I PSK 173/26

I PSK 173/26 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
Dnia 4 lutego 2026 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
  
SSN Leszek Bielecki 
  
w sprawie z powództwa B. K. 
przeciwko Skarbowi Państwa - Izbie Administracji Skarbowej w Z. 
o zapłatę, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych  
w dniu 4 lutego 2026 r., 
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego  
w Zielonej Górze z dnia 20 grudnia 2024 r., sygn. akt IV Pa 185/24,  
  
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.  
  
  
  
UZASADNIENIE 
 
Sąd Okręgowy w Zielonej Górze IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń 
Społecznych wyrokiem z 20 grudnia 2024 r., IV Pa 185/24, po rozpoznaniu sprawy 
z powództwa B. K. przeciwko Skarbowi Państwa - Izbie Administracji Skarbowej w 
Zielonej Górze, o odprawę pieniężną, oddalił apelację strony pozwanej od wyroku 
Sądu Rejonowego w Zielonej Górze z 19 czerwca 2024 r., IV P 207/24, 
zasądzającego na rzecz powoda kwotę 26.651,70 zł tytułem odprawy. 
Wyrok 
Sądu 
Okręgowego 
zaskarżył 
pozwany 
zastępowany 
przez 
Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskie w całości. Skarżący we wniosku o 
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał, że w sprawie 
ujawniła się potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne 
wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, a to art. 165 ust. 2 

I PSK 173/26              
2 
 
 
ustawy o Służbie Cywilnej, przy czym rozbieżności wywołuje zagadnienie czy 
poprzedzona uchwałą Sądu Najwyższego z 6 lutego 2024 r., III PZP 2/23, 
niejednolitość orzecznictwa w sprawach o odprawę pieniężną stanowi wyjątkową 
okoliczność w rozumieniu art. 165 ust. 2 ustawy o Słuzbie Cwywilnej (i jego 
odpowiednika art. 252 ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej 
Administracji 
Skarbowej), 
usprawiedliwiającą 
nieuwzględnienie 
terminu 
przedawnienia roszczenia, przy czym: twierdząco na to pytanie (nie uwzględniając 
przedawnienia roszczenia) odpowiedział Sąd II instancji w uzasadnieniu 
zaskarżonego wyroku (oraz w wyrokach z: 20 grudnia 2024 r., IV Pa 188/24, 
2 grudnia 2024 r., IV Pa 184/24 oraz z 28 listopada 2024 r., IV Pa 177/24), jak 
również Sąd Okręgowy w Gdańsku w wyroku z 20 grudnia 2024 r., VII Pa 117/24, 
Sąd Okręgowy w Szczecinie z 17 października 2024 r., VI Pa 39/24, LEX nr 
3819255); negatywnie zaś kwestię tę rozstrzygnął (oddalając przedawnione 
roszczenia) Sąd Okręgowy w Częstochowie w wyroku z 16 kwietnia 2024 r., 
IV Pa 6/24, Sąd Okręgowy w Bydgoszczy w wyroku z 16 grudnia 2024 r., 
VI Pa 93/24, Sąd Okręgowy w Białymstoku w wyrokach z 24 września 2024 r., V Pa 
29/24, z 10 lipca 2024 r., V Pa 28/24 oraz z 30 października 2024 r.,V Pa 51/24. 
Skarżący wskazał, że kwestia podmiotu uprawnionego do nieuwzględnienia upływu 
terminu przedawnienia, przy czym według jednej linii orzeczniczej, opartej na 
wykładni językowej art. 165 ust. 2 ustawy o Służbie Cywilnej (oraz stanowiącego 
jego odpowiednik art. 252 ust. 2 u KAS), jest do tego uprawniony wyłącznie 
kierownik jednostki organizacyjnej, w której służba była pełniona; według linii 
konkurencyjnej, uprawnienie to przysługuje również sądowi powszechnemu. Ten 
problem prawny zdaniem Skarżącego dostrzeżono, lecz nie rozstrzygnięto w nauce 
prawa. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia w celu jej 
merytorycznego rozpoznania. 
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do 
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje 

I PSK 173/26              
3 
 
 
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność 
postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). Z kolei 
zgodnie z art. 3984 § 2 k.p.c., określającym wymagania konstrukcyjne tego 
nadzwyczajnego środka zaskarżenia, skarga kasacyjna powinna zawierać wniosek 
o przyjęcie jej do rozpoznania i jego uzasadnienie. Wniosek o przyjęcie skargi 
kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że istnieje przynajmniej jedna z 
okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c., a jego uzasadnienie powinno 
zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę 
sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd 
Najwyższy. 
W niniejszej sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do 
rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że w sprawie istnieje potrzeba wykładni 
przepisów prawnych, które wywołują istotne rozbieżności w orzecznictwie Sądu 
Najwyższego oraz sądów powszechnych (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.). 
Zauważyć trzeba, że odwołanie się do przesłanki przedsądu, jaką jest 
potrzeba wykładni przepisów prawnych, budzących poważne wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, wymaga wykazania, że 
określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się 
wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez 
skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub 
podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (zob. postanowienia Sądu 
Najwyższego: z 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, Legalis nr 127030; z 28 marca 
2007 r., II CSK 84/07, Legalis nr 2701754 i z 9 września 2022 r., I CSK 1494/22, 
Legalis nr 2741242). Stronę skarżącą obciąża obowiązek przedstawienia odrębnej i 
pogłębionej 
argumentacji 
prawnej, 
wskazującej 
na 
zaistnienie 
powołanej 
okoliczności 
uzasadniającej 
przyjęcie 
skargi 
kasacyjnej 
do 
rozpoznania, 
zawierającej szczegółowy opis tego, na czym polegają poważne wątpliwości 
interpretacyjne (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 8 lipca 2009 r., I CSK 
111/09, LEX nr 570112 i z 29 września 2022 r. I CSK 3496/22, Legalis nr 2790349). 
W rozpoznawanej sprawie, podobnie jak w podobnych sprawach już 
rozpoznanych już przez Sąd Najwyższy (np. postanowienia Sądu Najwyższego z 

I PSK 173/26              
4 
 
 
17 grudnia 2025 r., III PSK 22/24, oraz z 1 kwietnia 2025 r., III PSK 65/24), 
wątpliwości skarżącego dotyczyły wykładni przepisów art. 163 ust. 4 ustawy z 27 
sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1799 ze zm.) oraz art. 170 
ust. 3 i 4 ustawy z 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej 
Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1948). Należy zatem zwrócić uwagę, 
że Sąd Najwyższy zajął się już rozstrzygnięciem rozbieżności w orzecznictwie, 
które występowały w tym przedmiocie. Wcześniej, 6 lutego 2024 r. podjęta została 
przez Sąd Najwyższy uchwała (III PZP 2/23, OSNP 2024 Nr 7, poz. 69, str. 18), 
zgodnie z którą funkcjonariuszowi służby celnej, który w świetle art. 165 ust. 3 
ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej 
Administracji Skarbowej, stał się funkcjonariuszem Służby Celno-Skarbowej, 
pełniącym służbę w jednostkach Krajowej Administracji Skarbowej i który następnie 
przyjął propozycję, o jakiej mowa w art. 165 ust. 7 tej ustawy, określającą nowe 
warunki zatrudnienia, na podstawie umowy o pracę, stając się zgodnie z art. 171 
ust. 1 wyżej wymienionej ustawy pracownikiem zatrudnionym w Krajowej 
Administracji Skarbowej, na podstawie umowy o pracę, przysługuje - w związku z 
zakończeniem służby - prawo do odprawy pieniężnej (art. 163 ust. 4 ustawy z dnia 
27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, w związku ze stosowanym odpowiednio 
art. 170 ust. 1, 3 i 4 Przepisów wprowadzających ustawę o Krajowej Administracji 
Skarbowej). 
W ocenie Sądu Najwyższego, podstawa do przyjęcia poglądu o 
przysługiwaniu odprawy w takiej sytuacji wynika z prokonstytucyjnej wykładni 
przepisów ustawowych, uwzględniającej zasadę równości wobec prawa i równego 
traktowania przez władze publiczne. Sąd Najwyższy stanął zatem na stanowisku, 
zgodnie z którym, mimo że prawo do odprawy nie wynika wprost z art. 170 
ust. 1 p.w.KAS, konieczne jest odstąpienie od jego wykładni językowej na rzecz 
wykładni funkcjonalnej i systemowej. Taka możliwość wynika z analizy orzeczeń 
Sądu Najwyższego, w których podkreśla się trafnie, że odejście od wyników 
wykładni językowej jest uzasadnione wtedy, gdy prowadzi ona do absurdu albo do 
rażąco niesprawiedliwych lub irracjonalnych konsekwencji lub gdy zachodzi 
sprzeczność jej wyników z podstawowymi założeniami systemu prawnego, albo 
niemożność jej akceptacji, ze względów moralnych lub społecznych. Zdaniem Sądu 

I PSK 173/26              
5 
 
 
Najwyższego, odprawa w służbach mundurowych ma charakter gratyfikacji za 
wieloletnią 
służbę 
dla 
Rzeczypospolitej 
Polskiej. 
Jest 
to 
dodatkowym 
uzasadnieniem dla jej wypłaty osobie, która w sposób niezawiniony i wbrew swojej 
woli służbę tę kończy. W przypadku funkcjonariusza, którego służba na skutek 
przyjęcia zaproponowanych warunków zatrudnienia na stanowisku w ramach 
korpusu służby cywilnej uległa zakończeniu i który utracił szereg uprawnień 
składających się na tzw. "prawo do munduru", konieczne jest zrekompensowanie 
mu dotychczasowych szczególnych warunków służby związanych z pracą w 
formacji mundurowej. Dlatego, uzasadnione jest odstąpienie od rezultatów wykładni 
gramatycznej, zwłaszcza biorąc pod uwagę konstytucyjną zasadę równości w 
zakresie ochrony praw majątkowych. Sąd Najwyższy wskazał, że art. 64 
ust. 2 Konstytucji RP jest uznaną w orzecznictwie Sądu Najwyższego podstawą 
uzasadniającą przyznanie świadczenia funkcjonariuszom (por. uchwała składu 
siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2006 r., III PZP 1/05, OSNP 
2006 nr 15-16, poz. 227). 
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że skoro funkcjonariusz nawiązuje 
stosunek pracy w ramach Krajowej Administracji Skarbowej, to jego sytuacja jest 
jakościowo lepsza od sytuacji funkcjonariusza, który odrzucił przedstawioną mu 
propozycję. Sytuacja tych dwóch funkcjonariuszy jest analogiczna w zakresie 
wygaśnięcia stosunku służbowego, zarówno jeden, jak i drugi tracą swój status 
funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej, a w konsekwencji związane z nim 
przywileje (jak również obowiązki). 
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi 
kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. 
[a.ł]