I SA/Ke 426/23

I SA/Ke 426/23 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2024-01-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Agnieszka Banach /przewodniczący/
Magdalena Chraniuk-Stępniak
Magdalena Stępniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2201
art. 7d ust. 2, ust. 1 pkt 1, ust. 3, art. 7 ust. 2, art. 5 ust. 2a, art. 5 ust. 2a pkt 1,
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Banach, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Asesor WSA Magdalena Stępniak (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi J. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 23 sierpnia 2023 r. nr SKO.RD-52/6242/436/2023 w przedmiocie utraty wymogu dobrej reputacji oddala skargę.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach decyzją z 23 sierpnia
2023 r. nr SKO.RD-52/6242/436/2023 utrzymało w mocy decyzję Starosty Kieleckiego z 28 czerwca 2023 r. znak: KT.II.5531-1-178/03 stwierdzającej, że nastąpiła utrata wymogu dobrej reputacji przez J. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą J. F. Usługi Transportowe jako przedsiębiorcy i zarządzającego transportem.
W uzasadnieniu organ wskazał na podstawę prawną rozstrzygnięcia,
tj. przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2201) dalej "u.t.d." oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z 21 października 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnik przewoźnika. Stosownie do art. 3 lit. b ww. rozporządzenia przedsiębiorcy wykonujący zawód przewoźnika drogowego muszą cieszyć się dobrą reputacją. Zgodnie natomiast z art. 7d ust. 1 pkt 1 u.t.d. organ wszczyna postępowanie administracyjne w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji przewoźnika drogowego, zarządzającego transportem lub osoby fizycznej,
o której mowa w art. 7c, jeżeli wobec m.in. osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą zarządzającego transportem lub osoby fizycznej, o której mowa
w art. 7c, został wydany prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo
w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit a rozporządzenia (WE) nr 1071/2009
w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji wymienione w art. 5 ust. 2a i 2b. Zgodnie z ust. 2 tegoż artykułu, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, organ wydaje decyzję stwierdzającą utratę dobrej reputacji.
Organ ustalił, że postępowanie w sprawie utraty dobrej reputacji przez przedsiębiorcę J. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą J. F. Usługi Transportowe zostało wszczęte na postawie art. 48 ust. 1 ustawy
z 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców w związku z art. 84 u.t.d., art. 12 ww. rozporządzenia i § 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju
z 8 września 201 r. w sprawie danych i informacji, które przewoźnik drogowy jest obowiązany przekazać do organu w związku z prowadzoną działalnością w zakresie przewozu drogowego (Dz.U. z 2014 r. poz. 1217). W trakcie postępowania wyjaśniającego J. F. dostarczył informację o osobie z Krajowego Rejestru Karnego. Z powyższej informacji wynika, że 22 września 2022 r. zostało wydane przez Sąd Rejonowy w Kielcach orzeczenie, które 2 lutego 2023 r. stało się prawomocne, skazujące J. F. za popełnienie przestępstwa z art. 178 a § 1 k.k. Jest to przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji określone
w rozdziale XXI Kodeksu karnego polegające na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego. Z brzmienia przepisu
art. 7d ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.t.d. wynika, że decyzja co do wszczęcia i orzeczenia utraty dobrej reputacji nie jest pozostawiona uznaniu organu. Organ administracji publicznej nie ma możliwości kwestionowania treści orzeczenia sądu powszechnego, tak w zakresie ustaleń faktycznych i orzeczonego środka karnego. Jest tym wyrokiem związany. Stosownie do art. 5 ust. 2a pkt 1u.t.d. - dotyczącego zezwoleń na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego - za przestępstwa w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1071/2009 w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji uznaje się przestępstwa umyślne określone
w art. 173-175, art. 178-180, art. 189a, art. 218-221, art. 296-306 i art. 308 k.k. Skazanie prawomocnym wyrokiem karnym w dziedzinach prawa wymienionych
w art. 6 rozporządzenia 1071/2009 jest ujemną przesłanką dobrej reputacji.
Kolegium wskazało, że argumenty podniesione przez odwołującego, w istocie odnoszą się do stanu prawnego wynikającego z art. 7d ust. 1 pkt 2 u.t.d., bowiem odwołujący podnosi okoliczność wydania decyzji administracyjnej nakładającej karę pieniężną. Odwołujący podniósł argumenty w zakresie wprowadzenia
w przedsiębiorstwie rozwiązań zmierzających do bardziej szczegółowego nadzoru nad kierowcami. Taka interpretacja przez stronę decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji jest niezrozumiała, albowiem organ wprost wskazał, że utrata dobrej reputacji J. F. nastąpiła z uwagi na skazanie go prawomocnym wyrokiem karnym, a nie w związku ze stwierdzeniem naruszeń w zakresie rozliczania czasu pracy i nadzoru nad przestrzeganiem przepisów prawa powszechnie obowiązującego i konieczności wprowadzenia środków zaradczych.
Na powyższą decyzję J. F. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji i umorzenie postępowania. Zarzucił naruszenie
art. 7d ust. 1 pkt 1, ust. 2 u.t.d. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że
w okolicznościach niniejszej sprawy doszło do utraty wymogu dobrej reputacji.
W uzasadnieniu skarżący wskazał na związanie sądu i pośrednio organów ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego w oparciu o art. 11 p.p.s.a. W okolicznościach niniejszej sprawy organy oparły swoje rozstrzygnięcia na wyroku, który nie dotyczył prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w zakresie transportu. Skarżący został bowiem skazany za jazdę samochodem osobowym po spożyciu alkoholu i wymierzone mu za to sankcje karne dotyczą tylko uprawnień do prowadzenia pojazdów wymagających uprawnienia z kategorii B. Uprawnienia do kierowania pojazdami ciężarowymi nie zostały skarżącemu ograniczone i nadal posiada uprawnienia do ich prowadzenia. Ponadto skarżący wskazał, że zawsze dochowuje wszelkiej należytej staranności
w wykonywanej działalności transportowej, tym samym nie podejmuje działań sprzecznych z wymogami posiadania dobrej reputacji. Skarżący zauważył, że według najnowszego Barometru Zawodów, w 2023 r. najbardziej deficytowym zawodem pozostaje kierowca zawodowy. Tymczasem wobec cofnięcia przyznanej licencji skarżący zmuszony zostanie do zaprzestania wykonywania działalności w zakresie usług transportowych, co wiązać będzie się z rozwiązaniem stosunków pracy
z zatrudnionymi przez niego kierowcami oraz utratą możliwości zarobkowania.
W ocenie skarżącego odmowa przyznania mu dobrej reputacji jest nieproporcjonalna do okoliczności sprawy, a takie działanie organów jest niezgodne z zasadą słusznego interesu strony i zasadą sprawiedliwości społecznej.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.)
i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2023, poz. 1634), dalej "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym jak i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady- związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Realizując wyżej określone granice kontroli, sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd stwierdził, że stan faktyczny znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia te sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe.
Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do powołanej regulacji sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron
w terminie 14 dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku, nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W odpowiedzi na skargę kolegium zawarło wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Skarżący, któremu doręczono to pismo procesowe, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy w ww. terminie.
Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja stwierdzająca utratę wymogu dobrej reputacji przez skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie usług transportu drogowego, jako przedsiębiorcy i zarządzającego transportem.
Prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług transportu drogowego uregulowane jest na poziomie prawa krajowego i prawa Unii Europejskiej.
Organ prawidłowo wskazał na podstawy materialnoprawne zaskarżonej decyzji, tj. przepisy ustawy o transporcie drogowym oraz przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1071/2009.
W świetle przepisów wymienionych aktów, ustawowym wymogiem udzielenia licencji na wykonywanie transportu drogowego jest posiadanie przez przedsiębiorcę dobrej reputacji (art. 3 rozporządzenia 1071/2009). Stosownie do art. 6 ust. 1 tego rozporządzenia państwa członkowskie określają warunki, które przedsiębiorca
i zarządzający transportem muszą spełniać, aby zapewnić zgodność z wymogiem dobrej reputacji, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lit. b). Przy określaniu, czy przedsiębiorca spełnił ten wymóg, państwa członkowskie uwzględniają postępowanie przedsiębiorcy, jego zarządzających transportem oraz innych odpowiednich osób określonych przez dane państwo członkowskie. Polski ustawodawca uwzględniając wskazane przepisy prawa unijnego w ustawie o transporcie drogowym zawarł przepis art. 7d ust. 1 pkt 1 u.t.d. Zgodnie z powołaną regulacją organ właściwy w sprawach udzielenia, odmowy udzielenia, zmiany oraz zawieszenia lub cofnięcia zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego wszczyna postępowanie administracyjne w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji przewoźnika drogowego, zarządzającego transportem lub osoby fizycznej, o której mowa w art. 7c (osoby fizycznej uprawnionej do wykonywania zadań zarządzającego transportem
w imieniu mikroprzedsiębiorcy na podstawie umowy), jeżeli wobec członka organu zarządzającego osoby prawnej, osoby zarządzającej spółką jawną, komandytową
lub komandytowo-akcyjną, osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, zarządzającego transportem lub osoby fizycznej, o której mowa w art. 7c,
orzeczono prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, wymienione w art. 5 ust. 2a.
W myśl art. 7d ust. 2 u.t.d., po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego
w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, organ, o którym mowa w art. 7 ust. 2, wydaje decyzję stwierdzającą utratę dobrej reputacji.
Przesłanką wszczęcia postępowania w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji przewoźnika drogowego jest zatem m.in. prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia
nr 1071/2009, wymienione w art. 5 ust. 2a u.t.d. Stosownie do art. 5 ust. 2a pkt 1 u.t.d., za przestępstwa w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1071/2009 w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji uznaje się przestępstwa umyślne określone w art. 173 – 175, art. 178 – 180, art. 189a, art. 218 – 221, art. 296 – 306 i art. 308 k.k.
W niniejszej sprawie poza sporem jest, że 22 września 2022 r. zostało wydane przez Sąd Rejonowy w Kielcach orzeczenie, skazujące skarżącego za popełnienie przestępstwa z art. 178 a § 1 k.k. Jest to przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu
w komunikacji określone w rozdziale XXI kodeksu karnego polegające na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego. Skarżący został skazany na karę grzywny i orzeczono wobec niego środek karny
w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, co do których wymagane jest prawo jazdy kat. B na okres trzech lat. Orzeczenie stało się prawomocne
2 lutego 2023 r.
Przestępstwo stypizowane w art. 178a § 1 k.k. jest przestępstwem wymienionym w art. 5 ust. 2a pkt 1 u.t.d. W konsekwencji, stosownie do powołanego wyżej art. 7d ust. 2 u.t.d. organ zobowiązany był do wydania decyzji stwierdzającej utratę przez skarżącego, jako przedsiębiorcy i zarządzającego transportem, dobrej reputacji. Wymóg dobrej reputacji w rozumieniu ustawy nie jest bowiem spełniony lub przestał być spełniony, jeżeli osoba prowadząca działalność gospodarczą w zakresie świadczenia usług transportowych, została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości. Istotne przy tym jest, że w sytuacji określonej art. 7d ust. 1 pkt 1 u.t.d. wydanie decyzji o utracie dobrej reputacji jest automatyczne. Oznacza to, że organ nie ma obowiązku weryfikowania sposobu i warunków wykonywania przez skarżącego transportu drogowego. Taki obowiązek wynika w sytuacji ustalenia w toku postępowania nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej decyzją. Są to sytuacje, o których mowa w art. 7d ust. 1 pkt 2 u.t.d. w zw. z art. 7d ust. 3 u.t.d. W konsekwencji również organ nie jest zobowiązany, jak tego chce skarżący, do badania kwestii proporcjonalności reakcji za popełnione naruszenia. Obowiązek taki został bowiem nałożony na organ w przypadku stwierdzenia wydania wobec przedsiębiorcy decyzji nakładającej karę pieniężną, a nie prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo określone
w art. 5 ust 2a pkt 1 u.t.d., jak w niniejszej sprawie.
Zgodność z prawem kontrolowanej przez sąd decyzji potwierdza ponadto
art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 1071/2009. W jego treści wskazano bowiem, że dobrej reputacji zarządzającego transportem lub przedsiębiorcy transportowego nie mogą podważać żadne poważne zarzuty, takie jak wyroki skazujące (art. 6 ust. 1 lit. a). Oznacza to, że brak wyroku skazującego stanowi warunek sine qua non dobrej reputacji przedsiębiorcy i zarządzającego transportem. Innymi słowy jeżeli organ, badając postępowanie tych podmiotów ustali, że wydano wobec nich wyrok skazujący za określone naruszenia, uprawniony jest do bezwzględnego stwierdzenia, że przedsiębiorca nie spełnia wymogu dobrej reputacji. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Skazanie skarżącego za jedno z przestępstw wymienionych
w 5 ust. 2a pkt 1 u.t.d. w zw. z art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia 1071/2009 skutkowało utratą przez niego wymogu dobrej reputacji.
W ocenie skarżącego skoro wyrok nie dotyczył prowadzonej przez niego działalności gospodarczej w zakresie transportu, nie powinien być brany pod uwagę przez organ w tym postępowaniu. Skarżący dowodzi, że organy oparły swoje rozstrzygnięcie na wyroku skazującym skarżącego za jazdę samochodem osobowym po spożyciu alkoholu i wymierzającym mu sankcje karne dotyczące tylko uprawnień do prowadzenia pojazdów wymagających uprawnienia z kategorii B. Uprawnienia do kierowania pojazdami ciężarowymi nie zostały skarżącemu natomiast ograniczone
i nadal posiada uprawnienia do ich prowadzenia.
Argumentacja skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Wymaga bowiem wyjaśnienia, że przesłanka obligująca organ do wydania decyzji o utracie przez przedsiębiorcę dobrej reputacji nie jest związana z rodzajem sankcji karnych nałożonych na przedsiębiorcę wyrokiem karnym, lecz z rodzajem popełnionego przestępstwa. W postępowaniu administracyjnym, o którym mowa w art. 7d ust. 1 pkt 1 u.t.d., organ nie bada okoliczności popełnienia czynu, za który przewoźnik drogowy został skazany prawomocnym wyrokiem. Bez znaczenia zatem jest okoliczność, że skarżący w chwili popełnienia przestępstwa kierował samochodem osobowym i nie wykonywał transportu drogowego. Istotne natomiast jest, że przedsiębiorca skazany prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo polegające na kierowaniu pojazdem w stanie nietrzeźwości nie gwarantuje bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
Stwierdzenie, że wobec przewoźnika drogowego wydany został prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo polegające na poważnym naruszeniu przepisów krajowych w zakresie prawa o ruchu drogowym, zobowiązuje organ do wydania decyzji stwierdzającej utratę dobrej reputacji.
Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie organy nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego i prawidłowo uznały, że z uwagi na rodzaj przestępstwa, którego dopuścił się skarżący, wykonujący krajowy transport drogowy rzeczy na podstawie posiadanej licencji, przewoźnik utracił dobrą reputację.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.