Pełny tekst orzeczenia

I PSK 199/26

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I PSK 199/26 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
Dnia 29 kwietnia 2026 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
  
SSN Leszek Bielecki 
  
w sprawie z powództwa A. K. 
przeciwko Skarbowi Państwa - Izbie Administracji Skarbowej w Gdańsku 
o odprawę, odszkodowanie, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych  
w dniu 29 kwietnia 2026 r., 
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego  
w Gdańsku z dnia 20 grudnia 2024 r., sygn. akt VII Pa 117/24,  
  
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,  
2. zasądza od skarżącego na rzecz powódki kwotę 1.800 zł 
(tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania 
kasacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami za czas po upływie 
tygodnia od dnia doręczenia zobowiązanemu orzeczenia do dnia 
zapłaty.  
  
  
  
UZASADNIENIE 
 
Sąd Okręgowy w Gdańsku VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych 
wyrokiem z 20 grudnia 2024 r., VII Pa 117/24, po rozpoznaniu sprawy z powództwa 
A. K. przeciwko Skarbowi Państwa - Izbie Administracji Skarbowej w Gdańsku, o 
odprawę i odszkodowanie, po rozpoznaniu apelacji powódki oraz apelacji strony 
pozwanej, 
zmienił 
Sądu 
Rejonowego w Gdyni z 
21 
lutego 2024 
r., 
IV P 192/23, w ten sposób, że zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 

I PSK 199/26              
2 
 
 
42.874,74 zł brutto tytułem odprawy wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie 
od 1 czerwca 2017 r. do dnia zapłaty oraz oddalił żądanie odszkodowania, oddali 
apelację powódki w pozostałym zakresie oraz oddalił apelację pozwanego, i orzekł 
o kosztach procesu. 
Wyrok 
Sądu 
Okręgowego 
zaskarżył 
pozwany 
zastępowany 
przez 
Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskie w części, tj. w zakresie 
zasądzającym odprawę na rzecz powódki, oddalającym apelację pozwanego oraz 
w zakresie kosztów. Skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do 
rozpoznania wskazał na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących 
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów 
dotyczącą: 1) możliwości oceny roszczeń odszkodowawczych funkcjonariuszy 
celnych związanych z ustaniem stosunku służby (zwolnieniem z niej) w oparciu o 
analogicznie stosowane przepisy Kodeksu pracy, tj. art. 45 § 2 k.p. in fine w 
związku z art. 56 § 1 i 2 k.p. w związku z art. 58 k.p. w związku z art. 36 § 1 pkt 3 
k.p. w związku z art. 67 k.p.; 2) zagadnienia czy poprzedzona uchwałą Sądu 
Najwyższego z 6 lutego 2024 r., III PZP 2/23, niejednolitość orzecznictwa w 
sprawach o odprawę pieniężną stanowi wyjątkową okoliczność w rozumieniu 
art. 252 ust. 2 uKAS, usprawiedliwiającą nieuwzględnienie terminu przedawnienia. 
W odpowiedzi na skargę kasacyjną powódka wniosła o wydanie 
postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi do rozpoznania oraz zasądzenie na 
jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia w celu jej 
merytorycznego rozpoznania. 
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do 
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje 
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność 
postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). Z kolei 
zgodnie z art. 3984 § 2 k.p.c., określającym wymagania konstrukcyjne tego 

I PSK 199/26              
3 
 
 
nadzwyczajnego środka zaskarżenia, skarga kasacyjna powinna zawierać wniosek 
o przyjęcie jej do rozpoznania i jego uzasadnienie. Wniosek o przyjęcie skargi 
kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że istnieje przynajmniej jedna z 
okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c., a jego uzasadnienie powinno 
zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę 
sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd 
Najwyższy. 
W niniejszej sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do 
rozpoznania wskazując na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących 
poważne wątpliwości. 
Wyjaśniając wątpliwości skarżącego wskazać należy, że podjęcie przez Sąd 
Najwyższy uchwały w sprawie III PZP 2/23 miało to znaczenie, że wyjaśniło 
wątpliwości dotyczące prawa do odprawy pieniężnej dla pracownika zatrudnionego 
w Krajowej Administracji Skarbowej będącego wcześniej funkcjonariuszem Służby 
Celno-Skarbowej. Jak wynika z uzasadnienia uchwały pozwany wskazywał w tym 
kontekście na kompensacyjny charakter odprawy, jak i na to, że sytuacja prawna 
takiego funkcjonariusza jest „lepsza” niż sytuacja funkcjonariuszy (pracowników), 
którzy nie otrzymali propozycji dalszej służby (pracy) lub odmówili jej przyjęcia i 
którym w związku z tym przysługuje prawo do odprawy. Na tym tle należy uznać, że 
uchwała w sprawie III PZP 2/23 nie kreowała nowego stanu prawnego, ale odnosiła 
się do skonkretyzowanej kwestii prawnej. Nie sposób zatem przyjąć, że dopiero od 
jej podjęcia w dniu 6 lutego 2024 r. roszczenie skarżącego o odprawę z art. 163 
ust. 4 u.s.c. stało się wymagalne. Najogólniej – za początek biegu terminu 
przedawnienia należy uznać dzień, w którym uprawniony mógł żądać spełnienia 
świadczenia. W odniesieniu do wielu świadczeń pracowniczych termin ich 
spełnienia wynika wprost z przepisów prawa pracy – Kodeksu pracy, układu 
zbiorowego pracy bądź regulaminu wynagrodzenia. W takim przypadku termin ten 
jest jednocześnie dniem wymagalności roszczenia. Natomiast jeżeli termin 
spełnienia świadczenia nie został w powyższy sposób określony ani nie wynika z 
właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po 
wezwaniu dłużnika do jego wykonania (art. 455 k.c. w związku z art. 300 k.p.). 
W wielu przypadkach sprecyzowanie terminu wymagalności roszczenia nastąpiło 

I PSK 199/26              
4 
 
 
dzięki orzecznictwu Sądu Najwyższego, na przykład w odniesieniu do takich kwestii 
jak wymagalność roszczenia o udzielenie urlopu wypoczynkowego i o ekwiwalent 
za niewykorzystany urlop wypoczynkowy (A. Kosut [w:] K.W. Baran (red.), Kodeks 
pracy. Komentarz. Tom II. Art. 94-304(5), Warszawa 2022, komentarz do art. 291, 
pkt 5, s. 2211). W kontekście odprawy emerytalnej doktryna zgodnie i trafnie 
wskazuje, że terminem wymagalności roszczenia o taką odprawę jest dzień ustania 
zatrudnienia (por. np. M. Gersdorf [w:] M. Gersdorf, W. Ostaszewski, M. 
Raczkowski, K. Rączka, A. Zwolińska, Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa 2024, 
komentarz do art. 291, pkt 6). 
Nie ma powodu, aby uwag sformułowanych na bazie przepisów prawa pracy 
nie stosować także do zatrudnienia służbowego, zwłaszcza wobec zasadniczej 
tożsamości brzmienia tych przepisów. W konsekwencji roszczenie o odprawę 
przysługujące funkcjonariuszowi służby stałej, zwolnionemu ze służby w związku ze 
zniesieniem lub reorganizacją jednostki organizacyjnej, stało się wymagalne w dniu 
zwolnienia ze służby (postanowienie Sądy Najwyższego z 4 lutego 2026 r., I PSK 
155/26). 
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi 
kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., o kosztach 
postępowania orzekając w zgodzie z art. 98 k.p.c. 
[a.ł]