Orzeczenie · 2025-03-31

I SA/Kr 145/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2025-03-31
NSApodatkoweWysokawsa
VATodliczenie podatku naliczonegofakturynierzeczywiste transakcjeoszustwo podatkowenależyta starannośćkontrahencikontrola celno-skarbowapostępowanie podatkowe

Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku VAT przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na rzecz skarżącej A. M. w związku z zakupem palet i innych towarów od firm S., F. i C. S.A. Organy podatkowe ustaliły, że faktury wystawione przez te firmy nie dokumentowały rzeczywistych transakcji, a stanowiły element oszustwa podatkowego mającego na celu wyłudzenie VAT. Sąd administracyjny, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym zeznania świadków, dokumenty finansowe oraz ustalenia z innych postępowań, potwierdził stanowisko organów podatkowych. Sąd uznał, że skarżąca, jako doświadczony przedsiębiorca, miała obowiązek należytej staranności przy weryfikacji kontrahentów i nie mogła świadomie uczestniczyć w procederze wyłudzania VAT. Podkreślono brak dowodów na rzeczywiste dostawy i płatności, a także niewiarygodność podmiotów wystawiających faktury. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając, że prawo do odliczenia VAT nie przysługuje w przypadku faktur dokumentujących nierzeczywiste transakcje, zwłaszcza gdy podatnik miał świadomość udziału w oszustwie lub nie dochował należytej staranności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że prawo do odliczenia VAT nie przysługuje w przypadku faktur dokumentujących nierzeczywiste transakcje, zwłaszcza gdy podatnik nie dochował należytej staranności lub miał świadomość udziału w oszustwie podatkowym. Podkreślenie obowiązku weryfikacji kontrahentów.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym organy wykazały istnienie zorganizowanego procederu wyłudzenia VAT. Interpretacja zasad należytej staranności może być różnie stosowana w zależności od okoliczności konkretnej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur dokumentujących transakcje, które nie zostały faktycznie dokonane, a które stanowią element oszustwa podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur dokumentujących nierzeczywiste transakcje, zwłaszcza jeśli miał świadomość udziału w oszustwie podatkowym lub nie dochował należytej staranności przy weryfikacji kontrahentów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prawo do odliczenia VAT jest warunkowe i wymaga rzeczywistego nabycia towarów lub usług. W przypadku faktur dokumentujących fikcyjne transakcje, które są częścią oszustwa podatkowego, prawo do odliczenia nie przysługuje, szczególnie gdy podatnik nie zachował należytej staranności lub miał świadomość nieprawidłowości.

Jaki jest zakres obowiązku należytej staranności podatnika przy weryfikacji kontrahentów w kontekście zapobiegania oszustwom podatkowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podatnik, zwłaszcza posiadający doświadczenie i wiedzę, ma obowiązek podjęcia racjonalnych i adekwatnych działań weryfikacyjnych wobec kontrahentów, które wykraczają poza formalne sprawdzenie dokumentacji i mają na celu ustalenie ich potencjału gospodarczego oraz rzeczywistego charakteru transakcji.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że działania weryfikacyjne nie mogą być pozorne. Podatnik powinien badać konkretne wątpliwości dotyczące kontrahenta lub towaru, a nie ograniczać się do ogólnikowych sprawdzeń. Brak takiej weryfikacji, zwłaszcza przy transakcjach o dużej wartości, może prowadzić do odmowy prawa do odliczenia VAT.

Czy organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy w sprawie dotyczącej nierzeczywistych transakcji i oszustwa podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy podatkowe zebrały obszerny materiał dowodowy, oceniły go wszechstronnie i zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a sąd administracyjny nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postępowanie dowodowe było prowadzone prawidłowo, a ocena dowodów przez organy była swobodna, nie dowolna. Odmowa przeprowadzenia niektórych wniosków dowodowych była uzasadniona, a zebrany materiał był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę skarżącej A. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie.

Przepisy (5)

Główne

u.p.t.u. art. 86 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług jest warunkowe i wymaga rzeczywistego nabycia towaru lub usługi od wystawcy faktury.

u.p.t.u. art. 88 § 3a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Prawo do odliczenia podatku naliczonego nie przysługuje w przypadku faktur stwierdzających czynności, które nie zostały dokonane.

Pomocnicze

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organów podatkowych podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

o.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktury nie dokumentowały rzeczywistych transakcji. • Skarżąca uczestniczyła w oszustwie podatkowym. • Skarżąca nie dochowała należytej staranności przy wyborze kontrahentów. • Podmioty wystawiające faktury nie posiadały zaplecza gospodarczego. • Brak dowodów na rzeczywiste dostawy i płatności. • Firmy wystawiające faktury nie płaciły podatków.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa procesowego przez organy (np. zaniechanie zebrania materiału dowodowego, błędna ocena dowodów, oddalenie wniosków dowodowych). • Naruszenie przepisów prawa materialnego (np. art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u.) poprzez zakwestionowanie prawa do odliczenia. • Naruszenie zasady in dubio pro tributario. • Niewykazanie przez organy, że skarżąca mogła lub powinna wiedzieć o oszustwie podatkowym. • Naruszenie orzecznictwa TSUE dotyczącego weryfikacji kontrahentów.

Godne uwagi sformułowania

faktury 'puste' • oszustwo podatkowe • należyta staranność • brak zaplecza gospodarczego • brak dowodów na rzeczywiste dostawy i płatności • zasada swobodnej oceny dowodów • zasada neutralności podatku VAT

Skład orzekający

Piotr Głowacki

przewodniczący sprawozdawca

Waldemar Michaldo

sędzia

Jarosław Wiśniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że prawo do odliczenia VAT nie przysługuje w przypadku faktur dokumentujących nierzeczywiste transakcje, zwłaszcza gdy podatnik nie dochował należytej staranności lub miał świadomość udziału w oszustwie podatkowym. Podkreślenie obowiązku weryfikacji kontrahentów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym organy wykazały istnienie zorganizowanego procederu wyłudzenia VAT. Interpretacja zasad należytej staranności może być różnie stosowana w zależności od okoliczności konkretnej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu oszustw podatkowych związanych z VAT i karuzelami podatkowymi, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców i prawników. Szczegółowe omówienie dowodów i argumentacji czyni ją wartościową dla zrozumienia praktyki sądowej.

Fikcyjne faktury i VAT: Sąd potwierdza odmowę odliczenia w sprawie oszustwa podatkowego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst