) art. 61a § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące odmową wszczęcia postępowania w zakresie rozpatrzenia zarzutu nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia, pomimo, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zarówno decyzja, jak również inne dokumenty i orzeczenia wydane w związku z postępowaniem dotyczącym tej decyzji (takie jak w/w tytuł wykonawczy, zawiadomienia z 11 lutego 2019 r.) wysyłane były za pomocą przesyłek skierowanych na nieprawidłowy adres Skarżącej tj. na adres, pod którym Skarżąca w tym okresie nie zamieszkiwała, nie było to jej miejsce pracy (pomieszczenie, w którym skarżąca wykonywała czynności zawodowe); na adres, który wobec nadania nazwy ulic w miejscowości N. przestał formalnie istnieć, na adres, pod którym znajduje się apteka i restauracja, a Skarżąca nie jest w nim znana; a awizo pozostawiono w bliżej niezidentyfikowanym biurze, (a nie mieszkaniu), rzekomo należącym do skarżącej- i w związku z tym należało uznać, że do tej pory nie doszło do wymagalnego doręczenia skarżącej ww. orzeczeń, przez co termin określony w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. nie rozpoczął jeszcze biegu,
e) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niezrozumiały dla Zobowiązanej i podważający jej zaufanie do organów podatkowych, utrzymanie w mocy postanowienia, które zostało wydane bez uprzedniego zastosowania się do wytycznych DIAS w Krakowie oraz WSA w Krakowie i przy równoczesnym zignorowaniu ustalonego przez Organ I Instancji faktu, że po podjęciu Uchwały "nr [...]" przez Radę Gminy N. "poprzednie adresy przestały być aktualne. Od tego momentu przesyłka kierowana na adres mieszkańca N. powinna była uwzględniać nazwę ulicy i prawidłowy numer" (por. postanowienie NUS z dnia 21,01.2021r. nr 1217-SEE-711.391.202.1) co skutkowało brakiem wskazania zaktualizowanego adresu, na który powinny być kierowane przesyłki do Skarżącej, a pomimo to przyjęcie, że doszło do doręczenia przesyłki na nowy,
f) naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, wyrażonej w art. 10 § 1 k.p.a. przez odmowę dopuszczenia do wzięcia udziału w czynności przesłuchania świadka M.M. w dniu 10 sierpnia 2022r. pełnomocnikowi substytucyjnemu radcy prawnemu A.M. na podstawie udzielonego pełnomocnictwa substytucyjnego, podczas gdy pełnomocnictwo substytucyjne zostało udzielone w sposób prawidłowy, a pełnomocnik strony – adw. M.L. – był umocowany do udzielenia pełnomocnictwa substytucyjnego.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca przedstawiła uzasadnienie merytoryczne ww. zarzutów i wniosła o uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji i wydanie postanowienia w sprawie zgłoszonego zarzutu i umorzenie postępowania egzekucyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
15.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
16.1. W pierwszej kolejności zaznaczenia wymaga, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm.; dalej p.p.s.a.), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z brzmieniem art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Jak zaś zgodnie podnosi się w orzecznictwie (wyroki NSA: z dnia 16 lutego 2021 r., III FSK 2430/21; z dnia 8 grudnia 2020r., I FSK 1110/20, I FSK 1121/20, I FSK 1122/20, z dnia 11 czerwca 2019r., II OSK 1867/17; wszystkie przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. (w przeciwieństwie do przypadków określonych wart. 119 pkt 2 p.p.s.a.) jest niezależne od woli stron.
W ocenie Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla jej wyjaśnienia, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Wyjaśnić należy przy tym, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji Skarżącego, bowiem podnoszone przez niego argumenty, podobnie jak i argumenty Organu, były wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę wraz z odpowiedzią Organu na skargę.
16.2. Odnosząc się zaś do kwestii kognicji Sądu, należy wpierw przywołać art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492), stosownie do którego sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Normatywnym potwierdzeniem sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej jest również art. 3 § 1 p.p.s.a. stanowiący ponadto, że sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie.
Zaznaczenia wymaga, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.).
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę, uchyla decyzję administracyjną, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w przypadku wystąpienia przesłanek nieważności postępowania administracyjnego określonych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Natomiast zgodnie z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
16.3. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia zgodnie z zakreślonymi powyżej regułami, Sąd stwierdził, że skarga jest niezasadna.
16.4. Na wstępie zaznaczyć należy, że z dniem 30 lipca 2020 r. nastąpiła znacząca nowelizacja ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wprowadzona ustawą z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 2070). Na podstawie art. 13 ust. 1 ww. ustawy nowelizacyjnej, do postępowań egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej stosuje się przepisy dotychczasowe. Przedmiotowa nowelizacja – jak już wspomniano – zasadniczo weszła w życie z dniem 30 lipca 2020 r.
Postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte 05.02.2019 r. tj. w dniu nadania tytułowi wykonawczemu klauzuli o skierowaniu go do egzekucji. Zatem w niniejszej sprawie zastosowanie mają zatem przepisy ustawy egzekucyjnej w brzmieniu sprzed ww. nowelizacji.
16.5. W dalszej kolejności przypomnieć należy, iż sprawa była już przedmiotem kontroli tut. Sądu, który to wyrokiem z dnia 15 października 2021 r., I SA/Kr 823/21, uchylił poprzednio wydane postanowienie Dyrektora z dnia 2 kwietnia 2021 r.
Kontrola zaskarżonego postanowienia wymaga zatem zbadania, czy organ wykonał zalecenia zawarte w powołanym wyroku. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ponadto art. 170 p.p.s.a. stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Strona postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym (skarżący lub organ administracji) niezadowolona z wyroku ma prawo wnieść skargę kasacyjną. Jeśli jednak tego nie uczyni musi liczyć się z konsekwencjami prawnymi wynikającymi z brzmienia zacytowanego wyżej art. 153 p.p.s.a.
Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że ani organ administracji ani sąd administracyjny nie mogą w tej samej sprawie formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy, zaistniałych po wydaniu wyroku oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego przedmiotowa ocenę. Rozwiązanie to stanowi gwarancję przestrzegania przez organy administracji publicznej obowiązku związania orzeczeniem sądu.
16.6. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, w tym wykonania przez Organ oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w poprzednio wydanym w niniejszej sprawie orzeczeniu sądu, należy zauważyć, że Sąd co prawda uchylił poprzednio wydane postanowienie Dyrektora, ale również odniósł się do niektórych zarzutów sformułowanych w poprzednio złożonej skardze, a tym samym rozstrzygnął pewne kwestie.
W szczególności Sąd przesądził w poprzednio wydanym wyroku, że z akt rejestracyjnych będących w posiadaniu organu podatkowego wynika, że adresem prowadzenia działalności gospodarczej przez Skarżącą jest adres N. [...], [...] N., ważny od 12 stycznia 2015 r. Ponadto zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, podmioty podlegające obowiązkowi ewidencyjnemu mają obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym przez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego do naczelnika urzędu skarbowego, nie później niż w terminie 7 dni od dnia, w którym nastąpiła zmiana danych.
W ocenie Sądu posługiwanie się przez organ egzekucyjny adresem wynikającym z rejestru podatników w korespondencji ze Skarżącą, było nie tylko w pełni uzasadnione, ale organ miał obowiązek posługiwania się danymi z tego rejestru, gdyż art. 14a u.z.e.i.p.p. nakazuje wykorzystywać dane z tego rejestru do realizacji celów i zadań ustawowych organów podatkowych. Skoro zaś podatnik nie zaktualizował danych dotyczących kierowania do niego korespondencji, uwzględnianych w CRP-KEP, to wysłanie pism na adres wynikający z tego zgłoszenia, nawet jeśli podatnik faktycznie zamieszkiwał lub prowadził działalność w innym miejscu, nie narusza ustawowej procedury wysyłania pism (podkreślenie Sądu).
Stosownie do treści art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W orzecznictwie zapadłym na gruncie k.p.a. utrwalony zaś jest, że siedziba prowadzonego przez osobę fizyczną przedsiębiorstwa jest również miejscem pracy tej osoby.
Doręczenie przesyłki nr [...] na adres prowadzonej działalności gospodarczej Skarżącej wskazany w CRP-KEP, było doręczeniem w miejscu pracy, zatem odpowiadało warunkom z art. 42 § 1 K.p.a. W konsekwencji w tym zakresie zarzuty i argumentację skargi Sąd uznał za nieuzasadnione.
Sąd w niniejszym jest postępowaniu – jak już wspomniano – związany jest oceną prawną wyrażoną w poprzednio wydanym orzeczeniu.
Zatem zarzuty i argumentację w tym zakresie ponownie sformułowane w skardze z dnia 28 marca 2023 r. należy uznać za nieuzasadnione.
16.7. Przechodząc zatem do kontroli wykonania przez organy oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w poprzednio wydanym w niniejszej sprawie orzeczeniu sądu, należy w pierwszej kolejności stwierdzić, że organ egzekucyjny mając na celu ustalenie zawartości przesyłki nr [...], w dniu 27.09.2022 r., w obecności pełnomocnika zobowiązanej, przeprowadził dowód z oględzin ww przesyłki. Z czynności tej sporządził protokół. Z protokołu wynika, że ww. przesyłka była zamknięta. Po otwarciu koperty w przesyłce znajdowały się następujące dokumenty:
- zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 11.02.2019 r. znak [...] skierowane do Banku X. - 2 karty;
- zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 11.02.2019 r. znak [...] skierowane do Banku Y. - 2 karty;
- zawiadomienie o zajęciu wierzytelności rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 11.02.2019 r. znak [...] do Banku Z. - 2 karty;
- odpis tytułu wykonawczego z 29.01.2019 r. znak [...] wystawiony na A.W., przez NUS - 1 karta.
W konsekwencji stwierdzić należy, że ww. przesyłka polecona, adresowana na A.W., [...] N. [...], zawiera odpis tytułu wykonawczego z dnia 29.01.2019 r. znak [...].
16.8. Organ egzekucyjny ustalił też tożsamość pracownika Poczty Polskiej S.A. doręczającego ww. przesyłkę zawierająca m.in. tytuł wykonawczy, którą była M.M. zatrudniona jako listonosz. W dniu 10.08.2022 r. przesłuchano ją w charakterze świadka, sporządzając z tej czynności protokół.
Z wyjaśnień świadka wynika, że wiedział, że pod nieaktualnym adresem N. [...] znajdowały się budynki G. Wiedziała również, że pani A.W. wynajmowała od G. biuro. Informacje takie świadek uzyskał przed 2019 r., gdyż już wcześniej otrzymywał do doręczenia przesyłki adresowane na zobowiązaną. Świadek, doręczając jeszcze przed 2019 r. przesyłkę (nie pamięta dokładnie roku) uzyskał informację od pracownika G., że pani A.W. wynajmuje od nich lokal na biuro. Pracownik G. wskazał wtedy świadkowi konkretny pokój, jaki wynajmowała. Z uwagi na okoliczność, że drzwi do tego pokoju były zamknięte, a pracownicy G. nie chcieli odbierać korespondencji kierowanej do pani A.W., wszelkie awiza pozostawiał w drzwiach tego biura.
Świadek stwierdził, że przed doręczeniem przesyłki poleconej nr [...] znał już miejsce prowadzenia przez panią A.W. działalności gospodarczej, a dokładniej jakie pomieszczenie wynajmowała od G.. Świadek zeznał, że wiedział, że adres N. [...] już nie istnieje, a dotychczasowe adresy w N. zastąpiono nazwami ulic, oraz że budynki G. znajdują się pod adresem N., ul. [...]. Dodał, że nie pamięta jaki numer budynku miał przypisany dokładnie ten, w którym pani A.W. wynajmowała lokal. Wie, że była to ul. [...] w N.. Świadek zeznał, że znając wcześniej adresata panią A.W., udał się od razu pod znane mu wcześniej miejsce, gdzie wynajmowała ona lokal w N. przy ul. [...], w celu doręczenia jej przesyłki nr [...]. Świadek dodał, że doręczając ww. przesyłkę adresowaną na nieaktualny już wtedy adres N. [...], pozostawił awiza z 14.02.2019 r. i 22.02.2019 r. w drzwiach pokoju (biura), które wcześniej wskazał jej pracownik G. w N.. Doręczająca z uwagi na niemożność doręczenia przesyłki pozostawiła pismo w Placówce Pocztowej w N. na okres 14 dni. Informację o tej czynności naniosła na potwierdzeniu odbioru oraz na przedniej stronie koperty. Wyjaśniła też, że informacje o powtórnym awizie zawarte w pozycji 3 oraz 4 tj. zwrotu niepodjętej przesyłki zostały wypełnione przez pracownika Placówki Pocztowej w N.. Informacja zawarta w pozycji 3 wypełniana jest w oparciu o powtórne awizo, które listonosz dostaje do doręczenia. Przy powtórnym awizie listonosz nie dostaje przesyłki do doręczenia, dostaje jedynie powtórne awizo, które ma doręczyć adresatowi. Świadek wskazał, że w dniu 22.02.2019r. dostał powtórne awizo, informujące panią A.W. o przesyłce nr [...] , które doręczył na znany adres prowadzenia działalności gospodarczej (miejsce wynajmowania lokalu). Informacje o powtórnym awizie 22.02.2019r. i zwrocie niepodjętej w terminie przesyłki 01.03.2019r. nanosił na przedniej stronie koperty pracownik Placówki Pocztowej w N..
16.9. Zatem stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zmiana adresu polegała wyłącznie na samej zmianie nazwy miejsca (oznaczenia miejsca w ewidencji miejscowości, ulic i adresów), a czynność doręczenia została podjęta przez doręczyciela w miejscu, które odpowiada adresowi przed zmianą nazwy miejsca.
Pomimo podania na przesyłce adresu wynikającego z oznaczenia przed zmianą należy uznać, że czynność doręczenia została podjęta z uwzględnieniem zmiany adresu z urzędu. Adres: [...] N. [...] (poprzednio obowiązujący) jest odpowiednikiem adresu: ul. [...] , [...] N. (po zmianie) i jednocześnie adresem, pod którym doręczyciel dokonywał czynności doręczenia przesyłki nr [...] .
Jak już wspomniano, obowiązkiem Strony była aktualizacja adresu (na aktualny adres w N. lub jakikolwiek inny adres właściwy) przez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego. Zatem – w ślad za poprzednio wydanym wyrokiem i po dokonaniu ww. dodatkowych ustaleń, które nakazał poczynić Sąd – stwierdzić należy, że doręczenie ww. przesyłki należy uznać za skutecznie dokonane.
Natomiast fakt, czy ww. biuro w dniu doręczenia faktycznie istniało, czy nie istniało, jest w tym zakresie nieistotne, skoro to na Skarżącej – co przesądził już Sąd w poprzednio wydanym wyroku – ciążył ustawowy obowiązek dokonania zgłoszenia aktualizacyjnego. Skoro Skarżąca nie zaktualizowała danych dotyczących kierowania do niej korespondencji, uwzględnianych w CRP-KEP, to wysłanie pism na adres wynikający z tego zgłoszenia, nawet jeśli Strona faktycznie zamieszkiwała lub prowadziła działalność w innym miejscu w innym miejscu, nie narusza ustawowej procedury wysyłania pism (podkreślenie Sądu).
Jeżeli zmiana adresu polega wyłącznie na samej zmianie nazwy miejsca (oznaczenia miejsca w ewidencji miejscowości, ulic i adresów), a czynność doręczenia została podjęta przez doręczyciela w miejscu, które odpowiada adresowi przed zmianą nazwy miejsca, to pomimo podania na przesyłce adresu wynikającego z oznaczenia przed zmianą, należy uznać, że czynność doręczenia została podjęta z uwzględnieniem zmiany adresu z urzędu.
W omawianej sprawie z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia, ponieważ czynność doręczenia była podjęta w miejscu, które odpowiada adresowi przed zmianą nazwy miejsca. Urząd Gminy N. w piśmie z dnia 09.06.2022 r. nr PR. 1431.26.2022 (tom I k. 197) poinformował, że poprzedni adres N. [...]; [...] N. to obecnie ul. [...] , [...] N..
Także Poczta Polska S.A. w piśmie z dnia 22.10.2020r. (tom I k. 66) wyjaśniła, że listonoszka obsługująca punkt doręczeń N. [...] (stary numer) doręczała przesyłki na nowy zaktualizowany adres, ponieważ znała adresatów. W przypadku ww. przesyłki awizo pozostawiła na drzwiach biura, ponieważ było nieczynne. Potwierdziły to także przesłuchania doręczającej jako świadka. Doręczająca zeznała, że adres N. [...]; [...] N. znała wcześniej, ponieważ doręczała tam pisma kierowane do pani A.W. i mieściły budynki G. . Wiedziała też, że adres N. [...]; [...] N. przestał być aktualny, ponieważ przypisano mu adres ul. [...] . Z wyjaśnień doręczającej wynika, że w celu doręczenia ww. przesyłki udała się właśnie na ulicę [...] w N. (do budynku G.) i pozostawiła awizo na drzwiach biura, ponieważ było zamknięte. Podniesione zarzuty w tej kwestii są zatem bezzasadne.
Natomiast kwestia doręczenia decyzji będącej podstawą egzekwowanego obowiązku wykraczają poza granice rozpatrywanej sprawy, co również przesądził już Sąd w poprzednio wydanym wyroku w niniejszej sprawie.
16.10. Sąd wbrew zarzutom skargi, nie dopatruje i żadnych sprzeczności w zeznaniach świadka. Fakt, że w chwili doręczania spornej przesyłki (w 2019 r.) świadek znał A.W. (nie sprecyzowano stopnia tej znajomości), nie wyklucza, ze jeszcze wcześniej (przed 2019 r.) uzyskał informację od pracownika G., że pani A.W. wynajmuje od nich lokal na biuro.
Sąd nie dopatruje się również uchybienia w niedopuszczeniu do przesłuchania pełnomocnika substytucyjnego Strony, co szczegółowo wyjaśniono w treści postanowienia organu egzekucyjnego z dnia 5 września 2022 r. (karty 163-165).
Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 33 § 3 k.p.a. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Tymczasem w niniejszej sprawie pełnomocniczka substytucyjna dysponowała jedynie skanem (kopią) pełnomocnictwa. Podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP opatrzono jedynie pismo ogólne informujące o ustanowieniu pełnomocnika substytucyjnego, ale już nie odpis pełnomocnictwa, stanowiący odrębny dokument. Tymczasem odpis pełnomocnictwa wymagał oddzielnego podpisania kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
Powyższe stanowisko jest zgodne z uchwałą 7 sędziów NSA z dna 6 grudnia 2021 r., I FPS 2/21.
Dodatkowo – jak słusznie zauważył organ – procedura administracyjna uregulowana w k.p.a. (w przeciwieństwie do art. 97 k.p.c.) nie zna instytucji tymczasowego dopuszczenia do czynności pełnomocnika niemogącego przedstawić pełnomocnictwa.
Ponadto, jak wynika również z brzmienia art. 33 § 3 k.p.a., profesjonalny pełnomocnik może uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa. Skoro ustanowiona pełnomocniczka substytucyjna (radca prawny) nie uwierzytelniła posiadanej kopii (skanu) pełnomocnictwa, organ nie miał prawa dopuścić jej do czynności, ponieważ jej pełnomocnictwo nie spełniało wymogów ustawowych.
16.11. Niezasadne są również zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych. Organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a.). Zgodnie z zaleceniami WSA w Krakowie zawartymi w poprzednio wydanym wyroku, organ I instancji uzupełnił postępowanie o brakujące dowody. Natomiast wydając zaskarżone rozstrzygnięcia, organy oparły się na całokształcie materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) oraz wzięły pod uwagę znaczenie poszczególnych dowodów dla okoliczności sprawy, co było warunkiem poprawności dokonanej oceny w świetle art. 80 k.p.a. Wbrew zarzutom skargi, organy prawidłowo i niewątpliwie ustaliły stan faktyczny, nie było zatem podstaw do stosowania art. 81a k.p.a.
Nie naruszono również art. 8 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Realizacja zasady ogólnej, zawartej w komentowanym przepisie, jest możliwa w wyniku kierowania się przez organ zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Należy wyjaśnić, że zasada proporcjonalności nakazuje podejmowanie przez administrację działań proporcjonalnych do zamierzonego celu, to znaczy, że nie powinny być nakładane na stronę obowiązki niewspółmierne do celu, który miałby być osiągnięty dzięki ich nałożeniu. Natomiast zasada bezstronności i zasada równości (równego traktowania) nakazują traktowanie przez władze publiczne w taki sam sposób podmiotów znajdujących się w takiej samej sytuacji.
Zdaniem Sądu nie doszło do naruszenia zasady zaufania, w szczególności w wydanych postanowieniach organy wyjaśniły jakimi przepisami prawa oraz przesłankami się kierował przy podejmowaniu rozstrzygnięć.
Natomiast sam fakt, że wydane rozstrzygnięcia nie są zgodne z oczekiwaniami Skarżącej nie przesadza jeszcze o naruszeniu ww. zasad.
Nie stwierdzono również naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Z akt sprawy nie wynika, aby Skarżącej uniemożliwiono czynny udział w postępowaniu w całym jego toku, wręcz przeciwnie z akt sprawy wynika, że czynność oględzin spornej przesyłki dokonano w obecności pełnomocnika Skarżącej (kwestię niedopuszczenia do przesłuchania pełnomocnika substytucyjnego umówiono w punkcie 16.10 niniejszego uzasadnienia).
Natomiast "ostateczne" zawiadomienie w trybie art. 10 § 1 k.p.a., o którym mowa w końcowej części tego przepisu, dotyczy tylko postępowań kończących się decyzją, co jasno wynika z treści przepisu ("a przed wydaniem decyzji umożliwić...").
Niniejsze postępowanie (jak wszystkie postępowania egzekucyjne) kończyło się postanowieniem, zatem ta część ww. przepisu nie znajduje tu zastosowania.
Ponadto w orzecznictwie (np. wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2022 r., I OSK 841/19) podnosi się, a pogląd ten Sąd w niniejszym składzie podziela, że naruszenie tego przepisu – aby mogło być podstawą uchylenia orzeczenia przez sądy – musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Dodatkowo dla skuteczności zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału stron w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania.
Ponieważ tym wymogom Skarżąca nie sprostała, ww. zarzut również należy uznać za bezzasadny.
16.12. Sąd nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.) dokonał również kontroli zaskarżonego postanowienia w zakresie wykraczającym poza sformułowane w skardze zarzuty i również w tym zakresie nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa, które skutkowałyby koniecznością jego uchylenia.
16.13. Podsumowując stwierdzać należy, że zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej do czasu ww. nowelizacji z 2020 r. można było wnosić tylko w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r.).
Zarzut wniesiony po tym terminie (z uchybieniem terminu) powoduje, że taka czynność Zobowiązanego jest prawnie nieskuteczna.
W niniejszej sprawie odpisy tytułów wykonawczych doręczono Zobowiązanej w dniu 28.02.2019 r., w trybie art. 44 k.p.a. pod adresem wskazanym w zgłoszeniu identyfikacyjnym i nie zaktualizowanym, mimo istnienia takiego obowiązku (co przesądził już Sąd w poprzednio wydanym wyroku).
Siedmiodniowy termin do złożenia zarzutów upłynął zatem 07.03.2019 r. Natomiast zarzuty na postępowanie egzekucyjne złożone zostały 16.07.2020 r., a więc ponad rok ustawowym terminie.
Siedmiodniowy termin wynikający z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r.) jest terminem zawitym, co oznacza, że niepodjęcie określonej czynności przez uprawniony podmiot w okresie zakreślonym tym terminem, powoduje definitywne wygaśnięcie przysługującego podmiotowi prawa do tej czynności. W takim przypadku nie ma podstaw do inicjowania czynności organu egzekucyjnego, których uruchomienie może nastąpić wyłącznie w wyniku skutecznie (w tym w zakreślonym terminie) wniesionego zarzutu.
W konsekwencji stwierdzić należy, że zasadne było wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 61a § 1 k.p.a. stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Przez "inne uzasadnione przyczyny", o których mowa w art. 61a §1 k.p.a. należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Taką przyczyną – zdaniem Sądu – może być m.in. niezachowanie terminu zawitego do dokonania określonej czynności.
16.14. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sad Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.