I SA/GD 388/24

I SA/Gd 388/24 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2024-09-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Elżbieta Rischka /sprawozdawca/
Irena Wesołowska
Marek Kraus /przewodniczący/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 1422/24 - Wyrok NSA z 2026-01-13
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 111h § 1 i art. 111i § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Kraus, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischką (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 3 września 2024 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 29 lutego 2024 r., nr 2201-IEE.7192.133.2024.10.AW w przedmiocie oddalenia skargi na czynność przeprowadzenia licytacji oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym do sądu postanowieniem z dnia 29 lutego 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej jako Dyrektor IAS lub organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia A Spółki z o.o. z siedzibą w P. (dalej jako Spółka lub Skarżąca) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pruszczu Gdańskim (dalej: Naczelnik US lub organ I instancji) z dnia 26 października 2023 r. oddalające skargę na czynność głównego eksperta skarbowego i komornika skarbowego dotyczącą przeprowadzenia pierwszej licytacji nieruchomości gruntowej położonej w P. w użytkowaniu wieczystym wraz z budynkami stanowiącymi odrębną nieruchomość, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu Dyrektor IAS na wstępie podkreślił, że w ramach skargi na czynności poborcy podatkowego można podnosić jedynie kwestie formalnoprawne, które odnoszą się tylko prawidłowego przebiegu danej czynności (realizacji określonego środka egzekucyjnego - egzekucji z nieruchomości, jej licytacji) w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Kontroli w tym trybie mogą podlegać więc wyłącznie czynności poborcy skarbowego w toku licytacji, czyli czynności podejmowane w toku licytacji, zmierzające do zrealizowania środka egzekucyjnego.
Organ odwoławczy wskazał, że w dniu 20 września 2023 r. w siedzibie Urzędu Skarbowego odbyła się pierwsza licytacja ww. nieruchomości, wraz z budynkami stanowiącymi odrębną nieruchomość. Nieruchomość gruntowa stanowi własność Gminy, natomiast Spółka jest jej użytkownikiem wieczystym oraz właścicielem budynków stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności.
Na okoliczność przeprowadzenia licytacji sporządzony został protokół pierwszej licytacji. Licytacja odbyła się publicznie, w obecności pracowników urzędu: głównego eksperta skarbowego – A. N., starszego eksperta skarbowego – Ż. D. Nadzór, zgodnie z art. 111 c § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r., poz. 479) dalej jako u.p.e.a.- prowadził komornik skarbowy – K. L.
Prowadzący licytację wskazał:
przedmiot licytacji - nieruchomość gruntowa w użytkowaniu wieczystym tj. działkę wraz z budynkami stanowiącymi odrębną nieruchomość dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą nr [...];
cenę wywoławczą – 243.887 zł (wynoszącą % ceny oszacowania – 325.183 zł, przy czym suma oszacowania pomniejszona została o wartość dzierżawy nieruchomości;
wysokość wadium – 32.518,30 zł;
termin uiszczenia ceny nabycia - organ wskazał, że gdy postanowienie o przybiciu stanie się ostateczne wezwie licytanta, który uzyskał przybicie aby w terminie 14 dni od doręczenia wezwania złożył do depozytu cenę nabycia z potrąceniem złożonego wadium. Na wniosek nabywcy organ egzekucyjny może wyznaczyć dłuższy termin uiszczenia ceny nabycia, nieprzekraczający jednak 3 miesięcy. Dodatkowo zaznaczono, że z uwagi na wpływ 20 września 2023 r. zażalenia na postanowienie w sprawie oddalenia skargi na obwieszczenie o licytacji, przybicie zostanie udzielone niezwłocznie po uzyskaniu informacji o ostateczności postanowienia.
prawa obciążające nieruchomość - hipoteki wpisane do księgi wieczystej wygasają z chwilą gdy postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne. Wskazano też, że osoba nabywająca wstępuje w stosunek dzierżawy wynikający z umowy dzierżawy z 1 marca 2017 r. na miejsce zbywcy;
zmiany w stanie faktycznym i prawnym nieruchomości - zmiany nie nastąpiły, co potwierdza protokół z oględzin z 19 września 2023 r.
Licytacja odbyła się ustnie. Do licytacji przystąpiło 12-stu uczestników, spośród 13-stu którzy wpłacili wadium (zgodnie z załącznikiem nr 1 do protokołu). Do protokołu załączono też potwierdzenia wpłaty/złożenia wadium wraz z oświadczeniami uczestników postępowania, że nie są osobami wyłączonymi (zgodnie z art. 111d § 1 u.p.e.a) oraz odpowiednimi pełnomocnictwami.
Prowadzący wskazał, że postąpienie wynosi nie mniej niż 2.439 zł, zgodnie z zapisami art. 111f § 2 u.p.e.a.
Zgodnie z art. 111f § 4 u.p.e.a. prowadzący obwieścił, że po trzecim obwieszczeniu dalsze postąpienia nie będą przyjęte, obwieścił trzykrotnie ostatnio zaoferowaną przez A1 Spółkę z o.o. cenę tj.: 835.000 zł.
W protokole brak jest informacji o złożonych skargach na czynność pracownika zgłoszonych ustnie Komornikowi Skarbowemu. W zaskarżonym postanowieniu Naczelnik US wskazał, że z protokołu nie wynika, aby uczestnicy zostali pouczeni o takiej możliwości (wynikającej z o treści art. 111 I u.p.e.a.), dlatego uznał za zasadne rozpatrzeć merytorycznie skargę Spółki.
W zażaleniu Spółka wskazuje, że w trakcie licytacji nie uwzględniono skargi uczestnika licytacji co do sposobu podawania przez licytantów ceny. Zgodnie z przepisami licytant powinien podać kwotę, za którą licytuje w pełnych złotych. Podanie niepełnej kwoty, budzi zdaniem Spółki wątpliwości co do zaoferowanej ceny.
Odnosząc się do powyższego zarzutu Dyrektor IAS wskazał, że ani po stronie licytujących ani prowadzącego licytację nie powstała wątpliwość co do wysokości zaoferowanej przez licytantów ceny. Nikt nie podniósł w czasie licytacji takiego zarzutu.
Organ odwoławczy podkreśla, że w wyjaśnieniach Naczelnik US wskazał, że po wywołaniu licytacji, licytant nr 1 zaoferował cenę używając słów "za cenę" - co jest zwyczajowo przyjętym sposobem oferowania ceny wywołania jako ceny zakupu. Natomiast, co wynika też z zapisu przedstawionego przez Spółkę nagrania, na prośbę jednej z osób obecnych na licytacji (która nie była uczestnikiem licytacji i nie podała swoich danych osobowych), aby licytant powiedział dokładnie kwotę jaką oferuje, licytant niezwłocznie powtórzył kwotę. W ocenie komornika, prośba ta nie miała charakteru skargi na przebieg licytacji.
Nie wzbudza również wątpliwości Dyrektora IAS waluta w jakiej prowadzona była licytacja. Podkreślenia wymaga, że kwota wywołania wskazana w protokole podana była w polskich złotych. Organ egzekucyjny wskazał też, że postąpienie nie może wynosić mniej niż 2.439 zł (podano walutę), zatem uczestnicy licytacji nie powinni mieć wątpliwości co do wysokości podawanych cen. Z protokołu wynika też, że pracownik prowadzący licytację pouczył licytantów, że po trzecim obwieszczeniu dalsze postąpienia nie będą przyjęte. Informacja ta znajduje się w protokole, który został odczytany przez prowadzącego licytację. Również kwoty oferowanych cen nie wzbudziły wątpliwości licytujących. Zarzut, że licytujący oferowali kwoty nieadekwatne do kolejnych postąpień np. 800.000.000 zł wydaje się mało prawdopodobny.
Dyrektor IAS podkreślił i to, że organ egzekucyjny odniósł się też do przedstawionego przez Spółkę dowodu w postaci nagrania z licytacji oraz przesłuchana świadków. Wskazał, że zgodnie z art. 75 K.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. Dokonując analizy akt sprawy organ egzekucyjny uznał, że na podstawie dokumentów znajdujących się w tych aktach jest w stanie ustalić stan faktyczny. Nie jest potrzebne przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego. Do podobnego wniosku doszedł w tej sprawie organ odwoławczy.
Odnośnie dowodu, jakim jest nagranie – organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że nie wnosi ono żadnych istotnych treści do sprawy. Wskazał, że nagranie jest niepełne, nie zawiera zasadniczej części, a jedynie część od rozpoczęcia kolejnych postąpień. Nie sposób zatem ustalić, na tej podstawie, że protokół (jak dowodzi Spółka) jest nierzetelny, i że został sporządzony w sposób niezgodny z prawem i nie odzwierciedla stanu faktycznego przebiegu licytacji.
Organ odwoławczy stwierdza, że protokół jest pismem urzędowym, zgodnie z art. 68 § 1 K.p.a. protokół sporządza się tak, aby z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby.
Treść protokołu ma w sposób wierny i pełny odzwierciedlać przebieg danego wydarzenia. Znajdujący się w aktach protokół pierwszej licytacji w sposób precyzyjny i wyczerpujący opisuje podjęte czynności. Przepisy prawa nie przewidują, aby zawierał on dokładne przytoczenie słów obecnych osób.
Organ odwoławczy przyznał, że w protokole nie odnotowano zapisu uwagi wnoszonej przez licytującego (odnośnie ceny wywołania). Kwestia ta nie ma jednak wpływu na rzetelność protokołu, bowiem protokół odzwierciedla zdarzenia, a nie dokładny zapis słowny przebiegu licytacji. Protokół został podpisany przez uczestników licytacji, zatem bez znaczenia pozostaje fakt, że prowadzący zawracał ich, gdyż wyszli już z urzędu.
W tych okolicznościach organ mając na uwadze treść art. 111h § 1 i art. 111i § 1 u.p.e.a. zasadnie ocenił, że czynności poborcy skarbowego podejmowane w toku licytacji, zostały dokonane zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
W opinii organu odwoławczego, organ egzekucyjny dokonał prawidłowej oceny skargi na czynność przeprowadzenia licytacji, a swoje rozstrzygnięcie wsparł argumentacją prawną i faktyczną. Spełnił zatem normy wynikające z przepisów u.p.e.a. oraz K.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Spółka wnosząc o jego uchylenie, jak i poprzedzającego je postanowienie organu I instancji, zarzuciła organom obu instancji naruszenie przepisów prawa procesowego oraz prawa materialnego, a mianowicie:
• art.111 u.p.e.a. poprzez błędną i stronniczą interpretację;
• art. 227 K.p.a. poprzez niewłaściwą jego interpretację;
• powoływanie się przez organ egzekucyjny na protokół, który został sporządzony przez pracowników organu egzekucyjnego po zakończeniu licytacji i opuszczeniu pomieszczenia, w którym odbywała się licytacja przez licytantów, a co za tym idzie nie mógł być w żaden sposób zweryfikowany;
• powoływanie się przez organ egzekucyjny na czynności przeprowadzane w procesie licytacji, które nie miały miejsca;
• błędną interpretację faktów, które miały miejsce w trakcie przebiegu licytacji;
• lekceważenie przedłożonego materiału dowodowego, a wręcz jego pominięcie;
• przywoływanie przepisów, które nie były kwestionowane w skardze;
• odwracanie przez organ egzekucyjny uwagi od meritum sprawy;
• odmawianie Skarżącej prawa do działania w istotnym interesie Skarżącej, które ma na celu uzyskanie możliwie najwyższych kwot z egzekucji na zaspokojenie roszczeń organu egzekucyjnego;
• działanie organu egzekucyjnego na szkodę Skarbu Państwa:
• art. 121 § 1 O.p. poprzez przeprowadzenie postępowania wbrew zasadzie określonej w tym przepisie, w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych;
• art. 122 i art. 187 $ 1 O.p. poprzez zaniechanie podjęcia działań mających na celu dokładne ustalenie stanu faktycznego w sprawie, zwłaszcza braku analizy materiału dowodowego, nieprzesłuchanie świadków, lekceważenie zapisów przebiegu licytacji pomimo tego, że Skarżąca przedstawiła ku temu argumenty.
Uzasadnienie skargi stanowi rozwinięcie stawianych zarzutów.
W piśmie procesowym z dnia 25 lipca 2024 r. pełnomocnik Skarżącej ustanowiona z urzędu zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
I. naruszenie przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wynik sprawy tj.:
1. art. 7, art. 75 § 1 oraz art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy okoliczności faktycznych oraz dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego polegającą na uznaniu, że licytacja z ww. nieruchomości przeprowadzona została prawidłowo, w sytuacji gdy licytacja ta dotknięta była licznymi nieprawidłowościami, w szczególności wskazanymi poniżej:
- pominięcie jako dowodu w sprawie przedłożonego przez Skarżącą nagrania z przebiegu licytacji i uznanie przez organ, ze dowód ten nie wnosi nic do sprawy;
- nieprzeprowadzenie prze organ dowodu z przesłuchania świadków, pomimo tego, że świadkowie ci mieli wiedzę odnośnie faktycznego przebiegu licytacji;
- oparciu ustaleń faktycznych o błędnie sporządzony protokół z przeprowadzonej licytacji, który nie odwzorowywał faktycznego przebiegu licytacji, w szczególności brak uwzględnienia w protokole skarg i uwag osób uczestniczących w licytacji.
2. art. 111c § 2 pkt 2 u.p.e.a. poprzez brak precyzyjnego podania przez poborcę skarbowego do wiadomości obecnych ceny wywoławczej, wskazując jednie kwotę bez określenia, czy dotyczy ona setek, tysięcy, czy milionów, ponadto brak wskazania waluty, w jakiej kwota była podana, co mogło rodzić u uczestników licytacji istotne wątpliwości co do kwoty faktycznie zaoferowanej przez poborcę skarbowego.
3. art. 111f § 4 u.p.e.a. poprzez brak uprzedzenia obecnych przez poborcę skarbowego po ustaniu postąpień, że po trzecim obwieszczeniu dalsze postąpienia nie będą przyjęte, co stanowi istotne naruszenie procedury przeprowadzania licytacji, co mogło rodzić u uczestników licytacji istotne wątpliwości co do obowiązujących zasad licytacji.
4. art. 111l u.p.e.a. poprzez nieprzyjęcie w toku licytacji zgłoszonej skargi na czynności poborcy skarbowego, nieodnotowanie skargi w protokole.
5. art. 14 § 1 w zw. z art. 68 § 1 i 2 K.p.a. poprzez wadliwe sporządzenie protokołu z licytacji, pominiecie w jego treści uwag zgłaszanych przez obecne osoby, brak odczytania protokołu wszystkim obecnym osobom biorącym udział w czynności.
6. art. 15 w zw. z art. 136 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez organ II instancji z urzędu dodatkowego postępowania dowodowego i przyjęciu jako wysłane ustaleń faktycznych organu I instancji, tym samym naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
W ocenie pełnomocnika, ww. naruszania prawa proceduralnego skutkowały błędnym zastosowaniem przez organ II instancji art. 138 K.p.a. i utrzymaniem w mocy zaskarżonego postanowienia.
II. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 111 m § 1 u.p.e.a. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że spełniona została przesłanka "zakończenia licytacji" warunkująca udzielenie przybicia, w sytuacji gdy licytacja nie została przeprowadzona zgodnie z przepisami prawa gwarantującymi stronie na każdym etapie postępowania ochronę zgodną z przepisami prawa.
W związku z powyższym pełnomocnik wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji.
W uzasadnieniu pełnomocnik Skarżącej podkreśliła, że organ II instancji naruszył dyspozycję art. 107 § 3 K.p.a. i ograniczył się tylko (co ewidentnie wynika z uzasadnienia) do przytoczenia treści wcześniej już przyjętych przez organ I instancji ustaleń. Organ dysponował materiałem dowodowym, lecz uchylił się od jego oceny, naruszając nie tylko przepis art. 138 § 2 K.p.a., ale także przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie. Gdyby faktycznie organ II instancji wszechstronnie rozpoznał materiał dowodowy, przeprowadziłby dowody wnioskowane przez Skarżącego, aby uzupełnić ten materiał i rozwiać wszystkie wątpliwości. Organ odwoławczy naruszył tym samym zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 K.p.a., zaniechawszy merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Organ oparł swoje ustalenia o błędnie sporządzony protokół licytacji. Protokół powinien bowiem zawierać skargi złożone przez uczestników licytacji w trakcie jej trwania. W protokole natomiast brak jest jakikolwiek chociażby notatek, o zastrzeżeniach zgłaszanych przez uczestnikach odnośnie błędne wskazywanej ceny. Zabrakło również odczytania protokołu po zakończeniu licytacji.
Odnośnie przeprowadzenia samej licytacji pełnomocnik Skarżącej podkreśla, że nieprecyzyjnie podana cena stanowi naruszenie art. 111c § 2 pkt 2 u.p.e.a. Uczestnicy licytacji nie powinni bowiem mieć jakikolwiek wątpliwości ile wynosi kwota wywoławcza. Wskazanie jednie samej kwoty, bez określenia czy dotyczy ona setek, tysięcy czy milionów oraz brak wskazania waluty w jakiej kwota była podana budzi poważne wątpliwości o jaką faktycznie kwotę chodzi.
W tracie licytacji naruszony został również art. 111f § 4 u.p.e.a. polegający na braku uprzedzenia obecnych przez poborcę skarbowego po ustaniu postąpień, że po trzecim obwieszczeniu dalsze postąpienia nie będą przyjęte, co stanowiło istotne naruszenie procedury przeprowadzania licytacji, a co za tym idzie poddaje w wątpliwość jej ważności. Licytanci powinni być świadomi zasad panujących na licytacji, a poborca skarbowy zobowiązany jest do jej przeprowadzenia zgodnie z przepisami.
Skarżący wskazując na powyższe naruszenia przedstawił jednocześnie na tę okoliczność dowód w postaci nagrania wideo z przebiegu licytacji oraz wnioskował o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania dwóch świadków. Żaden z wnioskowanych przez Skarżącego dowodów nie został uwzględniony przez organ. Wnioskowani świadkowe brali udział w licytacji, pominięcie tego dowodu uniemożliwiło zebranie pełnego materiału dowodowego przez organ.
Zaniechanie przez organ administracji państwowej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość postanowienia.
Powyższe błędy proceduralne doprowadziły organy obu instancji do wydania postanowień z naruszeniem prawa materialnego tj. art. 111 m § 1 u.p.e.a. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że spełniona została przesłanka "zakończenia licytacji" warunkująca udzielenie przybicia, w sytuacji gdy licytacja nie została przeprowadzona zgodnie z przepisami prawa gwarantującymi stronie na każdym etapie postępowania ochronę zgodną z przepisami prawa.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), jak również postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3).
W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.
Wbrew zarzutom skargi, organ odwoławczy nie naruszył zasady dwuinstancyjności postępowania wyrażonej w art. 15 K.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w postaci dowodu z nagrania oraz dowodu z przesłuchania świadków.
Odnosząc się do kwestii przedstawionego przez Skarżącą nagrania zauważyć należy, że zgodnie z art. 75 K.p.a, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. Dokonując analizy akt sprawy organ egzekucyjny uznał, że na podstawie dokumentów znajdujących się w tych aktach jest w stanie ustalić stan faktyczny. Nie jest potrzebne przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego z przesłuchania świadków. Do podobnego wniosku doszedł w tej sprawie organ odwoławczy. Norma wynikająca z art. 75 K.p.a. nie nakłada na organ obowiązku prowadzenia wszystkich możliwych dowodów w sprawie. Organy administracji mają obowiązek podejmować czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy, nie zaś wszelkie czynności, których przeprowadzenie postuluje strona postępowania. To, czy dany dowód zostanie przeprowadzony, zależy od oceny przydatności tego dowodu dla wyjaśnienia okoliczności sprawy, co do których organ miał wątpliwości. Szeroki zakres środków dowodowych możliwych do zastosowania w sprawie na podstawie art. 75 K.p.a. nie powoduje konieczności ich przeprowadzania, jeśli dana okoliczność została już wyjaśniona w oparciu o inny dowód i nie został on podważony" (wyr. NSA z 3.11.2021 r., II OSK 3526/18, Legalis; por. również wyrok NSA z 14.7.2021 r., II GSK 1230/18, Legalis).
Odnośnie zaś dowodu, jakim jest nagranie - zgodzić należy się z organem odwoławczym, że nie wnosi ono żadnych istotnych treści do sprawy. Wskazać bowiem należy, że nagranie jest niepełne, nie zawiera zasadniczej części, a jedynie część od rozpoczęcia kolejnych postąpień. Nie sposób zatem ustalić, na tej podstawie, że protokół jest nierzetelny, i że został sporządzony w sposób niezgodny z prawem i nie odzwierciedla stanu faktycznego przebiegu licytacji.
Protokół jest pismem urzędowym. Zgodnie z art. 68 § 1 K.p.a. protokół sporządza się tak, aby z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby.
Treść protokołu ma w sposób wierny i pełny odzwierciedlać przebieg danego wydarzenia. Znajdujący się w aktach protokół pierwszej licytacji w sposób precyzyjny i wyczerpujący opisuje podjęte czynności. Przepisy prawa nie przewidują, aby zawierał on dokładne przytoczenie słów obecnych osób. W protokole nie odnotowano zapisu uwagi wnoszonej przez licytującego (odnośnie ceny wywołania). Kwestią ta nie ma jednak wpływu na rzetelność protokołu, bowiem protokół odzwierciedla zdarzenia a nie dokładny zapis słowny przebiegu licytacji, co trafnie podkreśla organ odwoławczy.
Protokół wprawdzie nie został odczytany po zakończeniu licytacji, brak jest jednak takiego prawnego wymogu. Protokół został podpisany przez uczestników licytacji, zatem bez znaczenia pozostaje fakt, że prowadzący zawracał ich, gdyż wyszli już z urzędu.
Licytacja odbyła się ustnie. Do licytacji przystąpiło 12-stu uczestników, spośród 13-stu którzy wpłacili wadium (zgodnie z załącznikiem nr 1 do protokołu). Do protokołu załączono też potwierdzenia wpłaty/złożenia wadium wraz z oświadczeniami uczestników postępowania, że nie są osobami wyłączonymi (zgodnie z art. 111d § 1 u.p.e.a) oraz odpowiednimi pełnomocnictwami.
Prowadzący wskazał, że postąpienie wynosi nie mnie niż 2.439 zł, co zgodne jest z zapisami art. 111 f § 2 u.p.e.a., w myśl którego postąpienie nie może wynosić mniej niż jeden procent ceny wywołania, z zaokrągleniem wzwyż do pełnych złotych. O minimalnej kwocie postąpień licytujący zostali powiadomieni. Z załączonej do protokołu listy postąpień zał. nr 2 wynika, że postąpienia były zgodne z ww. przepisami.
Z treści protokołu wynika, że zgodnie z art. 111f § 4 u.p.e.a. prowadzący obwieścił, trzykrotnie ostatnio zaoferowaną przez A1 Spółkę z o.o. cenę tj.: 835.000 zł. Okoliczność, że brak jest takiej informacji na dołączonym przez Skarżącego nagraniu nie ma znaczenia, skoro nagranie to jest niepełne i nie zawiera przebiegu całej przeprowadzonej licytacji.
W protokole brak jest informacji o złożonych skargach na czynność pracownika zgłoszonych ustnie Komornikowi Skarbowemu. W zaskarżonym postanowieniu Naczelnik US wskazał, że z protokołu nie wynika, aby uczestnicy zostali pouczeni o takiej możliwości (wynikającej z o treści art. 111 I u.p.e.a.). Powyższe uchybienie nie skutkuje negatywnymi konsekwencjami dla Skarżącej, skoro skarga została merytorycznie rozpoznana przez organ egzekucyjny.
Skarżąca wskazuje, że w trakcie licytacji nie uwzględniono skargi uczestnika licytacji co do sposobu podawania przez licytantów ceny. Zgodnie z przepisami licytant powinien podać kwotę, za którą licytuje w pełnych złotych. Podanie niepełnej kwoty, budzi zdaniem Skarżącego wątpliwości co do zaoferowanej ceny. Odnosząc się do powyższego zarzutu organ odwoławczy trafnie zauważa, że ani po stronie licytujących, ani prowadzącego licytację nie powstała wątpliwość co do wysokości zaoferowanej przez licytantów ceny. Nikt nie podniósł w czasie licytacji takiego zarzutu.
Nie wzbudza również wątpliwości waluta, w jakiej prowadzona była licytacja. Podkreślenia wymaga, że kwota wywołania wskazana w protokole podana była w polskich złotych. Organ egzekucyjny wskazał też, że postąpienie nie może wynosić mniej niż 2.439 zł (podano walutę), zatem uczestnicy licytacji nie powinni mieć wątpliwości co do wysokości podawanych cen. Z protokołu wynika też, że pracownik prowadzący licytację pouczył licytantów, że po trzecim obwieszczeniu dalsze postąpienia nie będą przyjęte. Informacja ta znajduje się w protokole, który został odczytany przez prowadzącego licytację. Również kwoty oferowanych cen nie wzbudziły wątpliwości licytujących. Zarzut, że licytujący oferowali kwoty nieadekwatne do kolejnych postąpień np. 800.000.000 zł zasadnie został oceniony jako nieprawdopodobny.
W tych okolicznościach organ mając na uwadze treść art. 111h § 1 i art. 111i § 1 u.p.e.a. trafnie ocenił, że czynności poborcy skarbowego podejmowane w toku licytacji, zostały dokonane zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
Skarżąca wskazuje, że naruszono prawo gdyż, licytacja została przeprowadzona przed wydaniem przez Dyrektora IAS postanowienia o obwieszczeniu o licytacji nieruchomości. Odnosząc się do powyższego zarzutu wskazać należy, że działania te zgodne są z przepisami prawa. Żaden przepis ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zabrania przeprowadzenia wyznaczonej licytacji w przypadku zaskarżenia obwieszczenia o licytacji. Jedynie w przypadku gdy wniesione w toku postępowania skargi lub zażalenia nie zostały ostateczne rozstrzygnięte organ egzekucyjny wstrzymuje się z wydaniem postanowienia o przybiciu (zgodnie z art. 111 m § 3 u.p.e.a.). W zaistniałym stanie faktycznym licytację przeprowadzono w dniu 20 września 2023 r., nie udzielono wtedy przybicia. Informacja taka znajduje się też w treści protokołu. Ostateczne postanowienie w przedmiocie skargi na czynności obwieszczenia o licytacji Dyrektor IAS wydał postanowieniem z dnia 27 października 2023 r. Natomiast Naczelnik US przybicia udzielił postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2024 r.
Odnosząc się do wskazanych przez Skarżącą naruszeń art. 227 K.p.a. dotyczących skargi powszechnej, Dyrektor IAS trafnie wskazuje, że prawidłowo została ona rozpoznana przez Naczelnika US w skardze na czynności egzekucyjne w toku I licytacji. Jeśli skarga jest wnoszona na etapie postępowania zażaleniowego od rozstrzygnięcia w przedmiocie środka prawnego przysługującego zobowiązanemu i jej treść wiąże się z meritum sprawy objętej zażaleniem, powinna być rozpatrzona w toku tego postępowania przez organ rozpoznający zażalenie.
Słusznie Dyrektor IAS wyjaśnił, że przekształcenie skargi powszechnej złożonej przez zobowiązanego w jednym ze środków zaskarżenia przysługujących mu w postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest konsekwencją wykładni art. 234 pkt 1 K.p.a. Środki prawne wnoszone przez zobowiązanego w ramach skarg powszechnych nie powinny być załatwiane w ramach postępowania skargowego, jako że kończy się ono zawiadomieniem należącym do czynności materialno-technicznych administracji, co może powodować zamknięcie drogi zobowiązanemu do kontroli działania organu egzekucyjnego (względnie wierzyciela) w toku instancyjnym, a sam organ rozpatrujący skargę powszechną (w miejsce środka prawnego charakterystycznego dla postępowania egzekucyjnego w administracji) naraża ten organ na przekroczenie uprawnień.
Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.