SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Protokolant, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 lipca 2020 r. sprawy ze skargi W.C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 25 listopada 2019 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę UZASADNIENIE Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: Dyrektor) postanowieniem z [...] nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat [...] nr [...] w sprawie odmowy W. C. umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: - od [...] do [...] z 18 maja 2015 r., - od [...] do [...] z 21 czerwca 2018 r. Organ wyjaśnił, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Inspektorat w prowadzi postępowanie egzekucyjne w stosunku do majątku W. C. na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] i [...] wystawionych 18 maja 2015 r. przez wierzyciela - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Inspektorat w , obejmujących zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne za okres 01-03/2015 r. oraz FP i FGŚP za okres 01-03/2015 r. W przedmiotowych sprawach obowiązki dochodzone w drodze egzekucji administracyjnej wynikały z deklaracji złożonych przez płatnika składek W. C.. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Inspektorat w prowadzi także postępowanie egzekucyjne w stosunku do majątku W. C. na podstawie tytułów wykonawczych z 21 czerwca 2018 r. o numerach od [...] do [...]. Podstawę prawną należności objętych tymi tytułami wykonawczymi stanowi decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w z [...]. o numerze [...], która stwierdza, że W. C. jest dłużnikiem ZUS, a zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek wraz należnymi odsetkami za zwłokę na dzień wydania decyzji wynosiło łącznie 3.110,10 zł, w tym: - z tytułu składki na ubezpieczenia społeczne za okres od 11/2012 r. do 1/2013 r. - 1.109,43 zł, należność główna oraz 434 zł odsetki za zwłokę; - z tytułu składki na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 10/2012 r. do 1/2013 r. – 1.025,38 zł należność główna oraz 413 zł odsetki za zwłokę; - z tytułu składki na Fundusz Pracy za okres od 11/2012 r. do 1/2013 r. - 92,29 zł należność główna oraz 36 zł odsetki za zwłokę. Decyzja została doręczona W. C. 23 czerwca 2017 r. Od powyższej decyzji W. C. odwołał się do Sądu Okręgowego w [...], który wyrokiem z [...] sygn. [...] oddalił odwołanie. Przedmiotowe orzeczenie uprawomocniło się 30 maja 2018 r. Organ egzekucyjny ZUS prowadził także postępowanie egzekucyjne wobec majątku W. C. na podstawie tytułów wykonawczych z 25 stycznia 2013 r. o numerach: [...] i od [...] do [...]. Przedmiotowe tytuły wykonawcze obejmowały niezapłacone składki: - na ubezpieczenia społeczne za miesiące od 05 do 08/2012 r., - na ubezpieczenie zdrowotne za miesiące od 05 do 09/2012 r., - na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za miesiące od 05 do 08/2012 r. Na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych Dyrektor Oddziału ZUS w [...], działając jako organ egzekucyjny, wszczął postępowanie egzekucyjne. Z uwagi na zbieg egzekucji administracyjnej do rachunku bankowego w Banku [...]S.A., łączne prowadzenie egzekucji przejął Naczelnik Urzędu Skarbowego w . Pismem z 9 stycznia 2014 r. Dyrektor Oddziału ZUS przekazał tytuły wykonawcze Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w celem łącznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego w tych sprawach w trybie art. 63 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm., dalej: u.p.e.a.). Pismem z 14 sierpnia 2019 r. W. C. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego składek ZUS za okresy: 05-12.2012 r., 01.2013 r., 01-03.2015 r. Wskazał, że z uwagi na brak doręczenia upomnień w przedmiotowych sprawach, zachodzi postawa do umorzenia postępowania egzekucyjnego określona w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Wskazał również na przedawnienie dochodzonych należności. Postanowieniem z 30 sierpnia 2019 r. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec majątku W. C. na podstawie tytułów wykonawczych z 18 maja 2015 r. o numerach od [...] do [...] r. oraz z 21 czerwca 2018 r. o numerach: od [...] do [...] . W zażaleniu na to postanowienie W. C. zarzucił brak odniesienia się do wszystkich okresów składkowych, co do których żądał umorzenia postępowania egzekucyjnego, oraz brak doręczenia upomnienia. Utrzymując w mocy postanowienie organu pierwszej instancji dyrektor podniósł, że nie wystąpiła podstawa do umorzenia postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 59 §1 pkt 7 u.p.e.a. W przypadku tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...], z uwagi na nieopłacenie w terminie składek na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, wierzyciel ZUS Oddział Inspektorat w skierował do W. C. upomnienia o numerach od [...] do [...]. Upomnienia zostały odebrane przez W. C. osobiście w dniu 22 kwietnia 2015 r., czego dowodem jest zwrotne potwierdzenie odbioru. Druki upomnień zawierały wezwanie do uregulowania należności: - z tytułu składki na ubezpieczenia społeczne za miesiące od 01-03/2015 r., ze wskazaniem kwoty należności głównej w wysokości 1.624,77 zł, kosztów upomnienia w kwocie 11,60 zł, oraz kwoty odsetek na dzień wystawienia upomnienia w wysokości 8 zł, - z tytułu składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za miesiące od 01-03/2015 r., ze wskazaniem kwoty należności głównej w wysokości 135,17 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 11,60 zł. Ponadto pisma informowały o konieczności dokonania zapłaty ww. należności z tytułu składek w terminie 7 dni od doręczenia upomnienia, pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego ściągnięcia należności w trybie egzekucji administracyjnej. Dodatkowo upomnienia zawierały pouczenie, że po skierowaniu sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego powstanie obowiązek uiszczenia kosztów egzekucyjnych, które zaspokajane są w pierwszej kolejności. Pismo informowało także o obowiązku naliczania odsetek za zwłokę od powyższych należności. W. C. nie dokonał wpłaty zaległych należności z tytułu ww. składek ZUS. W związku z powyższym wierzyciel - ZUS Oddział Inspektorat w wystawił tytuły wykonawcze o numerach od [...] do [...], na podstawie których Dyrektor Oddziału ZUS w [...], działający jako organ egzekucyjny, wszczął postępowanie egzekucyjne w przedmiotowych sprawach. W odniesieniu do tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...], podstawę prawną należności objętych tymi tytułami wykonawczymi stanowiła decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w z [...] r. W decyzji zawarte zostało pouczenie strony, że stanowi ona podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, bez uprzedniego doręczenia upomnienia, zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 131, dalej: "rozporządzenia z 3 października 2014 r."). Zatem niezasadny jest zarzut dotyczący zastosowania niewłaściwych przepisów prawa w zakresie braku obowiązku doręczenia zobowiązanemu upomnienia. W. C. nie dokonał wpłaty określonych w niej należności. W związku z powyższym Dyrektor Oddziału ZUS w [...], działając jako organ egzekucyjny, wszczął i prowadzi postępowanie egzekucyjne. W przedmiotowych sprawach nie zaistniała również podstawa do umorzenia postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., tj. wygaśnięcie obowiązków objętych tytułami wykonawczymi o numerach od [...] do [...] oraz o numerach od [...] do [...], z uwagi na ich przedawnienie. Dyrektor przytoczył treść art. 24 ust. 5b ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121 ze zm., dalej: "u.s.u.s.") i wyjaśnił, że za pierwszą czynność w rozumieniu tego przepisu należy uznać wystosowanie do strony upomnień przedegzekucyjnych, w trybie art. 15 § 1 u.p.e.a. W odniesieniu do postępowań egzekucyjnych dotyczących tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...], upomnienia o numerach od [...] do [...] zostały skutecznie doręczone W. C. 22 kwietnia 2015 r. Zatem bieg terminu przedawnienia odnośnie należności objętych ww. tytułami wykonawczymi został zawieszony od tego dnia. Natomiast w przypadku tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w wystosował do W. C. zawiadomienie z [...] nr [...] , wysłane do listem zwykłym, o wszczęciu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek ZUS, wzywając jednocześnie do wyjaśnienia przyczyn nieopłacenia tych składek, pod rygorem wydania decyzji. W. C. nie dopełnił obowiązku określonego w art. 46 ust. 1 u.s.u.s., w związku z czym Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w ww. decyzją z [...] r. określił W. C. zadłużenie z tytułu składek. Organ wskazał na treść art. 24 ust. 5f u.s.u.s. i wyjaśnił, że za datę zawieszenia biegu przedawnienia należności składkowych należy przyjąć datę wydania decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia. Przez okres związany od dnia [...] r., tj. od dnia wydania decyzji do daty uprawomocnienia się tej decyzji, tj. do 30 maja 2018 r., bieg terminu przedawnienia składek uległ zawieszeniu, stosownie do treści art. 24 ust. 5f u.s.u.s. Zgodnie następnie z art. 24 ust. 5b u.s.u.s., bieg terminu przedawnienia w odniesieniu do składek objętych ww. tytułami, uległ ponownie zawieszeniu z chwilą podjęcia przez właściwy organ czynności zmierzającej do ściągnięcia tych należności, którą było wystawienie tytułów wykonawczych z 21 czerwca 2018 r. od numeru [...] do numeru [...]. Wobec tego nie doszło do przedawnienia należności z tytułu tej grupy składek. W zakresie żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z 25 stycznia 2013 r. o numerach [...] oraz od [...] do [...], W. C. zarzucił "milczące załatwienie". Organ wyjaśnił, że ww. tytuły wykonawcze pismem z 9 stycznia 2014 r., zostały przekazane przez Dyrektora Oddziału ZUS w [...] Inspektorat w - Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w , celem łącznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego w tych sprawach w trybie art. 63 u.p.e.a. w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnych. Następstwem przejęcia na podstawie art. 63 § 1 u.p.e.a. egzekucji przez organ egzekucyjny do łącznego prowadzenia jest uzyskanie przez ten organ uprawnienia do stosowania określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanego także tych obowiązków, które uprzednio egzekwował organ egzekucyjny, od którego prowadzenie egzekucji przejęto. W konsekwencji, organ egzekucyjny od którego egzekucję przejęto, zostaje pozbawiony możliwości jej dalszego prowadzenia, a więc dalszego stosowania środków służących doprowadzeniu do wykonania obowiązków objętych tytułem wykonawczym, w tym także do rozpoznawania wniesionych środków zaskarżenia. W związku z tym organ egzekucyjny - Dyrektor Oddziału ZUS w [...] Inspektorat w , nie był uprawniony do rozpoznania wniosku strony w zakresie żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] oraz od [...] do [...], obejmujących należności z tytułu składek ZUS za okres od 05 - 09/2012 r. Pismem z 10 września 2019 r. organ zawiadomił W. C. o konieczności wniesienia odrębnego podania w tym zakresie do Naczelnika Urzędu Skarbowego w . W. C., powołując się na ww. pismo Dyrektora Oddziału ZUS w [...] Inspektorat w , wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w pismem z 8 października 2019 r. z takim żądaniem i ma być ono przedmiotem rozpoznania przez ten organ w odrębnym postępowaniu. W. C. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] skargę na postanowienie dyrektora. Wniósł o jego uchylenie oraz o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Zarzucił naruszenie: - art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 11, art. 75, art. 76 § 1, § 2, § 3, art. 78, art. 107 § 1 pkt 7 i 9 k.p.a., - art. 15 § 1, art. 27 § 1 pkt 3, 5, 6, 7, 9, 12, 14, art. 33 § 1 pkt 3, 6, 7, 10, § 2, art. 59 § 1 pkt 2, 3, 7, 10 u.p.e.a., - § 2 pkt 2 rozporządzenia z 3 października 2014 r. W uzasadnieniu skargi podniósł, że nie otrzymał zawiadomienia z [...] nr [...] Rozporządzenie z 3 października 2014 r. nie może dotyczyć okresu składkowego, który został objęty rozstrzygnięciem decyzji z [...] r. Ponadto § 2 pkt 2 tego rozporządzenia dotyczy decyzji wydanej przez organ II instancji. W związku z tym istniał w tym zakresie obowiązek doręczenia upomnienia zobowiązanemu. To spowodowało naruszenie prawa przy wydawaniu tytułów wykonawczych, w tym powołanych w zarzutach przepisów k.p.a. Naruszenie zasady wysłuchania stron nastąpiło poprzez brak przesłania przez organ wnioskowanych przez skarżącego kserokopii dokumentów. W zakresie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] organ nie wydał decyzji, do czego był zobowiązany. Tytuły te zawierają szereg nieprawidłowości. W okresie zaś od stycznia do marca 2015 r. skarżący przebywał w zakładzie karnym, nie prowadził wiec działalności gospodarczej. Zadeklarowanie składek za ten okres było omyłkowe. Terminy rozpoznawania sprawy wskazują na milczące załatwienie sprawy. Organ odniósł się do tej kwestii wskazując na prowadzenie postępowania egzekucyjnego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w . W odpowiedzi na skargę dyrektor wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). W myśl art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej: ,,P.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS, obejmujących zobowiązania skarżącego z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wraz z odsetkami. Odnosząc się do przedmiotu sprawy należy wskazać, że instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego została uregulowana w art. 59 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem postępowanie egzekucyjne umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne (art. 59 § 2). W przypadkach, o których mowa w art. 59 § 1, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 59 § 3). Postanowienie, o którym mowa w § 3, wydaje się na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela albo z urzędu ( art. 59 § 4 ). Istotą umorzenia postępowania egzekucyjnego jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja ta ma na celu zakończenie tego postępowania, najczęściej z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego oznacza więc, że nie jest realizowany jego cel. Umorzenie wiąże się z trwałymi przeszkodami uniemożliwiającymi jego dalsze prowadzenie i może nastąpić w każdym jego stadium. Z wniosku skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego wynika, że został on oparty na zarzutach: braku wydania decyzji w zakresie obowiązku składkowego, braku doręczenia upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym oraz przedawnieniu należności składkowych. Jak wskazał skarżący, wniosek obejmował okresy składkowe za "5-12.2012 r., 01.2013 i 01-03.2015 r." Odnosząc się do tych kwestii organy, w kontekście zarówno argumentów wniosku jak i wskazanego w nim zakresu należności składkowych objętych postepowaniem egzekucyjnym, wniosek ten rozpatrzyły w pełni poprawnie i wyczerpująco. W pierwszej kolejności wymaga wyjaśnienia, że jak wynika z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Jeśli takie upomnienie nie zostało doręczone, istnieje podstawa do umorzenia postępowania egzekucyjnego – art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Jak wynika z akt sprawy, wierzyciel, tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w [...] Inspektorat w skierował do W. C. upomnienia o numerach [...] nr [...] obejmujące zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne za okres 01-03/2015 r. oraz FP i FGŚP za okres 01-03/2015 r. Dowodem tego są zwrotne potwierdzenia odbioru. W zakresie niniejszych składek nie więc zaszła sytuacja opisana w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a., a to oznacza brak podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Upomnienia te stały się podstawą do wydania tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...], co do których skarżący zarzucił, że nie wydano wobec nich decyzji. Odnosząc się do tego należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 3a § 1 pkt 3 u.p.e.a., w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne, stosuje się egzekucję administracyjną, jeżeli wynikają one z deklaracji rozliczeniowej złożonej przez płatnika składek na ubezpieczenie społeczne. Przepis ten na gruncie przedmiotowej sprawy oznacza, że złożenie przez skarżącego deklaracji rozliczeniowych w dniu 2 kwietnia 2015 r. obejmujących składki za okres 01-03/2015 r. oraz składki na FP i FGŚP za okres 01-03/2015 r., skutkowało, po zaniechaniu ich uiszczenia, wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Przepisy nie przewidują w tym przypadku konieczności wydania decyzji jako warunku koniecznego do wszczęcia tej egzekucji. Co więcej, deklaracje rozliczeniowe zawierały pouczenie, że stanowią one podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, a wierzyciel przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego przesłał zobowiązanemu upomnienie, o którym mowa w art. 15 § 1. Są to warunki zawarte w art. 3a § 2 u.p.e.a., które zostały spełnione przez organy w niniejszej sprawie. To również świadczy o prawidłowości wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący podniósł, że w okresie od stycznia do marca 2015 r. przebywał w zakładzie karnym, nie prowadził w tym czasie działalności gospodarczej i deklaracje uzupełnił błędnie. Odnosząc się do tego argumenty należy podnieść, że argument o nieistnieniu obowiązku może być przedmiotem zarzutu wnoszonego w trybie art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a., nie zaś sprawy w przedmiocie wniosku o umorzenia postępowania egzekucyjnego. To oznacza, że w przedmiotowym postępowaniu nie może on być rozpoznawany. Podobnie należy odnieść się do zarzutów skargi, że tytuły wykonawcze o numerach od [...] do [...], obejmujące składki za okres 01-03/2015 r., są sprzeczne z zapisami art. 27 § 1 pkt 3, 5, 6, 7, 9, 12, 14 u.p.e.a. Organ w postępowaniu wszczętym wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego nie bada bowiem prawidłowości wystawienia tytułów wykonawczych, lecz przesłanki zawarte w art. 59 § 1 i § 2 u.p.e.a. Zarzuty skarżącego są więc bezpodstawne. W odniesieniu natomiast do należności składkowych na ubezpieczenia społeczne za okres od 11/2012 r. do 1/2013 r., na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 10/2012 r. do 1/2013 r. oraz z tytułu składki na Fundusz Pracy za okres od 11/2012 r. do 1/2013 r., zobowiązanemu nie doręczono upomnień, ponieważ nie istniał taki obowiązek prawny. W dniu [...] r. wydana została wobec W. C. decyzja stwierdzająca, że jest on dłużnikiem Zakładu i że zadłużenie to obejmuje te składki. Zgodnie z przepisem § 2 pkt 2 rozporządzenia z 30 października 2014 r., egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy dotyczy należności pieniężnych, których obowiązek uiszczenia powstaje z mocy prawa, a wysokość tych należności została określona w ostatecznym orzeczeniu. Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie, w której ostatecznym orzeczeniem jest decyzja z [...] r. Przy czym przepisy powołanego rozporządzenia ani żadne inne, w tym art. 15 § 5 u.p.e.a. stanowiący delegację dla ministra właściwego do spraw finansów publicznych do wydania tego rozporządzenia, nie wykluczają zastosowania jego unormowań do składek za okresy sprzed daty obowiązywania omawianego aktu prawnego. Dlatego niezasadnie skarżący podnosi w skardze argumenty o zastosowaniu przez organy prawa wstecz. Również nie ma racji skarżący twierdząc, że § 2 pkt 2 rozporządzenia dotyczy decyzji wydanej przez organ II instancji, podczas gdy decyzja z [...] r. była decyzją I instancji. Przepis ten stanowi o ostatecznym orzeczeniu, a takim stała się decyzja z [...] r. Należy przypomnieć, że odwołanie od tej decyzji zostało oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z 20 marca 2018 r. Organ analizował podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego również przez pryzmat przedawnienia obowiązków objętych tytułami egzekucyjnymi. Sąd w pełni akceptuje powołane w tym zakresie podstawy prawne jak i argumentację organu. Poprawne są wnioski organu, że bieg terminu przedawnienia odnośnie należności objętych tytułami wykonawczymi od [...] do [...], obejmujących należności na ubezpieczenie społeczne za okres 01-03/2015 r. oraz składki na FP i FGŚP za okres 01-03/2015 r., został zawieszony z dniem 22 kwietnia 2015 r., tj. z dniem odebrania przez zobowiązanego upomnień o numerach od [...] nr [...] . Ustalenia te są wynikiem prawidłowej interpretacji przepisu art. 24 ust. 5b u.s.u.s., zgodnie z którym bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Trafny jest też wniosek organu, że za pierwszą czynność, o której mowa w tym przepisie, należy uznać wystosowanie do zobowiązanego upomnienia. Powyższe oznacza, że brak jest podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia ww. należności składkowych. Ten sam wniosek należy postawić w zakresie należności z tytułu składki na ubezpieczenia społeczne za okres od 11/2012 r. do 1/2013r., z tytułu składki na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 10/2012 r. do 1/2013 r. oraz z tytułu składki na Fundusz Pracy za okres od 11/2012 r. do 1/2013 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę (tytuły wykonawcze o numerach od [...] do [...]). W zakresie tych składek organ przesłał zobowiązanemu zawiadomienie z 11 maja 2017 r. o wszczęciu postępowania w sprawie określenia wysokości tych należności. W obszernych zarzutach skargi skarżący wskazuje na wysłanie tego zawiadomienia listem zwykłym i brak jego otrzymania. Odnosząc się do tego należy podnieść, że organ potwierdził wysłanie zawiadomienia listem zwykłym, więc w istocie, brak jest dowodu jego doręczenia stronie. Niemniej okoliczności te nie mają znaczenia, ponieważ samo zawiadomienie nie rodzi skutków prawnych. Takie wypływają dopiero z faktu wydania decyzji z [...] r., a ta, jak wynika z akt sprawy, została prawidłowo doręczona skarżącemu w dniu 23 czerwca 2017 r. To zatem wydanie tej decyzji rodzi skutek zawieszenia biegu terminu przedawnienia należności składkowych, o czym stanowi art. 24 ust. 5f u.s.u.s. Zgodnie z jego treścią, w przypadku wydania przez Zakład decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna. Prawidłowo zatem organ podniósł, że to nie podjęcie czynności zmierzających do wydania takiej decyzji, za które należy uznać zawiadomienie z 11 maja 2017 r. jest momentem wszczęcia postępowania, o którym mowa w cytowanym przepisie, lecz wydanie decyzji. To zaś oznacza, że akcentowane przez skarżącego okoliczności nie miały żadnego wpływu na zawieszenie biegu terminu przedawnienia tych należności. Kolejną zaś podstawę zawieszenia biegu ich przedawnienia stanowił art. 24 ust. 5b u.s.u.s., w związku z wystawieniem tytułów wykonawczych z 21 czerwca 2018 r. od numeru [...] do numeru [...]. Zarzuty skargi odnoszą się również do przewlekłości procedowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w , do którego skarżący złożył 19 marca 2019 r. wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Nie został on rozpatrzony w terminie trzech miesięcy od dnia wpływu wniosku, czyli do dnia 24 czerwca 2019 r. Sprawa została zatem załatwiona milcząco. Zarzucił również, że w sprawie tej nie została wydana żadna decyzja ani postanowienie. Odnosząc się do tego należy w pierwszej kolejności wskazać na wyjaśnienia organu, który ustalił, że część tytułów wykonawczych (o numerach: [...] oraz od [...] do [...]) zostało przekazanych przez Dyrektora Oddziału ZUS w [...] Inspektorat w - Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w , celem łącznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego w tych sprawach w trybie art. 63 u.p.e.a., w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnych. Prawidłowo więc organ wywnioskował, że Dyrektor Oddziału ZUS w [...] Inspektorat w , nie był uprawniony do rozpoznania wniosku strony w zakresie żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułów wykonawczych. Pismem z 10 września 2019 r. zawiadomił o tym zobowiązanego. Oznacza to, że kwestia umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tych tytułów pozostaje poza zakresem niniejszego postępowania. Drugą kwestię stanowi okoliczność, że wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie wpłynął do organu 21 sierpnia 2019 r. Postanowienie organu pierwszej instancji wydane zostało 30 sierpnia 2019 r., czyli w zgodzie z terminami załatwienia sprawy wynikającym z art. 35 k.p.a. Organ nie mógł się natomiast odnieść do kwestii przekroczenia tych terminów w innej sprawie, której nie prowadził. Powyższe wskazuje, że w sprawie niniejszej nie może być mowy o milczącym załatwieniu sprawy. Dla pełnego obrazu sprawy należy wyjaśnić, że instytucja ta uregulowana jest w rozdziale 8a k.p.a. Zgodnie z art. 122a § 2 k.p.a., sprawę uznaje się za załatwioną milcząco w sposób w całości uwzględniający żądanie strony, jeżeli w terminie miesiąca od dnia doręczenia żądania strony właściwemu organowi administracji publicznej albo innym terminie określonym w przepisie szczególnym organ ten: 1) nie wyda decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (milczące zakończenie postępowania) albo 2) nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji (milcząca zgoda). Kluczowe znaczenie ma jednak przepis art. 122a § 1 k.p.a., który stanowi, że sprawa może być załatwiona milcząco, jeżeli przepis szczególny tak stanowi. Przepisy u.p.e.a. w zakresie umorzenia postępowania egzekucyjnego nie przewidują milczącego załatwienia sprawy, co stanowi jeszcze jeden argument na potwierdzenie, że instytucja ta nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie. Podsumowując, w sprawie nie doszło do naruszeń przepisów powołanych w skardze: art. 15 § 1, art. 27 § 1 pkt 3, 5, 6, 7, 9, 12, 14, art. 33 § 1 pkt 3, 6, 7, 10, § 2, art. 59 § 1 pkt 2, 3, 7, 10 u.p.e.a., jak i § 2 pkt 2 rozporządzenia z 3 października 2014 r. Nie można uznać za zasadne zarzutów skargi o naruszeniu art. 6 k.p.a. i wyrażonej tam zasady praworządności, art. 7 k.p.a. zawierającego zasadę prawdy obiektywnej i art. 8 k.p.a. zawierającego zasadę pogłębiania zaufania obywateli. Skarżący podnosił brak doręczenia mu kopii dokumentów, ale w ocenie Sądu, ze sprawy nie wynika, by w sprawie naruszono zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 § 1 K.p.a.) czy zasadę przekonywania (art. 11 K.p.a.). W sprawie nie doszło również do naruszenia art. 75 k.p.a. odnoszącego się do dowodów w postępowaniu administracyjnym, art. 76 k.p.a. regulującego kwestię dokumentów urzędowych, ani art. 78 k.p.a. stanowiącego o wnioskach dowodowych stron. Nie ma też podstaw prawnych zarzut naruszenia art. 107 § 1 pkt 7 k.p.a., zgodnie z którym decyzja zawiera pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania, jak i naruszenia art. 107 § 1 pkt 9 k.p.a., zgodnie z którym w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego – decyzja zawiera pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają one charakter stały, albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że przepis art. 126 k.p.a. stanowi, że do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § 2-5. Powołane przez skarżącego przepisy nie miały więc w sprawie niniejszej zastosowania. Niemniej, skarżący po pierwsze wniósł skutecznie skargę do WSA w [...], a po drugie, w sprawie tej brak było konieczności uiszczania wpisu. Z powołanych wyżej względów, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Ke 27/20
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.