I SA/Gd 824/22

I SA/Gd 824/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2023-03-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Joanna Zdzienicka-Wiśniewska /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Kraus
Sławomir Kozik
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 138 par.1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 479
art. 17 par.1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka – Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Marek Kraus, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 8 marca 2023 r. sprawy ze skargi W.N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G z dnia 19 maja 2022 r., nr 2201-IEE.711.91.105.2022.BT w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę.
Uzasadnienie
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni, będący jednocześnie wierzycielem, wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku pana W. N. na podstawie tytułów wykonawczych:
z 29 kwietnia 2021 r., obejmującego nieuregulowany podatek od towarów i usług za grudzień 2020 r., w wysokości należności głównej 738 zł,
z 1 czerwca 2021 r., obejmującego nieuregulowany podatek od towarów i usług za wrzesień i październik 2020 r., w łącznej wysokości należności głównej 535 zł,
z 1 czerwca 2021 r., obejmującego nieuregulowany podatek od towarów i usług za marzec 2021 r. w łącznej wysokości należności głównej 1.042 zł,
z 24 stycznia 2022 r., obejmującego nieuregulowany podatek od towarów i usług za grudzień 2019 r., kwiecień i maj 2020 r., w łącznej wysokości należności głównej 765 zł,
z 20 sierpnia 2020 r., obejmującego podatek od osób fizycznych za 2019 r., w łącznej wysokości należności głównej 3.876 zł.
Odpisy tytułów wykonawczych doręczono na wcześniejszym etapie postępowania.
W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni w oparciu o wskazane tytuły wykonawcze, zawiadomieniem z 2 lutego 2022 r. dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę u pracodawcy zobowiązanego – B. Sp. z o.o. z siedzibą w P. G. Wydruk zawiadomienia doręczono Spółce w dniu 24 lutego 2022 r. w trybie art. 44 K.p.a. Zobowiązanemu zawiadomienie zostało natomiast przesłane za pośrednictwem ePUAP w dniu 3 lutego 2022 r. Pismem z 3 lutego 2022 r. organ egzekucyjny przesłał do pracodawcy aktualizację przedmiotowego zawiadomienia. Pismem z 28 marca 2022 r. B. Sp. z o.o. poinformowała organ egzekucyjny, że zobowiązany jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę od 11 grudnia 2020 r.
W oparciu o wskazane wyżej tytuły wykonawcze Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni, zawiadomieniem z 2 lutego 2022 r., dokonał w G. S.A. zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na poczet należności pieniężnej o której mowa w art. 62b ust 2 pkt 2 ustawy - Prawo Bankowe lub innych należności pieniężnych. Zawiadomienie to doręczono Bankowi tego samego dnia, natomiast zobowiązanemu przesłano, za pośrednictwem ePUAP, w dniu 3 lutego 2022 r. (wraz z wydrukiem aktualizacji z 3 lutego 2022 r. przesłanym do banku).
Pan W. N., w piśmie z dnia 13 lutego 2022 r., wniósł skargę na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego polegającą na zajęciu zajęcia wynagrodzenia za pracę w B. Sp. z o.o., dokonaną zawiadomieniem z 2 lutego 2022 r. W piśmie tym dodatkowo zawarł także skargę na zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego w G. S.A. dokonane na podstawie zawiadomienia z 2 lutego 2022 r. W motywach obu skarg zobowiązany zarzucił wady formalnoprawne dokumentów elektronicznych będących podstawą dokonanych czynności egzekucyjnych w zakresie: braku podpisu osoby je wnoszącej ze strony organu egzekucyjnego oraz nie spełnienie warunku podpisania kwalifikowanym podpisem elektronicznym przez osobę nie posiadającą certyfikatu kwalifikowanego, co dyskwalifikuje je w przestrzeni prawnej w rozumieniu przepisów o doręczaniu elektronicznych pism przez podmioty publiczne. Podniósł także zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego i negatywny skutek zajęcia wynagrodzenia za pracę dla relacji z pracodawcą, powodujący rozwiązanie umowy o pracę.
Postanowieniem z 14 marca 2022 r. (doręczonym zobowiązanemu 27 marca 2022 r.) organ egzekucyjny oddalił skargę na czynność egzekucyjną, polegającą na zajęciu wynagrodzenia za pracę w B. Sp. z o.o., dokonaną zawiadomieniem z 2 lutego 2022 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie zobowiązany zarzucił brak podstaw do odrębnego procedowania w przypadku skarg wniesionych jednym pismem i zakwestionował wydanie przez organ egzekucyjny odrębnych rozstrzygnięć. Wskazał ponadto na zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, a w konsekwencji represyjny i wyjątkowo złośliwy charakter działań Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z 19 maja 2022 r. uchylił zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji i uznał skargę na czynność egzekucyjną wniesioną pismem z 13 lutego 2022 r. za uzasadnioną. Przywołując treść przepisu art. 26e § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 479 ze zm.; dalej jako "u.p.e.a.").organ nadzoru wyjaśnił, że przepis ten zawiera zamknięty katalog sposobów uwierzytelniania dokumentów sporządzonych w postaci elektronicznej. W niniejszej sprawie weryfikacja certyfikatu osoby podpisującej elektronicznie zawiadomienie z 2 lutego 2022 r. dowodzi, że podpis elektroniczny ma certyfikat niekwalifikowany. Brak uwierzytelnienia przez organ egzekucyjny spornego zawiadomienia sporządzonego w postaci elektronicznej powoduje, że zaskarżona czynność egzekucyjna, dokonana na podstawie przedmiotowego zawiadomienia, nie wywarła skutku prawnego określonego w art. 72 § 2 u.p.e.a. W związku z powyższym organ egzekucyjny powinien niezwłocznie powiadomić pracodawcę zobowiązanego o uchyleniu zaskarżonej czynności egzekucyjnej. W konsekwencji uznania za uzasadnioną skargi na czynność egzekucyjną dotyczącą wynagrodzenia za pracę dokonaną zawiadomieniem z dnia 2 lutego 2022 r. organ nadzoru odstąpił od badania zarzucanej przez zobowiązanego uciążliwości zaskarżonej czynności egzekucyjnej, jak i pozostałych zarzutów.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pan W. N. zarzucił zaskarżonemu postanowieniu:
wydanie postanowienia w takiej formie, że jego treść nie spowodowała żadnej reakcji ze strony organu egzekucyjnego w zakresie podjętej egzekucji po stronie organu egzekucyjnego, co świadczy o ochronie organu niższego stopnia przed ewentualną odpowiedzialnością za bezprawne działania,
pominięcie w wydanym postanowieniu kwestii wyegzekwowanych i przekazanych kwot przez pracodawcę tj. firmę B. Sp. z o.o. w wyniku realizacji zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę,
brak rozpatrzenia w wydanym postanowieniu kwestii zawartych w zażaleniu z 2 kwietnia 2022 roku, tj.:
bezzasadności odrębnego procedowania w sprawie skarg na czynności egzekucyjne w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i zajęcia wynagrodzenia za pracę, a w konsekwencji uchylenie się od oceny uciążliwości zastosowanych czynności egzekucyjnych,
przedawnienia zaległości podatkowych będących podstawą wystawionych tytułów wykonawczych wskazanych w zawiadomieniu o zajęciu wynagrodzenia za pracę z uwagi na istnienie w obrocie prawnym dwóch tytułów egzekucyjnych, dotyczących tych samych zobowiązań, o czym mowa w wyroku WSA w Gdańsku z 20 kwietnia 2021 roku, sygn. akt I SA/Gd 909/20,
braku podpisu osoby wysyłającej korespondencję w formie dokumentu elektronicznego 3 lutego 2022 r.
W związku z powyższym skarżący wniósł o:
- doprowadzenie do zakończenia egzekucji administracyjnej z wynagrodzenia za pracę dokonanego na podstawie zawiadomienia z 2 lutego 2022 r. poprzez jego wyeliminowanie z obrotu prawnego,
- zwrotu przekazanych przez pracodawcę na rzecz organu egzekucyjnego w dniach: 8 kwietnia, 10 maja i 10 czerwca 2022 r. kwot w łącznej wysokości 7 548,15 zł wraz z należnymi odsetkami ustawowymi,
- wycofania z obrotu prawnego ponownego zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę z 15 czerwca 2022 r., które nie zostało poprzedzone poinformowaniem pracodawcy o zakończeniu postępowania prowadzonego na podstawie skarżonego zawiadomienia z 2 lutego 2022 r. (zgodnie z treścią zaskarżonego postanowienia),
- uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w części dotyczącej odstąpienia od rozpatrzenia wszystkich zarzutów zażalenia z 2 kwietnia 2022 r.,
- uznanie, że zastosowanie przez organ egzekucyjny 3 lutego 2022 r. jednocześnie środków egzekucyjnych w postaci: zajęcia wynagrodzenia za pracę oraz rachunku bankowego, ma charakter celowego zastosowania uciążliwego środka egzekucyjnego o charakterze wyłącznie represyjnym,
- uznanie, że zaległości podatkowe objęte zawiadomieniem Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni o zajęciu wynagrodzenia za pracę powstały na skutek bezprawnego zaliczenia dobrowolnych wpłat podatku VAT za okres od grudnia 2019 roku do marca 2021 r. na zaległości podatkowe z 2007 roku, które z mocy prawa uległy przedawnieniu,
- nałożenie kary grzywny, zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na oba organy administracji publicznej tj.: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku i Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni, za celowe naruszanie prawa w związku z brakiem wycofania zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę, uzyskanego w wyniku świadczenia legalnej pracy zarobkowej na rzecz pracodawcy zobowiązanego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo organ wyjaśnił, że w piśmie z dnia 3 czerwca 2022 r. organ egzekucyjny powiadomił zobowiązanego oraz jego pracodawcę o uchyleniu zajęcia z dnia 2 lutego 2022 r.
W piśmie procesowym z dnia 4 marca 2023 r. skarżący wniósł m. in.: o dołączenie do akt sprawy kopii dokumentów na okoliczność skutków bezprawnego zajęcia wynagrodzenia, zobowiązanie organu nadzoru do udzielenia wyjaśnień co do podjętych przez niego działań w zakresie zwrotu zajętych środków finansowych a także o odroczenie terminu rozprawy do czasu złożenia wyjaśnień przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Na wstępie należy wskazać, że złożoną w sprawie skargę Sąd rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
W związku z powyższym Sąd nie był związany zawartym w skardze wnioskiem o przeprowadzenie rozprawy i rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. jest niezależne od woli stron. Sąd mógł rozpoznać niniejszą sprawę w trybie uproszczonym, gdyż przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Uprawnieniem Sądu jest ocena, czy sprawę rozpoznać w trybie uproszczonym, czy też zgodnie z art. 122 p.p.s.a. na rozprawie. Dopuszczenie rozpoznania spraw w trybie uproszczonym stanowi odpowiedź ustawodawcy na postulaty społeczne, domagające się umożliwienia załatwiania spraw drobnych i prostych szybko, w postępowaniu odformalizowanym i pozbawionym zbędnych komplikacji. Zastosowanie trybu uproszczonego w tego typu sprawach z pewnością nie może być więc uznane za niedopuszczalne ograniczenie prawa do sądu, ponieważ stanowi element skracania i przyspieszenia procedur sądowych, bez pozbawienia strony należnych uprawnień procesowych (zob. też wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2019 r. sygn. akt I OSK 511/18, z dnia 28 maja 2019 r. sygn. akt II FSK 1894/17, dnia 24 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 597/16).
Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, uchylające postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę.
Istota niniejszej sprawy koncentruje się zatem na kwestii prawidłowości postępowania organu w zakresie przepisów regulujących sposób i formę dokonywania przedmiotowej czynności.
Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, a podstawą skargi jest dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. Istotą skargi na czynność egzekucyjną jest zatem uruchomienie procedury kontrolnej mającej na celu zbadanie legalności działania organu egzekucyjnego wyrażającego się w podejmowaniu czynności egzekucyjnych.
W judykaturze podkreśla się, że określony w art. 54 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma ona charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. Skarga w tym trybie przysługuje na dokonanie przez organ egzekucyjny czynności natury wykonawczej, czy czynności faktyczne podejmowane już w toku prowadzonej egzekucji przez organ egzekucyjny lub przez egzekutora, a także na wydawane w toku egzekucji akty (postanowienia i zarządzenia), na które nie przysługuje inny środek zaskarżenia, jak np. zażalenie czy zarzuty. Kontroli w tym trybie mogą bowiem podlegać wyłącznie czynności egzekucyjne, którymi - zgodnie z definicją legalną z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. - są wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego.
Pojęcie czynności egzekucyjnych obejmuje zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. Skarga służy kontroli prawidłowości stosowania przez organy egzekucyjne środków egzekucyjnych, zmierzających do bezpośredniego wyegzekwowania należności (por. wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13; LEX nr 1783606; z dnia 2 kwietnia 2015 r. sygn. akt II FSK 778/13, LEX nr 1774564; z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13, LEX nr 1592003; czy wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 3396/14, LEX nr 1941089).
W postępowaniu skargowym prowadzonym w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które przynależą organowi egzekucyjnemu, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Należy również podkreślić, że w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a. kognicja organów nadzoru jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych.
Również w piśmiennictwie akcentuje się, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. (por. P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wolters Kluwer 2015, wydanie VII, komentarz do art. 54).
Rozpatrzenie zarzutów w postępowaniu skargowym byłoby obejściem prawa i naruszałoby zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia (tak np. NSA w przywołanym wyżej wyroku z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II FSK 1688/13).
Powyższa zasada sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja, w ramach której dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Nie można ich stosować zamiennie. Każdy z nich, w szczególności skarga na czynności egzekucyjne i zarzuty, dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek. Rodzajowa tożsamość przedmiotu zaskarżenia skargi oraz innych środków prawnych nie oznacza, że określonemu podmiotowi przysługuje możliwość wyboru środka prawnego. Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie (por. wyrok NSA z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1377/13).
Przenosząc poczynione wyżej uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że kwestionowane przez skarżącego postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 19 maja 2022 r., uchylające postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni z dnia 14 marca 2022 r. i uznające skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę za uzasadnioną, było prawidłowe.
W ocenie Sądu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, analizując dokonaną przez organ egzekucyjny czynność egzekucyjną, realizowaną do majątku skarżącego w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę na podstawie zawiadomienia z 2 lutego 2022 r. prawidłowo uznał, że czynność ta została dokonana z naruszeniem ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z akt sprawy wynika bowiem, że organ egzekucyjny, podejmując próbę zastosowania jednego ze środków egzekucyjnych wymienionego w art. 1a pkt 12) lit. a) u.p.e.a., którego zastosowanie regulują przepisy wskazane w art. 72 i art. 75 ustawy, nie opatrzył sporządzonego zawiadomienia w postaci elektronicznej wymaganym podpisem.
Z art. 26e § 1 u.p.e.a. wynika, że pismo sporządzone przez wierzyciela lub organ egzekucyjny w postaci elektronicznej opatruje się:
1) kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo
2) podpisem zaufanym, albo
3) podpisem osobistym, albo
1) zaawansowaną pieczęcią elektroniczną, albo
2) kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną.
Stosownie natomiast do § 2 wskazanego wyżej przepisu, jeżeli zachodzi potrzeba doręczenia wydruku pisma sporządzonego przez wierzyciela lub organ egzekucyjny w postaci elektronicznej, wydruk tego pisma odzwierciedla jego treść i zawiera informację o:
1) sporządzeniu pisma w postaci elektronicznej;
2) opatrzeniu pisma podpisem albo pieczęcią, o których mowa w § 1.
Podkreślić należy, że przepis art. 26e § 1 u.p.e.a. zawiera zamknięty katalog sposobów uwierzytelniania dokumentów sporządzonych w postaci elektronicznej. Spełnienie wskazanych wyżej wymogów skutkuje uznaniem, stosownie do art. 26e § 3 ustawy, że wydruk pisma, o którym mowa w § 2, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. W konsekwencji doręczenie wydruku pisma, o którym mowa w § 2, uznaje się za doręczenie tego pisma lub jego odpisu (art. 26e § 4 u.p.e.a.).
W niniejszej sprawie weryfikacja certyfikatu osoby podpisującej elektronicznie zawiadomienie z 2 lutego 2022 r. dowodzi, że podpis elektroniczny ma certyfikat niekwalifikowany. Brak uwierzytelnienia przez organ egzekucyjny zawiadomienia z 2 lutego 2022 r. sporządzonego w postaci elektronicznej powoduje, że zaskarżona czynność egzekucyjna dokonana na podstawie przedmiotowego zawiadomienia nie wywarła skutku prawnego określonego w art. 72 § 2 u.p.e.a. Przesłane do skarżącego pisma (pliki: "47231437 azj.zob." oraz "47231437 zob.") nie zostały opatrzone podpisem kwalifikowanym, gdyż do skarżącego organ egzekucyjny wysłał jedynie zawiadomienie oraz jego aktualizację. Wydruk pierwotnego dokumentu został przesłany do pracodawcy skarżącego za pośrednictwem operatora pocztowego. W rezultacie uznać należy, że czynność egzekucyjna została dokonana w sposób nieprawidłowy i jako taka nie mogła się ostać w obrocie prawnym.
Zauważyć jednocześnie należy, że kompetencja do uchylenia czynności egzekucyjnej została powierzona wyłącznie organowi egzekucyjnemu, a nie organowi nadzoru. W przypadku zasadności skargi, uchylenie czynności lub usunięcie stwierdzonych wad winno być dokonane przez organ egzekucyjny, czyli organ I instancji. Dopuszczalne jest orzeczenie przez organ odwoławczy, po uchyleniu postanowienia organu I instancji, o uznaniu skargi za uzasadnioną (por. wyroki WSA w Gdańsku z 19 lipca 2017r., sygn. akt I SA/Gd 229/17 i I SA/Gd 231/17 oraz wyroki WSA w Łodzi z dnia 4 października 2017r., sygn. akt III SA/Łd 697/17, z dnia 19 grudnia 2017 r.( III SA/Łd 778/17, z 17 maja 2018 roku, sygn. akt III SA/Łd 867/17).
W ocenie Sądu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku zasadnie uchylił postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni z dnia 14 marca 2022 r., uznając iż zawiadomienie o zajęciu z dnia 2 lutego 2022 r. dotknięte jest wadą, której charakter pozwala na jej usunięcie, zaś podjęcie działań w tym zakresie należy do organu egzekucyjnego. Rozstrzygnięcie organu II instancji było w istocie korzystne dla skarżącego, uwzględniało bowiem zarzuty sformułowane w skardze na czynność egzekucyjną. Skarżący nie przedstawił natomiast argumentów, które miałyby wskazywać na wadliwość zaskarżonego postanowienia organu II instancji. Dyrektor prawidłowo podjął rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. wz. z art. 18 u.p.e.a. i art. 13 ustawy z dnia 11 września 2019 roku o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070), eliminując wadliwe postanowienie organu I instancji z obrotu prawnego. Postępowanie przed organem II instancji było prowadzone zgodnie regułami wynikającymi z u.p.e.a. W szczególności w zaskarżonym postanowieniu organ II instancji zawarł wszystkie elementy, o których mowa w art. 124 k.p.a. m.in. powołał obowiązujące w niniejszej sprawie przepisy prawa i wyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko. Wbrew twierdzeniom skarżącego, brak było zatem podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Za niezasadny uznać należy zarzut skarżącego dotyczący braku reakcji po stronie organu egzekucyjnego, który nie wyeliminował z obrotu prawnego zaskarżonej czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wyjaśnił, że organ egzekucyjny, w piśmie z dnia 3 czerwca 2022 r. powiadomił zarówno skarżącego, jak i jego pracodawcę o uchyleniu zajęcia z 2 lutego 2022 r.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów formułowanych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, stwierdzić należy, że Sąd nie może odnieść się w tym postępowaniu do innych zarzutów, niż te które dotyczącą zaskarżonej czynności. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi bowiem, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W orzecznictwie przyjmuje się, że rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Natomiast zasada niezwiązania sądu granicami skargi nie oznacza, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, ponieważ zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim rozstrzygnięć (por. wyroki NSA: z dnia 6 marca 2019 r. II FSK 712/17, z dnia 28 listopada 2018 r. II OSK 622/17, z dnia 4 grudnia 2018 r., I FSK 122/17).
Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest kontrola prawidłowości rozstrzygnięć organów egzekucyjnych wydanych w przedmiocie rozpoznania skargi na czynność egzekucyjną, jako instytucji uregulowanej w art. 54 u.p.e.a. Skarga składana w trybie tego przepisu dotyczy konkretnej czynności egzekucyjnej, a organ dokonuje oceny zgodności z prawem czynności faktycznych podjętych przez organ egzekucyjny w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego. Zatem tylko zarzuty dotyczące tej czynności mogły być przedmiotem rozważań Sądu.
Odnosząc się do wniosku o nałożenie na oba organy administracji publicznej kary grzywny wskazać należy, że możliwość wymierzania przez Sąd grzywien stronom, które nie wykonują swoich obowiązków, zgodnie z ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, została ograniczona do ściśle określonych przypadków. Podkreślić przy tym należy, że z żadnego z przepisów ustawy nie wynika, by Sąd posiadał kompetencje do karania organów za niewłaściwe, zdaniem skarżącego, działania. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, że w niniejszej sprawie żadna z wskazanych w ustawie okoliczności nie miała miejsca. Z tych względów wniosek należało uznać za bezzasadny.
Reasumując, rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.
Końcowo należy wyjaśnić, że wniosek skarżącego o odroczenie terminu rozprawy do czasu udzielenia wyjaśnień przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odnośnie przedłożonych przez stronę dowodów nie mógł zostać uwzględniony. Stosownie do treści przepisu art. 99 p.p.s.a. sąd, nawet na zgodny wniosek stron, może odroczyć posiedzenie tylko z ważnej przyczyny. Pomijając okoliczność, że takiego zgodnego wniosku w sprawie nie było, to wyjaśnić należy, że przedłożone wnioski dowodowe nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej. Sąd administracyjny orzeka bowiem na podstawie akt administracyjnych przekazanych mu przez organ wraz ze skargą, a stosownie do art. 106 § 3 p.p.s.a., z urzędu lub na wniosek strony może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W ocenie Sądu okoliczności wcześniej przedstawione świadczą o tym, że zgromadzony przez organ materiał jest wystarczający do dokonania oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia. W sprawie nie zachodzi także żadna obligatoryjna okoliczność odroczenia rozprawy wskazana w przepisie art. 109 i art. 110 p.p.s.a.
Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.