I SA/Gd 1574/01

I SA/Gd 1574/01 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-01-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-08-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alicja Stępień /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Kwarcińska
Izabela Najda-Ossowska
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień /spr./, Sędziowie NSA Ewa Kwarcińska, WSA Izabela Najda-Ossowska, Protokolant Elżbieta Cymanowska, po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. Sz. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 23 lipca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 211,80 (słownie dwieście jedenaście złotych 80/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
I SA/Gd 1574/01
U z a s a d n i e n i e
Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej z dnia 18 kwietnia 2001 r. określającą K. i J. Sz. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. w kwocie 49.174,80 zł, zaległość podatkową w tym tytule podatkowym w tej samej kwocie oraz odsetki za zwłokę w kwocie 21.141,50 zł.
W uzasadnieniu powyższej decyzji Izba Skarbowa podała, że J. Sz. w roku 1999 prowadził działalność gospodarczą pod firmą "A", której przedmiotem była hurtowa sprzedaż wyrobów i akcesoriów przemysłu metalowego. W wyniku kontroli przeprowadzonej przez Inspektora Kontroli Skarbowej w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. stwierdzono zaniżenie dochodu z tytułu prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej. Zaniżenie to powstało wskutek nieprawidłowego zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów wydatków:
- poniesionych na zakup materiałów i usług związanych z wybudowaniem łazienki w pomieszczeniach magazynowych - jak bowiem ustalono firma "A" dla potrzeb prowadzonej działalności wykorzystywała pomieszczenia będące częścią piętrowego budynku mieszkalnego, które to nie zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych, a zatem zaliczenie ich w ciężar kosztów uzyskania przychodów, w ocenie organów podatkowych stanowiło naruszenie art.. 23 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 1993 r., Nr 90, poz. 416 ze zm.) – ustaleń tych nie kwestionowano w odwołaniu,
- poniesionych na zakup paliwa do samochodu osobowego Opel Kadet o nr rej. [...] - podatnik nie wywiązywał się bowiem z obowiązku, wynikającego z treści art. 23 ust. 1 pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych prowadzenia ewidencji przebiegu tego pojazdu (samochód ten stanowił własność małżonków Sz. i był wykorzystywany dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej) – ustaleń tych także nie kwestionowano w odwołaniu,
- poniesionych z tytułu używania samochodu Renault Clio, stanowiącego własność Funduszu B, użytkowanego przez podatnika na podstawie umowy leasingu operacyjnego nr [...] zawartej w dniu 6 września 1999 r. Zgodnie z dowodem rejestracyjnym wystawionym w dniu 29 października 1999 r. przez Urząd Miasta samochód ten jest samochodem ciężarowym uniwersalnym. Jednakże jak ustalono w toku kontroli rejestracji pojazdu jako ciężarowego dokonano bez uzyskania wymaganego świadectwa homologacji, uchybiając tym samym obowiązkom wynikającym m. in. z ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 620 ze zm.). Po dokonaniu analizy dokumentacji związanej z leasingowanym pojazdem oraz po dokonaniu jego oględzin organy podatkowe uznały, że dla celów podatkowych pojazd ten jest samochodem osobowym, w związku z czym zakwalifikowanie wydatków dotyczących czynszu inicjalnego, rat leasingowych i zakupu benzyny do kosztów uzyskania przychodów stanowiło naruszenie art. 23 ust. 1 pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W uzasadnieniu decyzji Izba Skarbowa wskazała również na stwierdzony podczas kontroli błąd w prowadzonej podatkowej księdze przychodów i rozchodów w podsumowaniu wielkości w kolumnie "pozostałe wydatki", wskutek czego zawyżono koszty uzyskania przychodów za maj 1999 r. – przy czym kwestia ta nie była objęta zarzutami odwołania.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. Sz. wniósł o uchylenie decyzji Izby Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej. Skarżący zarzucił organom podatkowym naruszenie art. 122 i 187 Ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego oraz naruszenie art. 23 ust. 1 pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przy czym zarzuty skargi, podobnie jak odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej odnoszą się wyłącznie do kwestii nieuwzględnienia przez organy podatkowe prawa skarżącego do zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z używaniem, będącego w leasingu samochodu Renault Clio, który został zarejestrowany jako samochód ciężarowy.
Skarżący podniósł, że dopóki decyzja administracyjna jaką jest dowód rejestracyjny nie zostanie zmieniona bądź uchylona jest wiążąca dla jej adresata oraz dla każdego kogo może dotyczyć. Zdaniem skarżącego o skutkach podatkowych decyduje stan faktyczno – prawny sprawy, który w jego sprawie został zdeterminowany poprzez wydanie przez uprawniony organ decyzji administracyjnej jaką jest dowód rejestracyjny. Ponadto skarżący podniósł, że dopiero od dnia 1 stycznia 2001 r. zmienił się stan prawny w przepisach podatkowych, który uzależnił skutki podatkowe używania pojazdu od posiadania homologacji.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na rozprawie w dniu 26 stycznia 2005 r. Sąd dopuścił dowód z akt sprawy ze skargi J. Sz. - sygn. I SA/Gd 1503/01, dotyczącej podatku od towarów i usług za październik i grudzień 1999 r. Postanowieniem z dnia 23 października 2002 r. postępowanie sądowo – administracyjne w tej sprawie zostało umorzone wobec cofnięcia skargi. Skarżący wycofał złożoną skargę wskutek wydania przez Izbę Skarbową decyzji w trybie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 386 ze zm.). Wydając tę decyzję Izba Skarbowa w całości uwzględniła skargę J. Sz., przyznając, że samochód Renault Clio leasingowany przez skarżącego można zaliczyć do kategorii samochodów ciężarowych, pomimo iż nie posiada takiej homologacji. Wobec czego Izba Skarbowa uznała zakwestionowane uprzednio prawo skarżącego do obniżenia podatku od towarów i usług.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Sądy administracyjne wyposażone zostały w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji sąd bada zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
W ustalonym stanie faktycznym zaskarżona decyzja nie może się ostać, bowiem narusza ona przepisy prawa procesowego, a w szczególności art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej i to w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z wyrażoną w treści art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego, postępowanie to powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Zmienność poglądów prawnych organu podatkowego wyrażonych na tle tego samego stanu faktycznego musi zostać uznana za podważenie zaufania do tego organu, a co za tym idzie za naruszenie zasady ogólnej pogłębiania zaufania do organów podatkowych, skutkujące koniecznością wyeliminowania wadliwej decyzji z obrotu prawnego.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, w której istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia czy leasingowany przez skarżącego samochód marki Renault Clio jest samochodem ciężarowym (jak został zarejestrowany), czy też jest samochodem osobowym (jak przyjęły organy podatkowe), stwierdzić należy, że nie można sankcjonować sytuacji, w której organ podatkowy, wydając decyzje podatkowe ten sam pojazd raz uznaje za samochód ciężarowy, a raz za samochód osobowy. Takie działanie organu podatkowego stanowi bowiem naruszenie omówionej powyżej zasady zaufania, a także może być uznane za naruszenie konstytucyjnej zasady pewności prawa.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, stwierdzając naruszenie przepisów prawa procesowego mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę uwzględnił. O niemożności wykonania decyzji orzeczono na podstawie art. 152 psa, zaś o kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 209 psa.