I SA/Kr 360/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrzył skargę J. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Limanowej. Sprawa dotyczyła rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od marca do grudnia 2014 r. Organy podatkowe zakwestionowały prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez firmę L. R. (podwykonawcę), uznając je za nierzetelne, ponieważ nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. W toku postępowania ustalono, że L. R. nie deklarował przychodów, a przesłuchani świadkowie (pracownicy, podwykonawcy, inwestorzy) nie potwierdzili wykonania przez niego prac. Dodatkowo, dowody zapłaty w formie KP zostały sporządzone przez samego skarżącego i podpisane przez L. R. dopiero po pewnym czasie. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy, stwierdzając brak rzeczywistych transakcji i naruszenie przez skarżącego zasady należytej staranności. W związku z tym, skarga podatnika została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasady, że prawo do odliczenia VAT przysługuje tylko od faktur dokumentujących rzeczywiste transakcje oraz znaczenie należytej staranności podatnika w weryfikacji kontrahentów.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe były dowody wskazujące na nierzetelność faktur i brak staranności podatnika.
Zagadnienia prawne (4)
Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistego przebiegu konkretnej operacji gospodarczej, ponieważ nie stanowią one podstawy do obniżenia podatku należnego.
Uzasadnienie
Sąd powołuje się na art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT, zgodnie z którymi prawo do odliczenia przysługuje tylko w zakresie, w jakim nabyte towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, a faktury muszą dokumentować rzeczywiście dokonane czynności. W przypadku pustych faktur, prawo do odliczenia nie powstaje.
Czy podatnik zachował wymaganą w stosunkach gospodarczych należytą staranność przy weryfikacji kontrahenta i transakcji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podatnik nie zachował należytej staranności, co potwierdzają niespójne zeznania, brak wiedzy o kontrahencie i jego zapleczu, oraz sposób dokumentowania płatności.
Uzasadnienie
Sąd wskazuje na niespójności w zeznaniach podatnika, brak wiedzy o stanie osobowym i technicznym podwykonawcy, sporządzenie dowodów KP przez samego podatnika, oraz dokonywanie płatności gotówką wbrew przyjętym w firmie zasadom i przepisom prawa (przekroczenie limitu 15.000 euro). Podkreślono, że należyta staranność wymaga zawodowego podejścia i skrupulatności.
Czy doszło do naruszenia przepisów postępowania podatkowego przez organy, w szczególności w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego?
Odpowiedź sądu
Nie, organy przeprowadziły wnikliwe postępowanie, zgromadziły obszerny materiał dowodowy i prawidłowo go oceniły, a zarzuty strony skarżącej okazały się gołosłowne.
Uzasadnienie
Sąd odrzucił zarzuty naruszenia art. 187 § 1, art. 188 w zw. z art. 197 § 1 o.p., stwierdzając, że organy zebrały wystarczający materiał dowodowy, dopuściły wszystkie wnioskowane dowody (z wyjątkiem tych, których danych nie posiadano), a ocena dowodów była zgodna z art. 191 o.p. Strona skarżąca nie przedstawiła dowodów podważających ustalenia organów.
Czy bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego został prawidłowo zawieszony?
Odpowiedź sądu
Tak, bieg terminu przedawnienia został prawidłowo zawieszony z uwagi na wniesienie skargi do sądu administracyjnego oraz toczące się postępowanie karno-skarbowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego (nawet nieskuteczne) powoduje zawieszenie biegu przedawnienia, a także postępowanie karno-skarbowe. Okres zawieszenia został prawidłowo uwzględniony przez organy.
Przepisy (22)
Główne
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podatnikom przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, w zakresie, w jakim nabyte towary i usługi wykorzystywane są do wykonywania czynności opodatkowanych.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego faktury, w przypadku gdy stwierdzają one czynności, które nie zostały dokonane.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1,2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Prawo do odliczenia podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, nie stanowią podstawy do odliczenia VAT.
o.p. art. 151
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Oddalenie skargi.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 86 § ust. 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podatek naliczony podlegający odliczeniu winien wynikać z faktur VAT otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a-c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
o.p. art. 70 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego.
o.p. art. 70 § § 7
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zawieszenie biegu przedawnienia w przypadku postępowania karnego skarbowego.
o.p. art. 70c
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zawieszenie biegu przedawnienia w przypadku wszczęcia postępowania karnego skarbowego.
o.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
o.p. art. 180
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada dopuszczalności wszelkich dowodów.
o.p. art. 181
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada dopuszczalności dowodów z dokumentów.
o.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania pełnego materiału dowodowego.
o.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę.
o.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
o.p. art. 190 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasady informowania o przesłuchaniu świadka.
o.p. art. 199
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przesłuchanie strony.
o.p. art. 210 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego.
o.p. art. 262
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Kary porządkowe.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Faktury wystawione przez L. R. nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. • Podatnik nie zachował należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta. • Organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy. • Bieg terminu przedawnienia został prawidłowo zawieszony.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez organy podatkowe (art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 199, art. 262 o.p.). • Naruszenie art. 86 ust. 1 i 2 oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT przez organy.
Godne uwagi sformułowania
faktury nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych • nie przysługiwało prawo pomniejszenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego • należyta staranność w działaniach przedsiębiorcy jest określana przy uwzględnianiu zawodowego charakteru działalności gospodarczej • faktury te stanowią tzw. puste faktury, są częścią działalności mającej na celu wyłudzenie środków finansowych od skarbu państwa • każde wniesienie skargi do sądu – nawet nieskuteczne - prowadzi do zawieszenia biegu przedawnienia
Skład orzekający
Bogusław Wolas
przewodniczący sprawozdawca
Inga Gołowska
sędzia
Michał Niedźwiedź
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że prawo do odliczenia VAT przysługuje tylko od faktur dokumentujących rzeczywiste transakcje oraz znaczenie należytej staranności podatnika w weryfikacji kontrahentów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe były dowody wskazujące na nierzetelność faktur i brak staranności podatnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowy problem w obrocie gospodarczym związany z 'pustymi fakturami' i konsekwencjami braku należytej staranności podatnika, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i księgowych.
“Uważaj na 'puste faktury'! Sąd potwierdza: brak staranności oznacza brak prawa do odliczenia VAT.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.