Orzeczenie · 2025-05-22

I OSK 937/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-22
NSAAdministracyjneWysokansa
dodatek węglowyogrzewanieCEEBdeklaracjaweryfikacjaprawo materialnepostępowanie administracyjneNSASKOustawa o dodatku węglowym

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie od wyroku WSA w Krakowie, który uchylił decyzje odmawiające przyznania dodatku węglowego J.P. SKO zarzuciło WSA naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym oraz przepisów postępowania. Skarżący kasacyjnie twierdził, że kluczowe jest główne źródło ogrzewania zadeklarowane do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB) na dzień 11 sierpnia 2022 r., nawet jeśli później nastąpiła korekta deklaracji. NSA uznał te zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że wykładnia prawa nie może ograniczać się do wykładni językowej, lecz powinna uwzględniać kontekst systemowy i celowościowy. NSA wskazał, że organy obu instancji błędnie ograniczyły się do analizy deklaracji z 11 sierpnia 2022 r. i nie uwzględniły późniejszych zmian przepisów (art. 2 ust. 15a-15e oraz 15g ustawy o dodatku węglowym), które dopuszczały weryfikację faktycznego stanu ogrzewania, w tym poprzez wywiad środowiskowy. Sąd uznał, że celem przepisów było przyznanie dodatku osobom faktycznie ogrzewającym gospodarstwo paliwem stałym, a organy miały obowiązek zbadać ten stan faktyczny, co było możliwe mimo późniejszych korekt deklaracji w CEEB. W związku z tym NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów ustawy o dodatku węglowym, zwłaszcza w kontekście weryfikacji faktycznego źródła ogrzewania i znaczenia późniejszych korekt deklaracji w CEEB.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego i faktycznego związanego z dodatkiem węglowym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przy ocenie prawa do dodatku węglowego kluczowe jest główne źródło ogrzewania zadeklarowane w Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB) na dzień 11 sierpnia 2022 r., czy też należy brać pod uwagę faktyczne źródło ogrzewania i możliwość późniejszych korekt deklaracji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy brać pod uwagę faktyczne źródło ogrzewania, a organy mają obowiązek zbadać stan faktyczny, uwzględniając późniejsze zmiany przepisów i możliwość korekty deklaracji.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wykładnia prawa materialnego nie może ograniczać się do wykładni językowej i powinna uwzględniać celowościowy charakter przepisów. Organy błędnie zignorowały nowelizacje ustawy o dodatku węglowym, które dopuszczały weryfikację faktycznego stanu ogrzewania i możliwość korekty deklaracji w CEEB, co było kluczowe dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

Czy organy administracji publicznej prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego dotyczące dodatku węglowego, ograniczając się jedynie do wykładni językowej art. 2 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym i nie uwzględniając późniejszych nowelizacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy błędnie ograniczyły się do wykładni językowej i nie uwzględniły nowelizacji ustawy, które nakazywały szerszą weryfikację stanu faktycznego.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że wykładnia prawa wymaga analizy całokształtu przepisów, a nie tylko ich językowego brzmienia. Organy miały obowiązek zastosować przepisy w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania, w tym te wprowadzające możliwość weryfikacji faktycznego stanu ogrzewania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie.

Przepisy (28)

Główne

udw art. 2 § 1

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Konieczność ustalenia faktycznego źródła ogrzewania, a nie tylko deklaracji z określonej daty.

udw art. 2 § 15a-15e

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Przepisy wprowadzające możliwość weryfikacji stanu faktycznego gospodarstwa domowego, w tym poprzez wywiad środowiskowy.

udw art. 2 § 15g

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Dodatek przysługuje także, gdy źródło ogrzewania nie zostało zgłoszone lub wpisane do CEEB, lub doszło do zmiany wpisu.

Ustawa z dnia 19 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw art. 50 § ust. 1 lit. g

Dodanie art. 2 ust. 15a-15e do udw.

Ustawa z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych art. 26

Dodanie art. 2 ust. 15f i 15g do udw.

Ustawa z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych art. 31 § 1

Stosowanie przepisów w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą do postępowań wszczętych i niezakończonych.

Ustawa z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych art. 36

Wejście w życie nowelizacji październikowej.

udw art. 145 § 1

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Zarzuty naruszenia prawa materialnego.

udw art. 145 § 1

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania.

udw art. 174

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Podstawy skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

udw art. 2 § 3

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Definicja paliwa stałego.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym art. 2

Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci art. 4

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych art. 2

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych art. 8

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych art. 2

Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach art. 6m

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności art. 6

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności art. 6a § 1

udw art. 2 § 2

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

udw art. 3 § 2

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

udw art. 183

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

udw art. 184

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Oddalenie skargi kasacyjnej.

udw art. 193

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Wymogi uzasadnienia wyroku NSA.

udw art. 153

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym

Związanie wykładnią prawa i wskazaniami co do dalszego postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy błędnie ograniczyły się do wykładni językowej art. 2 ust. 1 udw. • Organy nie uwzględniły nowelizacji ustawy o dodatku węglowym (art. 2 ust. 15a-15e, 15g), które dopuszczały weryfikację faktycznego stanu ogrzewania. • Celem ustawy było przyznanie dodatku osobom faktycznie ogrzewającym gospodarstwo paliwem stałym. • Ważna jest możliwość weryfikacji faktycznego stanu ogrzewania, nawet po zmianie deklaracji w CEEB.

Odrzucone argumenty

Główne źródło ogrzewania zadeklarowane do CEEB na dzień 11 sierpnia 2022 r. jest jedynym kryterium przyznania dodatku. • Korekta deklaracji w CEEB po 11 sierpnia 2022 r. nie może być uwzględniana.

Godne uwagi sformułowania

Wykładnią prawa jest operacja myślowa nie ograniczająca się do wykładni jednego przepisu... • Normę prawną rekonstruuje się zawsze z całokształtu obowiązujących przepisów prawnych. • Nietrafnie organy obu instancji ograniczyły się wyłącznie do językowej wykładni art. 2 ust. 1 udw. • Sąd I instancji trafnie uznał, że takiemu rezultatowi wykładni językowej art. 2 ust. 1 udw, przeczy rezultat wykładni celowościowej art. 2 ust. 1 i ust. 15a-15e udw. • Przepisem art. 2 ust. 15g udw jednoznacznie wskazuje: "Dodatek węglowy przysługuje [...] także, gdy źródło ogrzewania [...] nie zostało zgłoszone lub wpisane do centralnej ewidencji emisyjności budynków".

Skład orzekający

Maciej Dybowski

przewodniczący sprawozdawca

Elżbieta Kremer

członek

Agnieszka Miernik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o dodatku węglowym, zwłaszcza w kontekście weryfikacji faktycznego źródła ogrzewania i znaczenia późniejszych korekt deklaracji w CEEB."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego i faktycznego związanego z dodatkiem węglowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego świadczenia (dodatek węglowy) i pokazuje, jak ważne jest uwzględnianie faktycznego stanu faktycznego oraz aktualnego stanu prawnego, a nie tylko formalnych deklaracji.

Dodatek węglowy: Czy deklaracja w CEEB to wszystko? NSA wyjaśnia, co naprawdę się liczy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst