I OW 30/26

I OW 30/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-04-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-02-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Siegień /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Stojanowski
Marian Wolanin
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 § 1 pkt. 1, art. 15 § 2, art. 64 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień (sprawozdawca) Sędziowie NSA Marek Stojanowski NSA Marian Wolanin po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta D. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta D. a Prezydentem Miasta L. w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie realizacji prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla C. D. postanawia: 1. odrzucić wniosek; 2. zwrócić Burmistrzowi Miasta D. ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od wniosku.
Uzasadnienie
PISMEM Z 17 LUTEGO 2026 R. STARSZY INSPEKTOR DZIAŁAJĄCY W IMIENIU BURMISTRZA MIASTA D. (DALEJ "WNIOSKODAWCA") ZŁOŻYŁ DO NACZELNEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO WNIOSEK O ROZSTRZYGNIĘCIE SPORU O WŁAŚCIWOŚĆ Z PREZYDENTEM MIASTA L. W PRZEDMIOCIE WSKAZANIA ORGANU WŁAŚCIWEGO W SPRAWIE REALIZACJI PRAWO DO ZASIŁKU PIELĘGNACYJNEGO DLA C. D.
Wnioskodawca w uzasadnieniu wniosku wskazał, że z posiadanej dokumentacji wynika, iż centrum życiowe zainteresowanego nie znajduje się na terenie gminy D. Wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności i ustalenie poziomu potrzeby wsparcia złożone zostały do organów właściwych ze względu na miejsce zamieszkania na terenie L. Ponadto pracownik socjalny nie zastał zainteresowanego w K. ani w S.
W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta L działający przez profesjonalnego pełnomocnika wskazał, że nie jest on właściwy w przedmiotowej sprawie, bowiem do C. S. S. w L. zgłosił się pełnomocnik zainteresowanego i w oświadczeniu złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej wskazał, że aktualnym adresem zamieszkania zainteresowanego jest D. [...], S. [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.), dalej – p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Stosownie do art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691), dalej – k.p.a., spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, rozstrzyga wspólny dla nich organ wyższego stopnia – z zastrzeżeniem pkt 2-4 – a w razie braku takiego organu – sąd administracyjny. W świetle powyższego przepisu niewątpliwym jest, że sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy organami jednostkami samorządu terytorialnego wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego na podstawie art. 22 § 1 pkt 1-4 k.p.a. organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zawisły spór o właściwość dotyczy sprawy z zakresu administracji rządowej. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 1208 ze zm.), dalej – u.ś.r., zasiłek pielęgnacyjny jest świadczeniem rodzinnym, zaś w myśl art. 20 ust. 1 u.ś.r. zadania w zakresie świadczeń rodzinnych są realizowane przez organ właściwy jako zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej. Faktem znanym Sądowi z urzędu jest natomiast to, że organy pozostające w sporze mają siedziby w różnych województwach: D. leży bowiem w województwie [...], natomiast L. w województwie [...].
Powyższe oznacza, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 22 § 1 pkt 4 k.p.a., który stanowi, że spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego w różnych województwach, w sprawach należących do zadań z zakresu administracji rządowej, rozstrzyga minister właściwy do spraw administracji publicznej.
Z tego względu należy stwierdzić, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia przedmiotowego sporu, a złożony wniosek podlega odrzuceniu, jako złożony w sprawie nienależącej do właściwości sądu administracyjnego i dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 p.p.s.a. postanowiono jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 w zw. art. 64 § 3 p.p.s.a