I SA/Łd 462/25

I SA/Łd 462/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-10-22
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-08-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Bożena Kasprzak
Grzegorz Potiopa
Paweł Janicki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 111
art. 223 par 2 pkt 1.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Grzegorz Potiopa Protokolant: Specjalista Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2025 r. sprawy ze skargi E. Spółki z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 12 czerwca 2025 r. nr 1001-IOV-1.4103.28.2025.12.EM w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 czerwca 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi (dalej także: DIAS w Łodzi) stwierdził, że odwołania z dnia 2 kwietnia 2025 r. oraz z dnia 3 kwietnia 2025 r. od decyzji Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno – Skarbowego w Łodzi z dnia 2 grudnia 2024 r. określającej wobec E. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej także: spółka, skarżąca, strona skarżąca) zobowiązania w podatku od towarów i usług za okresy od stycznia 2021 r. do stycznia 2022 r., kwotę zwrotu podatku od towarów i usług za listopad 2021 r. oraz ustalającej kwoty dodatkowych zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy od stycznia 2021 r. do stycznia 2022 r., zostały wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r., poz. 111 ze zm., dalej także: O.p.).
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o ustalony stan faktyczny sprawy.
W wyniku przeprowadzonego postępowania wobec strony skarżącej Naczelnik Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi (dalej także: NŁUCS), wydał w dniu
2 grudnia 2024 r. decyzję, którą określił spółce zobowiązania w podatku od towarów
i usług za okresy od stycznia 2021 r. do stycznia 2022 r. w łącznej wysokości 631.013 zł, kwotę zwrotu podatku od towarów i usług za listopad 2021 r. w wysokości 0 zł oraz ustalił dodatkowe zobowiązania w podatku od towarów usług za okresy od stycznia 2021 r. do stycznia 2022 r. w łącznej wysokości 520.301 zł.
Przedmiotowa decyzja została doręczona pełnomocnikowi spółki w dniu
5 grudnia 2024 r.
W dniu 7 kwietnia 2025 r. do Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi wpłynęło odwołanie pełnomocnika spółki – M. M. z dnia
2 kwietnia 2025 r. od decyzji NŁUCS z dnia 2 grudnia 2024 r., w którym wniósł on
o uchylenie ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Wraz z odwołaniem pełnomocnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji NŁUCS.
Ponadto, do Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi w dniu 9 kwietnia 2025 r. wpłynęło odwołanie z dnia 3 kwietnia 2025 r., podpisane przez K. R.
- adwokata, działającej z substytucji pełnomocnika spółki – adw. P. F. (upoważnienie z dnia 23 maja 2022 r.) w treści którego pełnomocnik domagała się uchylenia zakwestionowanej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie uchylenia decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Wraz z odwołaniem pełnomocnik złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji NŁUCS.
Z ustaleń organu wynika, że spółka wypowiedziała pełnomocnictwo
adw. P. F.. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Piasecznie przekazał wypowiedzenie pełnomocnictwa NŁUCS w dniu 17 kwietnia 2025 r., natomiast NŁUCS przekazał pismo DIAS w Łodzi w dniu 30 kwietnia 2025 r.
K. R., działająca z substytucji pełnomocnika – P. F. składając odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia wyjaśniła, że reprezentuje skarżącą spółkę, co wskazuje, iż nie posiadała wiedzy
o wypowiedzeniu pełnomocnictwa.
DIAS w Łodzi przytaczając na wstępie pisemnych rozważań treść art. 223 § 1 oraz § 2 pkt 1 oraz art. 12 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r., poz. 111 ze zm., dalej: O.p.), stwierdził, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji NŁUCS z dnia 2 grudnia 2024 r. zaczął biec od dnia 6 grudnia 2024 r. i upłynął w dniu 20 grudnia 2024 r.
Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, decyzja wymiarowa z dnia
2 grudnia 2024 r. została prawidłowo doręczona skarżącej spółce na adres kancelarii pełnomocnika spółki – adw. P. F. w dniu 5 grudnia 2024 r., przy czym faktu doręczenia decyzji we wskazanej dacie nie kwestionuje pełnomocnik spółki.
Tymczasem odwołania wraz z wnioskami o przywrócenie terminu do ich wniesienia zostały nadane w placówce pocztowej w dniach: 2 kwietnia 2025 oraz
3 kwietnia 2025 r. - a więc już po upływie ustawowego terminu do ich wniesienia
- i wpłynęły do Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi, odpowiednio w dniach: 7 i 9 kwietnia 2025 r.
Równocześnie wniosek strony o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, z uwagi na nieuprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu, został postanowieniem DIAS w Łodzi z dnia 12 czerwca 2025 r., nr 1001-IOV-1.4103.28.2025.11.EM, rozpatrzony odmownie.
W konkluzji organ stwierdził, że strona nie zachowała terminu do wniesienia odwołania. Uchybienie zaś ustawowemu terminowi do dokonania tej czynności powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji NŁUC-S w Łodzi z dnia 2 grudnia 2024 r.
W konsekwencji powyższego, postanowieniem z dnia 12 czerwca 2025 r. DIAS uznał, że odwołania z dnia 2 kwietnia 2025 r. oraz z dnia 3 kwietnia 2025 r. od decyzji Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno – Skarbowego w Łodzi z dnia 2 grudnia 2024 r., zostały wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p.
Od powyższego rozstrzygnięcia spółka wywiodła skargę, zaskarżając ww. postanowienie DIAS z dnia 12 czerwca 2025 r. w całości i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- art. 223 § 2 pkt 1 w zw. z art. 162 § 1 i 2 O.p., poprzez stwierdzenie, że odwołania od decyzji NŁUCS zostały wniesione z uchybieniem terminu, podczas gdy strona uprawdopodobniła brak jej winy w uchybieniu terminu do ich wniesienia, gdyż nie miała ona wiedzy o fakcie wydania przez organ decyzji - 2 grudnia 2024 r., z uwagi na to, iż w toku postępowania reprezentowana była przez adw. P. F., który 5 grudnia 2024 r. otrzymał zaskarżoną decyzję, jednakże nie złożył od niej odwołania. Wobec czego - zdaniem skarżącej - wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania winien zostać uwzględniony, a postanowienie winno ulec zmianie poprzez stwierdzenie, że odwołania zostały wniesione z zachowaniem terminu;
- art. 187 § 1 w związku z art. 122 O.p., poprzez uchylenie się od obowiązku podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez brak zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co implikuje, że postępowanie to nie było wyczerpujące i rzetelne, a dokonana ocena zebranego materiału dowodowego nie była logiczna i kompletna;
- art. 191 O.p., poprzez dowolną i ukierunkowaną rażąco jednostronnie, a nie swobodną i wszechstronną ocenę materiału dowodowego, a także poprzez błędne - niezgodne z prawdą obiektywną - ustalenie stanu faktycznego, zaś organ dokonał powierzchownej i do tego czynionej na tle niedostatecznie skumulowanego rozważonego materiału dowodowego oceny, która nie spełnia wymagań co do konieczności dokonywania oceny swobodnej, logicznej, obiektywnej, uwzględniającej zasady doświadczenia życiowego;
- art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p., poprzez zaniechanie przeprowadzenia czynności dowodowych w zakresie umożliwiającym właściwe skoncentrowanie i następczą wszechstronną ocenę tak zebranego materiału dowodowego, co w szczególności powinno polegać na wyjaśnieniu wątpliwości co do okoliczności, w których pełnomocnik skarżącej nie złożył odwołania od ww. decyzji, co ma istotne znaczenie dla przyjęcia, iż odwołanie nie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 2 O.p., wskutek czego postępowanie dowodowe nie było wyczerpujące i rzetelne, a dokonana ocena zebranego materiału dowodowego nie jest logiczna i kompletna;
- art. 21 § 2, art. 120 w zw. art. 121 § 1 O.p., tj. zasady legalizmu i zasady in dubio pro tributario poprzez nieprowadzenie postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (jednostronne ukierunkowanie postępowania oraz czynności dowodowych prowadzonych w kierunku, który nie mógł służyć wyjaśnieniu istotnych okoliczności sprawy), w tym pomijanie okoliczności korzystnych dla strony, a nadto niewyjaśnienie w sposób niezbędny do prawidłowego rozstrzygnięcia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, poprzez ustalenie błędnego stanu faktycznego.
W konkluzji postawionych zarzutów skarżąca wniosła o zmianę zakwestionowanego postanowienia poprzez stwierdzenie, iż odwołania od decyzji NŁUCS z dnia 2 grudnia 2024 r. zostały wniesione z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. i zasądzenie na rzecz skarżącej od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona.
Przedmiotem kontroli sądu w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 12 czerwca 2025 r. wydane na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 223 § 2 O.p., stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołań od decyzji wymiarowej NŁUC-S w Łodzi z dnia
2 grudnia 2024 r.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 220 § 1 O.p. od decyzji organu podatkowego w pierwszej instancji, stronie służy odwołanie tylko do jednej instancji. Stosownie do treści art. 223 § 1 oraz § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
W myśl zaś stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia - art. 228 O.p., organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania (§ 1 pkt 2), a postanowienie w tym przedmiocie jest ostateczne (§ 2).
Utrwalone w orzecznictwie i piśmiennictwie rozumienie tej normy prawnej wskazuje, że ma ona charakter kategoryczny i bezwarunkowy. Dlatego też każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Stwierdzenie niedotrzymania terminu do złożenia środka zaskarżenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Uchybienie terminowi do wniesienia środka odwoławczego jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi (por. wyroki NSA z 14 marca 2013 r., sygn. akt I FSK 590/12 i z 29 sierpnia 2013 r., sygn. akt I FSK 1060/12; z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt II FSK 2338/13 - dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Brzmienie przytoczonego unormowania nie pozostawia zatem wątpliwości,
że stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminowi do wniesienia odwołania powinno nastąpić w przypadku ustalenia, że skarżący przekroczył termin określony w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Jak wskazano wyżej, zgodnie z treścią tego przepisu, odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie. Podejmując zatem rozstrzygnięcie w oparciu o art. 228 § 1 pkt 2 O. p. organ odwoławczy ogranicza się wyłącznie do badania, w jakim dniu miało miejsce prawidłowe doręczenie decyzji oraz ustalenia, kiedy zostało wniesione odwołanie od tej decyzji. Te dwa elementy są kluczowe przy ocenie dochowania lub niedochowania 14 - dniowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji i to one przesądzają o ocenie zgodności z prawem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest fakt, że decyzja wymiarowa organu I instancji z dnia 2 grudnia 2025 r. została doręczona stronie skarżącej na adres kancelarii pełnomocnika spółki – adw. P. F.. Rozstrzygnięcie zawierało przy tym właściwe pouczenie o środkach i terminach jego zaskarżenia.
Co również istotne, faktu doręczenia decyzji w dniu 5 grudnia 2024 r. nie kwestionuje pełnomocnik.
Uwzględniając powyższe, należy powtórzyć za organem podatkowym,
że ustawowy 14 - dniowy termin do złożenia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu
6 grudnia 2024 r. i upływał w dniu 20 grudnia 2024 r. (tj. w dniu roboczym).
Tymczasem odwołanie pełnomocnika spółki – M. M. z dnia
2 kwietnia 2025 r. i odwołanie adw. K. R. z dnia 3 kwietnia 2015 r. działającej z substytucji pełnomocnika spółki – P. F., od decyzji wymiarowej organu I instancji z dnia 2 grudnia 2025 r. wpłynęły do Łódzkiego Urzędu Celno
- Skarbowego w Łodzi dopiero w dniach: 7 kwietnia i 9 kwietnia 2025 r.
Wraz z powyższymi odwołaniami ww. pełnomocnicy złożyli wnioski
o przywrócenie terminu do wniesienia środków odwoławczych od decyzji Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno – Skarbowego w Łodzi z dnia 2 grudnia 2024 r.
Podkreślić w tym miejscu należy, że z uwagi na nieuprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania, zostały one postanowieniem DIAS z dnia 12 czerwca 2025 r., nr 1001-IOV-1.4103.28.2025.11.EM rozpatrzone odmownie.
Reasumując, w świetle zaprezentowanych okoliczności faktycznych DIAS
w Łodzi zasadnie uznał, że skarżąca spółka nie wniosła odwołań w zakreślonym dla tej czynności terminie ustawowym. To z kolei spowodowało naruszenie 14-dniowego terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 O. p. i z racji brzmienia art. 228 § 1 pkt 2 ww. ustawy, koniecznym się stało stwierdzenie uchybienie terminowi do ich wniesienia, co też organ w analizowanej sprawie uczynił.
Ponieważ termin do wniesienia odwołania jest terminem zawitym, a więc nie może być przedłużany, czy też skracany, organ odwoławczy zobowiązany był do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, co w analizowanej sprawie uczynił. Co istotne, nie jest to zależne od swobodnego uznania organu podatkowego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt II FSK 563/07).
Odnosząc się do treści skargi podnieść wypada, że nie są uzasadnione zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art.122, art.187 § 1 i art. 191 O.p.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie i stwierdził ponad wszelką wątpliwość uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji wymiarowej. Fakty istotne zostały ustalone
w sposób właściwy, a ich ocena, jak wskazano wyżej, nie wykracza poza granice zasady swobodnej oceny dowodów, wobec czego brak jest podstaw do jej kwestionowania.
Natomiast pozostałe zarzuty i argumentacja Skarżącej w kierunku braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia środka odwoławczego nie może odnieść skutku w granicach rozpoznawanej sprawy, którą jest stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Sąd wskazuje, że postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu jest rozstrzygnięciem formalnym. Stwierdza bowiem fakt - okoliczność obiektywną - niedochowania terminu ustawowego. I tak właśnie rozstrzygnął Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w zaskarżonym postanowieniu, którego wydanie sąd uznał za celowe i zasadne.
Dlatego mając na uwadze powyższe sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił o czym orzekł, jak w sentencji.
mko