Orzeczenie · 2023-12-08

I OSK 787/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-12-08
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie administracyjnenowelizacja KPAumorzenie postępowaniadecyzja deklaratoryjnabezczynność organuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSAprawo materialneprawo procesowe

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Ministra Rozwoju i Technologii od wyroku WSA w Warszawie, który zobowiązał Ministra do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z 1976 r. i stwierdził bezczynność organu. Minister zarzucił WSA błędną wykładnię art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA, twierdząc, że postępowanie umorzyło się z mocy prawa i nie wymagało wydania decyzji administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że choć art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA przewiduje umorzenie postępowania z mocy prawa w określonych sytuacjach (np. po upływie 30 lat od doręczenia decyzji), to jednak organ administracji publicznej jest zobowiązany do formalnego zakończenia tego postępowania poprzez wydanie decyzji deklaratoryjnej na podstawie art. 105 § 1 KPA. Brak takiej decyzji, a jedynie poinformowanie stron o umorzeniu, stanowi bezczynność organu. NSA uznał, że WSA prawidłowo ocenił bezczynność Ministra jako rażące naruszenie prawa i zasadnie zobowiązał organ do rozpoznania wniosku, ponieważ postępowanie nie zostało zakończone w sposób zgodny z prawem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie konieczności wydania decyzji administracyjnej w celu formalnego zakończenia postępowania umorzonego z mocy prawa na podstawie nowelizacji KPA z 2021 r. oraz ocena bezczynności organu w takich sytuacjach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia postępowania na podstawie art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA. Interpretacja art. 105 KPA w kontekście przepisów przejściowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umorzenie postępowania administracyjnego z mocy prawa na podstawie art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA wymaga wydania decyzji administracyjnej potwierdzającej to umorzenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umorzenie postępowania administracyjnego z mocy prawa na podstawie art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA wymaga wydania decyzji administracyjnej potwierdzającej ten skutek.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA, choć przewiduje umorzenie z mocy prawa, nie zwalnia organu z obowiązku wydania decyzji deklaratoryjnej na podstawie art. 105 § 1 KPA, co jest niezbędne dla zachowania pewności i bezpieczeństwa prawnego.

Czy bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, gdy postępowanie umorzyło się z mocy prawa, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli organ nie wydał decyzji potwierdzającej umorzenie postępowania z mocy prawa, jego bezczynność może być uznana za rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

NSA potwierdził ocenę WSA, że bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii w rozpoznaniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, wynikająca z braku wydania decyzji potwierdzającej umorzenie postępowania z mocy prawa, stanowiła rażące naruszenie przepisów KPA i PPSA.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Ministra Rozwoju i Technologii od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (14)

Główne

ppsa art. 149 § § 1 pkt 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd prawidłowo zastosował przepis zobowiązujący organ do rozpoznania wniosku w sytuacji, gdy postępowanie nie zostało zakończone wydaniem aktu kończącego postępowanie.

kpa art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.

nowelizacja kpa art. 2 § ust. 2

Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowania administracyjne wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji i niezakończone ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa z dniem wejścia w życie ustawy.

ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

ppsa art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi ustawowe, zawiera prawidłowe wskazania co do dalszego postępowania.

ppsa art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydał wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.

ppsa art. 183

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed NSA wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku przewidzianych w art. 141 § 4 ppsa.

ppsa art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy kasacyjne: naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania.

ppsa art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

kpa art. 35 § § 3 i 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy załatwiania spraw administracyjnych.

kpa art. 36

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek informowania o przyczynach zwłoki w załatwianiu sprawy.

ppsa art. 204 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

ppsa art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umorzenie postępowania administracyjnego z mocy prawa na podstawie art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA wymaga wydania decyzji deklaratoryjnej. • Bezczynność organu w sytuacji braku wydania decyzji potwierdzającej umorzenie postępowania z mocy prawa stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Postępowanie umorzyło się z mocy prawa i nie wymagało wydania decyzji administracyjnej. • WSA dokonał błędnej wykładni art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA. • Uzasadnienie wyroku WSA było lakoniczne i nieprzekonujące. • Sąd I instancji uchylił się od rozpoznania istoty sprawy. • Sąd I instancji niezasadnie zobowiązał organ do wydania decyzji kończącej postępowanie.

Godne uwagi sformułowania

umorzenie postępowania powinno być w tym przypadku potwierdzone decyzją administracyjną • brak jest podstawy prawnej w nowelizacji kpa, jak i w samym kpa, do wydania decyzji deklaratoryjnej stwierdzającej ten skutek • organy administracji obowiązane są do działania na podstawie przepisów prawa • Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie • To, że stanowisko zajęte przez Sąd I instancji jest odmienne od prezentowanego przez skarżącego kasacyjnie nie oznacza, że uzasadnienie nie odpowiada wymogom ustawowym

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący

Anna Wesołowska

członek

Maciej Dybowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności wydania decyzji administracyjnej w celu formalnego zakończenia postępowania umorzonego z mocy prawa na podstawie nowelizacji KPA z 2021 r. oraz ocena bezczynności organu w takich sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia postępowania na podstawie art. 2 ust. 2 nowelizacji KPA. Interpretacja art. 105 KPA w kontekście przepisów przejściowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z nowelizacją KPA i jej wpływem na postępowania administracyjne, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego. Podkreśla znaczenie formalnych wymogów proceduralnych.

Czy umorzenie postępowania z mocy prawa zwalnia organ z wydania decyzji? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst