I OW 13/26

I OW 13/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-05-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Siegień /przewodniczący/
Jolanta Rudnicka
Marek Stojanowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art.4, art. 15 § 1 pkt 4 i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień Sędziowie NSA Marek Stojanowski (sprawozdawca) NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty W. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą W. a Burmistrzem W. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A.C. o podział nieruchomości postanawia: wskazać Burmistrza W. jako organ właściwy w sprawie.
Uzasadnienie
PISMEM Z 14 STYCZNIA 2026 R. STAROSTA W. (DALEJ: WNIOSKODAWCA), ZŁOŻYŁ DO NACZELNEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO WNIOSEK O ROZSTRZYGNIĘCIE SPORU KOMPETENCYJNEGO Z BURMISTRZEM W. W PRZEDMIOCIE WSKAZANIA ORGANU WŁAŚCIWEGO DO ROZPOZNANIA WNIOSKU A.C. (DALEJ: ZAINTERESOWANA) O PODZIAŁ NIERUCHOMOŚCI.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zgodnie z art. 93 ust. 4 u.g.n. organem właściwym do wydania opinii o zgodności projektu podziału nieruchomości z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego jest wójt, burmistrz albo prezydent miasta, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 95 ww. ustawy. W niniejszej sprawie nie zachodzą zaś przesłanki z art. 95 u.g.n.
W odpowiedzi na wniosek Burmistrz W. wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie znajdują zastosowania przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, natomiast starosta jest organem uprawnionym do przyjęcia do zasobu mapy z projektem podziału nieruchomości, w przypadku w którym nie mają zastosowania przepisy III rozdziału u.g.n.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.), dalej – p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Wedle art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory, o których mowa w art. 4 p.p.s.a. (spory o właściwości oraz spory kompetencyjne). W myśl § 2 art. 15 p.p.s.a. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiocie rozstrzygnięcia sporów, o których mowa w art. 4 p.p.s.a., zapada na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Celem wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o podział nieruchomości, niezbędne jest ustalenie, czy przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (dalej: u.g.n.) będą miały zastosowanie w niniejszej sprawie.
Przedmiotowa sprawa dotyczy wniosku o podział nieruchomości. Zgodnie z art. 92 ust. 1 u.g.n. przepisów rozdziału dotyczącego podziału nieruchomości nie stosuje się do nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego do nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne, chyba że dokonanie podziału spowodowałoby konieczność wydzielenia nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych albo spowodowałoby wydzielenie działek gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha.
Mając powyższe na uwadze zauważyć należy, że wobec zawnioskowania przez właściciela podziału nieruchomości nr (...) na trzy części, tak aby powstały 3 działki: nr (...), oznaczona symbolem 144G o powierzchni 0,2324 ha (ulica główna), nr (...), oznaczona symbolem RP o powierzchni 1,0779 ha (teren rolny, pod uprawy polowe) oraz działkę nr (...) oznaczona symbolem 16 GP o powierzchni 0,0472 ha (ulica główna ruchu przyspieszonego), co najmniej jedna z działek wydzielonych ma powierzchnię mniejszą niż określona przez ustawodawcę. Dlatego podział tej działki podlega w całości reżimowi przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podsumowując, decyzja wnioskodawcy o wystąpienie o podział nieruchomości w taki sposób, że powstała działka o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha skutkowała poddaniem tego podziału w całości reżimowi ww. rozdziału ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Zgodnie zaś z art. 96 ust. 1 u.g.n. podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta zatwierdzającej podział. Oznacza to, że w rozpatrywanej sprawie właściwym organem do rozpoznania wniosku zainteresowanej o podział nieruchomości jest Burmistrz W.
Dlatego też na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 w zw. z art. 4 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji.