Orzeczenie · 1996-06-27

I PRN 44/96Przejecie zakładu pracy zasady premii

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1996-06-27
SAOSPracywynagrodzeniaWysokanajwyższy
przekształcenia własnościowesukcesja praw i obowiązkówKodeks pracyart. 23¹ KPsystem wynagradzaniapremiazakład pracyAgencja Własności Rolnej Skarbu Państwa

Pracownicy dochodzili zapłaty premii z zysku za 1992 rok od Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, która przejęła ich poprzedni zakład pracy. Sąd Rejonowy częściowo uwzględnił powództwo, zasądzając kwotę wynikającą z wypracowanego zysku w drugim półroczu 1992 r. Sąd Wojewódzki zmienił ten wyrok, oddalając powództwo, argumentując, że brak było decyzji o przyznaniu premii i że wsteczna decyzja o zasadach rozliczania wyniku finansowego nie mogła być wiążąca. Sąd Najwyższy, rozpoznając rewizję nadzwyczajną, uznał ją za uzasadnioną. Podkreślił, że zgodnie z art. 23¹ § 2 Kodeksu pracy, pracodawca przejmujący zakład pracy staje się stroną dotychczasowych stosunków pracy i jest związany postanowieniami umów o pracę, w tym zakładowym systemem wynagradzania. Sąd Najwyższy stwierdził, że wsteczne wprowadzanie nowych zasad rozliczania wyniku finansowego narusza prawo i zasadę poszanowania praw nabytych. W związku z tym uchylił zaskarżony wyrok i oddalił rewizję pozwanej Agencji, przywracając tym samym zasadę, że pracodawca przejmujący zakład jest związany dotychczasowymi zasadami premiowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 23¹ § 2 KP w kontekście sukcesji praw pracowniczych po przekształceniach własnościowych, ochrona praw nabytych pracowników, zasady premiowania w przypadku przejęcia zakładu pracy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przekształceń w sektorze rolnym w latach 90., ale zasady prawne są uniwersalne dla wszelkich przejęć zakładów pracy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pracodawca przejmujący zakład pracy jest związany zakładowym systemem wynagradzania obowiązującym w przejmowanym zakładzie, w tym zasadami premiowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracodawca przejmujący zakład pracy jest związany zasadami premiowania wynikającymi z zakładowego systemu wynagradzania obowiązującego w przejmowanym zakładzie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na art. 23¹ § 2 KP, zgodnie z którym nowy pracodawca staje się stroną dotychczasowych stosunków pracy i jest związany postanowieniami umów o pracę, w tym warunkami wynikającymi z zakładowego systemu wynagradzania. Zmiana warunków na niekorzyść pracowników wymaga zastosowania odpowiednich procedur.

Czy wsteczne wprowadzenie nowych zasad rozliczania wyniku finansowego przedsiębiorstwa może być wiążące dla roszczeń o premię za rok, w którym te zasady zostały wprowadzone z mocą wsteczną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wsteczne wprowadzanie nowych zasad rozliczania wyniku finansowego narusza prawo i zasadę poszanowania praw nabytych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego i własne, wskazując, że prawo nie działa wstecz, a wsteczne wprowadzanie zmian narusza fundamentalne zasady demokratycznego państwa prawnego oraz zasadę poszanowania praw nabytych.

Czy przekształcenia organizacyjno-prawne zakładu pracy mogą spowodować zmianę warunków płacy pracowników, jeśli nie nastąpiło wypowiedzenie umów o pracę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przekształcenia organizacyjno-prawne nie mogą spowodować zmiany warunków płacy pracowników, jeśli nie nastąpiło wypowiedzenie umów o pracę i nie wprowadzono nowych zasad zgodnie z prawem pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że nowy pracodawca z mocy prawa staje się stroną dotychczasowych stosunków pracy, a stosunek pracy trwa mimo przekształceń podmiotowych. Zmiana warunków umów o pracę na niekorzyść pracowników wymaga zastosowania odpowiednich procedur.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie rewizji
Strona wygrywająca
powodowie

Strony

NazwaTypRola
Ryszard W.osoba_fizycznapowód
Ryszard S.osoba_fizycznapowód
Zbigniew Z.osoba_fizycznapowód
Andrzej F.osoba_fizycznapowód
Stefan K.osoba_fizycznapowód
Bogdan K.osoba_fizycznapowód
Mieczysław P.osoba_fizycznapowód
Henryk O.osoba_fizycznapowód
Jan L.osoba_fizycznapowód
Renata F.osoba_fizycznapowód
Ryszard F.osoba_fizycznapowód
Mirosław K.osoba_fizycznapowód
Franciszek L.osoba_fizycznapowód
Henryk M.osoba_fizycznapowód
Bogdan L.osoba_fizycznapowód
Czesław L.osoba_fizycznapowód
Kazimierz K.osoba_fizycznapowód
Zofia Ś.osoba_fizycznapowód
Mieczysław Ś.osoba_fizycznapowód
Bronisław R.osoba_fizycznapowód
Jan L.osoba_fizycznapowód
Alfons L.osoba_fizycznapowód
Marek S.osoba_fizycznapowód
Marek W.osoba_fizycznapowód
Gospodarstwo Rolne Skarbu Państwa w B.instytucjapozwany
Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział w E. - Sekcja w G.instytucjapozwany
Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność"instytucjarewidujący

Przepisy (3)

Główne

k.p. art. 23¹ § § 2

Kodeks pracy

W razie przejęcia zakładu pracy w całości lub w części przez inny zakład pracy, nowy pracodawca staje się stroną w stosunkach pracy z pracownikami przejętego zakładu na dotychczasowych warunkach.

Pomocnicze

k.p. art. 23¹ § § 1-3

Kodeks pracy

Konstrukcja automatycznego wejścia w stosunek pracy po stronie jednego zakładu pracy w miejsce drugiego, sukcesja uniwersalna w płaszczyźnie stosunków pracy.

k.p. art. 241 8 § § 1

Kodeks pracy

Nowa regulacja kodeksu pracy odzwierciedlająca orzecznictwo dotyczące przejmowania zakładów pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracodawca przejmujący zakład pracy jest związany dotychczasowymi zasadami wynagradzania, w tym premiowania. • Wsteczne wprowadzanie zmian w zasadach wynagradzania jest niedopuszczalne. • Przekształcenia organizacyjno-prawne nie mogą prowadzić do utraty nabytych praw pracowniczych bez wypowiedzenia umów.

Odrzucone argumenty

Brak decyzji o przyznaniu premii z zysku. • Pierwsze półrocze 1992 r. zakończyło się stratą, co uniemożliwia wypłatę premii. • Wsteczna decyzja nr 7/92 Prezesa Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa z dnia 30 grudnia 1992 r. określała nowe zasady rozliczania wyniku finansowego.

Godne uwagi sformułowania

Pracodawcę wiążą natomiast warunki indywidualnych umów o pracę, wynikające z układu zbiorowego pracy, obowiązującego w przejmowanym zakładzie pracy. • Samo przejęcia zakładu pracy nie będzie można z reguły uznać za przesądzające o zasadności takiego wypowiedzenia. • Decyzja ta nie może być wiążąca w odniesieniu do podziału wypracowanego zysku w 1992 r., gdyż narusza zasadę, że prawo nie działa wstecz.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący

Maria Mańkowska

sprawozdawca

Walerian Sanetra

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 23¹ § 2 KP w kontekście sukcesji praw pracowniczych po przekształceniach własnościowych, ochrona praw nabytych pracowników, zasady premiowania w przypadku przejęcia zakładu pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształceń w sektorze rolnym w latach 90., ale zasady prawne są uniwersalne dla wszelkich przejęć zakładów pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak transformacje ustrojowe i własnościowe wpływały na prawa pracowników, a orzeczenie Sądu Najwyższego wyjaśnia kluczowe zasady ochrony praw nabytych w takich sytuacjach.

Przejąłeś firmę? Uważaj, bo stare zasady premiowania nadal obowiązują!

Dane finansowe

WPS: 1 204 166 PLN

premia z zysku: 89,49 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst