Orzeczenie · 2026-09-17

I SA/Ke 292/26Nizna uchwała drogi gminne kielce

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2026-09-17
NSAAdministracyjneŚredniawsa
drogi gminneuchwałaprawo miejscowesamorząd terytorialnywłaściwość rady gminywejście w życie aktusprzeczność prawnazasady demokratycznego państwa prawnegokontrola sądowa

Sprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego w Opatowie na uchwałę Rady Miejskiej w Ćmielowie z dnia 29 lipca 2015 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych. Prokurator zaskarżył uchwałę w zakresie § 4, zarzucając istotne naruszenie prawa, w tym art. 4 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych oraz art. 2 i 88 ust. 1 Konstytucji RP. Głównym zarzutem była wewnętrzna sprzeczność § 4, który stanowił, że uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od daty publikacji, ale z mocą obowiązywania od 1 stycznia 2016 r. Uchwała została opublikowana 31 lipca 2015 r. Prokurator argumentował, że taka regulacja wprowadza wątpliwości co do momentu wejścia w życie aktu prawnego i narusza zasady demokratycznego państwa prawnego. Burmistrz Ćmielowa wnosił o oddalenie skargi, twierdząc, że uwzględnienie wniosku prokuratora skutkowałoby unieważnieniem ze skutkiem ex tunc przepisu o wejściu w życie, co godziłoby w zasadę pewności prawa i mogłoby stworzyć lukę prawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał skargę za uzasadnioną. Sąd podkreślił, że kontroluje akty prawa miejscowego pod względem zgodności z prawem. Stwierdził, że § 4 uchwały, poprzez wyznaczenie dwóch rozbieżnych dat wejścia w życie, jest wewnętrznie sprzeczny i narusza art. 4 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. Sąd podzielił stanowisko prokuratora, że taka regulacja jest niezgodna z zasadami demokratycznego państwa prawnego, ponieważ data wejścia w życie aktu prawnego nie może budzić wątpliwości. W konsekwencji, na podstawie art. 147 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd stwierdził nieważność uchwały w zaskarżonej części.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wejścia w życie aktów prawa miejscowego oraz zasady demokratycznego państwa prawnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wewnętrznej sprzeczności w uchwale samorządowej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała rady gminy zawierająca wewnętrznie sprzeczne postanowienia dotyczące daty wejścia w życie jest zgodna z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka uchwała jest sprzeczna z prawem.

Uzasadnienie

Uchwała, która jednocześnie stanowi o wejściu w życie po upływie 14 dni od publikacji i z mocą od określonej daty przyszłej, jest wewnętrznie sprzeczna. Taka regulacja narusza zasady demokratycznego państwa prawnego, ponieważ data wejścia w życie aktu prawnego nie może budzić wątpliwości.

Czy sąd administracyjny może stwierdzić nieważność aktu prawa miejscowego z powodu naruszenia zasad demokratycznego państwa prawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny może stwierdzić nieważność aktu prawa miejscowego, jeśli jest on sprzeczny z prawem, w tym z zasadami demokratycznego państwa prawnego.

Uzasadnienie

Zgodnie z Prawem o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Nieważność uchwały organu gminy może być stwierdzona, gdy jest ona sprzeczna z prawem, co obejmuje również naruszenie fundamentalnych zasad ustrojowych, takich jak zasady demokratycznego państwa prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność uchwały Rady Miejskiej w Ćmielowie z dnia 29 lipca 2015 r. nr XII/68/2015 w zakresie § 4.

Przepisy (9)

Główne

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Nieważna jest uchwała organu gminy sprzeczna z prawem.

u.o.a.n. art. 4 § 1

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Akty prawne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie 14 dni od ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy.

p.p.s.a. art. 147 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że uchwała została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności.

Pomocnicze

u.s.g. art. 18 § 2

Ustawa o samorządzie gminnym

Podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat należy do wyłącznej właściwości rady gminy, lecz tylko w granicach określonych w odrębnych ustawach.

u.s.g. art. 40 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy.

u.o.a.n. art. 5

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Przepisy art. 4 nie wyłączają możliwości nadania aktowi normatywnemu wstecznej mocy obowiązującej, jeżeli zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie.

p.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Konstytucja RP art. 88 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wewnętrzna sprzeczność § 4 uchwały dotyczącego daty wejścia w życie. • Naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych. • Naruszenie zasad demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP). • Naruszenie wymogu ogłoszenia aktu prawnego jako warunku wejścia w życie (art. 88 ust. 1 Konstytucji RP).

Odrzucone argumenty

Argumentacja Burmistrza Ćmielowa o braku podstaw do stwierdzenia nieważności i potencjalnej luce prawnej.

Godne uwagi sformułowania

początek mocy obowiązującej uchwały oznacza jej wejście w życie • nie do pogodzenia z zasadami demokratycznego państwa prawnego • data wejścia w życia aktu prawa miejscowego nie może budzić wątpliwości, czy też wprowadzać w błąd

Skład orzekający

Andrzej Mącznik

sprawozdawca

Jacek Kuza

przewodniczący

Sylwester Miziołek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wejścia w życie aktów prawa miejscowego oraz zasady demokratycznego państwa prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wewnętrznej sprzeczności w uchwale samorządowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad tworzenia prawa miejscowego i pewności obrotu prawnego, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i samorządowym.

“Wewnętrzna sprzeczność w uchwale samorządowej prowadzi do jej nieważności.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst