I SA/Kr 1892/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2005-12-05
NSApodatkoweWysokawsa
cłotaryfa celnaklasyfikacja celnawartość celnaimportsamochód ciężarowysamochód osobowyprawo celneorgan celnyWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje celne dotyczące klasyfikacji i wartości celnej używanego samochodu, uznając, że organ celny błędnie zakwestionował wartość transakcyjną, nie badając cen obowiązujących w kraju zakupu.

Sprawa dotyczyła importu używanego samochodu ciężarowego z Francji. Organy celne zakwestionowały jego klasyfikację jako ciężarowy, uznając go za osobowo-towarowy (pozycja 8703 Taryfy celnej), oraz zaniżoną wartość celną, porównując ją z niemieckimi katalogami cenowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje, podzielając klasyfikację celną, ale kwestionując sposób ustalenia wartości celnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprawę ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą taryfikacji i wartości celnej importowanego samochodu ciężarowego. Skarżący zgłosił do obrotu używany samochód ciężarowy, podając jego wartość na fakturze w EUR. Organy celne zakwestionowały klasyfikację pojazdu do pozycji 8704 (samochody ciężarowe), uznając go za mieszczący się w pozycji 8703 (samochody osobowo-towarowe), co wynikało z analizy jego konstrukcji i wyposażenia, a także z faktu, że został wyprodukowany jako samochód osobowy, mimo późniejszej przebudowy. Dodatkowo, organy celne zakwestionowały zadeklarowaną wartość celną, uznając ją za zaniżoną w stosunku do cen z niemieckiego katalogu "Schwacke". Sąd administracyjny, kontrolując legalność decyzji, podzielił stanowisko organów celnych co do klasyfikacji taryfowej pojazdu, uznając, że dla celów celnych wiążące są przepisy Taryfy celnej, a nie przepisy prawa o ruchu drogowym. Jednakże, Sąd uznał, że organy celne naruszyły prawo w zakresie ustalenia wartości celnej. Sąd podkreślił, że wartość celna powinna być oparta na cenie faktycznie zapłaconej, a zakwestionowanie tej ceny wymaga wykazania jej rażąco niskiej wartości w oparciu o ceny obowiązujące w kraju zakupu (Francji), a nie w Niemczech. Organy celne nie przeprowadziły takiego postępowania, opierając się jedynie na porównaniu z niemieckimi katalogami, co było niedopuszczalne. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone decyzje w części dotyczącej wartości celnej, nakazując ponowne postępowanie w tym zakresie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Samochód powinien być klasyfikowany do pozycji 8703 Taryfy celnej jako samochód osobowo-towarowy, nawet jeśli został przebudowany i zarejestrowany jako ciężarowy, ponieważ jego zasadnicze przeznaczenie, zgodnie z przepisami prawa celnego, nadal jest związane z przewozem osób, a cechy konstrukcyjne nie wykluczają łatwego przywrócenia funkcji przewozu osób.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów celnych, że dla celów celnych wiążące są przepisy Taryfy celnej i jej reguły interpretacji, które odrębnie definiują samochody osobowe/osobowo-towarowe (8703) i ciężarowe (8704). Nawet jeśli pojazd został zarejestrowany jako ciężarowy zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, jego klasyfikacja celna zależy od zasad prawa celnego. Kluczowe jest zasadnicze przeznaczenie pojazdu, a obecność kotwiczeń do siedzeń, nawet jeśli zasłoniętych, wskazuje na możliwość łatwego przywrócenia funkcji przewozu osób.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 23 § 1

Kodeks celny

Wartością celną jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny.

k.c. art. 23 § 7

Kodeks celny

Wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej.

k.c. art. 29 § 1

Kodeks celny

W przypadku zakwestionowania wartości transakcyjnej, wartość celną ustala się na podstawie danych dostępnych na polskim obszarze celnym, np. z katalogów specjalistycznych.

k.c. art. 85 § 1

Kodeks celny

Należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących.

Pomocnicze

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Sąd uchyla decyzję administracyjną w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej art. § 4 § załącznika nr 2

Definicja pojazdów wielozadaniowych dla celów homologacji.

Rozporządzenie Ministra Finansów § załącznik do rozporządzenia

Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej (Studium 1.1).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe ustalenie wartości celnej poprzez porównanie z cenami z katalogu obowiązującego na rynku niemieckim, podczas gdy samochód został zakupiony we Francji. Brak przeprowadzenia postępowania mającego na celu ustalenie cen obowiązujących w kraju zakupu pojazdu.

Odrzucone argumenty

Klasyfikacja samochodu jako ciężarowy (pozycja 8704) zamiast osobowo-towarowy (pozycja 8703).

Godne uwagi sformułowania

Taryfa celna stanowi akt prawny, który kieruje się własnymi zasadami wyłącznie na potrzeby postępowania celnego. Wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej. Nie istnieje jedna cena samochodu obowiązująca we wszystkich krajach Unii Europejskiej.

Skład orzekający

Tadeusz Wołek

przewodniczący

Krystyna Kutzner

sprawozdawca

Halina Jakubiec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości celnej importowanych pojazdów, zwłaszcza gdy cena transakcyjna jest kwestionowana, oraz rozróżnienie między klasyfikacją celną a rejestracją pojazdu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów prawa celnego obowiązujących w momencie jego wydania. Interpretacja przepisów dotyczących klasyfikacji pojazdów może ewoluować wraz ze zmianami w Taryfie celnej i przepisach UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu importu używanych samochodów i różnic w interpretacji przepisów celnych. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie wartości celnej i klasyfikacji towaru, a także jak sądowa kontrola może korygować błędy organów administracji.

Importowany samochód: czy cena z faktury jest zawsze wiarygodna dla urzędu celnego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 1892/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2005-12-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Halina Jakubiec
Krystyna Kutzner /sprawozdawca/
Tadeusz Wołek /przewodniczący/
Symbol z opisem
630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner (Spr.) WSA Halina Jakubiec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi W. K. "[...]" na decyzję Dyrektor Izby Celnej w [...] z dnia 22 sierpnia 2003 r Nr [...] w przedmiocie taryfikacji i wartości celnej towaru I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz W. K. "[...]" kwotę [...],- ([...]złotych) tytułem uiszczonego wpisu.
Uzasadnienie
W dniu [...] marca 2003 r. w Urzędzie Celnym w [...] W. K. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą, [...] " zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym samochód ciężarowy używany, m-ki [...] , rok produkcji 2002 , przywieziony z Francji. Do zgłoszenia celnego skarżący załączył fakturę numer [...] z dnia [...].03.2003 r określającą wartość przedmiotowego pojazdu na kwotę [...] EUR.
W wyniku przeprowadzonej rewizji celnej stwierdzono , że przedmiotem importu był samochód ciężarowy na podwoziu samochodu osobowego m-ki [...] , nr nadw. [...] 3-drzwiowy, nr rej. [...] , uszkodzony (maska przednia i błotnik przedni lewy porysowane - inny kolor, błotnik przedni prawy w innym kolorze, uszkodzone poduszki powietrzne kierowcy i pasażera) ; pojazd posiadał 2 miejsca siedzące, oryginalne wypełnienie części ładunkowej plastikowo-metalowe z kratą oddzielającą część ładunkową przymocowaną do sufitu i podłogi, z napisem ".[...]" ;. W wypełnieniu klapa umożliwiająca dostęp do koła zapasowego, brak pasów oraz otworów, szyby bez możliwości otwierania. . Na pasie przednim stwierdzono nalepkę z podaną uwagą i napisem [...].
W toku postępowania skarżący przedłożył tłumaczenie zapisów umieszczonych na tabliczce znamionowej przymocowanej pod maską samochodu, opinię rzeczoznawcy stwierdzającą , że przedmiotowy pojazd jest samochodem ciężarowym oraz dokumentację fotograficzną tj. zdjęcia samochodu i tabliczki znamionowej zawierającej napisy potwierdzające dokonanie przebudowy samochodu oraz kserokopię strony [...] z Dziennika Ustaw Nr 91. z 1999 r zawierającą definicję samochodu ciężarowego podaną w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie homologacji pojazdów.
W dniu [...] marca 2003 r Urząd Celny wystąpił z zapytaniem do generalnego przedstawiciela firmy [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] , w jakiej wersji przedmiotowy samochód został wyprodukowany. Przedstawiciel firmy [...] potwierdził, że samochód opuścił fabrykę jako osobowy.
W dniu [...] kwietnia .2003 r. dokonano ponownych oględzin przedmiotowego pojazdu i stwierdzono m.in. we wnętrzu części ładunkowej przynitowaną wannę z tworzywa sztucznego, bez możliwości jej zdemontowania za pomocą narzędzi (kluczy, wkrętaków) w celu sprawdzenia, czy pojazd posiada kotwiczenia dolne pasów bezpieczeństwa. Ponadto stwierdzono otwory w tapicerce tylnych słupków na pasy bezpieczeństwa oraz zatrzaskowe uchwyty mocowania oparcia tylnej kanapy (przyspawane do wewnętrznych elementów nadwozia po prawej i lewej stronie), dwa uchwyty do mocowania siedziska kanapy tylnej (uchwyty były widoczne poprzez klapę umożliwiającą dostęp do koła zapasowego i 2 szt. bocznych drzwiczek - dostęp do lamp zespolonych tylnych). W samochodzie była zamontowana krata metalowa oddzielająca przestrzeń bagażową.
Organ celny dokonał również weryfikacji wartości celnej zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym poprzez porównanie ceny wynikającej z przedłożonej faktury z danymi z katalogu "Schwackcliste Pkw. Gelandewagen. Transporer" 3/2003 - str. 1135, wydanego przez Eurotaxschwacke - Niemcy. Katalog ten -jak twierdzi organ celny - zawiera obiektywne średnie ceny nowych i używanych samochodów osobowych na obszarze Niemiec i jest katalogiem reprezentatywnym dla rynku Unii Europejskiej. W w/w katalogu wartość pojazdu z roku 1997 odpowiadającego typowi zgłaszanego pojazdu wynosi [...] EUR. Z uwagi na to , że wartość deklarowana na fakturze jest ponad dwukrotnie niższa od wartości katalogowej starszego pojazdu, wartość transakcyjną w/w pojazdu organ celny uznał za niewiarygodną.
W związku z powyższym ustaleniami Naczelnik Urzędu Celnego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej towaru oraz jego klasyfikacji celnej i orzekł, że samochód będący przedmiotem importu winien być klasyfikowany do pozycji 8703 32 90 1 , a jego wartość celna wynosi [...]EUR ([...] PLN).
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ celny stwierdził , że w obowiązującej Taryfie celnej wyróżnia się m.in. dwie , odrębne kategorie pojazdów:
- samochody osobowo-towarowe (kombi) pozycja 8703,
- pojazdy do transportu towarowego zbudowane na bazie nadwozia samochodów osobowych lub osobowo-towarowych (kombi) - pozycja 8704. Za samochód osobowy uważa się samochód, którego zasadniczym przeznaczeniem jest przewóz osób (nie więcej niż 9 razem z kierowcą), natomiast za samochód ciężarowy uważa się samochód, który zasadniczo przeznaczony jest do przewozu towarów. Samochód osobowy może również być przystosowany do przewozu towarów, ale o taryfikacji decyduje zasadniczy charakter.
Samochody do przewozu towarów (ciężarowe) zbudowane na bazie nadwozia samochodu osobowego zwykle zostały już wyprodukowane jako ciężarowe lub fabrycznie przebudowane u producenta i pojazd posiada wystawioną w fabryce homologację. Samochód nie może posiadać tylnych siedzeń, tylnych pasów bezpieczeństwa oraz kotwiczeń tylnych siedzeń, które powinny być przez producenta samochodu zaspawane lub osłonięte pokrywami niemożliwymi do usunięcia za pomocą normalnie dostępnych narzędzi.
Samochód objęty zgłoszeniem celnym został wyprodukowany jako samochód osobowy , co potwierdził przedstawiciel firmy [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] . Pojazd ten , jak wynika z dołączonego dowodu rejestracyjnego , był zarejestrowany jako samochód ciężarowy. Organ celny wyjaśnił , że rejestracja samochodu jako ciężarowy nie jest równoznaczna z tym , że w rozumieniu przepisów prawa celnego dany pojazd jest również samochodem ciężarowym. Zarówno w Polsce jak i w państwach Unii Europejskiej rejestracji samochodów dokonuje się na podstawie przepisów dotyczących rejestracji pojazdów drogowych , a nie na podstawie przepisów prawa celnego. Przedmiotowy pojazd nie został fabrycznie przebudowany i nie uzyskał homologacji samochodu ciężarowego. Posiadał otwory do zamontowania pasów bezpieczeństwa w tylnej części oraz zatrzaskowe uchwyty do zamocowania oparcia tylnej kanapy. Pozwala to na szybkie i łatwe przystosowanie samochodu do przewozu osób. Po zamontowaniu tylnych siedzeń i pasów bezpieczeństwa pojazd może służyć jako samochód osobowy. Tabliczka znamionowa przymocowana pod pokrywą silnika zawierająca napisy o dokonanej przeróbce potwierdza, że przedmiotowy pojazd został przystosowany do przewozu towarów.
W ekspertyzie technicznej pojazdu przedłożonej przez skarżącego rzeczoznawca stwierdził, że na podstawie przepisów dotyczących rejestracji pojazdów, przedmiotowy pojazd jest samochodem ciężarowym , co w ocenie organu celnego nie oznacza , że ten sam pojazd w rozumieniu przepisów obowiązującej Taryfy celnej jest również samochodem ciężarowym.
Naczelnik Urzędu Celnego podniósł, że w chwili objęcia procedurą tranzytu przedmiotowy pojazd zaklasyfikowano jako samochód osobowy mimo, iż był zarejestrowany jako samochód ciężarowy - dowodem jest zapis dotyczący kodu taryfy celnej ([...]) podany w polu 33 noty tranzytowej [...] nr [...] z dnia [...].03.2003 r , co świadczy o tym , iż przedmiotowy samochód mógł być wykorzystywany i zarejestrowany do przewozu towarów ale zgodnie z Nomenklaturą Scaloną zasadniczo był przeznaczony i przystosowany do przewozu osób.
Zgodnie z § 4 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 07.10.1999 r. w sprawie homologacji pojazdów (Dz. U. nr 91, poz. 1039, ze zm.) zarówno samochody osobowo-towarowe (kombi) jak i pojazdy do transportu towarowego zbudowane na bazie nadwozia samochodów osobowych lub osobowo-towarowych (kombi) definiowane są w jednej grupie jako pojazdy wielozadaniowe "przeznaczone do przewozu osób i ładunków w tym samym nadwoziu'". W związku z powyższym, mogą pojawić się różnice przy ustalaniu kategorii pojazdów dla potrzeb stosowania przepisów prawa celnego (kod PCN) oraz w odniesieniu do przepisów o ruchu drogowym (kwestia homologacji, rejestracji itp.). Pomimo tych rozbieżności, w obydwu przypadkach istniej ą analogie w sposobie ustalania liczby miejsc siedzących pojazdu, gdzie decydującą w tym względzie jest obecność kotwiczeń tych miejsc. Aby uznać miejsce siedzące za niedostępne dla użytkownika, jego kotwiczenia powinny być przez producenta pojazdu zaspawane lub osłonięte pokrywami w sposób niemożliwy do usunięcia za pomocą normalnie dostępnych narzędzi.
Mając na uwadze powyższe Naczelnik Urzędu Celnego w [...] stwierdził, iż przedmiotowy samochód marki [...] jest samochodem osobowym i zgodnie z. brzmieniem pozycji 8703 - pojazdy samochodowe i inne pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702). włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi należy taryfikować do kodu PCN 8703 32 90 1 obejmującego samochody osobowe z silnikiem wewnętrznego spalania o zapłonie samoczynnym, o pojemności skokowej powyżej 1500 ccm , ale nie przekraczającej 2500 ccm. używane, do 4 lat.
Odnośnie wartości celnej samochodu Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że w przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów na podstawie art.23 § 7 ustawy, organ celny ustala wartość w sposób określony w art. 29 § 1 Kodeksu celnego na podstawie danych dostępnych na polskim obszarze celnym. Postępowanie w tej kwestii określone metodą "ostatniej szansy" zostało opracowane przez Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej i opublikowanie w formie załącznika do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15.09.1999 r. (Dz. U. Nr 80, póz. 908) - Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej.
W świetle art.29 Kodeksu celnego przy ustalaniu wartości celnej używanych pojazdów tą metodą można oprzeć się na katalogach lub specjalistycznych czasopismach podających bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów. W rozpatrywanej sprawie wartość celną określono w następujący sposób: za wartość towaru przyjęto wartość samochodu w oparciu katalog EUROTAX 3/2003 str. 452 w wys. 36200 PLN, którą pomniejszono o następujące o 22% z tytułu podatku VAT oraz o 3,1 % z tytułu podatku akcyzowego .Wartość celna towaru po przeprowadzonej kalkulacji wynosi: [...] PLN, co w walucie faktury daje kwotę [...] EUR.
Z uwagi na zastosowanie obniżonej stawki celnej (świadectwo EUR 1 nr Al 8220005) kwota długu celnego nie uległa zmianie.
Dyrektor Izby Celnej w [...] , po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia 22 sierpnia 2003 r uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w części określającej wartość celną towaru , wartość statystyczną oraz podstawę opłaty i orzekł w tym zakresie w ten sposób , że wartość celna towaru wynosi [...] , wartość statystyczna - [...] podstawa opłaty - [...] zł , a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji . Organ odwoławczy stwierdził , że w Taryfie celnej pojazdy samochodowe objęte są działem 87 od pozycji 8701 do 8705, do których klasyfikowane są następujące rodzaje pojazdów:
8701 - ciągniki (w tym ciągniki drogowe, rolnicze)
8702 - pojazdy samochodowe do przewozu dziesięciu lub więcej osób razem z kierowcą
8703 - pojazdy samochodowe przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi
8704 - pojazdy samochodowe do transportu towarowego
8705 - pojazdy samochodowe specjalnego przeznaczenia.
O wyborze właściwej pozycji decyduje główna funkcja pojazdu, pełnienie której wynika m.in. z jego budowy i wyposażenia.
W ocenie Dyrektora Izby Celnej niesporne jest, że przedmiotem importu w niniejszej sprawie był samochód marki [...]. Spór natomiast dotyczy klasyfikacji pojazdu do właściwej pozycji Taryfy celnej. Organy celne są zdania , że towar ten należy klasyfikować do kodu PCN 8703 32 90 1 , natomiast skarżący twierdzi, że właściwym jest kod PCN 870421 99 1.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że do pozycji 8703 Taryfy celnej -zgodnie z jej brzmieniem - klasyfikuje się samochody i inne pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób ( inne niż objęte pozycją 8702) łącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi.
Powyższe stanowisko jest zgodne z "Wyjaśnieniami do Taryfy celnej", tom IV, str. 1980, w których stwierdzono , że pozycja 8703 obejmuje również samochody osobowo-towarowe. W rozumieniu pozycji 8703 określenie "samochody osobowo-bagażowe" oznacza samochody przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów. Różnica między przeznaczeniem samochodów kwalifikowanych do pozycji Taryfy celnej 8703 i 8704 polega na tym, że pojazdy samochodowe z tej ostatniej pozycji służą do transportu towarowego. Przy tej pozycji nie ma mowy o tym, że pojazdy te służą również do przewozu osób. Natomiast pojazdy samochodowe z pozycji 8703 służą zasadniczo do przewozu osób. Zasadniczo tzn., że podstawowym, ale nie jedynym ich przeznaczeniem jest przewóz osób. Samochodem kwalifikowanym do pozycji 8703 można przewozić również towary.
Samochód sprowadzony przez skarżącego był pojazdem wyprodukowanym na podwoziu ( na bazie ) samochodu osobowego marki [...] , posiadał 2 miejsca siedzące, plastikowo-metalowe wypełnienie części ładunkowej oraz kratę oddzielającą część ładunkową, przymocowaną do sufitu i podłogi.
Dowody przedkładane przez skarżącego w toku postępowania celnego na okoliczność , że przedmiotowy pojazd jest samochodem ciężarowym nie były wiążące dla organów celnych , gdyż zgodnie z obowiązującymi przepisami do klasyfikacji taryfowej importowanych towarów powołane zostały organy celne, co potwierdził NSA w wyroku z dnia 17.11.1997r., sygn. akt V S.A.1948/96. Dodać należy także, iż nazewnictwo stosowane w różnych obszarach branży motoryzacyjnej ( np. wydawanie homologacji, dopuszczanie do ruchu drogowego, sporządzanie opinii technicznych ), wynikające z ustanowionych w tym zakresie odrębnych regulacji prawnych ( w tym przypadku w/w ustawa - Prawo o ruchu drogowym ), może odbiegać od sformułowań użytych w nomenklaturze towarowej Taryfy celnej i tym samym nie powinno mieć zastosowania w sprawach dotyczących wymiaru cła.
Dyrektor Izby Celnej powołał się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroki NSA sygn. akt: III S.A. 1233/91 oraz SA/Lul582/92 ) , w których stwierdzono , że dla potrzeb celnych podstawą prawną wydawanych w tym zakresie decyzji są wyłącznie przepisy prawa celnego, w tym dla potrzeb klasyfikacji taryfowej wiążące są postanowienia dotyczące nomenklatury towarowej Taryfy celnej nawet wówczas, gdyby dany towar (tutaj: samochód) traktowany był odmiennie w innych przepisach, publikacjach czy opiniach rzeczoznawców.
Dla potrzeb klasyfikacji taryfowej pojazdów do transportu towarowego zbudowanych na bazie nadwozia samochodów osobowych lub osobowo-towarowych (kombi) dwie wersje pojazdów "na bazie" zdefiniowane zostały w "Wyjaśnieniach do taryfy celnej", stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (Dz.U.Nr 74, poz.830):
Wersja I - pojazdy, w produkcji których wykorzystywana jest cała bryła nadwozia samochodu osobowo-towarowego (kombi), przy czym w odróżnieniu od wersji pierwotnej (bazowej), tylna część pojazdu (za fotelem kierowcy) nie jest wyposażona w drugi rząd siedzeń ani ozdobną tapicerkę, nie jest przeszklona oraz nie zawiera drugiej pary bocznych drzwi;
Wersja II - pojazdy, które mają 'przejętą" bez większych zmian przednią część pojazdu w wersji osobowej, natomiast tylna dobudowana jest dla potrzeb przewozu towarów, stanowiąc zamkniętą, jednolitą metalową skrzynię nadwozia lub typu "pick-up" nakrywaną plandeką bądź osłoną z tworzywa sztucznego.
Zgodnie z treścią komentarza w "Wyjaśnieniach do taryfy celnej" zmiana przeznaczenia samochodów osobowych lub osobowo-towarowych i przystosowanie ich do ,celów .użytkowych (ciężarowych), dotyczy pojazdów z fabryczną przebudową ich tylnej części. Pojęcie "fabrycznej przebudowy" odnosi się do pojazdów w ich pierwotnej wersji, w jakiej opuszczają wytwórnię, w chwili zakończenia pełnego procesu-produkcyjnego i przejęcia pojazdu przez użytkownika, otrzymującego gwarancję producenta.
W odróżnieniu od przepisów o ruchu drogowym, w Taryfie celnej wyróżnia m.in. dwie następujące, odrębne kategorie pojazdów:
samochody osobowo-towarowe (kombi) - pozycja 8703
pojazdy do transportu towarowego zbudowane na bazie nadwozia samochodów osobowych lub osobowo-towarowych (kombi) - pozycja 8704 Z kolei dla potrzeb homologacji ww. pojazdy definiowane są w jednej grupie, jako pojazdy wielozadaniowe "przeznaczone do przewozu osób i ładunków w tym samym nadwoziu" ( § 4 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 października 1999r. w sprawie homologacji pojazdów - Dz.U. Nr 91, poz. 1039 ze zmianami). W związku z powyższym mogą pojawić się różnice przy ustalaniu kategorii pojazdów dla potrzeb stosowania przepisów prawa celnego (stosowany kod PCN) oraz w odniesieniu do przepisów o ruchu drogowym (kwestia homologacji, rejestracji itp.). Pomimo tych rozbieżności, w obydwu przypadkach istnieją analogie w sposobie ustalania liczby miejsc siedzących pojazdu, gdzie decydującą w tym względzie jest obecność kotwiczeń tych miejsc. Aby uznać miejsce siedzące za niedostępne dla użytkownika, "jego kotwiczenia powinny być przez producenta pojazdu zaspawane lub osłonięte pokrywami niemożliwymi do usunięcia za pomocą normalnie dostępnych narzędzi".
W ocenie Dyrektora Izby Celnej pojazd będący przedmiotem niniejszego postępowania powyższych wymogów nie spełnia, gdyż został wyprodukowany jako samochód osobowy ,co potwierdził generalny przedstawiciel firmy [...] na Polskę w piśmie z dnia [...] marca 2003 r.
Jednocześnie należy wyjaśnić, iż zamontowanie przegrody oddzielającej przestrzeń pasażerską od bagażowej w przedmiotowym samochodzie, nie zmieniło jego rodzaju na pojazd przeznaczony do transportu towarowego. Uzyskanie w pojeździe większej przestrzeni bagażowej, poprzez demontaż kilku siedzeń (z 5 siedzeń na 2) i zamontowanie przegrody zabezpieczającej, nie przesądza o zmianie kategorii tego pojazdu, ponieważ zgodnie z nomenklaturą towarową Taryfy celnej nadal zachowuje on status samochodu osobowo -towarowego.
Prawidłowość klasyfikacji spornego samochodu do pozycji 8703 Taryfy celnej ( kod PCN 8703 32 90 1), do której zgodnie z jej brzmieniem zalicza się również samochody osobowo - towarowe (kombi), potwierdza również niemiecki dokument odprawy celnej T2 nr 01532 z dnia 15.03.2003r. oraz zdjęcia pojazdu, których kserokopie znajdują się w aktach sprawy.
Zgodnie z art. 85 § 1 Kodeksu celnego - należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących, a o ujęciu towaru w danym kodzie taryfy decydują cechy charakteryzujące go w sposób najbardziej szczegółowy.
Stan faktyczny jest taki, że przedmiotowy pojazd w chwili dokonywania zgłoszenia celnego spełniał warunki pozwalające na zaklasyfikowanie go w pozycji 8703 Taryfy celnej. Pojazd wyprodukowany został jako samochód osobowy, następnie został przerobiony na osobowo-bagażowy w ten sposób, że w części tylnej usunięta została kanapa a za siedzeniami kierowcy i pasażera zamontowana została kratka. We wnętrzu części ładunkowej stwierdzono przynitowaną"" wannę'" z tworzywa sztucznego. Ponadto stwierdzono otwory w tapicerce tylnych słupków na pasy bezpieczeństwa oraz zatrzaskowe uchwyty na mocowanie oparcia tylnej kanapy (przyspawane do wewnętrznych elementów nadwozia po prawej i lewej stronie) oraz dwa uchwyty do mocowania siedziska kanapy tylnej.
Mając powyższe na uwadze, Dyrektor Izby Celnej w [...] stwierdził, iż klasyfikacja taryfowa spornego pojazdu do kodu PCN 8703 32 90 1, zastosowana w zaskarżonej decyzji organu I instancji jest zgodna z:
- art. 85 § 1 Kodeksu celnego, zgodnie z którym należności celne są wymagalne według stanu towaru w dniu odprawy celnej;
- regułą l ORINS taryfy celnej, która stanowi, że dla celów prawnych klasyfikację towarów w pierwszym rzędzie należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów, o ile nie są one sprzeczne z treścią pozycji i uwag;
- brzmieniem pozycji 8703, która obejmuje pojazdy samochodowe i inne pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi ( kombi) i samochodami wyścigowymi;
- Wyjaśnieniami do Taryfy celnej, które za samochody osobowo - bagażowe uznają pojazdy przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób wraz z kierowcą, których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów.
Odnośnie zakwestionowania wartości celnej sprowadzonego pojazdu Dyrektor Izby Celnej stwierdził , że wątpliwości organu celnego wzbudziła materialna wiarygodność faktury załączonej do zgłoszenia celnego w zakresie uwidocznionej w nim ceny transakcyjnej przedmiotowego pojazdu. Cena podana w dokumentach załączonych do zgłoszenia celnego nie jest bezwzględnie wiążąca dla organów celnych .Ocena wiarygodności danych musi być oparta na obiektywnych przesłankach, jakimi w przypadku samochodów mogą być katalogi specjalistyczne cen pojazdów używanych na rynkach zagranicznych (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2002 r., sygn. akt I SA/Kr 8/00). Zakwestionowanie ceny sprzedaży możliwe jest tylko w odniesieniu do notowań na rynkach zagranicznych , dlatego prawidłowo należało dokonać porównania z danymi wynikającymi ze stosowanego powszechnie w praktyce organów celnych katalogu "Schwackeliste" wydawnictwa EurotaxSchwacke, zawierającego uśrednione ceny samochodów używanych na reprezentatywnym dla krajów Unii Europejskiej rynku niemieckim. W pierwszej bowiem kolejności chodzi o wykazanie, że cena wynikająca z faktury odbiega od rzeczywistej wartości.
W zaskarżonej decyzji organ celny I instancji dokonał porównania wartości transakcyjnej z danymi zawartymi w katalogu "Schwackeliste" wydawnictwa EurotaxSchwacke. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji ujawnił źródło danych służących do porównania wartości. Zakwestionowanie wiarygodności ceny ujawnionej na fakturze przedłożonej przez skarżącego - w ocenie organu odwoławczego - nastąpiło zgodnie z zasadami badania zadeklarowanej wartości celnej.
W toku postępowania odwoławczego dokonano kontroli prawidłowości oceny organu I instancji przez porównanie zadeklarowanej przez Stronę wartości [...] EUR z danymi zawartymi w katalogu "Schwackeliste. Pkw.Gelandewagen.Transporter" nr 3/2003, wydanym przez EurotaxSchwacke. Niemcy. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że w w/w katalogu podane zostały ceny samochodu odpowiadającego typowi pojazdu sprowadzonego, ale dla starszych roczników tj. [...] EUR - rok produkcji 1997, [...] EUR -rok produkcji 1998 i wartość [...] EUR - rok produkcji 1999 . Brak jest natomiast danych cenowych dla roku produkcji 2002, tak więc analizy porównawczej dokonano w oparciu o cenę pojazdu starszego niż zaimportowany przez skarżącego. Organ celny wyjaśnił , iż nie chodzi w tym zakresie o ustalenie wartości celnej samochodu , lecz o sprawdzenie ( porównanie ) , czy zadeklarowana przez skarżącego wartość może być przyjęta za wiarygodną w świetle art.23 § 1 Kodeksu celnego. Z przeprowadzonej analizy wynika, że wartość zadeklarowana w zgłoszeniu celnym jest niższa o 65% od wartości ustalonej na podstawie danych pochodzących z w/w katalogu. Wielkość tej różnicy pozwala na stwierdzenie, że zadeklarowana kwota jest w oczywisty sposób zaniżona w stosunku do poziomu cen na rynku Unii Europejskiej.
Gdy zakwestionowana zostanie wiarygodność dokumentów służących do określania wartości celnej, wartość tę ustala się metodą zastępczą, a w odniesieniu do samochodów używanych - metodą określoną w art. 29 Kodeksu celnego.
Ustalając wartość celną przedmiotowego pojazdu, Naczelnik Urzędu Celnego w [...] działając na podstawie art.29 § 1 Kodeksu celnego, odjął od średniej wartości rynkowej ([...] PLN), określonej dla tego samego typu i roku produkcji pojazdu na rynku polskim w katalogu Informator Rynkowy : samochody osobowe "Eurotax" nr 3/2003, str.452, podatek VAT (22%) oraz podatek akcyzowy (3,1%) i wymierzył cło według, stawki obniżonej tj. 0%. Organ I instancji nie uwzględnił jednak indywidualnych okoliczności i cech zaimportowanego pojazdu tj. uszkodzeń i marży handlowej. W związku z powyższym kalkulacja dokonana na podstawie art.29 Kodeksu celnego powinna być przeprowadzona w sposób następujący : średnią wartość rynkową według katalogu "Eurotaxf" nr 3/2003 -[...] PLN pomniejszono o 22% z tytułu VAT, o 3,1% z tytułu podatku akcyzowego oraz o 10% z tytułu marży . Wartość celną przedmiotowego pojazdu została ustalona na kwotę [...] PLN tj. [...] EUR.
Dyrektor Izby Celnej w [...] podniósł , że użyte wydawnictwa "Schwackeliste11 oraz "Eurotax" podają ceny bieżące odpowiednio na reprezentatywnym dla krajów Unii Europejskiej rynku niemieckim oraz na rynku polskim. Są to informacje o cenach średnich pojazdów, ustalone na podstawie analizy sprzedaży, prowadzonej na próbie samochodów używanych z całego obszaru odpowiednich krajów. Dane uwzględniają spadek ceny w wyniku wieku, przebiegu i stanu technicznego pojazdów. Z uwagi na fakt, że powyższe informacje stanowią rezultat porównania wielu notowań danego typu pojazdu należy stwierdzić, że stosowanie ich przez organy celne w pełni odpowiada wymaganiom art. 29 Kodeksu celnego.
Dyrektor Izby celnej podniósł , że przy ustalaniu wartości celnej towaru dopuszczalne jest uwzględnienie jedynie uzasadnionych elementów pomniejszających wartość rynkową pojazdu. Ewentualne korekty z uwagi na stan towaru powinny być dokonywane na podstawie oceny technicznej, określającej procentowo stopień korekty, sporządzonej przez rzeczoznawcę w rozumieniu art.79a ustawy o ruchu drogowym lub posiadającego status biegłego sądowego. Ocena techniczna powinna być sporządzona, w miarę możliwości, przy udziale funkcjonariusza celnego. Skarżący dokumentu takiego nie przedłożył, wobec powyższego brak jest podstaw do zastosowania tej korekty.
Dyrektor Izby Celnej uchylił w części zaskarżoną decyzję , z uwagi na brak odliczenia przy ustalaniu wartości celnej przedmiotowego pojazdu zwyczajowej marży.
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której skarżący zarzucił, że Dyrektor Izby Celnej w [...] rażąco naruszył art. 13 § 5 Kodeksu celnego przez dokonanie błędnej taryfikacji importowanego towaru do kodu PCN 87033290, art. 23 § 1 Kodeksu celnego przez nie uznanie wartości transakcyjnej za wartość celną importowanego towaru , art. 23 § 7 K.c. przez niepodanie wiarygodnych przyczyn zakwestionowania wartości celnej towaru, art. 23 § 9 K.c. przez nie uznanie ceny faktycznie zapłaconej za całkowitą płatność dokonaną na rzecz sprzedającego, art. 29 K.c. przez nieprawidłowe ustalenie wartości celnej importowanego towaru, art. 85 § 1 K.c. przez nie uwzględnienie stanu towaru z dnia dokonania zgłoszenia celnego.
Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a to art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej przez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organu podatkowego, art. 122 tej ustawy przez nie wyjaśnienie stanu faktycznego towaru tj. nie uwzględniono uszkodzeń importowanego towaru i nie określono wpływu tych uszkodzeń na wartość towaru , art. 187 i art. 197 § 1w/w ustawy przez niepowołanie biegłego w celu określenia uszkodzeń pojazdu i wpływu tych uszkodzeń na jego wartość .
Zdaniem skarżącego organ celny naruszył art. 32 Konstytucji RP przez nierówne traktowanie podmiotów dokonujących importu towarów.
W ocenie skarżącego samochód będący przedmiotem importu powinien być zaklasyfikowany do pozycji 8704 , gdyż jest on przystosowany do przewozu towarów , a nie osób. Do pozycji 8703 należy taryfikować pojazdy zasadniczo przystosowane do przewozu nie więcej niż 9 osób. Przedmiotowy samochód zgodnie z dołączoną dokumentacją (francuski dowód rejestracyjny, opinia rzeczoznawcy, faktura, zaświadczenie z przeprowadzonego badania technicznego, tłumaczenia zapisów na tabliczce znamionowej) oraz zgodnie ze stanem faktycznym w dniu dokonania zgłoszenia celnego był samochodem ciężarowym. Zapis w dowodzie rejestracyjnym - CTTE (skrót od camionette) oraz ilość miejsc - 002, zapisy na tabliczce znamionowej -TRANSFORMATION Ml en M i c.u. t 0,574 (ładowność) - jednoznacznie potwierdzają, iż zaimportowany pojazd był samochodem ciężarowym.
Powyższe stanowisko potwierdziła rewizja celna przeprowadzona przez funkcjonariuszy celnych . W rewizji celnej stwierdzono, że samochód jest 3 -drzwiowy, uszkodzony, ma 2 miejsca siedzące, "...we wnętrzu części ładunkowej stwierdzono przynitowaną "wannę" z tworzywa sztucznego, brak możliwości jej zdemontowania za pomocą narzędzi (kluczy, wkrętaków). .". Według opisów rewizji pojazd posiadał również oryginalną kratę metalową z napisem "Polo", oddzielającą część ładunkową, przymocowaną do sufitu i podłogi. Samochód posiadał kotwiczenia tylnej kanapy i pasów bezpieczeństwa , ale były one niedostępne, gdyż zostały zasłonięte przez plastikowo-metalowe wypełnienie części ładunkowej. Jak wyżej wspomniano wypełnienia nie można zdemontować przy pomocy narzędzi.
Skarżący nie kwestionując twierdzenia , że przedmiotowy pojazd był wyprodukowany jako osobowy , podniósł iż został on fabrycznie przebudowany przez wyspecjalizowane przedsiębiorstwo, zgodnie z obowiązującymi w Unii Europejskiej normami i zarejestrowany po raz pierwszy jako samochód ciężarowy. Do przebudowy użyto oryginalnych części firmy Volkswagen. Powyższe potwierdzają metalowe tabliczki trwale przymocowane pod pokrywą silnika, zapisy w dowodzie rejestracyjnym oraz przeprowadzone rewizje celne.
Organy celne w wydanych decyzjach stwierdziły , iż o sposobie ustalenia liczby miejsc siedzących decyduje obecność kotwiczeń tych miejsc. Organ celny stwierdził, że " aby uznać miejsce siedzące za niedostępne dla użytkownika, jego kotwiczenia powinny być przez producenta pojazdu zaspawane lub osłonięte pokrywami niemożliwymi do usunięcia za pomocą dostępnych narzędzi...". Zgodnie z opisem rewizji celnej przeprowadzonej w dniu l kwietnia 2003 r. warunek ten - zdaniem skarżącego - został spełniony.
Skarżący nie zgodził się z twierdzeniem Dyrektora Izby Celnej , iż "...zamontowanie przegrody oddzielającej przestrzeń pasażerską od bagażowej w przedmiotowym samochodzie, nie zmieniło jego rodzaju na pojazd przeznaczony do transportu towarowego...". Przedmiotowy pojazd został gruntownie przebudowany i wyposażony w specjalną "wannę" i przegrodę co spowodowało, że pojazd był przystosowany do przewozu towarów , a nie osób. Potwierdzają to( zarówno dokumenty dołączone do zgłoszenia celnego (dowód rejestracyjny, opinia rzeczoznawcy, zdjęcia, zapisy na tabliczkach znamionowych) jak i ustalenia rewizji celnej.
Przedmiotowy pojazd spełniał wszystkie warunki dla samochodu ciężarowego określone w przywołanych przez organy celne "Wyjaśnieniach do Taryfy celnej". Klasyfikacja samochodu do pozycji taryfy celnej 8703 świadczy, iż organy celne w sposób dowolny interpretują zarówno przepisy prawa celnego jak i ustalenia dokonane w czasie rewizji celnej.
Zgodnie z art. 85 § 1 kodeksu celnego organ celny powinien przyjąć stan towaru z dnia przyjęcia zgłoszenia celnego a nie sugerować się informacją uzyskaną od przedstawiciela firmy Volkswagen, że samochód opuścił fabrykę jako osobowy. Takie postępowanie organów celnych rażąco narusza postanowienia art. 13 § 5 i art. 85 § 1 Kodeksu celnego.
Spedycja dokonująca odprawy wywozowej, w dokumencie T2, błędnie wpisała kod taryfy celnej. Takie pomyłki zdarzają się bardzo często ponieważ spedycja nie dokonuje oględzin towaru i nie dokonuje dokładnego badania dokumentów.
Co do wartości celnej samochodu , skarżący podniósł , że ceną faktycznie zapłaconą za sprowadzony samochód było 2500 EUR i kwota ta stanowiła całość płatności dokonanych za w/w pojazd . Zarówno Naczelnik Urzędu Celnego w [...] jak i Dyrektor, Izby Celnej w [...] nie przedstawili dowodów, na podstawie który można było odmówić wiarygodności cenie uwidocznionej na załączonej do zgłoszenia celnego fakturze.
Skarżący zarzucił , że wartości przedmiotowego pojazdu nie można było porównywać z danymi w katalogu "Schwackeliste", ponieważ w powyższym katalogu podane są wartości samochodów nieuszkodzonych na rynku niemieckim. Samochód będący przedmiotem importu był zakupiony we Francji , a nie w Niemczech i to w stanie uszkodzonym . Uszkodzenia, które posiadał pojazd (poduszki powietrzne, powłoka lakiernicza, konieczność wymiany pokrywy silnika) miały istotny wpływ na jego wartość.
Wynik porównania wartości samochodu ciężarowego, uszkodzonego, z danymi z katalogu "Schwackeliste", w którym są notowane samochody osobowe, nieuszkodzone, zdaniem skarżącego , nie może być uznany za obiektywną przesłankę do podważenia wiarygodności dokumentów określających wartość importowanego pojazdu. Przy ocenie wartości celnej towaru nie uwzględniono stanu towaru , co stanowi rażące naruszenie art. 23 § 7 i art. 85 § 1 Kodeksu celnego.
Wartość celną towaru w oparciu o art. 29 Kodeksu celnego ustalono również nieprawidłowo , gdyż od ceny katalogowej nie odliczono cła i uszkodzeń , jakie posiadał pojazd.
Skarżący zarzucił , że wyżej opisane postępowanie organów celnych narusza art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art 197 Ordynacji podatkowej, a uchybienia te miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie spraw.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Sprawy , w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r i postępowanie nie zostało zakończone , zgodnie z art.97 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r , Nr 153, poz.1271 ze zm.) , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji . Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy , gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania , że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej, naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W rozpatrywanej sprawie sporne są dwie kwestie : pierwsza dotyczy klasyfikacji według Taryfy celnej samochodu sprowadzonego przez skarżącego, a druga kwestia - to wartość celna przedmiotowego pojazdu.
Odnośnie klasyfikacji samochodu będącego przedmiotem importu Sąd podzielił stanowisko organów celnych , iż właściwym kodem PCN tego pojazdu był kod 8703 32 90 1 . Uzasadnienie tego stanowiska zostało obszernie omówione w zaskarżonej decyzji i należy je uznać za zgodne z prawem. Podnieść należy ,że Taryfa celna stanowi akt prawny , który kieruje się własnymi zasadami wyłącznie na potrzeby postępowania celnego . W tym sensie jest aktem autonomicznym , zawierającym własne reguły i definicje . Zasadą jest , że każdy towar może być klasyfikowany tylko do jednej pozycji taryfowej określonej w nomenklaturze. Stosowanie poszczególnych pozycji Taryfy celnej musi być w ścisłym i nierozerwalnym związku z Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej znajdującymi się na początku Taryfy , ale również w powiązaniu z uwagami do poszczególnych sekcji i działów.
W związku z powyższym nie mogła odnieść skutku argumentacja i dowody przedkładane przez skarżącego , z których wynikało , iż przedmiotowy pojazd jest samochodem ciężarowym , bowiem dowody te były sporządzone zgodnie z przepisami ustawy o ruchu drogowym , która w sposób odmienny od. przepisów prawa celnego definiuje pojęcia samochodów osobowych i ciężarowych.
Sąd uznał , że skarga zasługuje na uwzględnienie w kwestii dotyczącej wartości celnej towaru , gdyż zaskarżona decyzja w tym zakresie narusza prawo.
Podstawą wymiaru cła jest wartość celna towaru , która zgodnie z art.23§ 1 Kodeksu celnego jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny.
Wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego, albo gdy nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego ( art.23 § 7 ). Przepis ten upoważnia organy celne do oceny przedłożonych dokumentów nie tylko pod względem formalnym, ale również pod względem materialnym dotyczącym informacji w nich zawartych, w celu wyeliminowania przypadków wprowadzania na polski obszar celny towarów o zaniżonej wartości celnej. Dopuszczalność wyeliminowania zasady określonej w art.23 § 1 Kodeksu celnego uzależniona jest od łącznego spełnienia dwóch przesłanek : 1/ brak wiarygodności dokumentów lub brak samych dokumentów , 2/ wskazania przez organ celny przyczyn braku wiarygodności dokumentów .
W rozpatrywanej sprawie ograny celne nie kwestionując formalnej wiarygodności dokumentów stwierdzających wartość celną sprowadzonego przez skarżącego samochodu zakwestionowały jego wartość transakcyjną z uwagi na niską cenę wskazaną w fakturze zakupu w stosunku do jego rzeczywistej wartości.
Stanowisko to jest nie zgodne z przytoczonym wyżej art.23 § 1 Kodeksu celnego , zgodnie z którym wartością celną jest cena faktycznie zapłacona lub należna . Ocena prawna zawarta w zaskarżonej decyzji budzi zastrzeżenia . Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika , że rażąco niska cena pojazdu podana w załączonej do zgłoszenia celnego fakturze uzasadniała odmowę przyjęcia wartości transakcyjnej z tego powodu , że cena zawarta w katalogu "Schwackeliste" różniła się od ceny deklarowanej przez skarżącego. Katalog ten , jak twierdzi Dyrektor Izby Celnej , "zawiera obiektywne średnie ceny nowych i używanych samochodów na obszarze Niemiec... " , i podaje " ceny bieżące na rynku reprezentatywnym dla Unii Europejskiej rynku niemieckim... ". Wynika z tego , że Dyrektor Izby Celnej w [...] utożsamia wartość celną samochodu z jego wartością rynkową rozumianą jako " cena unijna " . Rzeczą powszechnie wiadomą jest, że nie istnieje jedna cena samochodu obowiązująca we wszystkich krajach Unii Europejskiej. Z wyjaśnień do katalogu "Schwackeliste" pod hasłem "Notowanie" wynika, , że wartości pojazdów używanych wymienione w tym katalogu określane są jako " notowania" i są one wynikiem przeprowadzanej na całym terenie Niemiec ciągłej obserwacji rynku. Nie ma zatem wątpliwości, że dane zawarte w tym katalogu odnoszą się wyłącznie do cen obowiązujących na rynku niemieckim . W rozpatrywanej sprawie pojazd został zakupiony we Francji , a zatem materiałem porównawczym dla oceny wiarygodności zadeklarowanej wartości transakcyjnej nie mogły być ceny obowiązujące w Niemczech.
Niewiarygodność ceny transakcyjnej uzasadniającej jej odrzucenie na podstawie art.23 § 7 Kodeksu celnego jest dopuszczalne wtedy , gdy okaże się że była ona rażąco niska . Stwierdzenie , że cena była rażąco niska zakłada jej porównanie z innymi cenami . Ustalenie tych "innych" cen nie może być intuicyjne ani dowolne. Ocena w tym zakresie musi być dokonana w oparciu o ceny obowiązujące w kraju sprzedawcy .Organ celny musi wykazać, że treść zakwestionowanego dokumentu nie jest zgodna ze stanem faktycznym .
Podkreślić należy , że odrzucenie wartości transakcyjnej nie może nastąpić przez proste porównanie wysokości cen deklarowanych przez importera z wartością ustaloną przez organ celny. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela wyrażany w orzecznictwie pogląd , że kwestionowanie materialnej wiarygodności informacji i dokumentów powinno następować z uwzględnieniem indywidualnych okoliczności zakupu ( wyrok NSA z dnia 20.02.2001 r, syg.akt I SA/Łd 14/00 , ONSA 2002,Nr 2, poz.76 ) .
Niedopuszczalne jest ustalenie zaniżenia ceny transakcyjnej przez jej porównanie z cenami samochodów podobnych obowiązującymi na rynkach innych krajów , niż kraj eksportu . Weryfikacja zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej towaru w pierwszej kolejności musi skutecznie podważyć dane wynikające z przedłożonych dokumentów przy uwzględnieniu cen obowiązujących w miejscu zawarcia transakcji, aby można było ustalić wartość celną towaru w oparciu o jedną z metod wskazanych w Kodeksie celnym.
Rażąco niska cena w stosunku do wartości towaru w kraju eksportera może stanowić podstawę do zakwestionowania wiarygodności dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru na podstawie art.23 § 7 Kodeksu celnego .
W rozpatrywanej sprawie nie przeprowadzono żadnego postępowania na okoliczność ustalenia cen obowiązujących w miejscu zawarcia przez skarżącego transakcji kupna samochodu .W związku z powyższym organ celny powinien przeprowadzić w tym zakresie stosowne postępowanie . Dopiero wtedy , gdy organ celny stwierdzi, że istnieją uzasadnione przyczyny do zakwestionowania zadeklarowanej wartości celnej towaru , ustala tę wartość w oparciu o jedną z metod określonych w art.25 - 29 Kodeksu celnego.
Studium 1.1 określające postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych , stanowiące załącznik do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15.09.1999 r - Wyjaśnienia dotyczące wartością celnej i powołane w zaskarżonej decyzji w pkt.17 stanowi, że wartość cena powinna być ustalona " w rozsądny sposób " , a zalecane metody wyceny powinny być stosowane " z rozsądną elastycznością " . Zgodnie z pkt.23 Studium można oprzeć się na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów samochodowych. W takim przypadku należy uwzględnić stan pojazdu i wszystkie elementy wpływające na jego wartość ( nadzwyczajne zużycie , naprawy , remonty , akcesoria) w porównaniu z wartością typowego pojazdu służącego za punkt odniesienia).
Uznając że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym , Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt.1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - orzekł jak w sentencji.
Zgodnie z art.152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie to traci -moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 w/w ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI