Orzeczenie · 1998-03-16

I SA/Ka 1414/96Rękojmia vs odszkodowanie podatki przychody

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
1998-03-16
NSAPodatkoweWysokansa
rękojmiawady dziełaprzychód należnykoszty uzyskania przychoduwznowienie postępowaniaprawo cywilneprawo podatkoweKcustawa o pdop

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę dotyczącą decyzji organów podatkowych, która została wydana po wznowieniu postępowania administracyjnego. Sąd uznał, że wznowienie postępowania było wadliwe, ponieważ oparto je na okolicznościach, które miały miejsce po wydaniu pierwotnej decyzji, co jest sprzeczne z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa. Ponadto, NSA uchylił decyzję z powodu obrazy art. 151 par. 1 Kpa, gdyż organy nie ustaliły, czy istniały podstawy do wznowienia postępowania. W kwestii merytorycznej, sąd rozróżnił odpowiedzialność z tytułu rękojmi za wady dzieła (art. 637 Kc) od odpowiedzialności odszkodowawczej (art. 471 Kc). Podkreślono, że w przypadku odstąpienia od umowy z powodu wad dzieła, nie powstaje wierzytelność ani dług, a tym samym nie powstaje "przychód należny" w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Koszty związane z wykonaniem wadliwego dzieła nie mogą być wówczas zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Sąd zarzucił organom podatkowym, że nie wyjaśniły, czy porozumienia między stronami opierały się na rękojmi, czy na odpowiedzialności odszkodowawczej, i przedwcześnie potraktowały wystawienie faktury jako "przychód należny". Sprawa wymagała dalszego wyjaśnienia w zakresie podstaw do wznowienia postępowania oraz prawidłowego ustalenia przychodów należnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia przychodu należnego w kontekście odpowiedzialności z tytułu rękojmi za wady dzieła oraz zasady wznowienia postępowania administracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rozróżnienia między rękojmią a odpowiedzialnością odszkodowawczą w prawie cywilnym i jego konsekwencji podatkowych. Wymaga analizy stanu faktycznego pod kątem zastosowania konkretnych przepisów Kodeksu cywilnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy odstąpienie od umowy z tytułu rękojmi za wady dzieła powoduje powstanie przychodu należnego w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odstąpienie od umowy z tytułu rękojmi za wady dzieła nie powoduje powstania wierzytelności ani długu, a tym samym nie powstaje "przychód należny".

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił odpowiedzialność z tytułu rękojmi (art. 637 Kc) od odpowiedzialności odszkodowawczej (art. 471 Kc). W przypadku rękojmi, odstąpienie od umowy oznacza brak powstania wierzytelności, a tym samym brak przychodu należnego.

Czy wynik kontroli przeprowadzonej po wydaniu ostatecznej decyzji może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wznowienie postępowania na podstawie art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa jest możliwe tylko w oparciu o nowe fakty lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nie te, które ujawniły się po wydaniu decyzji.

Uzasadnienie

Literalne brzmienie art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa wskazuje, że chodzi o sytuację, gdy po wydaniu ostatecznej decyzji ujawnią się nowe fakty lub dowody istniejące w dniu wydania tej decyzji. Nie jest dopuszczalne wznowienie postępowania w oparciu o okoliczności, które miały miejsce po wydaniu decyzji.

Czy kary za wadliwe wykonanie skór, jeśli wynikają z odpowiedzialności odszkodowawczej, mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodu?

Odpowiedź sądu

Koszty związane z wykonaniem wadliwego dzieła, które nie pozostają w związku przyczynowym z przychodem, nie mogą być przyjmowane jako koszty uzyskania przychodu. Kwestia ta wymagała dalszego wyjaśnienia przez organy podatkowe.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organy podatkowe nie wyjaśniły, czy porozumienia między stronami opierały się na rękojmi, czy na odpowiedzialności odszkodowawczej. Przyjęcie odpowiedzialności odszkodowawczej mogłoby mieć wpływ na kwalifikację kosztów, ale wymagało to jednoznacznego ustalenia rodzaju odpowiedzialności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu obrazy przepisów postępowania administracyjnego (wadliwe wznowienie postępowania) oraz naruszenia prawa materialnego (błędne rozróżnienie między rękojmią a odpowiedzialnością odszkodowawczą w kontekście przychodów należnych).

Przepisy (9)

Główne

Kc art. 637

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność przyjmującego zamówienie z tytułu rękojmi za wady dzieła.

Kc art. 471

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność za szkodę wynikającą z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania (odpowiedzialność odszkodowawcza).

Kpa art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawy wznowienia postępowania administracyjnego.

Kpa art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wznowienia postępowania w przypadku wyjścia na jaw istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji.

Kpa art. 151 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Forma rozstrzygnięcia w sprawie wznowionego postępowania.

u.p.d.o.p. art. 12 § 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Definicja przychodu należnego.

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 11 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Możliwość oceny postanowień umów cywilnoprawnych z punktu widzenia prawa podatkowego i ustalenia dochodu w innej wysokości.

u.NSA art. 55 § 1

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

u.NSA art. 22 § 2

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wznowienie postępowania oparte na okolicznościach powstałych po wydaniu decyzji jest niedopuszczalne. • Odstąpienie od umowy z tytułu rękojmi za wady dzieła nie skutkuje powstaniem przychodu należnego. • Organy podatkowe nie rozróżniły prawidłowo odpowiedzialności z tytułu rękojmi od odpowiedzialności odszkodowawczej.

Godne uwagi sformułowania

Inne są obowiązki i uprawnienia stron umów cywilnoprawnych i wynikające z nich skutki podatkowe w razie odpowiedzialności przyjmującego zamówienie z tytułu rękojmi za wady dzieła /art. 637 Kc/, a inne w razie odpowiedzialności odszkodowawczej /art. 471 Kc/. • Gdy zamawiający, realizując uprawnienia z tytułu rękojmi, odstąpił od umowy nie dochodzi do powstania wierzytelności [...] a tym samym nie powstaje "przychód należny" [...] i koszty związane z wykonaniem wadliwego dzieła [...] nie mogą być przyjmowane przez wykonawcę jako koszty uzyskania przychodu.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia przychodu należnego w kontekście odpowiedzialności z tytułu rękojmi za wady dzieła oraz zasady wznowienia postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rozróżnienia między rękojmią a odpowiedzialnością odszkodowawczą w prawie cywilnym i jego konsekwencji podatkowych. Wymaga analizy stanu faktycznego pod kątem zastosowania konkretnych przepisów Kodeksu cywilnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa jest interesująca ze względu na praktyczne znaczenie rozróżnienia między rękojmią a odpowiedzialnością odszkodowawczą dla celów podatkowych, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym.

“Rękojmia czy odszkodowanie? Kluczowe rozróżnienie dla podatków!”

Dane finansowe

WPS: 15 616,8 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst