I SA/Łd 23/25 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2025-03-20 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-01-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Gortych-Ratajczyk Bożena Kasprzak /sprawozdawca/ Cezary Koziński /przewodniczący/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Sygn. powiązane III FSK 862/25 - Wyrok NSA z 2026-01-14 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 2505 art. 1a pkt 2, art. 54, art. 154 par. 4 pkt 1 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk Protokolant: Specjalista Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2025 r. sprawy ze skargi A. Spółki z o. o z siedzibą w Ś. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 12 listopada 2024 r. nr 1001-IEE.7192.267.2024.9.UJ w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 listopada 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi uchylił w całości postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieruszowie z dnia 13 września 2024 r. i odmówił wszczęcia postępowania w sprawie skargi wniesionej 29.07.2024 r. na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Banku S.A. dokonanej zawiadomieniem z 17.07.2024 r. W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wieruszowie prowadził wobec A. Sp. z o.o. postępowanie zabezpieczające m.in. na podstawie wystawionych przez Naczelnika Łódzkiego Urzędu Skarbowego w Łodzi zarządzeń zabezpieczenia z 12.12.2022 r.: nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], obejmujących należności w podatku VAT oraz dodatkowe zobowiązania w podatku VAT za sierpień, wrzesień i październik 2018 roku. W toku postępowania prowadzonego w oparciu o ww. zarządzenia zabezpieczenia, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wieruszowie, dokonał zawiadomieniem z 13.12.2022 r. zajęcia zabezpieczającego wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego zobowiązanej Spółki w [...] Bank S.A. Zawiadomienie wraz z odpisami zarządzeń zabezpieczenia doręczono A.Sp. z o.o. 14.12.2022 r. Pismem z 16.12.2022 r. [...] Bank S.A. zawiadomił, że zajęcie rachunku bankowego nie może zostać zrealizowane, ze względu na brak środków. Następnie zawiadomieniem z 11.01.2023 r. bank poinformował o przeszkodzie w realizacji zajęcia, ze względu na saldo zajętych rachunków, które wynosi 230,92 zł. W dniu 1.07.2024 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wieruszowie wystawił tytuły wykonawcze: nr [...], który obejmuje zaległość w podatku VAT za sierpień 2018 roku, nr [...], który obejmuje zaległość w podatku VAT za wrzesień 2018 roku, nr [...], który obejmuje zaległość w podatku VAT za październik 2018 roku. Odpisy powyższych tytułów wykonawczych zostały doręczone A. Sp. z o.o. 18.07.2024 r. Z dniem wystawienia ww. tytułów wykonawczych, na mocy art. 154 § 4 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zajęcie zabezpieczające dokonane na podstawie zarządzeń zabezpieczenia z 12.12.2022 r.: nr [...], nr [...] oraz nr [...] przekształciło się w zajęcie egzekucyjne. W toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o ww. tytuły wykonawcze, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wieruszowie skierował do [...] Bank S.A. - przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego - zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 17.07.2024 r. Wydruk powyższego zawiadomienia został doręczony Spółce 22.07.2024 r. Jednocześnie pismem z 17.07.2024 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wieruszowie poinformował [...] Bank S.A., że zajęcie zabezpieczające wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 13.12.2022 r., przekształciło się na mocy art. 154 § 4 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w zajęcie egzekucyjne z 17.07.2024 r. Wydruk powyższego zawiadomienia o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w egzekucyjne został doręczony A. Sp. z o.o. w dniu 18.07.2024 r. Zawiadomieniem z 19.07.2024 r. [...] Bank S.A. poinformował, że zajęcie rachunku bankowego nie może zostać zrealizowane, ze względu na brak środków. W dniu 30.07.2024 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieruszowie wpłynęło pismo A. Sp. z o.o. zatytułowane "Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego". Ww. pismem, powołując się na art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Spółka zaskarżyła czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieruszowie z 17.07.2024 r. w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, której dokonano w ramach postępowania egzekucyjnego objętego tytułami wykonawczymi: nr [...], nr [...], nr [...] Zaskarżonej czynności A. sp. z o.o. zarzuciła zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Spółka wniosła o uwzględnienie w całości skargi na czynność egzekucyjną i uchylenie zaskarżonych czynności egzekucyjnych, a ponadto - na podstawie art. 54 § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - o wstrzymanie dalszej realizacji tego środka do dnia, w którym postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną stanie się ostateczne. W uzasadnieniu złożonej skargi A. Sp. z o.o. podniosła, że art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zawiera dwie zasady: zasadę celowości oraz zasadę stosowania najłagodniejszego środka egzekucyjnego. W ocenie Spółki, nie zastosowano ww. zasad, co spowodowało zastosowanie środka egzekucyjnego zbyt uciążliwego wobec Spółki. W dalszej części uzasadnienia A. Sp. z o.o. wskazała, że dokonanie zajęcia wierzytelności stanowi działanie zwrócone przeciwko Spółce, podczas gdy organ egzekucyjny mógłby zastosować w prowadzonej egzekucji środki mniej uciążliwe. Na zakończenie skargi A. Sp. z o.o. podkreśliła, że dokonana czynność stanowi nieproporcjonalny środek represji wobec Spółki, która powinna mieć możliwość dalszego prowadzenia działalności, by mogła realizować bieżące zobowiązania i nie popadać w tzw. spiralę zadłużeniową. Postanowieniem z 13.09.2024 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wieruszowie oddalił skargę A. Sp. z o.o. wniesioną 29.07.2024 r. na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Bank S.A., dokonaną zawiadomieniem z 17.07.2024 r. w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych: nr [...], nr [...], nr [...]. Powyższe postanowienie zostało doręczone A. Sp. z o.o. 17.09.2024 r. W dniu 3.10.2024 r. do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wpłynęło zażalenie A. Sp. z o.o. z 24.09.2024 r. na powyższe rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego. Postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść postanowienia, tj. art. 54 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez przyjęcie, że nie doszło do zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz tym samym w konsekwencji nieuwzględnienie i oddalenie złożonej skargi na czynność egzekucyjną. A. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie postanowienia z 13.09.2024 r. w całości i o orzeczenie, co do istoty sprawy, tj. uchylenie zaskarżonej czynności egzekucyjnej w całości. Zdaniem A. Sp. z o.o. nie ulega wątpliwości, że zawiadomienie przez organ egzekucyjny o przekształceniu się z mocy prawa zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne jest czynnością związaną z realizacją środków egzekucyjnych i jako takie podlega reżimowi przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym - w szczególności art. 54 ww. ustawy. Pełnomocnik wskazał, że zaistnienie sytuacji, w której następuje zajęcie egzekucyjne, bez wątpienia należy traktować jako zastosowanie środków egzekucyjnych, które mają prowadzić bezpośrednio do wykonania obowiązku, a które organ egzekucyjny może stosować na zasadzie art. 7 powyższej ustawy. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi zaskarżonym postanowieniem z 12.11.2024 r. uchylił postanowienie organu I instancji i odmówił wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynność egzekucyjną zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącej w [...] Banku S.A. dokonanej zawiadomieniem z 17.07.2024 r.. Na wstępie zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wyjaśnił, że regulacje związane ze skargą na czynność egzekucyjną zawarte zostały w art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.). Przywołał treść ww. przepisu i wskazał, że w analizowanej sprawie, A. Sp. z o.o. pismem z 29.07.2024 r. złożyła do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieruszowie skargę na czynność egzekucyjną dokonaną 17.07.2024 r. w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] Bank S.A. Zaskarżonej czynności egzekucyjnej Spółka zarzuciła, że stanowi zbyt uciążliwy środek egzekucyjny. Postanowieniem z 13.09.2024 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wieruszowie oddalił skargę A. Sp. z o.o. wniesioną 29.07.2024 r. na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Bank S.A., dokonaną zawiadomieniem z 17.07.2024 r. nr [...] w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych: nr [...] nr [...], nr [...]. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi nie podzielił stanowiska organu pierwszej instancji, wyrażonego w ww. rozstrzygnięciu i wyjaśnił, że w myśl art. 1a pkt 2 u.p.e.a., pod pojęciem czynności egzekucyjnej rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Czynnościami egzekucyjnymi są zatem czynności faktyczne, dla których ważności u.p.e.a. przewidziała określony rygor i formę ich dokonania oraz dalsze czynności związane z realizacją środków egzekucyjnych. W postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych, organ egzekucyjny może stosować środki egzekucyjne wymienione w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a. Dalej Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wskazał, że postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec A. Sp. z o.o. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieruszowie na podstawie ww. tytułów wykonawczych było poprzedzone prowadzeniem postępowania zabezpieczającego m.in. na podstawie zarządzeń zabezpieczenia z 12.12.2022 r.: nr [...], nr [..], nr [...]. Dokonane w toku tego postępowania zabezpieczającego zajęcie zabezpieczające wierzytelności z rachunku bankowego Spółki w [...] Bank S.A.) z dniem wystawienia ww. tytułów wykonawczych przekształciło się, na podstawie art. 154 § 4 pkt 1 u.p.e.a., w postępowanie egzekucyjne. Zgodnie z art. 154 § 7 u.p.e.a., w dniu przekształcenia się zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne, powstają skutki związane z zastosowaniem środka egzekucyjnego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi podtrzymał argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu, że czynności, o których zobowiązana Spółka została poinformowana zawiadomieniem z 17.07.2024 r. nr [...] i pismem z 17.07.2024 r. nr [...] UNP: [...], nie można uznać za czynności egzekucyjne, na które przysługuje skarga w trybie art. 54 u.p.e.a., gdyż nie są to czynności w rozumieniu art. 1a pkt 2 u.p.e.a., lecz są to czynności materialno-techniczne, podejmowane w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego. Organ odwoławczy uważa za trafne wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko, że poinformowania A. Sp. z o.o. (zawiadomieniem i pismem) o przekształceniu się z mocy prawa zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne, nie można zaliczać do czynności o charakterze wykonawczym, ani też uznać za działanie organu egzekucyjnego zmierzające do zrealizowania środka egzekucyjnego. Skutki związane z zastosowaniem środka egzekucyjnego powstają z mocy samego prawa (z dniem wystawienia tytułów wykonawczych - art. 154 § 7 u.p.e.a.), z uwagi na wystąpienie okoliczności przewidzianych przez ustawodawcę w art. 154 § 4 pkt 1 u.p.e.a. W świetle powyższego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi podtrzymał swoje stanowisko, że złożona przez A. Sp. z o.o. skarga na czynność egzekucyjną, dokonaną zawiadomieniem z 17.07.2024 r. nr [...], Spółce nie przysługiwała. Stanowisko takie wynika również z faktu, że w u.p.e.a. nie istnieją przepisy normujące ramy procesowe i formę zawiadomienia o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, uprawnienie A. Sp. z o.o. do zakwestionowania prawidłowości zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Bank S.A. oraz podniesienie zarzutu zbytniej uciążliwości tegoż zajęcia - przysługiwało Spółce na etapie postępowania zabezpieczającego, tj. w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia z 13.12.2022 r. nr [...] o zajęciu zabezpieczającym ww. wierzytelności. Dlatego też Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi uznał, że należy wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego 13.09.2024 r. o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną i odmówić wszczęcia postępowania w sprawie skargi wniesionej 29.07.2024 r. na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Bank S.A., dokonaną zawiadomieniem z 17.07.2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wskazał w zaskarżonym postanowieniu, że sposób prowadzenia administracyjnego postępowania egzekucyjnego uregulowany został w u.p.e.a. Zgodnie natomiast z art. 18 pkt 2 u.p.e.a., w sprawach nieuregulowanych w ww. ustawie, odpowiednie zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: ustawa KPA). W myśl art. 61 § 1 ustawy KPA, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Natomiast stosownie do art. 61a § 1 ww. ustawy, w przypadku gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi uważa za trafne wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko, że podstawę do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego stanowi sytuacja, gdy przedmiotem skargi wniesionej przez zobowiązaną Spółkę nie była czynność egzekucyjna. Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi zaistniała tzw. inna uzasadniona przyczyna odmowy wszczęcia postępowania, o której mowa w art. 61a § 1 ustawy KPA (por. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 25.08.2020 r. sygn. akt I SA/GI 549/20). W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, organ egzekucyjny rozpatrując pismo A. Sp. z o.o. z 29.07.2024 r. zatytułowane "Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego", którym Spółka wniosła skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w[...] Bank S.A., dokonaną zawiadomieniem z 17.07.2024 r., winien był odmówić wszczęcia postępowania w tym zakresie, na podstawie art. 61a § 1 ustawy KPA w związku z art. 18 u.p.e.a. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi uznał również, że z uwagi na odmowę wszczęcia postępowania w sprawie skargi wniesionej 29.07.2024 r., organ odwoławczy nie mógł ustosunkować się do argumentacji Spółki zawartej w zażaleniu z 24.09.2024 r., która dotyczy zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w [...] Bank S.A. Na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 12 listopada 2024 r. A. Sp. z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, tj. art. 1a pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że zawiadomienie Spółki o przekształceniu zajęć zabezpieczających w zajęcia egzekucyjne nie stanowi czynności egzekucyjnej w rozumieniu ww. przepisu, w sytuacji, w której takie zawiadomienie jest jak najbardziej czynnością związaną z realizacją środków egzekucyjnych i jako takie podlega reżimowi przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - w szczególności art. 54 ww. ustawy. W związku z powyższym Spółka wniosła o: - uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości; - zasądzenie od organu na rzecz Spółki zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych; - rozpoznanie skargi na rozprawie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c) p.p.s.a.). Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Przenosząc określone w ww. przepisach kryteria oceny zaskarżonego aktu administracyjnego na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa, w stopniu dającym podstawę do jego uchylenia. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie organu odwoławczego uchylające w całości rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego dokonanej zawiadomieniem z dnia 17.07.2024 r. Zaskarżone postanowienia wydano na podstawie art. 61a K.p.a., który stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 (tj. żądanie wszczęcia postępowania) zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Jak wynika z akt sprawy, postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieruszowie na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych 1.07.2024 r.: nr [...], nr [...] oraz nr [...], było poprzedzone prowadzeniem postępowania zabezpieczającego m.in. na podstawie zarządzeń zabezpieczenia z 12.12.2022 r.: nr [...], nr [...], nr [...]. Dokonane w toku tego postępowania zabezpieczającego zajęcie zabezpieczające wierzytelności skarżącej z rachunku bankowego w [...] Bank S.A. (zawiadomieniem z 13.12.2022 r. nr [...]) z dniem wystawienia ww. tytułów wykonawczych przekształciło się, na podstawie art. 154 § 4 pkt 1 u.p.e.a., w postępowanie egzekucyjne. Zgodnie z przepisami u.p.e.a., w dniu przekształcenia się zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne, powstają skutki związane z zastosowaniem środka egzekucyjnego. W ocenie organu, którą Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w pełni aprobuje, czynności, o których skarżąca została poinformowana zawiadomieniem z 17.07.2024 r. nr [...] i pismem z 17.07.2024 r. nr [...] UNP:[...], nie można uznać za czynności egzekucyjne, na które przysługuje skarga w trybie art. 54 u.p.e.a., gdyż nie są to czynności w rozumieniu art. 1a pkt 2 u.p.e.a., lecz są to czynności materialno-techniczne, podejmowane w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego. W analizowanej sprawie należy przyjąć, że poinformowania skarżącej zawiadomieniem i pismem o przekształceniu się z mocy prawa zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne, nie można zaliczać do czynności o charakterze wykonawczym, ani też uznać za działanie organu egzekucyjnego zmierzające do zrealizowania środka egzekucyjnego. Skutki związane z zastosowaniem środka egzekucyjnego powstają z mocy samego prawa, tj. z dniem wystawienia tytułów wykonawczych - art. 154 § 7 u.p.e.a., z uwagi na wystąpienie okoliczności przewidzianych przez ustawodawcę w art. 154 § 4 pkt 1 u.p.e.a. Zasadnie zatem organ przyjął, że złożona przez skarżącą skarga na czynność egzekucyjną, dokonaną zawiadomieniem z 17.07.2024 r. nr [...], skarżącej nie przysługiwała. Stanowisko takie wynika również z faktu, że w u.p.e.a. nie istnieją przepisy normujące ramy procesowe i formę zawiadomienia o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne. W ocenie Sądu, organ odwoławczy zasadnie uznał, że z uwagi na inną uzasadnioną przyczynę, postępowanie w sprawie ze skargi skarżącej z dnia 30 lipca 2024r., zatytułowanej – "Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego", nie może być wszczęte. Słusznie bowiem uznano, że warunkiem wszczęcia postępowania w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną jest to, aby wniesiona skarga dotyczyła takiego działania organów egzekucyjnych, które mieści się w definicji wskazanej w art. 1a pkt 2 u.p.e.a. W myśl powołanego przepisu, przez czynność egzekucyjną rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. W rozpoznawanej sprawie zobowiązana wniosła skargę na informację Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieruszowie z dnia 17 lipca 2024 r. o aktualizacji zawiadomienia o zabezpieczeniu wierzytelności z rachunku bankowego, polegającej na jego przekształceniu w zajęcie egzekucyjne. Zgodnie z art. 154 § 4 pkt 1 u.p.e.a., zajęcie zabezpieczające przekształca się w zajęcie egzekucyjne z dniem wystawienia tytułu wykonawczego, pod warunkiem, że nastąpiło nie później niż przed upływem 2 miesięcy od dnia doręczenia ostatecznej decyzji lub innego orzeczenia podlegającego wykonaniu w sprawie, w której dokonano zabezpieczenia, bądź doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. Przekształcenie takie następuje więc z mocy prawa, o ile ziści się wskazany wyżej warunek. Jeśli warunek ten nie nastąpi, to nie nastąpi też przekształcenie zajęcia zabezpieczającego w egzekucyjne. Sama informacja o przekształceniu nie wywiera żadnego skutku i nie może być uznana za czynność egzekucyjną, na którą służy skarga w myśl art. 54 u.p.e.a. Przepis ten stanowi, że zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego, a jej podstawą jest: 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy; albo 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. Nie ulega więc wątpliwości, że przedmiotem skargi wniesionej przez zobowiązaną nie była czynność egzekucyjna, a zatem zaistniała tzw. inna uzasadniona przyczyna odmowy wszczęcia postępowania, o której mowa w art. 61a § 1 K.p.a. Z uwagi na formalnoprawny charakter rozstrzygnięcia, brak było podstaw do oceny merytorycznych argumentów wniesionej skargi. W ocenie Sądu, nie została też naruszona zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. W myśl art. 6 K.p.a. organy administracji działają na podstawie przepisów prawa, zatem sposób działania organów musi mieć normatywne uzasadnienie. Dokonując odmowy wszczęcia postępowania organy obu instancji w sposób jasny i wyczerpujący uzasadniły swoje stanowisko, wskazując prawidłową podstawę prawną wydanych rozstrzygnięć. Sąd nie podziela stanowiska skarżącej zawartego w skardze, zgodnie z którym organ II instancji pobieżnie uzasadnia i argumentuje, dlaczego w jego ocenie ww. czynność nie jest czynnością egzekucyjną. Zdaniem Sądu, organ drugiej instancji w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia wyjaśnił podstawy faktyczne, jak i prawne, które doprowadziły do jego wydania. Organ przed podjęciem rozstrzygnięcia przeprowadził analizę całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a następnie w postanowieniu przedstawił zaistniały w niniejszej sprawie stan faktyczny, przytoczył obowiązujące przepisy prawa, wyjaśnił podstawę prawną, wskazał fakty, które uznał za udowodnione oraz dowody, na których się oparł. Organ odwoławczy działał zatem z poszanowaniem przepisów prawa, w tym zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Z podanych względów Sąd uznał, że wydane w sprawie postanowienia nie naruszają prawa, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. AKE.
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Łd 23/25
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.