Orzeczenie · 2013-05-09

I SA/Kr 119/13Uchylenie decyzji podatkowej odpowiedzialność płatnika 12

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2013-05-09
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek dochodowyPITzwolnienia podatkowekwatera służbowafunkcjonariusz służby więziennejodpowiedzialność płatnikakoszty uzyskania przychoduOrdynacja podatkowaustawa o PIT

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę W. K. i L. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2006. Organy podatkowe określiły skarżącym wysokość zobowiązania podatkowego, uznając, że przychód z tytułu pokrywania przez płatnika kosztów najmu kwatery tymczasowej dla funkcjonariusza Służby Więziennej podlega opodatkowaniu. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów materialnych, w tym art. 21 ust. 1 pkt 19 i 77 u.p.d.o.f., twierdząc, że świadczenie w postaci kwatery powinno być zwolnione z opodatkowania jako związane z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy lub jako równoważnik pieniężny za brak kwatery. Podnosili również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 121, 122, 125 O.p. (brak wyjaśnienia obowiązków płatnika) oraz art. 180, 181, 188 O.p. (nieprzeprowadzenie wnioskowanych dowodów). Sąd, analizując sprawę, uznał, że przyznana kwatera tymczasowa nie stanowi świadczenia z tytułu zasad bezpieczeństwa i higieny pracy w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 11a u.p.d.o.f., a także nie kwalifikuje się do zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 19 u.p.d.o.f. z uwagi na korzystanie przez skarżącego z podwyższonych kosztów uzyskania przychodu. Jednakże Sąd uznał za zasadny zarzut naruszenia przepisów proceduralnych, wskazując na niewłaściwe postępowanie organów w zakresie odpowiedzialności płatnika. Sąd stwierdził, że organy podatkowe nie wyjaśniły w sposób należyty, czy płatnik wywiązał się ze swoich obowiązków i kto ponosi winę za niepobranie podatku, co powinno skutkować wydaniem decyzji o odpowiedzialności płatnika zgodnie z art. 30 § 4 O.p. Ponadto, Sąd wskazał na konieczność zastosowania art. 26a O.p., który wyłącza odpowiedzialność podatnika za zaniżenie przez płatnika podstawy opodatkowania. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przedstawionych wytycznych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwolnień podatkowych związanych z zakwaterowaniem pracowników, odpowiedzialności płatnika za niepobrane zaliczki oraz zastosowania art. 26a Ordynacji podatkowej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Służby Więziennej i przepisów obowiązujących w 2006 roku. Interpretacja art. 26a O.p. może być stosowana do decyzji wydanych po 1 stycznia 2007 r.

Zagadnienia prawne (4)

Czy świadczenie w postaci tymczasowej kwatery przyznanej funkcjonariuszowi Służby Więziennej na podstawie art. 92 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej stanowi świadczenie wynikające z zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 11a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, korzystające ze zwolnienia podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, świadczenie to nie służy ochronie zdrowia i życia pracownika, a jedynie polepsza komfort godzenia życia prywatnego i zawodowego, co wykracza poza zakres BHP.

Uzasadnienie

Sąd, opierając się na doktrynie prawa pracy i orzecznictwie, stwierdził, że celem zasad BHP jest ochrona życia i zdrowia pracowników. Tymczasowa kwatera nie spełnia tej funkcji, a jej przyznanie wykracza poza zakres BHP, nawet w szerokim rozumieniu.

Czy świadczenie w postaci tymczasowej kwatery przyznanej funkcjonariuszowi Służby Więziennej na podstawie art. 92 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej podlega zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dotyczącego zakwaterowania pracowników)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko do wysokości 500 zł miesięcznie, jednakże zwolnienie to nie ma zastosowania, jeśli podatnik korzysta z podwyższonych kosztów uzyskania przychodu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 21 ust. 1 pkt 19 u.p.d.o.f. dotyczy bezpośrednio zakwaterowania pracowników. Nawet gdyby uznać świadczenie za związane z BHP, przepis szczególny (pkt 19) ma pierwszeństwo przed przepisem ogólnym (pkt 11a). Ponadto, art. 21 ust. 14 u.p.d.o.f. wyłącza zastosowanie zwolnienia z pkt 19, jeśli podatnik korzysta z podwyższonych kosztów uzyskania przychodu.

Czy organy podatkowe prawidłowo postąpiły, nie badając odpowiedzialności płatnika za niepobranie i niewpłacenie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, a jedynie obciążając podatnika całą należnością?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy naruszyły prawo, pomijając art. 30 § 4 Ordynacji podatkowej, który zobowiązuje do wydania decyzji o odpowiedzialności płatnika, jeśli stwierdzą nieprawidłowości w jego działaniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe miały obowiązek zbadać kwestię odpowiedzialności płatnika zgodnie z art. 30 § 4 O.p. i wydać odpowiednią decyzję. Obciążenie podatnika całą należnością, w tym odsetkami, bez wyjaśnienia tej kwestii, jest niedopuszczalne i narusza zasady prawa podatkowego.

Czy podatnik ponosi odpowiedzialność za zaniżenie przez płatnika podstawy opodatkowania, jeśli płatnik dokonał rozliczenia i wystawił PIT-11 po wejściu w życie art. 26a Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podatnik nie ponosi odpowiedzialności w zakresie, w jakim płatnik był zobowiązany do pobrania zaliczki, jeśli płatnik dokonał rozliczenia po wejściu w życie art. 26a O.p.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że art. 26a O.p., który wszedł w życie 1 stycznia 2007 r., wyłącza odpowiedzialność podatnika za zaniżenie przez płatnika podstawy opodatkowania. Skoro płatnik dokonał rozliczenia i wystawił PIT-11 za 2006 r. w 2007 r., zastosowanie znalazł art. 26a O.p., chroniąc podatnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.

Przepisy (28)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 19

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 77

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 11a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

O.p. art. 30 § § 4

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 26a

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

O.p. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 11

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 125 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 21 § § 3

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 30 § § 4

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 181

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

u.s.w. art. 92 § ust. 3

Ustawa o Służbie Więziennej

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 14

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

p.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 8

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 30 § § 1

Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 38

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ustawa o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 1 pkt 12

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 155

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów proceduralnych poprzez niezbadanie odpowiedzialności płatnika (art. 30 O.p.). • Niewłaściwe zastosowanie art. 26a O.p. przez organy podatkowe.

Odrzucone argumenty

Świadczenie w postaci kwatery tymczasowej dla funkcjonariusza Służby Więziennej nie jest zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11a u.p.d.o.f. (zasady BHP).

Godne uwagi sformułowania

wykładnia art. 21 ust. 1 pkt 11a u.p.d.o.f. musi uwzględniać również rozumienie zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wypracowane w doktrynie prawa pracy. • celem zasady zapewniania pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy jest ochrona życia i zdrowia pracowników • zasada exceptiones non sunt extentendae, zgodnie z którą wyjątki (w tym zwolnienia podatkowe) należy wykładać ściśle • lex specialis derogat legi generali • płatnik jest swego rodzaju pośrednikiem między organem podatkowym a podatnikiem • odpowiedzialność płatnika z art. 30 o.p ma charakter odszkodowawczy i gwarancyjny • art. 30 § 4 O.p. w sformułowaniu "wydaje" jednoznacznie zobowiązuje organ podatkowy do wydania decyzji o odpowiedzialności płatnika • przepis ten stanowi element podatkowej ustawy procesowej, a nie egzekucyjnej • zakres odpowiedzialności podatnika i płatnika nie pokrywają się w najmniejszym stopniu • art. 26a O.p. wyłącza odpowiedzialność podatnika z tytułu zaniżenia przez płatnika podstawy opodatkowania

Skład orzekający

Paweł Dąbek

przewodniczący-sprawozdawca

Inga Gołowska

sędzia

Ewa Michna

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnień podatkowych związanych z zakwaterowaniem pracowników, odpowiedzialności płatnika za niepobrane zaliczki oraz zastosowania art. 26a Ordynacji podatkowej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Służby Więziennej i przepisów obowiązujących w 2006 roku. Interpretacja art. 26a O.p. może być stosowana do decyzji wydanych po 1 stycznia 2007 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii podatkowych związanych z zakwaterowaniem służbowym i odpowiedzialnością płatnika, co jest istotne dla wielu podatników i pracodawców. Wyjaśnia złożone przepisy Ordynacji podatkowej i ustawy o PIT.

“Czy Twoje służbowe mieszkanie jest wolne od podatku? Kluczowa interpretacja przepisów o zakwaterowaniu i odpowiedzialności płatnika.”

Dane finansowe

WPS: 23 354 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst