I SA/Go 165/20

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.B. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: 1. Umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. 2. Zasądzić od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stwierdził, że odwołanie K.B. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego zostało wniesione z uchybieniem terminu.

Na powyższe postanowienie, w dniu 19 lutego 2020 r., K.B. wniósł skargę zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię art. 57 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r, Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2069 ze zm.) – powoływanej dalej jako "K.p.a." i uznanie, że jeżeli koniec terminu przypada na dzień wolny od pracy uznaje się go za ostatni dzień terminu do wniesienia odwołania.

Wobec podniesionego zarzutu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.

Skarżący uiścił wpis od skargi w kwocie 100 złotych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o umorzenie postępowania. Wskazał, że na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) – powoływanej dalej jako P.p.s.a." uwzględnił skargę.

Na potwierdzenie powyższego organ załączył postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] uchylające zaskarżone postanowienie z dnia [...] stycznia 2020 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 54 § 3 P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio.

Powyższy artykuł reguluje instytucję autokontroli. Przyjmuje się, że celem autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania (lub braku działania) bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę jego zgodności z prawem. Autokontrola prowadzi w związku z tym do szybszego załatwienia sprawy, i to zgodnie z żądaniem skarżącego. Służy zatem realizacji zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 7 P.p.s.a.

Omawiany przepis nie wymienia konkretnych form funkcjonowania administracji publicznej, których zaskarżenie do sądu administracyjnego daje organowi tej administracji uprawnienia autokontrolne. Jednakże zwrot "działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania", użyty w tym przepisie, wskazuje na to, że ustawodawca przewiduje stosowanie autokontroli w wypadku tych wszystkich form działania administracji publicznej, które stosownie do art. 3 § 2–3 P.p.s.a. mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Zakresem obowiązywania art. 54 § 3 P.p.s.a. objęte więc zostały zróżnicowane formy działania organów administracji publicznej.

Zaznaczyć należy, że art. 54 § 3 P.p.s.a. przewiduje możliwość uwzględnienia skargi w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. Tylko w powyższym terminie organ administracji publicznej jest uprawniony do podjęcia czynności w ramach autokontroli. Jest to więc termin o charakterze materialnym. Po upływie tego terminu kompetencja do rozstrzygnięcia sprawy przysługuje sądowi administracyjnemu (por. Kabat A. [w:] Dauter B., Kabat A., Niezgódka-Medek M., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, tezy do art. 54, LEX).

W rozpoznawanej sprawie skargę złożono w dniu 19 lutego 2020 r. Natomiast postanowienie, w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a., organ wydał w dniu [...] marca 2020 r. a doręczono je skarżącemu w dniu 10 marca 2020 r. Organ zachował zatem termin, o którym mowa w ww. przepisie uprawniający do zastosowania instytucji autokontroli.

Wnosząc skargę na postanowienie z dnia [...] stycznia 2020 r. skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 57 K.p.a. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że jeżeli koniec terminu przypada na dzień wolny od pracy uznaje się go za ostatni dzień terminu do wniesienia odwołania.

Skarżący podniósł, że decyzja z [...] października 2019 r. została mu doręczona w dniu 28 października 2019 r. tym samym 14 dniowy termin na wniesienie dowołania upływał 11 listopada 2019 r. Dzień ten na podstawie art. 1 ust. 1 lit.k ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy był dniem wolnym od pracy. Dlatego też odwołanie złożono w dniu 12 listopada 2019 r.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podzielił stanowisko skarżącego i w postanowieniu z dnia [...] marca 2020 r., stwierdził że strona nadała odwołanie od decyzji nr [...] w dniu 12 listopada 2019 r. zgodnie z art. 129 § 2 w zw. z art. 57 K.p.a. Organ wskazał jednocześnie, że postanowienie nr [...] o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, należy uchylić w związku z nieuwzględnieniem regulacji wynikającej z przepisu art. 57 § 4 K.p.a. przy ustalaniu 14 dniowego terminu do złożenia odwołania.

Organ uwzględnił zatem w całości podniesione w skardze zarzuty i zgodnie z żądaniem skarżącego wyeliminował z obrotu prawnego zaskarżone postanowienie.

Zaznaczyć należy, że stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych, niż te wskazane w § 1 pkt 1 i 2 tego przepisu. Postępowanie w sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe "z innych przyczyn", gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Tym samym do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. (w ramach tzw. autokontroli). Powoduje ono bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 25 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Sz 143/19; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2, postanowił jak w pkt 1 sentencji.

O zwrocie kosztów postepowania (pkt 2 sentencji postanowienia) orzeczono na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3. Na kwotę tą składa się uiszczony przez skarżącego wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł.