I OSK 843/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Łódzkiego. Wojewoda, działając w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), uchylił własną decyzję utrzymującą w mocy decyzję Starosty zezwalającą na zajęcie nieruchomości, a także decyzję Starosty, umarzając postępowanie. Uzasadnieniem było stwierdzenie pozorności rokowań z właścicielem nieruchomości, które powinny poprzedzać wydanie decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości zgodnie z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wojewoda uznał, że inwestor nie negocjował warunków uzyskania zgody w granicach art. 124 u.g.n., a jedynie warunków ustanowienia służebności przesyłu. WSA w Łodzi oddalił skargę P. S.A. na decyzję Wojewody, uznając, że decyzja autokontrolna była prawidłowa. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że decyzja Wojewody wydana w trybie autokontroli nie spełniała wymogów formalnych. Przede wszystkim, nie uwzględniła ona wszystkich zarzutów podniesionych w skardze przez właściciela nieruchomości, a także nie zawierała obligatoryjnego stwierdzenia, czy działanie organu miało miejsce bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, co jest wymogiem wynikającym z art. 54 § 3 p.p.s.a. Sąd podkreślił, że organ administracji, korzystając z trybu autokontroli, musi uwzględnić skargę w całości, co oznacza uznanie za zasadne wszystkich zarzutów i wniosków skarżącego, a także musi zawrzeć w decyzji stosowne stwierdzenia dotyczące naruszenia prawa. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących trybu autokontroli organów administracji (art. 54 § 3 p.p.s.a.) oraz wymogów formalnych decyzji wydawanych w tym trybie. Wyjaśnienie znaczenia i zakresu rokowań w postępowaniu o zezwolenie na zajęcie nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n.
Orzeczenie dotyczy specyfiki trybu autokontroli i konkretnych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów spraw administracyjnych, choć zasady dotyczące autokontroli są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy decyzja organu administracji wydana w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.) spełnia wymogi formalne, w szczególności czy uwzględnia wszystkie zarzuty skargi i zawiera obligatoryjne stwierdzenie o naruszeniu prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja organu wydana w trybie autokontroli nie spełnia wymogów formalnych, jeśli nie uwzględnia wszystkich zarzutów skargi i nie zawiera stwierdzenia o braku podstawy prawnej lub rażącym naruszeniu prawa.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że organ administracji, korzystając z trybu autokontroli, musi uwzględnić skargę w całości, co oznacza uznanie za zasadne wszystkich zarzutów i wniosków skarżącego. Ponadto, decyzja musi zawierać obligatoryjne stwierdzenie, czy działanie organu miało miejsce bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Jakie są wymogi dotyczące rokowań poprzedzających wydanie decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Rokowania powinny dotyczyć warunków porozumienia w granicach przesłanek przepisu, a nie jedynie warunków zawarcia umowy cywilnoprawnej, jak służebność przesyłu. Inwestor musi przedstawić właścicielowi ofertę dotyczącą wejścia na teren w celu wykonania prac budowlanych.
Uzasadnienie
NSA odwołał się do stanowiska Wojewody i WSA, że rokowania muszą być prowadzone w granicach art. 124 u.g.n., a nie ograniczać się do negocjacji warunków umowy służebności przesyłu. Brak należytego scharakteryzowania planowanych zamierzeń inwestycyjnych i przedstawienia oferty dotyczącej wejścia na teren może prowadzić do uznania rokowań za pozorne.
Przepisy (6)
Główne
u.g.n. art. 124 § 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Wydanie decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości wymaga uprzedniego przeprowadzenia rokowań z właścicielem dotyczących warunków porozumienia w granicach przesłanek przepisu.
u.g.n. art. 124 § 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Złożenie wniosku o zezwolenie na zajęcie nieruchomości powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem.
p.p.s.a. art. 54 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę uchyla zaskarżoną decyzję, postanowienie lub akt, albo stwierdza ich nieważność lub uchyla w całości albo w części postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania albo postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym.
Pomocnicze
u.g.n. art. 124 § 7
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej.
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej umorzy postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja organu administracji wydana w trybie autokontroli nie spełnia wymogów formalnych, jeśli nie uwzględnia wszystkich zarzutów skargi i nie zawiera obligatoryjnego stwierdzenia o braku podstawy prawnej lub rażącym naruszeniu prawa. • Rokowania poprzedzające wydanie decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości muszą być prowadzone w granicach art. 124 u.g.n., a nie ograniczać się do negocjacji warunków umowy służebności przesyłu.
Odrzucone argumenty
WSA prawidłowo oddalił skargę, uznając decyzję Wojewody wydaną w trybie autokontroli za zgodną z prawem. • Argumenty dotyczące planu zagospodarowania przestrzennego, powiadomienia, konsultacji projektu, usytuowania słupa i przesunięcia go z granicy działki nie podpadały pod władcze rozstrzygnięcie organu w ramach autokontroli.
Godne uwagi sformułowania
kwintesencją jest umożliwienie organowi administracji publicznej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego • organ nie ma możliwości wybiórczego uwzględnienia skargi • nie można uznać, że w realiach tej sprawy spełniona została jedna z przesłanek warunkujących udzielenie zgody na założenie i przeprowadzenie na przedmiotowej nieruchomości przewodów służących do przesyłania energii elektrycznej • doszło do pozorności rokowań
Skład orzekający
Jolanta Sikorska
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Jurkiewicz
sędzia
Andrzej Wawrzyniak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących trybu autokontroli organów administracji (art. 54 § 3 p.p.s.a.) oraz wymogów formalnych decyzji wydawanych w tym trybie. Wyjaśnienie znaczenia i zakresu rokowań w postępowaniu o zezwolenie na zajęcie nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki trybu autokontroli i konkretnych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów spraw administracyjnych, choć zasady dotyczące autokontroli są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z autokontrolą organów administracji, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego. Dodatkowo, porusza kwestię rokowań przy zajęciu nieruchomości pod infrastrukturę przesyłową, co ma znaczenie praktyczne.
“Autokontrola organów administracji: pułapki proceduralne i kluczowe wymogi formalne”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.