I PKN 192/98

Wyrok z dnia 18 czerwca 1998 r. I PKN 192/98 W kasacji nie można zgłosić żądania, które nie stanowiło przedmiotu sporu rozpoznanego przez sądy obu instancji. Przewodniczący SSN: Barbara Wagner, Sędziowie SN: Maria Mańkowska (sprawozdawca), Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 1998 r. sprawy z po- wództwa Józefa S. przeciwko [...] Zakładom Energetycznym S.A. w R. o wynagro- dzenie za godziny nadliczbowe, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Woje- wódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie z dnia 30 paź- dziernika 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Powód Józef S. w pozwie przeciwko [...] Zakładom Energetycznym S.A. w R. wniósł o zasądzenie kwoty 9.931 zł z odsetkami tytułem wynagrodzenia za przepra- cowane godziny nadliczbowe na stanowisku inspektora nadzoru. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 17 lipca 1997 r. od- dalił powództwo i ustalił, że powód pracował w pozwanych Zakładach od 18 stycznia 1961 r., w tym od 1980 r. na stanowisku inspektora nadzoru inwestorskiego, które jest samodzielnym stanowiskiem pracy. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie wyro- kiem z dnia 30 października 1997 r. oddalił apelację powoda, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż powód zatrudniony w charakterze inspektora nadzoru zajmował stanowisko samodzielne, co zgodnie z art. 135 § 1 KP (przed zmianą) oznacza, że mógł być zatrudniony, w razie konieczności, poza normalnymi godzina- mi pracy. W sprawie niniejszej, powód w sposób samodzielny określał, czy zachodzi 2 konieczność przebywania na budowie do godziny 15 00 i w tym zakresie nie podlegał kontroli przełożonych. Również za niesłuszne uznały Sądy obu instancji żądanie po- woda o zasądzenie wynagrodzenia za godziny nadliczbowe za czas podróży służ- bowej, to jest za okres od zakończenia pracy na budowie do chwili powrotu do zak- ładu pracy. Powód otrzymywał bowiem należności z tytułu delegacji służbowej oraz za prowadzenie samochodu, a sama podróż służbowa nie stanowi wykonywania pracy w rozumieniu art. 80 KP. Powód wniósł kasację od powyższego wyroku, zarzucając naruszenie art. 135 KP § 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 września 1974 r. w sprawie za- sad oraz trybu określania kierowniczych i samodzielnych stanowisk pracy dla celów związanych z uprawnieniem do oddzielnego wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych oraz art. 21 Zakładowego Układu Zbiorowego dla Pracowników Zak- ładu Energetycznego S.A. w R. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja nie jest zasadna. Art. 21 Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników [...] Zakładu Energetycznego S.A. w R. stanowi o dodatkowym wynagrodzeniu pracowników, któ- rym powierzono wykonywanie dodatkowo obowiązków kierowcy służbowego pojazdu samochodowego. Wynagrodzenie takie zostało powodowi wypłacone i nie było przedmiotem sporu w tej sprawie. Kasacja nie może obejmować żądania, które nie stanowiło przedmiotu sporu [...]. Również niezasadne są zarzuty naruszenia art. 135 KP i § 1 oraz § 3 rozpo- rządzenia Rady Ministrów z dnia 20 września 1974 r. w sprawie zasad oraz trybu określania kierowniczych i samodzielnych stanowisk pracy dla celów związanych z uprawnieniami do oddzielnego wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Przepisy te odmawiają pracownikom zajmującym kierownicze i inne samodzielne stanowiska pracy prawa do oddzielnego wynagrodzenia za zatrudnienie w razie ko- nieczności poza normalnymi godzinami pracy (art. 135 KP). Zgodnie zaś z § 1 ust. 2 pkt 3 wymienionego wyżej rozporządzenia pracownikami na stanowiskach samo- dzielnych w rozumieniu art. 135 KP są, między innymi pracownicy, których czas pracy nie może być ściśle kontrolowany w związku ze stałym samodzielnym wyko- 3 nywaniem poza zakładem pracy czynności administracyjnych, kontrolnych lub innych o podobnym charakterze. Sąd pierwszej instancji ustalił i ustalenia te zaakceptował Sąd drugiej instancji, że powód zatrudniony na stanowisku inspektora nadzoru, zajmował stanowisko samodzielne, bowiem sam decydował o wykonaniu czynności w zakresie kontroli budów i sam regulował sobie czas pracy. Ustalenia te wiążą Sąd Najwyższy (art. 393 15 KPC), w sytuacji, gdy nie zostały podważone zarzutami naruszenia prawa pro- cesowego. Oznacza to, iż wówczas, gdy kasacja zarzuciła jedynie naruszenie przepisów prawa materialnego, Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w jej granicach. a zatem na podstawie stanu faktycznego ustalonego w sprawie przez Sądy obu instancji. Do- konane przez Sądy ustalenie, że powód samodzielnie podejmował i wydawał decy- zje, wynikające z pełnionej funkcji inspektora nadzoru i sam określał czas przeby- wania na budowie, nie podlegając kontroli przełożonych w tym zakresie, wyłącza jego prawo do wynagrodzenia za godziny nadliczbowe na podstawie art. 135 KP i § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 września 1974 r. Wskazany w kasacji § 3 tego rozporządzenia dotyczy dodatkowego wynagro- dzenia za pracę wykonywaną na polecenie zwierzchnika w niedzielę lub święto albo, jeżeli wykonywanie pracy poza normalnymi godzinami pracy nie należało do obo- wiązków pracownika. Natomiast powód nie wykazał, na czym miałoby polegać naru- szenie tego przepisu, skoro materiał zebrany w sprawie nie wskazuje, że powód wy- konywał pracę w okolicznościach, o których mowa w § 3 powołanego rozporządze- nia. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 393 12 KPC Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. ========================================