I SA/Bd 15/26Oddalenie skargi podatek VAT zaliczenie wpłaty
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi spółki cywilnej na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] sierpnia 2025 r. w przedmiocie zaliczenia wpłaty z [...] września 2024 r. na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za kwiecień, maj i czerwiec 2021 r., wraz z naliczonymi odsetkami za zwłokę. Spółka kwestionowała zasadność naliczania odsetek, podnosząc, że organ podatkowy, wydając wcześniej postanowienie o zaliczeniu nadpłaty (z [...] września 2022 r.), utwierdził ją w przekonaniu o prawidłowości jej rozliczeń VAT, które następnie zostały zakwestionowane w toku kontroli podatkowej. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym zasad prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę. Sąd uznał, że postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowych, zarówno w przypadku zaliczenia wpłaty (art. 62 O.p.), jak i zaliczenia nadpłaty (art. 76a O.p.), ma charakter formalny i techniczny. Nie przesądza ono o istnieniu zaległości podatkowej ani o prawidłowości rozliczeń podatnika, a jedynie potwierdza sposób rozliczenia kwot. Sąd podkreślił, że organ podatkowy w postępowaniu o zaliczenie nie jest uprawniony do weryfikacji prawidłowości deklaracji podatkowych. Wskazał również, że odsetki za zwłokę naliczane są z mocy prawa od zaległości podatkowej, a ich naliczenie w podwyższonej wysokości (150%) było uzasadnione, gdyż zaległości ujawniono w toku kontroli podatkowej. Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie technicznego charakteru postanowień o zaliczeniu wpłat i nadpłat, brak wpływu tych postanowień na prawidłowość rozliczeń podatkowych, zasady naliczania odsetek za zwłokę oraz stosowania podwyższonej stawki odsetek.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z zaliczeniem wpłaty na poczet zaległości VAT i wcześniejszymi rozliczeniami nadpłat. Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowych, wydane po wcześniejszym zaliczeniu nadpłaty, może utwierdzać podatnika w przekonaniu o prawidłowości jego rozliczeń podatkowych, nawet jeśli późniejsza kontrola zakwestionuje te rozliczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowych ma charakter techniczny i formalny, nie przesądza o istnieniu zaległości ani o prawidłowości rozliczeń podatnika. Nie stanowi ono interpretacji przepisów.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postanowienie o zaliczeniu wpłaty (zarówno wpłaty, jak i nadpłaty) jest czynnością techniczną, która jedynie potwierdza sposób rozliczenia kwot. Organ nie weryfikuje w tym postępowaniu prawidłowości deklaracji podatkowych. Wcześniejsze zaliczenie nadpłaty nie może być traktowane jako aprobata dla przyjętego przez podatnika sposobu rozliczenia, zwłaszcza gdy organ prowadził czynności sprawdzające i wszczął kontrolę podatkową.
Czy odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych powinny być naliczane, jeśli powstanie zaległości było wynikiem działań organu podatkowego, który wcześniej zwrócił nadpłatę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odsetki za zwłokę naliczane są z mocy prawa od zaległości podatkowej, a ich naliczenie jest automatycznym skutkiem powstania zaległości po terminie płatności.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że odsetki za zwłokę są naliczane automatycznie (ex lege) od zaległości podatkowej, zgodnie z art. 53 O.p. Fakt, że organ wcześniej dokonał zwrotu nadpłaty lub zaliczył ją na poczet innych zobowiązań, nie wyłącza obowiązku naliczania odsetek od powstałej później zaległości podatkowej.
Czy w przypadku zaniżenia zobowiązania podatkowego ujawnionego w toku kontroli podatkowej, organ jest zobowiązany do zastosowania podwyższonej stawki odsetek za zwłokę (150%)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis art. 56b pkt 1 O.p. jednoznacznie stanowi, że w przypadku zaniżenia zobowiązania podatkowego ujawnionego w toku kontroli podatkowej, organ jest zobligowany do zastosowania podwyższonej stawki odsetek.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że przepis art. 56b pkt 1 O.p. jest jasny i nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Skoro zaległości w podatku VAT za wskazane okresy powstały na skutek zaniżenia zobowiązania ujawnionego w toku kontroli podatkowej, organ był zobowiązany do zastosowania podwyższonej stawki odsetek.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
O.p. art. 62 § 1
Ordynacja podatkowa
Przepis reguluje sposób zaliczania wpłat na poczet zobowiązań podatkowych, w tym zaległości i odsetek za zwłokę, w zależności od wskazania podatnika lub najwcześniejszego terminu płatności.
O.p. art. 53 § 1 i 4
Ordynacja podatkowa
Przepisy określające zasady naliczania odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, począwszy od dnia następującego po upływie terminu płatności.
O.p. art. 55 § 2
Ordynacja podatkowa
Reguluje proporcjonalne zaliczanie wpłaty na poczet zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę, gdy wpłata nie pokrywa obu kwot łącznie.
O.p. art. 56b § 1
Ordynacja podatkowa
Przepis przewidujący podwyższoną stawkę odsetek (150%) w przypadku zaniżenia zobowiązania podatkowego, zawyżenia kwoty nadpłaty lub zwrotu podatku ujawnionych przez organ podatkowy w toku kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej lub postępowania podatkowego.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie sądu o oddaleniu skargi.
Pomocnicze
O.p. art. 76 § 1
Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący zaliczania nadpłat wraz z oprocentowaniem na poczet zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia oraz bieżących zobowiązań podatkowych.
O.p. art. 76a § 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Przepis określający wydawanie postanowienia w sprawie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych, na które służy zażalenie.
O.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
O.p. art. 14k § 1 i 3
Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące interpretacji indywidualnych.
O.p. art. 14m § 1
Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące interpretacji indywidualnych.
p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia aktu administracyjnego przez sąd.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 121 § 1 i art. 14k § 1 i § 3, art. 14m § 1 O.p. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegającą na przyjęciu, że istnieją podstawy do naliczenia odsetek od zaległości podatkowej, w sprawie w której powstanie zaległości podatkowej było spowodowane działaniem organu podatkowego, który poprzez stwierdzenie i zwrócenie nadpłaty podatku od towarów i usług utwierdził podatnika co do prawidłowości sposobu rozliczenia podatku od towarów i usług, następnie zakwestionowanego w toku kontroli podatkowej. • Zarzut naruszenia art. 62 § 1 O.p. przez nieprawidłowe zarachowanie dokonanych wpłat na poczet odsetek od zaległości podatkowych za okres od dnia zwrotu (zaliczenia) nadpłaty podatku do dnia doręczenia protokołu kontroli podatkowej, w którym zakwestionowano prawidłowość rozliczenia podatku w sposób uprzednio przyjęty za prawidłowy w toku postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku.
Godne uwagi sformułowania
Postanowienia w zakresie zaliczenia nadpłat na zaległości podatkowe nie są potwierdzeniem prawidłowości dokonanych rozliczeń podatku od towarów i usług, nie można traktować ich jako interpretacji przepisów. • Postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej jest aktem formalnym, nieprzesądzającym o istnieniu zaległości podatkowej, lecz informującym o sposobie zaliczenia wpłaty. • Odsetki za zwłokę naliczane są z mocy prawa, albowiem stanowią one automatyczny (ex lege) skutek powstania zaległości podatkowej. • Postanowienie, o którym mowa w art. 76a § 1 O.p. jedynie odzwierciedla i potwierdza wykonanie czynności rachunkowo-technicznej. Ma ono charakter formalny i samo w sobie nie przesądza ani o istnieniu zwrotu podatku, ani o istnieniu zaległości podatkowej.
Skład orzekający
Urszula Wiśniewska
przewodniczący sprawozdawca
Leszek Kleczkowski
członek
Halina Adamczewska-Wasilewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie technicznego charakteru postanowień o zaliczeniu wpłat i nadpłat, brak wpływu tych postanowień na prawidłowość rozliczeń podatkowych, zasady naliczania odsetek za zwłokę oraz stosowania podwyższonej stawki odsetek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z zaliczeniem wpłaty na poczet zaległości VAT i wcześniejszymi rozliczeniami nadpłat. Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie podatkowym, takich jak charakter postanowień o zaliczeniu wpłat i nadpłat oraz naliczanie odsetek. Jest to interesujące dla prawników i księgowych zajmujących się VAT i postępowaniem podatkowym.
“Czy postanowienie o zaliczeniu wpłaty VAT to dowód prawidłowości Twoich rozliczeń? Sąd wyjaśnia!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.