I OZ 813/25

I OZ 813/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-01-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-12-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Łd 952/24 - Postanowienie WSA w Łodzi z 2025-04-11
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 88
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 października 2025 r., sygn. akt II SA/Łd 952/24 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 16 października 2024 r. nr SKO.4115.290.2024 w przedmiocie przyznania zasiłku celowego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, postanowieniem z dnia
8 października 2025 r. odrzucił wniosek H.S. o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 16 października 2024 r. nr SKO.4115.290.2024 w przedmiocie przyznania zasiłku celowego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem
z dnia 11 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił ww. skargę z powodu nieusunięcia jej braków formalnych w postaci podania nr PESEL.
Pismem z 9 maja 2025 r. skarżący wniósł na ww. postanowienie zażalenie. Jednocześnie skarżący wskazał swój nr PESEL i wniósł o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi.
Ponadto skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zastępstwa prawnego.
Postanowieniem z 6 czerwca 2025 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z 29 lipca 2025 r., sygn. akt I OZ 456/25, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 11 kwietnia 2025 r. o odrzuceniu skargi z powodu braków formalnych.
W wykonaniu zarządzenia sędziego sprawozdawcy z 7 sierpnia 2025 r. pełnomocnik skarżącego została wezwana do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi przez: określenie przyczyny uchybienia terminu, wskazanie czasu jej ustania oraz uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi.
Pismem z 18 sierpnia 2025 r. pełnomocnik skarżącego wniosła o przedłużenie terminu do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi z uwagi na brak kontaktu ze skarżącym.
Na podstawie zarządzenia sędziego sprawozdawcy z 21 sierpnia 2025 r. uwzględniono powyższy wniosek pełnomocnika skarżącego i przedłużono termin do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi do 19 września 2025 r.
Pismem z 19 września 2025 r. pełnomocnik skarżącego wniosła o dalsze przedłużenie terminu do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi z uwagi na utrudnioną komunikację ze skarżącym.
Pismem z 22 września 2025 r. pełnomocnik skarżącego poinformowała zaś, że skierowana do skarżącego przesyłka z 4 września 2025 r. nadal oczekuje na odbiór.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd I instancji wskazał, że w rozpoznawanej sprawie skarżący w żaden sposób nie uzasadnił swojego wniosku o przywrócenie terminu do wskazania numeru PESEL. Pomimo dwukrotnej prośby ustanowionego z urzędu pełnomocnika o złożenie wyjaśnień w powyższym zakresie oraz przedłużenia przez Sąd terminu do ich złożenia, skarżący nie wskazał ani przyczyny uchybienia terminu, ani czasu jej ustania, ani też nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. W związku z powyższym brak było, ocenie Sądu, możliwości weryfikacji spełnienia przez skarżącego warunków formalnych do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi, co prowadziło do odrzucenia wniosku, na podstawie art. 88 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej powoływanej jako "p.p.s.a.").
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, podnosząc zarzut naruszenia art. 88 p.p.s.a. poprzez niezasadne i przedwczesne odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sytuacji braku ustaleń, czy ograniczony kontakt skarżącego z pełnomocnikiem, skutkujący nieuzupełnieniem wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w zakreślonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi terminie, nie jest powodowany okolicznościami niezawinionymi przez skarżącego, a co uzasadniałoby dalsze przedłużenie terminu do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi nie zaś odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi, podczas gdy ograniczony kontakt skarżącego z pełnomocnikiem skutkujący nieuzupełnieniem wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w zakreślonym terminie wynika z okoliczności niezawinionych przez skarżącego.
Mając na uwadze powyższe, skarżący wnosił o: uchylenie zaskarżonego postanowienia, przeprowadzenie dowodów z załączonych do zażalenia dokumentów w postaci Kart informacyjnych leczenia szpitalnego na okoliczność utrudnionego kontaktu z pełnomocnikiem oraz przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, gdyż zarzut dotyczący art. 88 p.p.s.a. był zasadny, choć z innych powodów niż wskazano to w zażaleniu.
Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu strona wnosi do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu oraz równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a.).
Zgodnie zaś z treścią art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zaskarżonym postanowieniu Sąd
I instancji nieprawidłowo zastosował art. 88 p.p.s.a. odrzucając wniosek skarżącego
o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, gdyż przepis ten tylko w dwóch przypadkach przewiduje możliwość odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu, tj. w sytuacji, kiedy taki wniosek jest spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny. W niniejszej sprawie nie zaistniała natomiast żadna z przesłanek,
o których mowa w powołanym przepisie.
Brak było tym samym w ogóle podstaw do wzywania, zarządzeniem z dnia 7 sierpnia 2025 r., pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia przedmiotowego wniosku. Należy bowiem wskazać, iż okoliczności, których dotyczyło wezwanie, tj. określenie przyczyny uchybienia terminu, wskazanie czasu jej ustania oraz uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu nie stanowiły braków formalnych wniosku podlegających uzupełnieniu. Ocena tych przesłanek następuje bowiem w ramach merytorycznej oceny wniosku o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej.
Ponownie zatem rozpoznając sprawę, Sąd I instancji uwzględni przedstawioną wyżej ocenę prawną i rozpozna wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnia braków formalnych skargi w takiej postaci, w jakiej znajduje się on w aktach sprawy.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.