I OZ 553/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J.J. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II WSA w Krakowie, które wzywało do uiszczenia 100 zł wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi. Skarżący podniósł, że opłata nie przysługuje, a jej wymuszanie stanowi przestępstwo. Sąd podkreślił, że postępowanie sądowoadministracyjne jest co do zasady odpłatne, zgodnie z art. 199 PPSA. Zasada ta nie jest sprzeczna z konstytucyjnym prawem do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) ani z EKPC, ponieważ prawo to nie ma charakteru absolutnego i może podlegać uzasadnionym ograniczeniom. Obowiązek ponoszenia kosztów sądowych umożliwia realizację systemu wymiaru sprawiedliwości. NSA wskazał, że zgodnie z art. 214 § 1, 219 § 1 i 220 § 1 PPSA, strona jest obowiązana do uiszczenia opłaty od pisma podlegającego opłacie, a w przypadku bezskutecznego wezwania, pismo podlega odrzuceniu (art. 220 § 3 PPSA). Wysokość wpisu w sprawach zażaleń na postanowienia WSA wynosi 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia). Sąd uznał, że zaskarżone zarządzenie było w pełni uprawnione i zgodne z prawem. Ogólnikowe powołanie się przez skarżącego na Konstytucję, Konwencje i ustawy, bez sprecyzowania naruszeń, nie mogło być skuteczne. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasady odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego i interpretacji prawa do sądu w kontekście opłat sądowych.
Dotyczy konkretnego przypadku wezwania do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie WSA.
Zagadnienia prawne (2)
Czy obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie WSA narusza konstytucyjne prawo do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia nie narusza konstytucyjnego prawa do sądu, ponieważ prawo to nie ma charakteru absolutnego i może podlegać uzasadnionym prawnie ograniczeniom, a obowiązek ponoszenia kosztów umożliwia realizację systemu wymiaru sprawiedliwości.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że postępowanie sądowoadministracyjne jest odpłatne, a obowiązek ponoszenia kosztów nie jest sprzeczny z prawem do sądu. Ustanowienie opłat sądowych umożliwia realizację tego prawa w warunkach ograniczonej wielkości funduszy publicznych.
Czy zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia, wydane na podstawie przepisów PPSA i rozporządzenia, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia jest w pełni uprawnione i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na konkretne przepisy PPSA (art. 199, 214, 219, 220, 230, 233) oraz rozporządzenia w sprawie wysokości wpisów, które regulują obowiązek uiszczania opłat od pism procesowych, w tym zażaleń, i przewidują rygor ich nieuiszczenia.
Przepisy (15)
Główne
ppsа art. 199
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego.
ppsа art. 214 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa, kto jest obowiązany do uiszczenia kosztów sądowych.
ppsа art. 219 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stanowi, że opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie.
ppsа art. 220 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przewiduje wezwanie do uiszczenia opłaty pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.
ppsа art. 220 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stanowi, że skarga lub zażalenie, od których nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu.
ppsа art. 230 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa, że od pism wszczynających postępowanie pobiera się wpis stosunkowy lub stały.
ppsа art. 230 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymienia pisma wszczynające postępowanie, w tym zażalenie.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. § 2 § ust. 1 pkt 7
Określa wysokość wpisu stałego w sprawach zażaleń na postanowienia WSA na 100 zł.
ppsа art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia zażalenia.
ppsа art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy rozpoznania zażalenia.
ppsа art. 198
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy rozpoznania zażalenia.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy przez sąd.
Konstytucja RP art. 176 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy prawa do zaskarżenia orzeczeń wydanych w pierwszej instancji.
Konstytucja RP art. 176 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Stanowi, że postępowanie sądowe określają ustawy.
EKPC
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
Dotyczy prawa do rzetelnego procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie sądowoadministracyjne jest odpłatne. • Obowiązek uiszczenia wpisu sądowego nie narusza prawa do sądu. • Zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu było zgodne z przepisami PPSA i rozporządzenia. • Ogólnikowe powołanie się na Konstytucję, Konwencje i ustawy bez sprecyzowania naruszeń jest nieskuteczne.
Odrzucone argumenty
Opłata od zażalenia nie przysługuje. • Wymuszanie opłaty jest przestępstwem.
Godne uwagi sformułowania
Prawo dostępu do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń. • Obowiązek poniesienia kosztów procesu nie może być rozumiany jako sprzeczny z przepisami Konstytucji RP i Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. • W żadnym razie obowiązek ponoszenia kosztów postępowania sądowego nie świadczy o naruszeniu prawa do sądu. • Ogólnikowe powołanie "Konstytucja, Konwencje i Ustawy." nie mogło być skuteczne.
Skład orzekający
Maciej Dybowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego i interpretacji prawa do sądu w kontekście opłat sądowych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku wezwania do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie WSA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do sądu w kontekście opłat sądowych, co jest istotne dla wszystkich uczestników postępowań sądowych. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem, wyjaśnia ono granice tego prawa.
“Czy opłata sądowa to przeszkoda nie do pokonania dla Twojego prawa do sądu?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.