Orzeczenie · 2024-06-27

I OW 41/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-06-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór o właściwośćpomoc społecznadom pomocy społecznejosoba bezdomnawłaściwość miejscowazameldowanieNSAsamorząd terytorialny

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Gliwice a Prezydentem Miasta Zawiercie w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku J.G. o skierowanie do domu pomocy społecznej. Wnioskodawca, Prezydent Miasta Gliwice, argumentował, że organem właściwym powinien być Prezydent Miasta Zawiercie, który wydał decyzję o skierowaniu do schroniska dla osób bezdomnych. Prezydent Miasta Zawiercie z kolei wskazywał na ostatnie miejsce zameldowania jako podstawę ustalenia właściwości. Sąd administracyjny, powołując się na przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawy o pomocy społecznej, stwierdził, że pobyt w schronisku dla osób bezdomnych nie jest pobytem w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów. W związku z tym, J.G. został uznany za osobę bezdomną, a właściwość miejscową organu ustalono na podstawie ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały. Ponieważ ostatnie miejsce zameldowania J.G. znajdowało się w Gliwicach, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Prezydenta Miasta Gliwice jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości miejscowej organów w sprawach pomocy społecznej, zwłaszcza w kontekście definicji osoby bezdomnej i interpretacji pojęcia lokalu mieszkalnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania właściwości w sprawach pomocy społecznej, z uwzględnieniem pobytu w schronisku i ostatniego miejsca zameldowania.

Zagadnienia prawne (3)

Jak ustalić właściwość miejscową organu w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej, gdy osoba przebywała w schronisku dla osób bezdomnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwość miejscową organu w sprawach pomocy społecznej ustala się na podstawie ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały, jeśli osoba jest bezdomna i nie przebywa już w placówce zapewniającej całodobową opiekę na podstawie umowy cywilnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pobyt w schronisku dla osób bezdomnych nie jest pobytem w lokalu mieszkalnym, co kwalifikuje osobę jako bezdomną. Właściwość miejscową ustala się wówczas na podstawie ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały, zgodnie z art. 101 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej.

Czy pobyt w schronisku dla osób bezdomnych wyklucza uznanie osoby za bezdomną w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pobyt w schronisku dla osób bezdomnych nie wyklucza uznania osoby za bezdomną, ponieważ takie pomieszczenia nie są lokalami mieszkalnymi w rozumieniu przepisów.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym schroniska dla bezdomnych nie są lokalami mieszkalnymi służącymi zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, a pobyt w nich ma charakter czasowy.

Czy przepis art. 101 ust. 2a ustawy o pomocy społecznej ma zastosowanie do ustalenia właściwości, gdy osoba przebywała w placówce na podstawie umowy cywilnej, ale już w niej nie przebywa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie ma zastosowania, jeśli osoba przestała przebywać w placówce zapewniającej całodobową opiekę na podstawie umowy cywilnej.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że skoro osoba nie przebywa już w placówce, o której mowa w art. 101 ust. 2a ups, to ustalenie właściwości nie może nastąpić na podstawie tego przepisu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Prezydenta Miasta Gliwice jako organ właściwy w sprawie skierowania J.G. do domu pomocy społecznej.

Przepisy (9)

Główne

ppsa art. 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

ppsa art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest kognicją Naczelnego Sądu Administracyjnego.

kpa art. 22 § § 1 pkt 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny.

ups art. 101 § ust. 1

Ustawa o pomocy społecznej

Właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie.

ups art. 101 § ust. 2

Ustawa o pomocy społecznej

W przypadku osoby bezdomnej o właściwości miejscowej organu gminy decyduje ostatnie miejsce zameldowania tej osoby na pobyt stały.

ups art. 6 § pkt 8

Ustawa o pomocy społecznej

Definicja osoby bezdomnej: osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowana na pobyt stały w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności, a także osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i zameldowana na pobyt stały w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania.

uopl art. 2 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Pod pojęciem lokalu należy rozumieć lokal służący do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych. Nie jest natomiast w rozumieniu ustawy lokalem pomieszczenie przeznaczone do krótkotrwałego pobytu osób, w szczególności znajdujące się w budynkach internatów, burs, pensjonatów, hoteli, domów wypoczynkowych lub w innych budynkach służących do celów turystycznych lub wypoczynkowych.

Pomocnicze

ppsa art. 2 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ups art. 101 § ust. 2a

Ustawa o pomocy społecznej

W przypadku osoby przebywającej w placówce zapewniającej całodobową opiekę lub domu pomocy społecznej na podstawie umowy cywilnej właściwa miejscowo jest gmina miejsca zamieszkania tej osoby sprzed rozpoczęcia pobytu w tego typu placówce lub domu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pobyt w schronisku dla osób bezdomnych nie jest pobytem w lokalu mieszkalnym. • Właściwość miejscową osoby bezdomnej ustala się na podstawie ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały. • Ostatnie miejsce zameldowania J.G. na pobyt stały znajdowało się w Gliwicach.

Odrzucone argumenty

Argument Prezydenta Miasta Zawiercie, że J.G. jest osobą bezdomną, a właściwość należy ustalić na podstawie ostatniego miejsca zameldowania (choć ostatecznie sąd się z tym zgodził, to z innych powodów niż początkowo sugerował Prezydent Miasta Gliwice).

Godne uwagi sformułowania

nie budzi wątpliwości, że tego rodzaju pomieszczenia nie są lokalami mieszkalnymi w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 uopl • nie jest lokalem pomieszczenie przeznaczone do krótkotrwałego pobytu osób • pobyt ten nie traci charakteru czasowego

Skład orzekający

Jerzy Siegień

przewodniczący

Jolanta Rudnicka

sprawozdawca

Marek Stojanowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej organów w sprawach pomocy społecznej, zwłaszcza w kontekście definicji osoby bezdomnej i interpretacji pojęcia lokalu mieszkalnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania właściwości w sprawach pomocy społecznej, z uwzględnieniem pobytu w schronisku i ostatniego miejsca zameldowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest ustalenie właściwości organu w sprawach socjalnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i pracowników samorządowych.

Gdzie mieszka osoba bezdomna? NSA rozstrzyga spór o właściwość w sprawie pomocy społecznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst