Orzeczenie · 2024-11-21

I OSK 782/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-11-21
NSAAdministracyjneWysokansa
bezrobociezasiłekskładki ZUSMały ZUS Plusprawo pracyubezpieczenia społeczneNSAprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego odmawiającą przyznania zasiłku dla bezrobotnych A. A. Sąd uznał, że fakt opłacania niższych składek ZUS w ramach programu "Mały ZUS Plus" nie powinien pozbawiać prawa do zasiłku, jeśli skarżący korzystał z ustawowego zwolnienia z obowiązku opłacania pełnych składek na Fundusz Pracy. WSA powołał się na zasady konstytucyjne, w tym zasadę demokratycznego państwa prawnego i zaufania obywateli do państwa, argumentując, że literalna wykładnia przepisów prowadzi do niesprawiedliwego ograniczenia praw. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Wojewody, uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego za zasadne. NSA stwierdził, że przepis art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wymaga, aby podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwotę co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. NSA podkreślił, że ulga "Mały ZUS Plus" pozwala na samodzielne ustalenie podstawy wymiaru składek, ale nie zwalnia z wymogu opłacania ich od kwoty co najmniej minimalnego wynagrodzenia, aby móc nabyć prawo do zasiłku. Sąd odrzucił argumentację WSA opartą na analogii do przypadków zwolnienia z obowiązku opłacania składek (art. 104b ust. 2 u.p.z.), wskazując, że skarżący nie należał do tej grupy. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, uznając, że organ był zobligowany do odmowy przyznania prawa do zasiłku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących prawa do zasiłku dla bezrobotnych w kontekście korzystania z ulgi "Mały ZUS Plus" oraz wymogu opłacania składek od minimalnego wynagrodzenia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby prowadzącej działalność gospodarczą i korzystającej z ulgi "Mały ZUS Plus". Może nie mieć bezpośredniego zastosowania do innych sytuacji braku opłacania składek.

Zagadnienia prawne (1)

Czy osoba korzystająca z ulgi "Mały ZUS Plus", opłacająca niższe składki na ubezpieczenia społeczne, spełnia wymóg opłacania składek od kwoty co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, warunkujący przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opłacanie niższych składek w ramach "Małego ZUS Plus" nie spełnia wymogu opłacania składek od kwoty co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, co skutkuje odmową przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Uzasadnienie

NSA uznał, że przepis art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy o promocji zatrudnienia jest bezwzględnie obowiązujący i wymaga opłacania składek od kwoty co najmniej minimalnego wynagrodzenia. Ulga "Mały ZUS Plus" nie zwalnia z tego wymogu, a jedynie pozwala na samodzielne ustalenie podstawy wymiaru składek w określonych granicach, które jednak muszą spełniać ustawowe minimum.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i oddalono skargę A. A. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego odmawiającą prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Przepisy (13)

Główne

u.p.z. art. 71 § ust. 1 pkt 2 lit. d

Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

Warunek opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy od kwoty co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę jest bezwzględnie wiążący dla nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

P.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 18c § ust. 1 i 2

Reguluje możliwość ustalania przez przedsiębiorców podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w zależności od dochodu, z uwzględnieniem prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia i minimalnego wynagrodzenia.

u.p.z. art. 104b § ust. 2

Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

Określa przypadki, w których nie odprowadza się składek na Fundusz Pracy (np. ze względu na wiek), co jest wyjątkiem od ogólnej zasady opłacania składek.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów administracji publicznej do informowania stron o okolicznościach prawnych i faktycznych mogących wpływać na ich prawa i obowiązki.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Literalna wykładnia art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. d u.p.z. wymaga opłacania składek od kwoty co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. • Ulga "Mały ZUS Plus" nie zwalnia z wymogu opłacania składek od kwoty co najmniej minimalnego wynagrodzenia. • Skorzystanie z ulgi "Mały ZUS Plus" jest dobrowolnym wyborem przedsiębiorcy, a nie ustawowym zwolnieniem z obowiązku składkowego.

Odrzucone argumenty

Wykładnia systemowa i celowościowa art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. d u.p.z. uwzględniająca "Mały ZUS Plus" pozwala na przyznanie zasiłku. • Odmowa przyznania zasiłku z powodu niższych składek narusza zasady konstytucyjne (art. 2, 32, 67 Konstytucji RP). • Cel programu "Mały ZUS Plus" to wsparcie przedsiębiorców, a nie pozbawianie ich praw do świadczeń.

Godne uwagi sformułowania

podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę • fakt odprowadzania przez skarżącego niższej składki ZUS w wymaganym ww. przepisem okresie, nie może pozbawiać prawa do zasiłku dla bezrobotnych, jeżeli skarżący korzystał w tym czasie z ustawowego zwolnienia z obowiązku opłacania pełnych składek na Fundusz Pracy • dokonana przez organy obu instancji wykładnia art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. d u.p.z., poprzestająca jedynie na jego literalnym brzmieniu, prowadzi do niesprawiedliwego ograniczenia konstytucyjnych praw i wolności człowieka i obywatela • przesłanka nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych odnosząca się do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiącej kwotę co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, ma charakter bezwzględnie wiążący

Skład orzekający

Agnieszka Miernik

sprawozdawca

Aleksandra Łaskarzewska

członek

Maciej Dybowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do zasiłku dla bezrobotnych w kontekście korzystania z ulgi \"Mały ZUS Plus\" oraz wymogu opłacania składek od minimalnego wynagrodzenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby prowadzącej działalność gospodarczą i korzystającej z ulgi "Mały ZUS Plus". Może nie mieć bezpośredniego zastosowania do innych sytuacji braku opłacania składek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy popularnego programu "Mały ZUS Plus" i jego nieoczekiwanych konsekwencji dla prawa do zasiłku dla bezrobotnych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i osób planujących zakończenie działalności.

Mały ZUS Plus a zasiłek dla bezrobotnych: czy ulga może pozbawić świadczenia?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst