I PZ 50/02

Sygn. akt I PZ 50/02 
 
P O S T A N O W I E N I E 
Dnia 11 czerwca 2002 r. 
 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
   
 
SSN Józef Iwulski (przewodniczący, sprawozdawca) 
  
 
 
SSN Jadwiga Skibińska-Adamowicz 
  
 
 
 SSN Barbara Wagner 
 
w sprawie z powództwa D. J., K. W. i B. W. 
przeciwko Wojewódzkiej Kolumnie Transportu Sanitarnego w Ł. 
o przywrócenie do pracy 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Administracyjnej, Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych w dniu 11 czerwca 2002 r. 
zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych w Ł. 
z dnia 25 lutego 2002 r., sygn. akt VII Pa (…) 
 
oddala zażalenie. 
 
 
Uzasadnienie 
 
Powodowie D. J. i K. W. odrębnymi pozwami z dnia 31 stycznia 2000 r., a 
powód B. W. pozwem z dnia 3 lutego 2000 r., wnieśli o przywrócenie do pracy w 
pozwanej Wojewódzkiej Kolumnie Transportu Sanitarnego w Ł.. Sprawy zostały 
połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia na podstawie art. 219 KPC. 
Wyrokiem z dnia 31 października 2000 r., XI P (…), Sąd Rejonowy-Sąd Pracy 
w Ł. przywrócił powodów do pracy na poprzednich warunkach. Apelacja strona 
pozwanej od tego wyroku została oddalona przez Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych w Ł. (wyrok z dnia 21 maja 2001 r., VII Pa (…)). Strona 

 
 
2
pozwana wniosła kasację od wyroku Sądu drugiej instancji, wskazując kwotę 12 
195,09 zł jako wartość przedmiotu zaskarżenia. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 
2002 r. Sąd Najwyższy zwrócił kasację Sądowi Okręgowemu w celu wezwania strony 
pozwanej do usunięcia braku formalnego przez oznaczenie wartości przedmiotu 
zaskarżenia oddzielnie w stosunku do każdego z powodów. W wykonaniu takiego 
wezwania, strona pozwana pismem z dnia 18 lutego 2002 r. wskazała wartość 
przedmiotu zaskarżenia w stosunku do powoda D. J. na kwotę 3 881,10 zł, K. W. na 
kwotę 4 490,04 zł i B. W. na kwotę 3 823,95 zł. 
Postanowieniem z dnia 25 lutego 2002 r. Sąd Okręgowy w Ł. odrzucił kasację 
strony pozwanej. W uzasadnieniu Sąd wywiódł, że po stronie powodów występuje 
współuczestnictwo formalne i dlatego o dopuszczalności kasacji decyduje wartość 
przedmiotu zaskarżenia oddzielnie względem każdego z powodów, a ta jest niższa od 
kwoty dziesięciu tysięcy złotych określonej w art. 3921 § 1 KPC. 
Na postanowienie to strona pozwana wniosła zażalenie, w którym zarzuciła 
naruszenie art. 72 § 1 pkt 1 KPC polegające na bezzasadnym przyjęciu, iż po stronie 
powodów nie zachodzi współuczestnictwo materialne, pomimo iż przedmiot sporu 
stanowią prawa i obowiązki im wspólne, a nadto ich roszczenie oparte jest na tej samej 
podstawie faktycznej i prawnej. W uzasadnieniu zażalenia strona pozwana wywiodła 
w szczególności, że powodowie żądają uznania wypowiedzenia umowy o pracę za 
bezskuteczne i przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach. W identycznie 
brzmiących uzasadnieniach powołali się na tę samą podstawę prawną i faktyczną, tj. 
sprawowanie funkcji w nowoutworzonym związku zawodowym. W apelacji wartość 
przedmiotu zaskarżenia określono na 12 195,09 zł, stanowiącą łączną kwotę 
trzymiesięcznych wynagrodzeń przysługujących powodom. W ten sam sposób 
określono też wartość przedmiotu zaskarżenia w kasacji. Zdaniem pozwanej po 
stronie powodów występuje jednakowa podstawa faktyczna i prawna roszczenia. 
Mamy więc do czynienia z współuczestnictwem materialnym wynikającym ze 
wspólności praw i obowiązków powodów jako członków związku zawodowego, którzy 
w oparciu o ten sam stan faktyczny i prawny sformułowali żądania. Przedmiotem 
procesu są wspólne prawa i obowiązki współuczestników, a więc jest to 
współuczestnictwo materialne i dla prawidłowego określenia wartości przedmiotu 
zaskarżenia istotna jest suma poszczególnych roszczeń. 

 
 
3
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Przepis art. 72 § 1 KPC przewiduje współuczestnictwo formalne, gdy 
roszczenia lub zobowiązania jednego rodzaju oparte są na jednakowej podstawie 
faktycznej i prawnej (pkt 2) oraz dwie postacie współuczestnictwa materialnego, gdy 
prawa lub obowiązki osób występujących w roli strony są im wspólne lub gdy są oparte 
na tej samej podstawie faktycznej i prawnej (pkt 1). Jest oczywiste, że prawa lub 
obowiązki powodów nie są im wspólne. Nie są one oparte również na tej samej 
podstawie faktycznej i prawnej. Każdego z powodów łączył ze stroną pozwaną 
odrębny stosunek pracy i ich rozwiązanie nastąpiło na podstawie odrębnych 
oświadczeń woli. Podstawa faktyczna i prawna roszczeń powodów jest więc 
"jednakowa" (taka sama), a nie "ta sama". Współuczestnictwo procesowe powodów 
miało więc charakter formalny i powstało wskutek połączenia odrębnych spraw do 
wspólnego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia na podstawie art. 219 KPC. Zresztą 
nawet gdyby współuczestnictwo powodów miało charakter materialny, ale polegający 
na tej samej podstawie faktycznej i prawnej roszczeń (a nie wspólności praw i 
obowiązków), to i tak nie byłoby dopuszczalne zliczenie wartości przedmiotu 
zaskarżenia w stosunku do wszystkich powodów w celu oceny dopuszczalności 
kasacji. W przypadku bowiem takiej formy współuczestnictwa materialnego (ta sama 
podstawa faktyczna i prawna ich praw - art. 72 § 1 pkt 1 in fine KPC), o dopuszczal-
ności kasacji decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia określona osobno w stosunku 
do każdego ze współuczestników (jest to pogląd utrwalony w praktyce, por. 
postanowienie z dnia 17 stycznia 1997 r., I PKN 65/96, OSNAPiUS 1997 r. nr 17, poz. 
317; postanowienie z dnia 21 marca 1997 r., I PKN 61/97, OSNAPiUS 1998 r. nr 1, 
poz. 16). Zarzuty podniesione w zażaleniu są więc bezzasadne. 
Sąd Najwyższy zważył dodatkowo, że strona pozwana nieprawidłowo określiła 
wartość przedmiotu zaskarżenia. Powinna bowiem zgodnie z art. 368 § 2 w związku 
z art. 39319 KPC uwzględnić zasady określone w art. 231 KPC. Gdyby strona pozwana 
w ten sposób prawidłowo oznaczyła wartość przedmiotu zaskarżenia to kasacja ze 
względu na tę przesłankę byłaby dopuszczalna. Jednakże zgodnie z art. 3935 KPC 
sąd drugiej instancji odrzuca kasację nie tylko wtedy, gdy została złożona po terminie 
lub z innych przyczyn jest niedopuszczalna, ale także kasację, której braków strona 
nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Kasacja powinna zawierać oznaczenie 

 
 
4
wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 3933 § 2 KPC), co oznacza, że w przypadku 
współuczestnictwa formalnego oraz współuczestnictwa materialnego w formie oparcia 
roszczeń na tej samej podstawie faktycznej i prawnej, należy wskazać wartość 
przedmiotu zaskarżenia odrębnie w stosunku do każdego ze współuczestników. Sąd 
drugiej instancji prawidłowo więc wezwał stronę pozwaną do uzupełnienia braku w 
tym zakresie. Prawidłowe wykonanie tego wezwania w sprawie o przywrócenie do 
pracy powinno polegać na wskazaniu wartości przedmiotu zaskarżenia zgodnie z 
zasadami wynikającymi z art. 231 KPC w związku z art. 368 § 2 i art. 39319 KPC. 
Strona pozwana nie wykonała w ten sposób wezwania Sądu, a więc nie uzupełniła 
braków kasacji w rozumieniu art. 3935 KPC. 
Z tych względów zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 385 w 
związku z art. 39318 § 3 i art. 397 § 2 KPC.