I OZ 515/25

I OZ 515/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-09-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Niczyporuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 364/25 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-04-01
Skarżony organ
Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184 w zw. z art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 4 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 364/25 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi B. W. na postanowienie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 4 grudnia 2024 r. nr DO.7.7613.138.2023.PJ w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 364/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "Sąd I instancji"), na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w punkcie pierwszym odrzucił skargę B. W. (dalej: "Skarżąca") na postanowienie Ministra Rozwoju i Technologii z 4 grudnia 2024 r. nr DO.7.7613.138.2023.PJ w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Jednocześnie w punkcie drugim na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o zwrocie Skarżącej uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 200 złotych.
W motywach postanowienia odrzucającego skargę, Sąd I instancji wskazał, że zaskarżone postanowienie zostało skutecznie doręczone Skarżącej 12 grudnia 2024 r. Trzydziestodniowy termin do złożenia skargi na powyższe rozstrzygnięcie upływał dla Skarżącej w poniedziałek 13 stycznia 2025 r. Tymczasem skarga została wniesiona przez Skarżącą 14 stycznia 2025 r., a więc z uchybieniem terminu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Skarżąca, wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu podała, że przesyłka zawierająca zaskarżone postanowienie została odebrana w jej imieniu przez jej syna, który nie jest domownikiem, nie mieszka ze Skarżącą oraz nie jest zameldowany pod jej adresem, a także nie posiada upoważnienia ani jej pełnomocnictwa do odbioru przesyłek. W związku z powyższym, w ocenie Skarżącej odbiór przesyłki przez jej syna 12 grudnia 2024 r. nie może został uznany za skuteczne doręczenie zastępcze, o którym mowa w art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego. Faktyczne zapoznanie się przez Skarżącą z zaskarżonym postanowieniem nastąpiło 19 grudnia 2024 r., kiedy przesyłka dotarła do niej osobiście. Do zażalenia dołączyła zaświadczenie potwierdzające, ze jej syn nie jest zameldowany pod jej adresem oraz oświadczenie syna w którym oświadczył, że nie mieszka z matką oraz, że nie przekazał zaskarżonego postanowienia do rąk matki w dniu jego odbioru.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Orzeczenie Sądu I instancji odpowiada prawu, a zażalenie Skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Skarga wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia podlega odrzuceniu, o czym stanowi art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Z przywołanych przepisów ustawy procesowej jednoznacznie wynika, w jakim terminie należy wnieść skargę do sądu administracyjnego. Każdorazowo badanie dochowania terminu do dokonania tej czynności procesowej wymaga poczynienia przede wszystkim ustaleń w zakresie daty doręczenia zaskarżonego aktu, która wywołuje rozpoczęcie biegu terminu do złożenia skargi.
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji zasadnie uznał, że skarga została wniesiona przez Skarżącą z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., czego następstwem było jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Jak wynika bowiem z akt sprawy, zaskarżone postanowienie z 4 grudnia 2024 r., zostało doręczone na adres Skarżącej 12 grudnia 2024 r. Bezspornym jest zatem, że ustawowy termin do zaskarżenia ww. postanowienia upływał 13 stycznia 2025 r. Skarga została wniesiona 14 stycznia 2025 r., a zatem z upływem przewidzianego przepisami prawa terminu. Wskazane ustalenia stanowiły zatem przesłankę do odrzucenia skargi na podstawie powołanego art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Nie mogły prowadzić do uwzględnienia zażalenia także powoływane okoliczności związane z odbiorem zaskarżonego postanowienia przez syna Skarżącej. Skoro w niniejszej sprawie syn Skarżącej zdecydował się odebrać przesyłkę kierowaną do jego matki (nie miał takiego obowiązku), tym samym przyjąć należy, że podjął się on jej przekazania. Nie można zatem zaakceptować stanowiska Skarżącej, że skargę wniesiono bez uchybienia terminu, tylko dlatego, że Skarżąca twierdzi, iż do przekazania przesyłki doszło w późniejszym terminie, niż dzień jej faktycznego odbioru. Dla uznania prawidłowości doręczenia zaskarżonego postanowienia nie ma również znaczenia załączone do zażalenia oświadczenie syna Skarżącej ani też zaświadczenie, że nie zamieszkuje on z matką i nie jest on tam zameldowany.
Zgodnie z przepisem art. 43 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a.") w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi.(..). Przepis powyższy umożliwia zatem dokonanie doręczenia zastępczego poprzez przekazanie przesyłki dorosłemu domownikowi adresata, ze skutkiem procesowym dla strony postępowania, poprzez uznanie doręczenia za skuteczne. Bezspornym jest, że przesyłka została odebrana przez syna Skarżącej 12 grudnia 2024 r. Nie podważono także, że syn Skarżącej jest dorosłym domownikiem, który odbierając przesyłkę zobowiązał się do jej przekazania. Jakkolwiek domniemanie skuteczności doręczenia zastępczego może być obalone, to wymagałoby to wykazania, że pismo zostało doręczone wbrew normie przepisu art. 43 k.p.a. Skarżąca nie przedstawiła dowodu na okoliczność, że jej syn nie może być uznany za osobę, która mogła świadomie podjąć się przekazania przesyłki, a w konsekwencji, że doręczenie było wadliwe i nie wywołało skutków prawnych.
Skoro z akt sprawy wynika wprost, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone skutecznie (w ramach dokonania doręczenia zastępczego), a skarga nie została wniesiona w terminie trzydziestu dni od dnia dokonania tego doręczenia, to nie można Sądowi I instancji zarzucić wadliwego rozstrzygnięcia w zakresie podstaw do odrzucenia skargi. Okoliczności powoływane w zażaleniu nie obalają domniemania skutecznego doręczenia postanowienia w niniejszej sprawie, odnoszą się bowiem nie do prawidłowości doręczenia ale odwołują do kwestii braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi i nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.
Należy przy tym podkreślić, że strona należycie dbająca o swoje interesy powinna dołożyć wszelkiej staranności w kwestii zapewnienia sobie możliwości reagowania na doręczane przesyłki, uzyskiwania informacji o swoich sprawach oraz ich prowadzenia. W przeciwnym razie musi się bowiem liczyć z możliwością wystąpienia po jej stronie negatywnych skutków procesowych, jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie.
Z wymienionych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesione zażalenie w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., nie znajdując podstaw do jego uwzględnienia.